# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0149 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0149?run=74 # Title: R. P. Vincentii Leotavdi Delphinatis, Societ. Iesv, Magnetologia (shelfmark Leibn. Marg. 174) # Folio 133, page id 1759050695:0149 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1759050695&page=149 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1759050695/jpgs/default/00000149.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 45 lines, status machine # Lines: 45 recognised, mean confidence 0.94 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. Cap. IV. Devi Terra Magnetica. sistic. ex per captulam, qua cohibetur, licueric; inclinabitur d attigetur col eius lonsicudine virsae longicudini cohaerente:at i per virgam deducatur V er- Torium: eadem cuspis d media rirga in alterutrum latus detorquebitur, eoque masis, quo lonsius ab extremo Verlorium recelserit; ita ve in rirgae medio cam ad rectos angulos decusset Verlorium: Post medium vero incipict Furcu la ad virgam senlim annuère doncc ad extremum alcerum deducto Verlorio, cidem exeremo turcula altigatur, ve ad alterum culpis aftigebatur: qui omnes Verlorii licus licibus relpondene, quos obseruabat idem Verlorium ad virsam perpendiculariter erectam. AC vero, (i ad virex lacus apponatur Verlorium e per eam ab extremo ad extremum deducatur, litus obseruabic eius longi cudo a prioribus non parum diversos, licet, re dicetur, ex eadem caula pro- fectos. Nam culpis, rerbi gratia senlim re ab extremo recedet, d virga auer- tecur, donec ad medium peruenerit; quo loci Verlorium Catuetur virga Pa rallelum, ac deinceps vque ad alterum extremum converget ad virgam Fur- cinila, donec cidem excremo, quoad licebir, aftisatur. Ouo experimento probari non porest cuidentius virex illius Faculcas Magnerica. Si enim ea vir- sa reuera Foret Magnes lapis, coldem situs ad illum ob seruaret. Onare cum virea illa ita le magnetice ersa Verlorium gerar; nec pocueric virturem illam ab alio, quam a Fellure concipere, constar euidenter Tellurem magnetica virture nOn CarCIC. Hloc iplum, eodem modo probari posset adhibiro verricali Verlorio: eol- dem enim sicus ad virgam ob leruat hoc Colum ob serutato dilerimine, quod qui Situs Florilontali Verlorio conneniunt sance virea, cadem incente conveniant Veclorio vencicali; d contra, qui conveniune Verlorio Horiloncali, dum vir- sa iacet, iidem, dum ea erisitur, corveniane verticali: eodem enim modo veriusque mocus praepedirur ab Axiculo iplIS adHXIENTC, CITCA GULEIM aGUNEUE vnum Hloriloncalicer, alcerum verticalicer. FTic porro praecercunda non est Ouxestio: ex cuius Colurione non parim lu- cis ad hoc experimentum illustrandum, nec parum roboris ad Magneticam Terrae vircurem firmius stabiliendam accelturum est. Ouari itaque potest, cur sance bacillo ferreo in eodem litu, in quo diurius persticic, ex maoneticam vircutem hausic; si ad superius ejus extremum admoueacur Verlorium Flori- Pontale (huius enim casus eantum sicur e bacilli ad Hloriloncem recti men- tionem Faciam, cum par sic reliquorum omnium ratio) cuspis eius, hoc est, ejus extremum quod Boream petere loler, ad extremum illud ConuertatuI, e ab eo auertatur furcinula: AF Si VerCorium deorlum Feratur; quid est, cur ca. dem culpis in latus decliner, e a ferro Magnerico praeter morem le lubdu- cat, nec Verlorii longicudo planum meridianum eiuldem bacilli, quod per eius longirudinem ducitur, occuper; ve occupare deberet iuxta superius ob- Ceruata: Ad hanc Ourectionem non ardua admodum est respontio. Clarum liqui dem primo est culxidem Verlorii ad Superius bacilli exrremum sect a Ferri de- bere. Ouid enim obstac. Florilonsalicer camen ferrur, eo quod à Aylo, cui insictie,