# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/786373555:0080
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/786373555:0080?run=74
# Title: [Danielis Stahlii Compendium Metaphysicae In XXIV. Tabellas] Danielis Stahlii Compendium Metaphysicæ In XXIV. Tabellas (shelfmarks Leibn. Marg. 32; ZEN Leibn. Marg. 32)
# Folio 34, page id 786373555:0080
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=786373555&page=80
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/786373555/jpgs/default/00000080.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 111 lines, status machine
# Lines: 111 recognised, mean confidence 0.91
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

contomplatione acquiescit. Ira enim se res habet A eari, quam uc habet principia nacuralia moius es
in scienciis cheorericis, uc expecamus scientiam quieris, dc.
recum propter se iplam, Cemora omniucilitace
In Nsecaphiysicis aurem quae cractantur, cognolci
mus folius scieneiae causa, nec illa cognitio per se
refercurad aliquod opus.
Ese delinitionem constituordus incesrani
adjungimus gereriobjectum. Sed de hroc pluri-
mum discepcatur incer Inrerpretes Aristocelis, de
MOdernOS AUcOreS. Et lave plurimx lyne sen-
Eris prxemonicis revertimur ad noctrumm in:
Rieueum. Communis ex vulgaissima (ut supra di.
etuin) senrentia est, subjectum Mecaphysces daes
quarum esse Ens quacenus est. F. a5. Ubires conside
rata est. Fns; iiodus conliderandi quatenus est ens
Hacsentencia est delompea ex l. IV. Meraph. c, 1. _
guidem ex verbis inicialibus, qua ita COnANE: Est
scientia quaedam, quae concemplarir ens: qua rationé
cenciae, _ res rantx est difficulcaris; ur rix sencen- B est ens, ( ea, quae Enei per semsunt. Bic dicie Rei-
tid 3liqua Haberi postic, quibus non aliqua ob.
Aene, quae rix possuneremoveri. Videri pocesthâe
de re Suurez Desp. Mecaph. l. Fonseca IV. Mecaph.
q. 1. Tavellas I. Dec apb. q.3 Soncinas in IV. Mecaph.
g. X. Deculiarem hâc de re tractarum ScripsiE Ar-
niseus. Absicuenos in praetenei omnia; qua hic
noventur afteramus, due muleas horas traic uni
rei impendamus. Noshac rice co crimus inten-
ei, ut brevicet explicemus, d vulparissimam sen-
Roceles, dari disciptinam considerandem tins guare-
hus Ens, dc diltinguie sic quandam disciplinam a
scienciis parricularibus. Libro autem VP. Me:
taphys. dicie. Mecarholicam esse serenciam univer-
salem, e sic Mecaphylicam abscmdit a reliquis
Scienciis; qua lunc parciculares, nec considerane
Ensgereralissimum, uc Meraphrlico. Sed aliguam
TalTEM ejuSpaerem sive Speciem Rncis. Sic NaTheS
maltic a 28. C de ENCC nON quarenuS EnS est, Scd
rensiam paulo melius examinemus, nempe eam, C Ablcindit parrem, v. g. Gheomerria quancieacem
questacuit, quod subjectum Mecaphysicae sit Ens qua-
TenuS Ens. Ostendimus aurem, nos inhac len-
centianon poséomnine acquieleere; Deinde
BoRram Sentenciam odFeremIS.
ante omnia autem seiendum, fermonem
hienobis elle de cd, quod proprie dicicur objectum
C. maceria circa quam,  eAt id, in quo leu circa
quod aliqua Faculcas vel habiens versacur. Sic visus
objectum est color, quia vilus exercendo actum
Continuae Cremisenicudinem, Rrichmeriéa re
roquanciracem dilcreram. Mecaphy licam auten
(VCrepeTAM) dicem contsderArC LAS, nOn UE eAt
haec vel illa Species, haec sel illa substanria, hoc rel
illud accidens, sed peaescindere ens ab oimnibus
his speciebus, de contderare guatenus est FnS.
Hlaec est perrulsacissima illa sencenris de objects
MleraphylICes.
sed sos nondum possumus huic opinioni
ridendiverlatur circa colorem, ec c. Ouaritur er D caleulum nostrum odjicere. Vc nucem appareats
Bojamhoc, quoanam sicid, circa quod verseeur sive nosnon sine racione discedere ab hâc communi
occuxara si Mecaphysiea 
Deinde Sciendum enim hoc, noc loqui de
objecto secialius sic dicto, ut nimirum distinour: ur
ab affectionibes es principiis, uci exprelsè he ditin.
FuicurI. prior. anal.
Ferrio nocandum quosque id est, nos incelli
Serehic subjectum adaquarum, quodnempe eit 
quale cori disciplina, ne nec eam excedai, nec ab eu cx
leucencia; afferemus arsumeneum, quod olim
guoque ed calamam dictari: Si sabjectum Meta
plysices adaequatum est Ens quarenus Pns, auc eA
subjectum adxquacum sancum secundum communissi-
simenracionem encis, auccancum secundumrariones
Recialiores; ex cluse concepeu communi; auE secun.
aum concepcum universalissimum de Pecialiores si-
mul, easque vei omnes vel quasdam. Sed Ens
cedatur, de est illud, quod commer omma, quae in ali- P. qualenus Ens secundum racionem universalissimam
qua disciplina ut subjectum considerantur. s circs
que disciplina versatur ut circa subjectum, e conti-
necea sola, es nihil amplius.
Sciendum ulcimo, subjectum constare dua
busparcibus, quarum una dicicur res consideratar
altera modus considerandi. Res considerara dicitur
subjectum macerrale; Modus considerandi dicieur
formle. Res consideraca uripsum nomen indi.
CaF, CR quod in aliqua disciplina vel scientia conside.
Ensisnon pocest esse subjectum odequarum Mecaphoy
Sicie. Ratio eM, quia in Mecaphysicis consideratur et
iam quid sic substancia es quidem sub racione sub
stanciae. Racio ur iversalissima aurem Fnris estab.
Aracta a substanei2  accidene. Quoniam ex-
8d Mecaphylica asic éciam de Pacione substantia,
ded Ens quarenus Fns, tancum secundum racionem
communissimam Entis, non pocest esse subjectum adae-
quaetum: Nec secundo subjectum Mecaptirlices ad.
ratur; (loquor aurem de concemplatiris seien Exquarum porest esse Ens, uc sumicurtancum proins
ciis, in practicis enim (aepc est alia ratio) Modus
aurem coosiderandi, uc irerum nomen indicat; est
rairo sub quares consideratur. Sic in Physicis res con-
Sideraca est corpus nacurale. Cuint aUTeM COrpUS
nacurale pluribus possic considerari iedis, ut
tempe estens, ne est substancia, ut est quaricuin;
proindo addendus hic certus modus estimenipe in
physicis considerari corpus nacurale quatenus na-
ferioribus. (s n’on in concepen universalissimo, ita sci-
licet, ut Mecaphsca sC lamunt ac suoanla
sub racione lubltanciae, quae elt lns per le exiltensi
icem, de accidence uoacoe nccsens, qua CM
quodlicinexiltens in lubsecto. Pacet enim quod
a universaliisum concepus c percleat aa Meca
cancale o. c. Pospuo naticale hic aon alitee contidei dec. tithiaec duul tihta non Ul ell. lubllaneia,. sec
physitam. Fcuri constar, agit ed eciam de eo; quod
iten sua lacem bonbente, l accano, veroibonoo