# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0125
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0125?run=74
# Title: R. P. Vincentii Leotavdi Delphinatis, Societ. Iesv, Magnetologia (shelfmark Leibn. Marg. 174)
# Folio 109, page id 1759050695:0125
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1759050695&page=125
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1759050695/jpgs/default/00000125.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 56 lines, status machine
# Lines: 56 recognised, mean confidence 0.85
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

emules
duene. H
ee
2
l
et
e
Lgnet
Cv
Lno
Cap. TII. De Magnerico acendi modo.
Secundo, constat quam ob caulam in duo Flemilphaeria Naones quilibet
medio sEguatore dirimatur. Cur icem ed ralidius le praebeat hoc verumque
hemilphxcium, quo ad Polum propius acceditur, ralidissimum que ad Polum
euadat. In duo quidem hemilphaeria Magnetem quemlibet diuidi necesse eAt
in ea eius regione, in qua par verimque rirtus, borealis, de australis simul
committitur, quod in omni magnece non potest non contingere: cum enim
Maones quilibet ab uno Polo verlus alteru in duo sermenta oppolicx virruris
diuidi possic per plana ad Axem reCtA COFUIQUE LEGIEHEORIII AIECTUM LANEO
aurCatUE, quamo alterum minuitur donec iltud deticiat, illud vero torum ma-
onete capiar; tieri non porest, quin alicubi lesmeneorum duorum vietus verim
que sic aequalis. Ouod autem ea proportione MNaones ralidius agac, qu’a 2d P0-
lum propius acceditur; cuiceneer constat: Segmentorum enim rnum (emper
Ac maius per accessum ad Polum, alterum vero obnicens AE semPeE mInUS:
roboratur erso magis, ac magis virtus donec ad Polum perveniatur: Vbis
quam maximam pocest, Maones rirturem exerit. Hlinc ergo habetur ratio à
priori Hypotheleos Octala c. L. PrOPOLIIX, quae tunc lola nirebatur experientiâ
Tertio, constat non esse omnino rero consonum communem illum sen-
Cum, quo vulso censetur, e alleritur Magnes magnetica occurrentia ita diri-
oeie, ve ad Polos convertatur eorum alterum extremum. Obelus enim IS
Cchemaris superioris nequaquam polosB, aut A spectat, quali ab tis diriga-
tuC, ee alliciatur. Onomodo a Polis allicitur, cum eos averletur: Onomodo
CirCA Aguatorem, d longius à Polo B politus Polum B petit: de postmodum
quo magis ad eundem Polum accedit, cum directius eum petere deberet ve
Fortius allicientem; eundem eo magis averlatur, imo ad Polum A oppostum
contendie: Ve cum ad iplum Polum B peruenie, e ad eum rectus insictere
videtur; non tam cundem, quam oppolicum A perere censeri debeac. Diri-
sicur ergo obelus IS non ad Polum borealem B, non ad australem A, cum
modo ad humc, modo ad illum ferri rideatur; Ced dirigitur ad leomentum
IA L, auc porius ad Axem vircuris illius, cum aliqua tamen decortione ab op-
Polito legmento TBL obluctante ed Fortius, quo maius fuerie, X alterum IA L
minus: in Polo vero B idem obelus, et si rectus ei insistat, non ad illum, ne
que ad oppolutum Anisi per accidens dirigitur; sed ad EOTuM MLaGHCTeM, AUE
eius virturis Axem B A radiis omnibus ad B aequalirer rndique conspiranci-
bus. Ouae quam apre ad viivertalem lacurum efulx rirturis modum asPeran.
cur, cuilibet rem mature perpendenti aperte patet.
Ouarro, de illud constar euidenter, Magneticam scilicer virturem non alio
Cicu exera Magnerem ferri, quam quo inera Magnetis ipsius malsam disponi-
tur: nec alirer aduentantia Magnerica componere, quam Magnerem ipsum
ad Vniver (i cardines componat. Contule Asserrionem 7. in qua declarata est
ratio, qua se virtus exrra Magnerem ettundic, de Sphaeram actiuitatis compo-
nic. Prorosantur scilicet radii extra Magnerem eodem recto curlu, quem in-
era Magnecem iplum inierant ab (que omni fractione in ip(o a Magnete exiuI
tam in Polo, quam in squatore, aliisque plagis incermediis. Conspirant ex
Ommibus.
09