# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0168 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0168?run=74 # Title: R. P. Vincentii Leotavdi Delphinatis, Societ. Iesv, Magnetologia (shelfmark Leibn. Marg. 174) # Folio 152, page id 1759050695:0168 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1759050695&page=168 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1759050695/jpgs/default/00000168.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 46 lines, status machine # Lines: 46 recognised, mean confidence 0.93 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. edaldebib Rectat ad naturam universalem ipsius Terra, in qua ab V niversalibus caeli in- fuentiis dependet necessario, eam aequaliter un dequaque affici dicendum erit: at- que ex hoc tanquam ex propria causa, fit ut circa Axem sit veluti coaementata es concrustata, excurrant que vena illae à Polo ad Polum. Cum igitur iam sit sie disposita Terra a Caeli instuentiis circa Axem, es quasi per ordinem ad Axem es Polos composita, seu conementata: haec ejus natura etiam exieere videtur, vt in eodem situ consernetur, si debet se commode habere: alioqui si commoneretur, ee recederet à siu, in quo nunc est, es una pars caelo propinquior fieret; illam dum Caelum rotatur; vehementiori actione caelum afficeret; pars vero quae subdi- ia est minus afficeretur: quare non ita commode se haberet: ad quod incommo- dum vitandum erauitarem habet, qua detinetur in medio, ne aliqua vi, aut im petu ad unam caeli partem magis accedat, quam ad aliam. Jam vero similiter si moneretur ita, ut contorqueret se supra centrum, vt pars illa, quae nune subest Polo ad Sguinoctium accederet; tunc diverso modo afficeretur. Vt ieitur sem- per perseveret eodem modo, es non rora alteretur, es perturbetur à dispositione quam nunc habet, debet habere vim se conseruandi in illo siu, quem hactenus ha- buit: ee hanc dico esse qualirarem Maoneticam. Ft sient data est T erra grani- tas ad impediendum motum fluctuationis; ita dara est vis Magnetica ad impe- diendum morum illius rocationis. Ouod igitur Cilberrus solum pronuntiat ier- ram, si a vera sua in mundo posirura declinaret, atque ejus Poli in Orientem so- lem, aut Occidentem distraherentur, rursum ad Septentrionem, (5 Austrum re- versuram, hic, ut arbitror, prebatur. Debet enim Terra habere vim ne natura deficiat in necessariis, consernandi se ix situ, quem habet, ut non perturbetur cae- lorum rocatione, es nen immutentur tempestares, contivnendi se ne rotetur: es hane assirmo esse Magnericam vim, quam in Ferra centendimus probare. IlaeC lai datus Auchor: quae ad insticurum perpendi debent. Racio ergo illa a Priori, propter quam eximius hic Magneticx Philolophie cultor censet Perreltri globo insicam esse vim Magnecicam, est re ejus virtu- eis opc tanquam instrumento litum obrincat; in quo commode le habeat ad caelestes intluentias recipiendum, sedemque parandam Flominum habicacioni conducentem. Audio, dc quidem lubens alsentior hunc reuera tinem elle, ad quem collimat Magnetica Felluris rirtus; acque adeo hanc rationem viituris illius esse a Priori repore a caula finali pecitam. Sed a Cabeo id minime do- ceor, quod ab eo doceri maxime relim. Ouomodo Scilicer Magnetica Periae virtus, qua medium est _ Instrumentum ad illius finis consecutionem necel Carium, ad cum Feratur: Ouis eius virtutis, quae morrix est, terminus sIE Cer- eis dx immediatus, ad quem motus ab ea initus contendat: An calesces illae inAuencia hoc termini munere fungi pollune, quem. virtus Ntagnetica appetat, ∞ d quo ad motum exciretur: haud quaquam: variae enim lune, rariisque ob- noxia mutationibus pro variis Actrorum infuentium moribus, ec locis ad qua deteruntur. Ouid Terra Ferec, s ad varios Planecarumm, Solis praelertim, 2c Luna intlurus eius Magnetica rirtus commoueretur, iilque vel excipiendis, vel declinandis eam Componeret. An eundem semper sicum, re experimum OCCUPATCT. t.