# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0167
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0167?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:3-4; ZEN Leibn. Marg. 7:3-4)
# Folio 125, page id 779785770:0167
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785770&page=167
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785770/jpgs/default/00000167.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 87 lines, status machine
# Lines: 87 recognised, mean confidence 0.94
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

LIB. II. DE ELEMENFES.
cangi, cctle aet Glautalis de pie.
mens in communi illo contactus
plano, nullam rim amplius exe-
rit; igitur cum versir omnes alias
partes pellac, quid mirum, si duas
in unam conformet, ac corne;
hinc dux Aammae vnicxe altius aNTUE-
cunc, quam lingulae lcortim; quia in
unam cocunt naiorem;igitur li ma-
ior est, altius allurgit, per P. I23.
Obseruabis autem ica rem (nc-
cedere, ve etiam anre contactum,
modo propius invicem admonean-
tur, altera ad alteram accedere vi-
deatur; non tamen crede mihis
hoc cuenit, quod ignis illa ritra-
etina, ve vocane, polleat; qua (i-
milem ionem erahar; eo scilicet mo-
do, quo magnes magnerem trahie;
Scioguidem non decsse aliquos, e
Scholasticis praeserrim, qui hoc
quali ex tripode procunciant; led
ve dicam quod res est, INCrIIM
commentum est, alioguin (i hoc
ellet, maior ionis maiore vi tracti-
ua polleret; igitur alium etiam lon-
gius policum proporcionalicer tra-
heret, ve in magnete heri perlpi-
cimus; igicur huins effectus alia
ratio est, qua ex iactis supra prin-
cipiis facile educitur; nempe licet
contactus veriusque ignis Tub aspe-
ctum non cadat, non tamen pro-
prerea nullum else contactum cie-
dendum est; cum multus halitus
quasi semiaccensus; ad instar 12-
rioris capillitii, seu tenerae lanu-
ginis totam superticiem Aammee
ambiat; igitur iam Ae contactus,
licet primo ineuitu nullus feri in-
dicetur; ac proinde in eo conta-
etus latere, vis aeris non pre-
rit.
tactum peltie, hinc alcera ad al-
teram accedere videtur.
Duares, cur minor ignis ad ma-
iorem porius quam maior ad mino-
rem accedat:
Respondeo, ideo hoc heri, quia
minor facilius ab aëre ambience
impelli, ac moveri pocest: sic ini-
nor gutta bi cangit maiorem, ab
hac quali adduei videtur, licet re-
vera ambientis aeris efectus (IE,
qui facilius minorem, guam ma-
iorem impellie; ioitur ex his, vi-
des vim illam rractricem. Peu ma-
gneticam, quae vulgignieribuitue,
prorlus commenciriam essc.
PROP. CXX Y.
Explicari potest quid sit lanu-
e0 illa, qua ad instar rarioris nu
becula, pammam ambit: est enim
rarior halitus Cemiaccentus, quali
quaedam flammae appendix, quae
flammae adnasci videtur, eo fere
modo, quo prina lanngo genis,
quia vero illa materia multum di-
stracta est, ideo Fulcam rantum
d rarisTImam lUCCM PEXFCFE; ana-
logiam habes in guccula vini, quae
ubi primum aguae admilcetur, len-
ta Elamina ica distrahie, ve sensim
enaneleane, idem prorlus accidie
halitui, dum ab aëre distrahitur;
hinc s manum admoneas longe
maiorem caloris vim senties, quam
S purus tancimm calor CNCE, VE pCt-
spicuum tic, cum ex retlexione, tum
ex retractione.
di lamina famma propiios damo-
aani, multi sequuntur effectus, qui
cammam veesis cumdem con. fabile ex iactis prinoipiis explicatur.
Primon
PROP. CZXVI.
TTinc aer ambiens, veramque