# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1040780814:0487
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1040780814:0487?run=74
# Title: [Astronomiae Physicae & Geometricae Elementa] Astronomiæ Physicæ & Geometricæ Elementa (shelfmark Leibn. Marg. 124)
# Folio 469, page id 1040780814:0487
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1040780814&page=487
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1040780814/jpgs/default/00000487.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 80 lines, status machine
# Lines: 80 recognised, mean confidence 0.85
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

e
n
FOXIMIa
Terral
tiOneM
reta a
Magl
colligi
dia
10.
um a
rea S
MtlC
OM
12)D
istantia
I5 COM
mobil
AAIO
Buere
Snatisu
Bseera
AILIONC
Oct
Ia
(15V
N
PFOt
Dit
Fib. VI.
_E CFEOMHXRTOA H. L F NI F N F A.
469
Cometarum Phanomena ex Nercurio, aliore quoris e Planetis,
visa eadem fere sunt cum illorum Phanomenis ex Tellure vits,
de quibus Lib. praeced. dictum ost; neque aliter quam in menturis
differunt.
PROPOSITIO TTI.
DFaenomena Oculo in renere constituto visa describere.
In Venere Sol duplo fere minore diametro apparet quam in
Nercurio, e Tescuplo majore quam e Terra. Unde Solis discus
Veneri plus duplo major quam nobis, simulque Lux, Calor Gira-
ritasque acceleratrix ad Solem in eadem ratione ausentur.
Oui Veneri Annus est (ejus nempe circa Solem periodus) nostro.
rum mensium septem cum dimidio aequalis cst: Dies vero in Vc
nere die nostro minor es und fero FTOra.
Venus quatuor cernit Planetas superiores, quorum proinde pha.
nomena similia Punt illis Martis, Foris e Saturni e Ferra, omniumve
e Nercurio visis. Tellus autem nottra in Solis oppotio vita, e
PernOK, cum (DeF PrOD. IX. Lib. P.) pleno Orbe Fulseat, lucidistima
apparebit; atque lux haec à Luna noltra, etiam pleno Orbe fui-
sente, ausebitur. Luna Tellurem perpetuo comitari videbitur, ut
revera AE, _ ultra gradiis semistem quandoque à Pellure digredi.
Venus unicum obtinet Planetam se interiorem, Mercurium
sc. qui nunquam lonsius à Sole cragatur quam 38 circiter parti-
trs. Quique similia praebebit spectacula Veneri atque Venus e
Nercurius Terricolis, de quibus Prop. IV, Y _ VI. L ib. T.
Obserratori in Vonere constituto non prorsus desunt media, qui-
bus Caelectium distantias cum suis menturis conterat; nam Ve-
neris Cuxe diametrum cum mensuris sibi familiaribus comparabit,
sicut nos Terra nostra cum nostris, per Schol. PrOp. XVIT. Lib. Y
e Parallaxis Terra, Soli oppotita, quadruplo major est Parallaxi
Solis e Terra spectati, et ideo non prorsus insentibilis: Innotescit
isitur ratio diametri sux Veneris ad distantiam Terra Soli oppo-
sita e retrograda à Venere; hoc est, differentiam distantiarum
Veneris d Terrae à Sole; haec vero Parallaris in reliquis Planeris
(etiam cum sunt Veneri proximi) insensibilis fere cAt. Ouod A
Venus motum suum circa Solem agnoscat, exinde colliget ratio.
nem inter distantias Planetarum a Sole, ficut Terricola colligunt:
Fx datis autem ratione inter binas quantitates, e differentia inter
illas, dantur ipsa quantitates, e consequenter alix iltae datas ad
parum alterutram rationes habentes. Sin motum domicilii sui
non agnoscat Oculus in Venere positus, ordinem quidem superio.
rum (ex regula Prop. T. tradita) conjecturis stabiliet, distantius
verominime, ue de Mercuriali Astronomo in praecedente dictum
est. De Nercurii Solisque ordine eadem ambisendi rationes qux
veteribus Astronomis, Pelluris incolis, de Mercurii, Veneris Solisque
ordine; aliis contendentibus Nercurium esse supra Solem respectu
reneris in centro quiescentis; aliis illum esse intra cundem; aliis de-
nique
NTnn 3