# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1041163592:0508
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1041163592:0508?run=74
# Title: [Philosophiae Naturalis Principia Mathematica] Philosophiæ Naturalis Principia Mathematica (shelfmark Leibn. Marg. 166)
# Folio 472, page id 1041163592:0508
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1041163592&page=508
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1041163592/jpgs/default/00000508.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 44 lines, status machine
# Lines: 44 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

4
PFITLOSOPDHILEE NATVRALIS
SEE derC. Cum autem gravitas corporum cerrestrium sic ue materia
in corporibus, ideoque serrata quantitate maceriae intendi d re-
mitci nequeae, suspicor alcensum illum ex rarefactione materiae
caudarum potius oriri. Ascendit Fumus in camino impulsu Aeris
cui innatat. Aer ille per calorem rarefactus ascendie, ob diminu-
eam suam gravicatem speciticam, ec tumum implicatum raxie se-
cum. Ouidni cauda Cometae ad cundem modum ascenderie a
Solc. Nam racii Solares non agirant Media qua permeant, nist
in recexione et retractione. Parciculae refectentes ca actione cale.
Factae caletaciene auram xecheream cui implicaneur. IIla calore sibi
communicato raretiet, ex ob diminutam ca raritate gravitatem
suam speciticam qua prius cendebat in Solem, ascendet et secum
rapiet particulas refectentes ex quibus cauda componitur: Ad
aCcensum raporum conducie etiam quod hi grrantur circa Solem
ec ea actione conantur a Sole recedere, ac Solis Atmosphaera et
materia caelorum vel plane quielcie, vel moru solo quem a Solis
rotatione acceperint, cardius suratur. IIx lunt causae aCcensus
caudarum in vicinia Solis, ubi Orbes curviores lunE, Sc Cometxe
intra densiorem ex ca ratione graviorem Solis Atmosphaeram con-
sicune, ee caudas quam longissimas mox emietunt. Nam caudae
quae cunc nascuntur, conserrando motum luum ex interea vertus
Solem gravicando, morebuntur circa Solem in Fllipsibus pro
more capitum, ee per motum illum capita semper comitabuntur
et iis liberrime adhaerebunt. Grraricas enim raporum in Solem
non magis efficiet ut caudae postea decidant a capicibus Solem ver-
Tus, quam graritas capitum efficere possit ut haec decidant a cau-
dis. Communi graritate vel simul in Solem cadunt, vel simul in
ascensu suo retardabuntur; adeoque gravitas illa non impedit,
quo minus caudae ee capita politionem quamcunque ad invicem à
causis jam descripeis, aue aliis quibuscunque, Facillime accipiane et
Postea liberrime servent.
Caudae isitur quae in Cometarum Periheliis nascuntur, in regi-
ones longinquas cum eorum capicibus abibunt, ec vel inde post
longam annorum Ceriem cum iildem ad nos redibune, vel Docius
ibi rarefactae paulatim cranescent. Nam postea in descensu capi-
cum ad Solem caudae norae breviusculae leneo motu a capitibus
propasari debebune, ec subinde, in Periheliis Cometarum illorum
qui adusque aemosphaeram Solis descendunt, in immensum au
seri. Vapor enim in spaciis illis liberrimis perpetuo rarescit ac
dilatatur. Oua ratione Ac ut cauda omnis ad extremitatem supe
riorem
DE MVNDC