# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0199 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0199?run=74 # Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:3-4; ZEN Leibn. Marg. 7:3-4) # Folio 157, page id 779785770:0199 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785770&page=199 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785770/jpgs/default/00000199.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 90 lines, status machine # Lines: 90 recognised, mean confidence 0.92 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. LIB. II. DE PLEMENEIS. ententionis detraheretur, igicur aqua parum condenlari porelt; adde, si vis perspicuam experienciam, nempe aqua calida, dum frigelcie, vix ex- centionem mucare ridetu. Dices, omnes parres aquae calida Cunt calidae; imo xque calidae; igi- tur omnes aeque rarelcere debe- rent, quod tamen experientia re- pugnat. Relpondeo; in nostra hypotheli hoc totum facile explicari, quia ca- lor ille, quem in aqua sentis, non est a parcibus aquae, sed a parcibusignis admixti collectis, qua quia in parces aqua ricinas agunt, certe haelensim duolane, a rarelcunt, intactis tamen aliis, vel parum caletactis; illae POr. r0, Qua anolant, lant adeo exioue, ve nullam fere molem cum reliduis comparata facere videantur: in alia typocheli vix scio, an explicari ac solui ponie hic nodus: Ilinc aque magis raretieri potest, quam con- denlari; quia valde carelcie, per P. 214. ex parum condenlatur, per p. 215. Quomodo veroo aqua calida pristino frigori sele restitmae, iam lu- pra dictum est, ex dicam intra, nec quidquam relicturus sum quod ad explicandam huius elementi natu- ram ec indolem perrinere posir. enim facile rarelcat, per p. 2F4. Om- nemque figuram Facile induat; nec ex se vilis hlaminibus conster, nili cantum per admixtionemignis; cer- ce vorrarescie, per porostacile eru- pere pores; hinc quo purioi elt, co Facilius exhalatur: quia multum re- imetur ab illis filamentis cuiuldant als dattiua la de Hera tontrao PROP. CCX Agna parum vel nihul comprimt patest: de re quod sic dubitari nOn Pocest; at vero proprer quid (iE, nOn adeo facile demonstratu est; HOn- nulli volune nullas esse inter aquee puncta vacuicares, gua tamen lunt inter puncta aeris; icricur (inguiuMe) non inirum est, si aqua vix compri- ii possic; nam compriimi est tantum puncta ita constringi, venihil vel minus quam ante vacui inter corpo- ris particulas relinquatur, scd hoc merum commentum est; cum nihil quoque racui inter aeris particulas inccicipiatur; cum racuum natuIa liter dari non polsir, ve luo loco Oltensum est: igitme huius effectusra tio aliunde ducenda est, et quidem, Primo, ex eo quod longe plures aguxe partes compresioni relictant. incra idem ras, v. 8. quam aeris; sic enim vas spxricum cuinslibet dia- metri; haud dubic lonse plures par- ces aquae continee, quam aéris; in ea Ccilicer provorrione, in qua aqua gravior est aëre, quae est fere mille- cupla; isitur vbi rna tancum pars aeris relictir, mille aquae partes rest Sumt; igitur eadem est eatio relilten- tiarum, qua grauitacum; igitur re aqua aeque Facile ac aei comprima- cur, vis millecupla admouenda ect; igitur cum nunquam vistanta adhi. beacur, quid mirum, li rulso creda- tur, aquam comprimi non poste. Secundo, ex alio capite ratio pe. tenda est: quia leil. aqua minustrumi- da elt, ex natura lua, quam aër:igitur minus compressioni lubiacet, quan aer; de vero, ve est aliquod elemen- tum, quod nec comprimi, nec tendi potelt, calis est terra de forteiguis, ita datur aliud, quod de comprimi plu- rimmist CCL d +LOY aqua facile exhalari potest: cum