# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1663204101:0041
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1663204101:0041?run=74
# Title: V. Illustris Bilibaldi Pirckheimeri ... Opera Politica, Historica, Philologica Et Epistolica (shelfmarks Leibn. Marg. 114, Stück 2; Leibn. Marg. 114)
# Folio 17, page id 1663204101:0041
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1663204101&page=41
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1663204101/jpgs/default/00000041.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 81 lines, status machine
# Lines: 81 recognised, mean confidence 0.84
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Gommentarius.
Seque hocsolim elosio demonstrame Bilib aldus, quanci suam Crescenciam Feceric, quam que in
calsanimo asdenstuerit sorse Lamor coniusalis: Verumetiam eo ipso facto, quod in iplusto
em inuiolatum ac memoriam tempiternam (quanquam ee aliae lubelle Caula POrETUNE
buSmoueretuT) nunquam ad secundas eransire nuprias voluic, sed perperuam coluir viduica.
M: Deciplum à propolico dimollere poruerune, vel amicorum crebrae cohorcationes aditeran-
lias, veliphusatas (nonaum enim plu quam CTISIIEA QUATUIOLAHHOSNAEUS ETAL) vel deni-
nequodstrimusipse estertamilie illae fucurus, nil alid vrore ducta ex masculâ sulceprâ pro le illam
Mlecacpropagaret. Vecitle quoque est aliquid apudixlum valuisse iudicia Capiencissimo.
aricorum de lecundis nupcus, quae apud Nazianzenum luum, ec Chuy Ce somum, nec non apud
hum legerat: Fx quibus CMostomus homilia lecunda ad Ticum: Omnes enim, iniquie,
auptias, quamnis contrahi lestous non prohibeantur, tamenmultis vicuperiis ac reprehensionibus
as. Eridem Chuyloltomus Homilia seprima, in posteriorem Pauli ad Fimort. huius etfari
laionem ceddie: Nam sinon nudere omnino melius est quam nubere. melius quoque erit semelcancum,
sepius nuxsisse. Ibidem que aE Mulieres non contentaspriore matrimonio, iterumque nubentes, rorum
lorismaculare, es memotum eins violare. Nec aliter de viris quo que ad secunda votatrans-
adicar Basilius Scleuciae L. pilcopus, qui Ctur Costomo coeraneus ee Familiaris fuir. Sic enimm
milia ancepenulcim a: . 3 olu rensrlis reod ruvan co eriponS e urqudvo,   roa ai nesra gva
Gtenngnai e B aearua hOC CA, Onipost morcem oxorum cum aliis commiscentur, a multis vi-
rcametsi eares paenam nullamt habeat proposicam. Nec mirum sic censuisse lanCtOSPAEESIH FC.
ocum magnam Fuiste molllut leuericarem, vice q. austericarem constac) cum iplorum eciam
orum extra LCclesam Det gralissima Fuerine de secundis nupriis iudicia. Sic erum deRoma-
libus cestacur Valerius MaxiMIS lib. 2. C. Y. quae uno contentae matrimonio fuerant, corona pudi-
rabancur. E xistimabane enm, cum praecipue matronae sincerâ side incorruprum eslé ani-
Dui deposica rirginicatis cubsse pudicum esredineleiret: Mulcorum marrimoniorum expe-
quasilegirimae cuiuldam icemperancia signum cse credentes. Possene hoc loco mulca
cari exempla hominum vrriusqi sexus, qui a lecundis nupriis abhorruerint. Sed de his
D. Hlieronrmum legaclib. L. aduersus Touianum posterioribus aliquor capiribus. IIlud
abile eH, quod benedicto lacerdotalis, qua in E cclelâ primo nubencib. adhibetur recultis
lu, de quo ec lgnarius memMH E pisto la ad Polycarpum, e Fertullianus in lib. de pudiciciâ,
ad uxorem. Ex alii, secundis hupriis denegatur. Sic enim e Ambrolius, commentario
Corineh. A Deo, inguic, primae nuptiae sunc: Secundae vero permissae sume: Denique prima nu-
nedictione Dei celebrancur sublimiter: Secundae autem es cerciae praesenci carent gloria. Idem-
liorem ad Fimocheum cap. 3. Homini, inquic, unam vxorem decreuit D ens. Nemo enim
unda benedicatur. Epiphamus paulo clementius aliisiudicat, cum aduersus haeresin Cacha-
a leribit: Licitum est populo; ve propcer imbecillicatem feratur, es ve qui non possunt prima
enti esse, secundae post morum primae coninneantur. Et qui quidem unam habuit, inmaiore
honore apud omnem concionem habetur: Oui veronon potnit unamoruâ contentus esse, ob ali-
Jam scorcationem aucadulcerium, aut separatione ob aliquam malam causam facta, eum diui-
ranon accusar, siant vir secunda conincatur vxori, aut uxor secundo viro: Neque ab E cclesid s
sed suffert propter debilitatem: non ve duas vxores simulhabeat, alter a adhue superstite, se d vt
Perparacus secundae (Srica continear) lese copuietur, divina seriptura (5 fancta Dei F. cclesia eius mi-
axime si aliastalis sit pius, es se lundum lesem Dei vivat. Frenim alio qui non dixisset Apostolus
Chuiusmodi prauistimorum ricorum iudieia de secundis nupeiis, credibile est Bilibaldum
 lua viduitace cogicancem ab illis abstinuisse, noluisse que post primum, ve lic loquar,
tam denud istud mare centare d Vela ventis permirrere. Sic enim center anriquus Epieram
Ancholosia prima, eum quipriore amista coniuse ducacalceram, idem tacere quodis, qui
lacto nauttaxio non dubicericerum tragilem committerepelasoracem:
atta
Cerrul
secundat
seobi
ia
unes
n
ale
in
com
a
ud
na
a
rubant liberospariant familiam subernent.
nuas ancd Nree nendea dranet.
35 2o) cet do Evdor Exzahécv
Coninsium repetens defuncta coninge prna
racii
2
lausrasusseicerum conricit in pelasus.
lad
eit
l
Detacere Bilibaldus nostee, quanquam, vi facerec, crebris apudipsum horcacibus insta
iplam Cubamaram tecerar carissim a Comparis obitus) cum denuo in SEnatUII COOPTA-
hilipse quidem cale cogitans, auc appelens, imo eriam inuitus ac repugnans, suisque in
ednon sinc omnium bonorum graculatione at que laeciria. Accamerh Bilibaldus plane de-
ab administratione R eipub l. ab lethere atque retugere, ideo que omnes vias acrationesme
quae ad se illo onere liberandum conducere ridetencur: Proxinqui camen ec amicieius
mulcis
Ces Jcillerciennium priuatus vixecac, eam que vicxe licceracae dulcedinem degustate ccepetat,
ad Ct