# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0491
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0491?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:3-4; ZEN Leibn. Marg. 7:3-4)
# Folio 447, page id 779785770:0491
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785770&page=491
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785770/jpgs/default/00000491.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 92 lines, status machine
# Lines: 92 recognised, mean confidence 0.91
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

LTB. IV. DE NIXEES TMPERE. AERETS.
emissi tamen illius radis in praedictis
vaporibus refraci, ex incuruati ocu-
lo incidune; porro communiter pri-
mum crepulculum incipie, maturi-
num scilicet, rbi priinum Sol actin-
sit circulum horizonti parallelum,
ab eo horixonte, intra quem CR, 17.
vel 18. gradibus distantem, non t2-
rien crepusculum aeque diucurnum
Temper est; arcus enim parallelo-
rum, inter horizontem d circulum
crepulculorum intercepei, inaequa-
les lune, sed haec perrinent ad Col.
mographiam, qua doctrinam cre-
pulculorum tradit.
Ouaeres, quanta sic aurora alci-
tudo, hoc est illorum vaporum, in
quibus radii Solis relringuneur,
ac deinde versus oculum inCUE-
UANtuT.
Respondeo, hoc quaesitum ad
Phylicum non pertinere, sed ad
Colmographum; de illo cg0 (uo l0-
Co agaIm.
DuxrCS, Cur maturinum cre-
pusculum sic masis rolcum, quam
Terocinum.
Respondeo, quia rapor maturi-
nocempore purior ck: adde quod,
mane, puxilla explicatior est; Cur
vero accedente sole, color ille io-
seus extinguatur; ratio est, quia mul-
ea lux oculo incidens, praedictam
radiorum coningationem delet, ex
qua scilicet talis, vel talis colorre-
Lultabat.
3. Rutora Borealis est quoddam
Tubobscurum lumen, quod in nube,
versis Boream circa mediam no-
ctem lubalbelcere videtur; idque
aectare, praelertim circa Solsticium
sstiuum, illa aurem procedit a ge-
mina retractione radiorum Sol2-
rium; nec enim nubes illa ab alio
illuminari porest, nili d Sole; quod
Tom.L
44S
cerre cum per vnam refractionem
fieri non poltic, duxe, vel plures ac-
cerlendo lunt; led res parvi mo-
menti est, quare in hac diueius HOM
Axico.
4. Ouod pertinet ad acies illas
in nubibus congredientes, non line
arnorum Strepitu, cubarum clango-
re, cormentorum explosione, vel
natura vires luperant, vel merae La-
bulae Cune, vel porius hominum Po-
niancium ludibria, vel ludenciu
comporantium Comnia.
Ouaeres, quid sic ille Eplendor,
qui post solis occalum, extincto-
que omni corpulculo circa lorizOn-
tem videtur.
Respondeo, esse effectum ra-
diorum Solarium post geminaim
retractionem oculo incidentium,
ve dictum est de aurora illa B0-
icali.
Obleruabis autem ne hic non
loqui de coruleatione illa quam
ideneidem de nocte circa margines
horizoneis fulgere videmus; de qua
infra lib. sequenti.
Clatciis.
Explicantur illa quae ad parelia
pertinent: multa lane hic omittere
cogar, quae scilicet ad dioptricam
potius, quam ad Phylicam spectare
videntur.
F. Parelium  artua Cil, quam
imago Solis in nube apparens; nec
enim in puro aère videtur, alioquin
Sereno calo, semper viderentur; nec
est quod aliquis recentior nobis de-
Ccribat nubem, ex continua glacie
conslatam, quod meoindicio latis
ridiculum ett; cur enim non cadico
guita
lc+6S.
Z2