# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/797435492:0211
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/797435492:0211?run=74
# Title: [Lectiones XVIII, Cantabrigiae in Scholis publicis habitae] Lectiones XVIII, Cantabrigiæ in Scholis publicis habitæ (shelfmarks Leibn. Marg. 0; ZEN Leibn. Marg. 0)
# Folio 3, page id 797435492:0211
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=797435492&page=211
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/797435492/jpgs/default/00000211.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
# Lines: 40 recognised, mean confidence 0.94
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

dot
oro modo permanentix rerum in suo ese. At enim dices: ante res
omnes condicas annon tempus fuit? extra mundum, ubi nihilmanet,
annon tempus labitur? respondeo, lieut ante condicum mundum
tuir spacium, e exrra mundum nunc est et quidem infinitum cui
Deus coexistit) quarenus poruerune olim, es poltunt jam existere
talia tantaque corpora, quae tum non fuerune, aut jum non lUnE;
ita priusmundo, e simul cum mundo (licet extra mundum) tem-
pus fuit, et est, quaterius ante mundum exortui potuerune aliquae
res in esse camdiu permanere, polsint jam extra mundum talis per-
marentix capaces res existere; potuir sol multo prius in lucem emer-
sisse; postit jam ille, vel alius talis spatiis imaginariis attulgere.
Tempusisitur non actualem existentiam, at capacicatem cantum seu
possibilitarem denotat permanenris existentix; licur spatium capacita-
tem delignar magnicudinis incercedentis. Sed mirum, ingeres, se
cluso moru tempus explicari; annon tempus morum implicat ? Mi
nime dico quoadabsolutam, e intrinsecam naturam luam; haud ina-
eis quam quierem; à neurro remporis quancitas in se dependet, Peu
currant res, seu Cent; seu dormiamus nos, sive vigilemus equo
tenore cempus labitur. Fihse Sellas omnes ab incunabuiis suis fixaS
persticisse; nihil inde quicquam cempori decessisset; tamdiu quies ilta
verdurasset, quamdiu mocus hic eftuxic. Prius, posterius, simul
(quoad ortus rerum ee interitus) etiam in illorranquillo ctacu fuisset
in se, poruisser à mente masis pertecta apprehendi. Sed pront ip(x
maenicudines sunt absolute quanex, independenter ab omni menturx
respectu, et i nos iplarum quancitares nili mensuras applicando per-
cipere nequeamus; ita per le rempus quantum est, etsi quo remporis
quancitas a nobis dignolcatur, adrocandum sir motus sublidium, ceu
menturx qua temporum quanticares xestimemus, ec incer se contera-
mus; adeoque tempus uc mensurabile morum connotat, nec enim,
si res omnes immora perctarent, ullo pacto quantum effluxisset tem-
porispossemus internolcere; rerum aeras indilereta nobis, ec imper-
ceptibilis cederet. Temporis Auxum non perciperemus dico: Imonec
aliu quippiam, at stupore continuo defixi ceu sipites consilteremus
auc Caxa. Nihil enim animadvertimus nili quarenus aliqua mutario sen-
Tum afticiens nos interpellar, aut interna mentis opcratio nostram
conscientiam lacessir, ac excitat. Fx motus forinsecus impellentis,
aut intra nos tumultuantis extensione, vel incensione diverlosrerum
eradus e quancirates xectimamus. Ita mOTUS quantitAS, in quantum
anobis obserrari porest, a motus extensione dependet;