# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779782283:0529
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779782283:0529?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:1-2; ZEN Leibn. Marg. 7:1-2)
# Folio 443, page id 779782283:0529
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779782283&page=529
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779782283/jpgs/default/00000529.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 89 lines, status machine
# Lines: 89 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

L1B. III DE LVCE EF LVMINE.
natur, cum deinde in obscuro con- qui rapor luce concepta, in poros
claui aspiciatur, lumen emierie, ad lapidis calcinari Tubeae, ibique fri
instar carbonis accensi, modico
cinere asperli; Ced hoc lumen sen-
sim languelcie, candem que detrcie,
e omnino exringuieur: nemo cAt
qui praedictum experimeneum in
dubium renocare polsic, cum iam
vulgare sic, de criuiale; nec vlci-
mum argumencum est, quo mea
de lumine Hypochelis contir-
InCEUT.
2. Omiero rationem illorum,
qui vel inde probarenituntur, lu-
imen in cerro corpulculorum eAlu-
uio consistere, quorum aliqua por-
eio in praepararis poris Licheol-
phori, per aliquod cempus serua-
tur, ee Ce le videndam praebec, do-
nec cora cpuxerie; sed iam Lupra
hanc hypoch. ethcacirer, meo iu-
dicio, prop. 6. Feiecimus; nec vi-
deo cur maior huius macerie pOr-
tio, inera hos parieres, lucemeri.
diana pertulos, s statim probe fe-
nettrae obstruaneur, aliquantilper
non remancac, quam in perexisuo
lapide: Dices quasi exusi illam
maceriam a lapide, cali modo prxe-
Paraco, Ced eur inde CAIUAE, non
dicis; de cur infinicies refecti a
Pariere ad parietem non postic.
3. Alii ad ccelestem quamdam,
ex ioneam Cubstantiam confugiunt;
Sed eodem fere modo refelluneur;
alii inter corpora noctiluca, hunc
lapidem reponune; sed profecto
licer cum aliis noctilucis, hoc illi
cormmune (IC, quod in cenebris can-
cum luceat, in eo tamen differc,
quod lumini exposicus accendatur,
e paulo post sensim line sentu ex-
ringnatuE: Alii denique dicunE
sore lapidis cogatur, _ cum Par -
cibus perspicuis, quae lapidi in-
Cunc coniunctus, corpus candem lu-
cidum cuadat.
4. Ilac sencentia ingeniose qui-
dem excogicaca, mihi non pro-
bacur; primo, quia si vapor, cuius
reuera maxima vis aëri inest, ica
concipie lucem, Cerre cOTS aeF in-
tra claulum cubiculum Colari prius
lumine collustrarum, radios lumi-
nis quognouersum sparseret: le
cundo, rapor ille rareleic in aëre
Colari calore, isicur proprio pon-
dere non delcendir in COS POTOS;
quomodo veco lugacur de traha-
tur, concipere non pollum; nec
exemplum spongia quidquam Ea-
cie, re consideranci parebie; mul-
eo minus exemplum magneris, d
aliorum electricorum, de quibus
Cuo loco: cerrio, non video quo-
modo frigus Rammam cogac, Ceu
rapidum halicum accentum, de non
excinguar; nempe Frigus leparat
homogenea: quarco, quancumuis
cum aliis perlpicuis parcibus, sed
non lucidis rniacur, non inde va-
por ille lucidus cuadic; quod enim
luce caret, lucem conterre non
Porest: Peaeterea ille vapor accen-
Tus, etiam in aëre nocturno mul-
tus est, scilicer Fervente ectu; igi-
tur de nocte aliquem efectum
peaectarer: deinde illa particula
rapida, vel accenduncur dum lu-
cem concipiune, vel non accen-
duneur, Si primum, non rideo cur
non aque Facile mareria in ipso
lapide praeparara accendacur; vel
non accenta, si secundum dicis,
vaporem subcilissimum aëri admix- lucem eque Facile concipiat; ad-
cum Facile lucem concipere àloles de quod in virrea pyxide, etiant
R K
herme