# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/746572255:0255
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/746572255:0255?run=74
# Title: [Danielis Lipstorpii Lubecensis, Specimina Philosophiae Cartesianae] Danielis Lipstorpii Lubecensis, Specimina Philosophiæ Cartesianæ (shelfmarks Leibn. Marg. 14; ZEN Leibn. Marg. 14)
# Folio - , page id 746572255:0255
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=746572255&page=255
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/746572255/jpgs/default/00000255.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
# Lines: 40 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

A D L E C F O R E M.
nunquam collisetur; nec in Terra aeque planum est, cum hi duo planeta tantam or-
bium eccentricitatem non faciant, ut sensibilis sic differentia, quae inter Ellipsin es
Circulum contingit; nec in utra harum ficurarum moveantur, cornoscere possit ex
observationum collatione. Et quamvis in Mercurio maxime sensibilis sit Ellipsis,
iis tamen locis apud nos non videtur, ex quibus rem ita certisime collicamus: ne-
que etiam in Saturno ex lore tam facile res expediri potest) sed ex praviis, genera-
libus, es notis moruum dispositionibus, collectis ad hanc Ellipseos investicationem
in ordinem omnibu revolutionis illius affectionibus, eo XiV proprietatibus, quas
legimus lib. 1. Astrov. Philo l. 6. XIZI. Oua assertio cum eam rectâ aroumentandi via
investicara sit, es tendem reperta, jure optimo doctisimorum puncta meretur; cum
Nacurae nihil maer consentaneum sic es simplicius. demonstrat enim eandem rir
incomparabilis, Dn. Penatus Cartesius; in terria parce princip. philes. art. CXL. F.
ubi de omnibus Plneris concludis; quod sparium, in quo Planeta simul cum tota
materia caelirotatur, non sit perfecte spharicum: unde planeta hinc inde extra
viam circularem sire in longitudinem, sive in lacirudinem evacatur. es art. CLLFI.
rationem reddis, cer Luna celerius incedat, es a suo moru medio minus aberret in
conjunctionibus, quam in quadraturis; nempe quod ejus caelum non est rocundum
aut circulus perfectus. sed maxis ad Ellipsis fieuram accedit. Et profecto talis à na-
tura viaPlanecae insticuenda erat, ut rationibus Geometricis, servatis simul motu
aquali e inaequali moveretur; cum circuli illi infiniti, quos aequantes appellamus,
tam concinne in cono ordinati sint ad efficiendum simul morum aequalem és inaequa-
lem, accelerationem es moram, quae in Planetis cernitur, ut in admirarionem in-
euentium animos fabrica rapiat tam eximia.
Duidautem. Candide Lector, tibi imprae sentiarum pollicebore Dixi enim me Co-
pernicani systematis veritatem novis demonstrarionibus Mathematicis non adstru-
cturam. Iuvabo illes omnes, qui in aneiquo luto adhue harent, ut humanioribus
oculis hoc systema aspiciant; es. si benevoli Lectoris parientia admittat, faculam
praelucebo illis, qui sublimioribus demonstracionibus Mathematicis nondum sunt as-
suefacti, ac tandem depositis sensuum es infantia praejudiciis, veritarem sectentur,
illam que sine arduo labore inveniant. Tactenus enim Capinscule expertus sum, non
juvenes cancum, sed viros auchoritate craves, ab hac sententia non fuisse alienos; a t
quo minus se toros illi derovere porverint, obstitisse cum Adversariorunt obje-
etiones sapius Copernicanis factas, quibus nihil solidi in Copernicanorum ar-
sumentis contineri declamatur: tum imprimis sublimiora Copernici scripia, e non-
nullorum qui Copernicum sequari sanc, quibus enucleandis se impares fore ingenue
proscebantur: ne dicam, quod illa passum per toc ingentia volumina Copernici, Bul-
lialdi. Calilai, Longomontani, Kepleri sint diffusa, quibus evolvendis ex serio exa-
minandis multum ocii requirebatur. Faciam isitur, ut omnes Veritatis amantes
es Sapientia studiosi me intellisant; eum que in fonem singula eo ordine proponam