# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779782283:0504
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779782283:0504?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:1-2; ZEN Leibn. Marg. 7:1-2)
# Folio 418, page id 779782283:0504
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779782283&page=504
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779782283/jpgs/default/00000504.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 79 lines, status machine
# Lines: 79 recognised, mean confidence 0.92
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

+18
PE SSICA YRACTATVS II.
mine Ecriphe, ex variis experi- solo distincta; vel qualitas continens
mentis petira, quae infra ex Pro- eminenter calorom; vel eadem qua-
Cello diluemus.
PROP. X.
Zumen non est modus corporis;
Probacur eodem fere modo, quo
Supra lib. 1. de calore probatUM
est; nec enim modus diffundient
litas cum calore: neMPC VnuI eX
his dici necesse est; vel enim est
duplex qualitas, lumen Ecilicet d
calor, ab eadem caula, v. 9. 2b C0-
dem ione procedens; vel est tan-
tum rna, quae Formalicer sic lu-
men, e eminenter calor; vel tan-
permedium, ve lumen; hoc au- cum vna, quae sic Formalicer lu-
tem COnStaE Cx indole, _E NaTUTA men _ calor, icare eadem sir
modi, quam videsis in Mecaph. veriulque enticas.
tib.5.
PROP. XI.
Vbi est lumen, est calor: Tlac sen-
centia minime noua est; hinc rul-
ed dicirur, luoem esse eminenter
calidam; quidquid sic, concendo
Talcem, lumen ab ione propaga-
Tum, cum calore esse Coniunetum:
e vero de re quod sc, dubium ef-
Sc non porett; ac propter quid (c,
vix hactenus, Calcem quod sciam,
lictum fuit.
PROP. XII.
Aliquando est calor sine lumine
saltem sensibili; Experienciam cla-
cissimam habes in ferro calido,
manu calida, aqua calida, in qui-
bus nocte nullam luoem rides; lux
aurem videtur per lumen, ve di-
cam paulo por; dixi saltem sensi-
bili, quia li quis concenderer esle
Lumen insensibile, non poster con-
ninci, vel experimento, vel arou-
mento policiuo; sed tantum nesa-
PROP. ZIV.
Effectus, quem praestat lumen in
subiecto illuminato, est saltem rare-
factio per se; Dixi Calrem, quia vi-
debinius paulo post verum alium
eRectum praestet; hoc polico, Faci
le probatur prop. quia rbi est lu-
men, ibi est CalOr, per pFop. 11. led
rhi est calor, est raretactio, quae
es caloris effectus, ve constar ex
lib. 1. igicur lumen hunc Caltem et.
fectum praestat: dixi per le, nempe
accidere porest, propter aliquam
caulam frigefactiuam conunctam,
non sequi vllam rarefactionem:
Dices, lumen lunae non raretacies
nec caletacie, cum porius frigeta-
ciar, ve probari Facile porcit in
Plenilunio. Tub quo nox est longe
Frioidior: Respondeo lumen cila
rancum à luna, ve d corpore retle-
ctente, ac proinde elle proprie lu-
mensolis, sed recterum, de valde
debile; quis aurem neget lumen
Colare esse cum calore coninnetum.
riuo; nempe qui id alteroret, poli-. Dices ira reflecti à luna moditica-
xinE PFOBArE EeNeTetUI, de quo tum, re calorem in frigidiracem
AIIFE2.
PROP. ZI
Eumen illud, quod semper est
COIUTCE; Sed HaC CUNE MCTA, de
inania vecba; nempe concipi non
porest, per reterionem, luminis
entiracem, rel ellentiam mucaris
umcalore vel est gualitas e calere calorem illum quem vel formali-