# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1016735707:0461
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1016735707:0461?run=74
# Title: [Observationes Diametrorum Solis Et Lunae Apparentium, Meridianarumque aliquot altitudinum Solis & paucarum fixarum] Observationes Diametrorum Solis Et Lunæ Apparentium, Meridianarúmque aliquot altitudinum Solis & paucarum fixarum (shelfmark Leibn. Marg. 130)
# Folio 443, page id 1016735707:0461
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1016735707&page=461
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1016735707/jpgs/default/00000461.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
# Lines: 41 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

De novis mensuris Geometricis.
PR OBLE M A.
Virce, seu rirgula Gcometricae lonsicudinem desinire.
Tac Derpendiculum e sphaera merallica quacumque, silo cenui appensa, cujus
Ldiamerer sc decimae parri Virgulae, hoc estuni circirer disiro Gcomerrico
aequalis. Hoc, licet secundum Theoriam, de Perpendiculis omnibus indifte-
rencer Raeni pollic, de debeae, in ulu eamen rix ita pertici pocerie, sine ulla ex.
cepcione. Cum enim Perpendiculum majus nucando majorem aeris cractum sbi
reluctantem, mins vero minorem, juxca sili longicudinem paciaeur, inde evenie,
ue Perpendiculum majus non cantum cirius quieleae, quam reipla quiescerer, led
eciam aliguaneo lesnius moveacur, quam reipla morercrur; li ipli non magis,
quam P’expendiculo minori aer ofticeree. Ouod isicur Eli lonsicudine deperdi-
cur, ponderis acceltione compenlari oportec, ira ve si Perpendiculum sic longi
endinis quatuor, quinque, re sex Virgularum, cunc ipsi masis conreniac spe.
rula, cujus diamecer sic unius disici seomerriei cum quadrance. Ab hac vero
lonsicudine, ulque ad lonsieudinem Virsae unius cum semille, conrenice
Spharula, cujus Diamecer sic unius digici Gcomeccici de dimidii, auc ceia pau-
Id plus, (i duarum circicer Virgarum lonsieudo allumatur. Sed neque cimen-
dum est, ne, (i praedicta sricte non oblerventur, Seguutura inde operario minus
Faeliciter succedar, ue colligi porest ex sequencibus exemplis, in quibus eadem
(phaecula, alias promajoribus, alias prominoribus Perpediculis, Paris prospere usi
Tumus:nihilominus idem sperandum non est, Ii ab ca, quam pea lcribimus, regula
enormiter recedarur: cui proinde cerras Perpendiculorum alcirudines, purà eas
dunraxae, quae duplici Virs2 luneminores, auc lalcem non mulco majores, sub.
didimus, non admodum Coliciri de caereris majoribus, tanquam minus commo.
dis, et non Facilemenlurari ralentibus.
Factoicaque Perpendiculo, de apeaco horologio revolurioni Solis diurna me-
dia benchicio alicuins lucidae Axarum, ur cap. 4. Fxper. 2, dictum est, nume-
rencur vibraciones simplices, qua cempore crisinca (crupulorum primorum ab-
Tolvunrur, non lemel cancum, neque bis, led Expisime, quo maior de in-
renconumero cerricudo et securicas habeacur. (Hoc cempus dimidix horae con-
Suleo electum eA: E enim esec dincurnius; inde molestior eraderer numerario:
S brerius, eadem Cufticientem praecisionem rix assequeretur.) Deincegris vibra-
tionibus non Colum eaciohabenda est: Sed nequeneslisenda est, quancum Aeri
Dorest, velminima simplicis vibrarionis particula, pexserrim (i Perpendiculum
masnum allumatur, pura Vies 2 Ceomerric a lonsius, aur ea non multo brevius:
tunc enim quarca vel quinea unius simplicis ribracionis pars Pocis commodé
discerni porest per crepirum cujuslibee ribraciuncula ab horolosii libratore pen-
dulo edicum.
Vbi primum de vibeacionum simplicium numero inera horx Pemissem absolu-
co, per ircraram Expius operationem cerristime consticerie: mox Perpendi-