# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0207
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/1759050695:0207?run=74
# Title: R. P. Vincentii Leotavdi Delphinatis, Societ. Iesv, Magnetologia (shelfmark Leibn. Marg. 174)
# Folio 201, page id 1759050695:0207
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=1759050695&page=207
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/1759050695/jpgs/default/00000207.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 42 lines, status machine
# Lines: 42 recognised, mean confidence 0.92
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

ap. IV. Devi Terra Magnetca.
risal rerlorii lonsaen Camque coerceat, de in directione verlus propio
rem Machlerici Lo ars rathre eueatur aduersus aduenticiam molis alicuius
cerreux amplioris rim. uc retoMaselle Plasls Polo ricinioribus exiguum
eH, renuilque vircuris minus illint sesmentum, re penes maius legmentum, ei
que acthaerentem cerrae molem sil tersorii tora directio; ve mirum non sic s
longius a recto verlus Polum cursu tunc auertatur, Verlorii longitudo. Con-
sule quae de ferrei breuioris obeli Sphaerico Magneti insistentis ad iplum Ma-
snetem compositione non paucis declarata lune. Nec plura adiicienda viden
tur ad quaectionem soluendam, quae ad calum perrinet, qui nulquam exictie,
ee supeectione cancum nititut.
Flaties hactenis Magnericorum tam directionis verlus Polos cerrestres,
quam ab ca directione mulciplicis declinationis latis tuse, latisque, ve opinor,
aperte expedicum negorium hac in amcenistima Disciplina non in postremis
habendum: habes quam planum cuadat, et manifectum ex Ctabilito vero, Fr-
moque Magnetica virturis effutionis fundamenro: ita re à quolibet puncto
Hlagnerici ad quodlibet eius punctum virturis radii emietantur: quam autem
oblcurum, d inexplicabile per radios ad Polum transtulos, indéque in orbem
disperlos per refractionem, aut reflexionem; ve vel hoc Colo nomine (quoc
dutem adducta lunc alia ) hic effusionis modus reiiciendus, ille amplectendus
omnino videacur. Ilabes denique propositae Aserrioni, qua declinationum
caulam amplioribus cerra molibus adscribendam esse dixi, cumulate Factum
ese latis, quod praestare incumbebat.
5S
Onam cerrum est Masneticorum declinationem a Meridiano in eodem L.0C0
mutationem pati: tam est incertum onde ea proficiscatur.
Nlosens plane est, de inaudum hoc Naturae arcanum: quod niII a virIS PC-
ritiae, de diuturnae exercitationis laude claris obleruatum, relatumque FOret,
vix fidem apud quemquam obcineret, re nullam apud nonnullos obtinet: led
immeriro. Ouis enim Gilberto, qui hanc nobis de Magnericis Philolophiam
Euis experimentis, vigiliisque pene rotam peperit in obseruando accuratior:
Cassendo in scrurandis Nacurx operibus lagacior: Kirchero experimenta vn-
dique colligendi, annorandi, examinandi Rudiosior: CxterOS OmittO, guorum
omnium cestimoniis constat nihil cerrius esse; quam quibusdam lalcem in Lon
cis, in quibus ab eis habicae sunt obseruationes, mutatas esse post aliguor an-
norum lpatium Magnericorum declinationes, calque cualille minores. Accipe
ex Kirchiero lib. 2. Part. 5. cap. 6. Obseruncionum narrationem, quam ex rariis ad
Ce datis Vireruin doccitsimorum Mersenni. Crandamici Calsendi Epistolis
collegic. Retere Cassendus Aquis Sextiis scribens (quo anno non nocauie
Kircherus) obseruariones cum a les tum ab crudicistimis Machematicis Anglis
Burrulio, Goncero, Cillebrando insticutas, ealdem que idem Calendus aliquor
Pos