# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0426 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0426?run=74 # Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:3-4; ZEN Leibn. Marg. 7:3-4) # Folio 382, page id 779785770:0426 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785770&page=426 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785770/jpgs/default/00000426.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 92 lines, status machine # Lines: 92 recognised, mean confidence 0.93 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. 382 PHXSTCE TRACTAEVS VI. dicis, cuius tamen diverlus aspectus, imo diurnus motus ad aectum pluri- mium contert: praeterea li sol aquas rarefaceree, etiam lacus aeltum pa- terentui; deinde aeltate maio ellet aectus ris; deinde aeltus cum solari inotu, non vero cum lunari consen- ciret; praeterea nunquid vides talem elle vim Colis re humorem imminuat, non augeat; deinde re aqua senlibi- liter rarelcat, lummo ferc calore opus est: denique cur de nocte post lolis occalum etiam sic aeltus: hic etiam aliguem Forte vacui metum adiun- ges, contrahente le scilicet rareta- eto prius aère: led cunc de meridie in nouilunio, per actarem qui feret tuS3 4. Alii ectum maris reterunt in Duminum appullum; imo P. C abXus in hanc parrem ralde provensum es- se se dicit: led quid ad Lunam; cur Dis in dic, cur in Calpio, Fuxinos Baltico, in quae maxima Aumina le- se rocipiune nullus sic aectus; quid ad haec nouilunium, plenitunium, equi- noctium, e alia huiulmodi, qua non repeto, de quibus lupra: equidem tuctnationem illam maris, quae ci- tra ventorum impullum tic, Aumi- num appullui cribui potelt, de qua intra, non tamen aectus 5. Alii accerlune Angelos, ad concicandum altum: quam pie rix dici potest; sed quam parum appo. sice, vel re sic loquar Philosophices non est quod dicam; cum res per le latis pateat; et vero h hic aquarum mocus Angelorum ministerio eri- buatur, non video, cur alios etiamm, quos habemus, verbi gratia, vento rum, nubium, crauium, dec. iildem non cribuamus, deinde quid Ange- dus ad nouilumum, xquiroctiur, dC. 6. Denique alii Lunam caulam marini aectus cse Fatentur: quodiam olim coca fere antiquiras agnouir; sed qua vireure, et quomodo Luna xlum COnCITeE, CerTO, a nemine quod sciam, detinitum elt; alii eri- buerunt rircuri cuidam magnerica qua Luna pollens, aquas acrollat, dum ad se crahie: Ced ve maones modicum Fructum ferri Facilius erq. hie, quam ingentem molem, ila peortus Luna aquas Auminum, la- cuum, et alias, quae minorem b. ciure inolem, atcolleret, quod tamen experientiae repugnat; praeterea cum Luna camdem lemper versiis ter. ram faciem obuertat, nulla eset ra- tio, cur in nouilunio, vel plenilunio maiorem concitaret altum, quam in Quadraturis: praecerea Luna lub ho- riz ontem lapla xctum concitare nOn Polset, sed de hoc intra; dices force aquam lacuum non esse Callam; sed nihil recac Callam else, de in muleis lacubus est Calla; deinde allumatmr tanculum aqua marinx, in rales idem argumentum facic, pro aliaom. ni qualitate occulta. 7. Alii cribuune lunari lumini: hinc in plenilunio maiorem estum esle dicune; led contra, nam in qua diaturis plus est luminis, quamin nouilunio; licet in nouilunio maior sic aectus; nec ect quod dicant in no- vilunio reffecti lumen lunare à lu- premo firmamenti fornice; o bel. les qualis reftexio; sed rnde leis elle refexiuum corpus illud; quae ratio, quae experientia, praeterea etiam in quadraturis eadem quanriras lumi- nis reftecteretur a speculo concavo, quod facile cibi optica demonstra- bic; dicune alii Colarem rim per me- dium LUnae COrpUS PCHCETare, acque Tuibires sed nunquid vides Lunar