# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/1040780814:0497 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1040780814:0497?run=74 # Title: [Astronomiae Physicae & Geometricae Elementa] Astronomiæ Physicæ & Geometricæ Elementa (shelfmark Leibn. Marg. 124) # Folio 479, page id 1040780814:0497 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1040780814&page=497 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1040780814/jpgs/default/00000497.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 68 lines, status machine # Lines: 68 recognised, mean confidence 0.88 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. 10 1 ill TaHEII o ntaCt nIIUIII noctia ABI lipses 1NGue sI sUM rime COI paral e Lib. VI. _E CEOMETRTCA F. LFMENTA. 78 rioris Crusta in Nucleum interiorem jam collapla, ejusque quosi ruina adhuc spectanda. NTam si Saturnus olim ejus fuerat diame. tri, cujus est in hunc diem Annulus, illa e Sole rila ejusdem erat magnitudinis atque est nunc foris diameter apparens ex eodem. Cum Annuli extimus marso supra Saturni superticiem exstet ad altitudinem, quae est sesquiquarta Temidiametri Saturni, hunc ad distantiam ab quatore Saturnio (in cujus plano totus cA DOTTUS) majorem quam 64 videre non licebit: Spectator isitur majorem laticudinem habens Annulum nunquam cernet; Zonaque est circa utrumque Polum, 53e fere lata, Annuli spectaculo penitus pri- vata. Ft accedente Oculo proxius ad Saturni Polum primus Satel. les obtectus manet, deinde secundus, atque ita porro, donec Oculo tandem promoco ad distantiam unius gradiis à Polo, ne vel quintum amplius videt, nisi per retractionem illud Aat; nec, tempore hye. mis, Solem, Lunam quamris, nec quemris Planctam, nec Caleste corpus quodris Terricolis notum prater Firas, de Forte Cometam aliquem videbit. Oculus in ipso Saturni AA quatore, aut Zona prove illum, consti tutus Scellas nullas in AF. quatore aut ralde Prope A quatorem politas videt; e ideo nunquam Lunarum aliquam, obstante sc. Annulo: Ideoque tempore squinoetii in squatore desens Solem non vi- debit, neque alibi desens Annulum, quippe cujus neutra facies in hoc casu illustratur. Ouam lata autem sit Zona ista, per oblerra- tiones in Tellure factas difficile est determinare, cum Annuli cras. sities exisua sc; illam Fugenius sexcenta milliaria Germanica effi- Cere puTaT. FTanc ex Saturni superticie accurate determinare facile erit, cum paulo plus quam semidiametro supra eandem eleretur. Si Oculus extra LE quatorem politus intelligatur, spatium Caeli con- tinens Scellas ab Annulo tectas direria erit magnicudinis et fisura, pro diverso Oculi Fitu. Per Anni Saturnii semissem, altera Annuli Facies à Sole illustra- tur; unde qui istud hemispharium incolune cui haec obvertitur, hoc est, qui aectatem habent, Annuli portionem, qua supra ITori. zontem exstat, illustratam de die cernunt tenuiter lucentem (Reut nos Lunam praesente 50lC) E atmosphaera Saturno circumtundatur, _ ad plasam vertus quam est Polus deprestus positam; de nocte vero ejus lumen Fortius est, ficut _ nostra L unx absente Sol0: Ft ex maculis, ejus vel quies vel motus, hujusque relocitas definietur. Post Solis occalum Areis hujus sucidi pars orientalis umbra (nempe iptius Saturni) inficitur, qua, procedente nocte, paulatim ascendit, donec nocte medid ejus partem summam sire rerticem occupat, unde paulatim versus occidentalem ejus partem movetur, Prout Sol ad ortum vergit. Arcus hic lineam meridianam semper oAten- det; planum enim ad FTorizontem crectum, per Areus verticem transiens, est in Meridiano. Si Oculi distantia ab P quatore minox sit 525, Annuli Arcum concarum xque ac conrexum cernet, inctar Fornicis, hinc inde ab Forizonte altursentem; intra quem, nempe inter