# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779785487:0440
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785487:0440?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:1-2; ZEN Leibn. Marg. 7:1-2)
# Folio 382, page id 779785487:0440
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785487&page=440
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785487/jpgs/default/00000440.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 92 lines, status machine
# Lines: 92 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

382
PHXSICE TRACT. IV.
re, quod imprimie pallo qualica.
cem alcerarinam, v. g. calorem; e
re impecus non asic in proprium
subiectum, licer sic principium
Formale morus localis, Itanec C2-
lor in Cuum lubiectum agie, licet
sic principium rarefactionis: im-
mo lecundum Philolophum lib. 1.
de sen. cap. 6. iplum movere la-
tius paret iplo agere, cum 29c-
PE COMMPCTAI FAMEUI IBOTUI alICTA-
tionis; nempe agere in pallum,
diciE pIIGHAM eE COMETALICTaTEM,
quam omnis alceratio lupponit;
V. 8. Calidum agiE, et pugnat, in
Frigidum, quod expugnat; sed ca.
lidum non destruit calidum, igi-
cur in se iplum non agit: addc
quod in cancum calidum agic in
trigidum, in quancum colligit
parces calidi, quae Frigido incunt;
aequi, si calidum colligiE PAPTCS
calidi, quae luo Cubiecto inlunt,
hoc cerre ideo Ac, quia in par-
res humoris inTCECCPTAS, PaLTCS Ca-
lidi agune; igitur in aliud; addc
quod aliarum parrium collectio
aliud dicit.
Dices feri polse, ve caloris
pars, aliam producat in Cuo (ub-
iecto, id est, in ca Tubiecti parte,
cui inest; Relpondeo calorem non
agere ad inera, Calrem naturaliter;
alioquin ester substancia; equidem
per miraculum, id heri posse
non decrune, qui asterane, (ed hoc
ad rem praelentem non tacir; nem-
De hic cantum nariuas rerum na-
curalium proprietares dileurimus:
addc quod vel est quaestio de ca-
lore primario, id elt, de calore,
qui inestigni, vel de calore secun-
dario, id est, producto, r. 8. in
aqua, terra, _c. Si primum certe
cum sc conseruario, vera actio;
Scque ionis caula neceslaria, Cer-
re nihil vlera addere pocest; igi-
rur nec incendere calorem illum
Primarium; E vero secundum di-
catur; cerre hic calor secundarius
nec ad incra, nec ad extra acti-
UuS es, ee constat ex EraCC. 2.
lib. r. Dices igitur Calrem ignis in
se iplum agic, moru alcerationis,
si per veram actionem Cuum calo-
rem actingit; Relpondeo motum
alcerarionis, inter contraria elic;
v. 5. cum ex Frigido calidum AC, dc
ricilim; ac conseruatio caloris, non
dicie morum alcerationis; licer
enim corpus calidum peraNCAE,
non camen ex frigido Hc de nouo
calidum; igitur non est muratio, nec
motus, nec alceratio; igirur ignis
non agic in sciplum moru altera.
tionis.
Dices, isicur Calcem, cum 1g-
nis in se calorem primo producie,
in se iplum agic moru alterarionis;
Relpondeo primo, licet reuera ig-
nis calorem illum, in le, primo in-
Canci produceret; pro quo vide
Eract. 2. lib. r. non camen inde pro-
bari, vel euinci, esse morum alce-
rationis; nempe subiectum alterum
non EC, cum instanti immediace an-
recedenti non essetipraererea ex fri-
sido non sc calidum, cum nullo
instanci frigidum Fueric; illud enim
Primum lupponitur; hinc omnis
motus, qui est cransicus e caru, in
Racum, vel ex loco, in locum, vel
ab rno esse, in aliud, duo instantia
Supponit.
Dices, aquam a se ipla, pristi-
noctacui, seufrigori, resticui; mi-
rum est, quam rarias respon-
siones, huic obiectioni, di-
cum ab iplo igne contetueTuT, et versi auchores attinga: Cunt
qui