# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0078
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0078?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:3-4; ZEN Leibn. Marg. 7:3-4)
# Folio 36, page id 779785770:0078
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785770&page=78
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785770/jpgs/default/00000078.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 91 lines, status machine
# Lines: 91 recognised, mean confidence 0.92
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

PAZSTCE TRACTTAVS V.
P ROPOS. LV.
Forma est actus primus: quod
actus lic, iam dictum est, quod pri-
iruS it ostendo: primus actus cA,
qui alium non lupponie, cui insit,
vel accidat, v. gr. esse calidum non
eAt actus primus: nam aliquid lup-
ponitur, quod sit calidum, d cui ca-
IOr accidac, v. or. lignum, Ferrum,
ecc. aliquid, inquam, quod actu lic;
ergo ese calidi supponic esse lignis
vel ferri, igitur supponie alium
actum, igitur non es actus primus;
at vero eAe ligni est actus priimus;
vel ab actu primo, quia non est in
alio, cui accidae, ve patet; igicur
Forma substantialis est actus pri-
mus, quia dac primum esserei, id
est, quod aliud esse non supponat,
cui accidat, e permaneat.
Dices, aduenit forma materix, leu
subiecto, igitur aliud esse supponit:
Respondeo, subiectum esse actu per
Formam, actuarique a Forma, id est,
voni, seu contrahi ad hoc esse, id
est, ad hanc speciem entis; unde
licet forma upponat materiam, nOn
tamen actuatam, ve sic loquai, hOc
est lub aliquo certo ac determinato
esse; ivitur nullum aliud esse, esse
inquam actu, supponic, igitur est
aCtus priims.
Dices, Forma supponit subiectum
sub esse quanti: Relpondeo, ante-
quam noua Forma edueatur, praere
quiri quidem disposiciones in priori
elle, v. gr. antequam lignurs in
ignem convertatus, multus certé ca-
loc peaerequiritur, qui eamen ligni
est, dum ligni esse mance, ee vbi
esse ionis incipit, calor praedictus
iphusignisest.
Dices, ergo migrat de subiecto,
in Cubiectum: Rospond. non miera-
re de subiecto actu, in Cubiectum
actu, quorum rnum scilicet ab alio
distinguatur, cum Forma, tum mate-
ria; Led ablque vila inigratione, eum
veerque actus, cum ionis, tum ligni,
communi, cidem que lubiecto inlic.
certe non mirum est;  calor ille,
qui partibusignis inest, dum lignum
est, lioni sc; dum vero ionis, ienis
ese dicatur; verum rero a quoino-
do hac relolurio, re aiune, vique ad
materiam primam, paulo post di-
CCIIRS.
Dices, Forman riventem luppo-
nere aliud esse, corporis scilicet Or-
Sinici, ergo illa non est actus pri
IUS: Relpondeo, ese animalis, quod
cit a Forma vivenre, totum illud
complecti, guod in animali, actuim
aliquem, vel elle actu dicit, v. g. esse
cariris, nerui, oltis; licet enim esse
carnis line esse animalis aliquando
SIE, non tamen eA caro viveNS, qua-
lis est in animali; vnde eA CarO, qua-
S xequivoce, ve bene monet Philo-
Cophus; nec enim iis proprictatibus
saudet, quibus caro vivens pollet,
Ced de hoc intra; quidquid EIE, FOI-
ma animalis eAt adhuc actus priimuS,
non obstancibus Formis illis partiali-
bus, quancumnis illae admicenneur.
quia actus primus est, qui vel nullum
alium supponit, vel qui primarius est,
cuique, li quis alius elt, Famulacur.
Dicess maiorem esse difficultarem
in ferro candente, in quo tomesle
ferri, tum ignis esse videtur; sed in
ferro candente, dico, ele ferris esse
actum primum, d primarium, quia
clementum est eropter mixtum.
Dices, ergo actus ignis non eAt
actus primus: Rcsp. nesando, quia in
IBnC SCOLLIM ACCCPEO, actuS pTIUS
e, cum nullum alium actum Lappo
nat, sed de hoc in Er2.
Ii