# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/779782283:0516 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779782283:0516?run=74 # Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:1-2; ZEN Leibn. Marg. 7:1-2) # Folio 430, page id 779782283:0516 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779782283&page=516 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779782283/jpgs/default/00000516.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 87 lines, status machine # Lines: 87 recognised, mean confidence 0.92 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. 43 PA ZSICA I R ACT ATVS II. id, quod calori addir praedicta illa modificario. PROP. XZ VLIF. Pux est calor primarius: PEoBa. cur quia lux est caula luminis, per deF. 3. calor sccundarius est effectus caloris primarii, ve ConstaL CK EOTO lib. r. igicur primarius est caula se- cundarii, Ced lumen de calor secun. darius Cunt eadem qualicas, per prop. 26 igirur caula rnius est cau- la alcerius; igicur lux, d calor primarius Cune rna eademque qua- licaS. PROP. ZZIZ. Lux porest dici calor primarius modisicatus: Nempe ille calor lux eantum dici porest, qui lumen per medium diffundie, Calcem physice Loquendo; igirur calor cali modo Ce habens, re per medium, calorem secundarium diffundat, ita modi- ficarum, ve lumen postulac, est lux; illa porro modisicario caloris primarii, quam lux deliderae, dicie tancum Cufticiencem vim, ex actiui- Flinc quoque habetur verus con- ceptus lueis: Nempe in eo consi- opera, affectionem praedictam ocu- lo imprimat, ad quam immediace nocabilem parrium ignis collectio. rilus cerminatur, confert ipli ob- iecto, ex quo lumen, vel nalcicur, dum, e haec vis Cutticiens dicie PROP. ZZ X. vel refectitur, ese vilibile, hoc est visionem mediare cerminare Tlinc concepius luminis recte ha- beri potest: Nempe in eo consi- Rit, quod sic qualicas cali modo posse, nempe iudicat Cen(us inTeF- nus, eo modo, quo dixi Lupra, rarefactiua, id est ica afficiens OF- sanum vilus, ve inde Cufficienter talem affectionem, qua externuS decerminerur porentia viliua, qua huic organo inest, ad Opcran- sentie, a cali caula procedere; e dum circa praedictam affectionem, hoc est terminare mediare iplam risionem, quod vulgo dicimus vi- deri; lux aurem hoc iplum obiecto Contere; quod vitionem cerminare POLHE; Ced hoc est esse vilibile, ve quae ex rali rarefactione in rerina mascitur. PROP. Z Z Z I. sic, quod cum luminis diftusi cacem, ad hunc effectum praestan- RRCIMo constar ex dictis; igitur lux est actus corporis, in ratione visibi- lis, immediare quidem, corporis lucidi, mediare rero, corporis opaci, illuminati. PROP. XZ XIT. Finc finis lueis ex luminis haberi potest: Oui Pane considerari po- cest, vel ex parre obiecti visibilis, vel porentia videntis, vel verius que; ex parre obiecti, est visibili. tas; nihil enim aliud contert ob- iecto; ex parre porencia, est afte- ctio organi, e decerminatio po- tentia risiux, quae sine luce ope- rari non porelt; ex parce veriulques est ipla visio, per quam porentia Tuo modo acringit obiectum: de vero cum sinc aliqua obiecta noxia, aliqua vero veilia ipsi animali; na- cura ipsi varios senlus dedit, qui- bus vium obiectum ab alio distin- guar; e cum de obiectis eria distan- ribus, qualia Cune cognolcere. (I Opera