# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0504
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/779785770:0504?run=74
# Title: [Physica, Id Est, Scientia Rerum Corporearum, In Decem Tractatus Distributa] Physica, Id Est, Scientia Rervm Corporearvm, In Decem Tractatvs Distribvta (shelfmarks Leibn. Marg. 7:3-4; ZEN Leibn. Marg. 7:3-4)
# Folio 460, page id 779785770:0504
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=779785770&page=504
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/779785770/jpgs/default/00000504.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 89 lines, status machine
# Lines: 89 recognised, mean confidence 0.92
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

+60
PAZSTCA TRACFAEVS. VT.
minoris Faciae; sune enim qui cerum
pretium vna disticultate meciantur.
PROPOS. ZZ.
Explicatur primus modus, quo
ventus sit partim ab intrinseco, par-
rim ab extrinseco: primum modum
dico, quia plures modi sune, quibus
vencus partim ab inerinscco, partim
ab excrinseco iOvetUE: primus iCa-
que est, si aeris rractus rareleat, d
consequenter levior cnadat; hinc
enim Hc, ve aer iuxta policus rario-
rem exerudat, dum ad instar Ruminis
dcortum oblique delcendie, dt hoc
primo modo ventum facie, sed hic
motus est partim ab inerinseco, Par-
tim ab extrinseco; ab intrinseco qui-
dem, quia aër propria grauitate deoi-
cum oblique fertur; ab extrinseco
veco, quia luprema aeris oles in
intrinam granicans, illam exerudie
verlus aëris tractum rarioris; quo
etiam illa proprio motu descendebati
analogiam habes in aqua, quae ex
vale per existomium etuit; vide
PrOp. 23. per quam, haec omnino
probatur: hoc iam sciebam, inquies:
imo quis nelcire potest, bene est; tibi
gratulor; nimiam facilicarem ri-
mendam fore prius dixeram; led quid
inde: hoc non probat, inguies, veni-
cum hoc modo tieri, ain: atcende
guaeso quid dicasi venti moeum len-
eis, vt puco: Faceris etiam hunc, vel
illum aeris tractum caloris vi rare
Ecere, ex conlequenter leviorem Ac-
ri; concludis etiam aera proximum
eo ad instar rorrenris contluere: igi-
cur hoc modo aliquando salrem fic
VentuS.
Dices ab omni caeli parte aéi co
consveret: ersd omnes simul venti
Darent.
Relpondeo, re plarimum aerq
ab rna cancum parte pexualere, tum
quia alcier est, cum quia densior,
cum quia longius laciulque distuius:
praeterca suppono illum aeris era-
ctum qui calore rareleir non inera
breves anguctias contineri, led lon.
ge lacéque parere, _ vix centenis
Milliariis includi, quare aduertus
camdem illius portionem plures ven-
ei non Rane, lcu concurrune, led vnus;
vude diverlos ventos in eodem loco
non senties, nisi alia caula (iC, quod
revera teret, s aera rariorem ad in
Ctar ceneri indinisibilis supponas; et
R aliquando accidae, brenioribus
terminis, aéra rarelcentem contineri,
tunc plures venei concurrunt, d hec
est curbinum ac tiphonum caula, de
quibus paulo post.
Dices, si ab aeris oravitate ven.
ES exCITarCtI, haud dubie FAIEZ
ri non ferrecur, Caltem initio: nam
motus nacuralis, inicio, praelertim in
planis inclinatis, cardus est, maxime
cum paulo cancum ipso medio gra-
uior Cl.
P espondeo, hoc argumento enin-
eis venti motcum pure naturalem, seu
pure ab incrinseco non esle; (i ra-
nien consideretmr luperimpoliei ae-
ris pondus, et moles, mirum certé
non exit, Si subiectam aeris por-
tionem maxima vi exrrudat; sed
hoc iam luxea dictum est; analo-
siam habes in aqua, dum ex vale
per cpistomium crumpie, de quo
iam Cupra.
xpans sccnis molus: 
aer maxime pressus sit, lub aeris su
pra gruicantis mole, dt alicunde aer
amhiens aliquid cedat, haud dubie
aC
L +.Fd. Z XI.