# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1040780814:0150
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1040780814:0150?run=74
# Title: [Astronomiae Physicae & Geometricae Elementa] Astronomiæ Physicæ & Geometricæ Elementa (shelfmark Leibn. Marg. 124)
# Folio 132, page id 1040780814:0150
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1040780814&page=150
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1040780814/jpgs/default/00000150.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 44 lines, status machine
# Lines: 44 recognised, mean confidence 0.94
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

ASITRONOMTA PHZSTCA
Sc, ratio est habenda Iotus Fixarum intermedio tempore facti.
Verum cum hodie excnplaria Calendarii facile comparari postint,
e Calendarium Romanum (quo nos utimur) ad Solis motum, quo
Anni Tempestares orculantur, propius accedat quam Fixarum
Ortus _ OCCaTUS; HC u paulatim obserratio hujus Ortus _ OccaTiis
neblecta jaceat, nec ab aliis usurpetur quam a Poctis, qui Tempora
per circumstancas Cass rarii Orcis e Occasis tor Suderum (quibus
nihil pulchrius) dellitd reluti pingere solent; quamris ple
rumque erronee, quippe qui Calendarii nostri diem per ejusdem
Scella ortum deseribune Hunc, per quem recte describebatur tom-
Pore Cxsaris, cum tales cempora discrevent r4 diebus ferc.
De Temporis Divyane, aliisque hinc pendentibus.
PROPOSITIO X.
Fimporis Divisionem in Foras Dies  Febdomadas, Vocesque
in onma  utas hinc pendentes explicare.
Fractenus senelm circulorum sphaerae in Syctemate Mundi appa
renti, e roces in Astronomia usitatiores inde pendentes explicui
mus: Cum veronulla roces in Asronomicis (apiuS OccurEanE quam
illae, quibus Temporis spatium aliquod indicatur; necesse cAt ut de
hisce breriter hic agamus, Temporisque dispositionem Cirilem
obiter ostendamus, quatenus in calculo Astronomico usurpatur.
Temporis partes praecipux sunt Dies, Flora, Mensis et Annus. Tn-
ter has primo occurrit Dies, (quippe spatium temporis notissimum;)
eAtque vel Naturalis vel Artificialis. Naturalis dies est duratio in-
ceorae rerolutionis apparentis Solis circa Terram. Artificialis est
illa ejus pars, qud Sol et supra HTorizontem; opponiturque Nocti
qua pro mora Solis intra cundem accipitur: Naturalis vero Dies
utrumque comprehendit. Dies Naturalis vel est AAronomicuS vet
Cirilis; qui quidem inter se non differunt nis principio, pro Ciri
tatis consuetudine e Astronomorum placito: eAque Astronomicus
temporis spatium quod csuit ex quo Sol datum Meridianum Cae le
Rem reliquit, donec ad eundem proxime rerertatur; hoc est, spatium
quorerolutio intesri i quatoris Caelestis perasitur, e praeterea iRius
ejus partis qua respondet Feliptiex portioni, quam interim Sol motu
annio in ortum percurrit. At quia A quatoris portio haec A qua
tori interro superaddita non est ubique aqualis, (licet ejus quantitas
medioeris sit unius proxime gradus,) tam propter Relipeica obliqui-
tatem, quam quod motus Solis annuus circa Perram apparens non
est aequabilis, Dies Naturales sive Astronomici non sunt praecise
inter se aequales: verum de inaqualitate hac inferiue proprio loco
aeelur; crimuliao enim nunc nestisimu. Aronomi plerique Diem
inchoant
SFCTIO