# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/79749524X:0023
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/79749524X:0023?run=74
# Title: Discursus Politicus De Incrementis Imperiorum, Eorumque Amplitudine procuranda (shelfmarks Leibn. Marg. 0,1, Stück 4; ZEN Leibn. Marg. 0,1)
# Folio 23, page id 79749524X:0023
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=79749524X&page=23
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/79749524X/jpgs/default/00000023.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 42 lines, status machine
# Lines: 42 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

de Inerementis Imperiorum
respicere debet Rcipublicae praeleriptum knem, legemque Tuprematrur
hoc est, populisalurem. Ne, quod plerunque Hc, quemadmodum cer-
cantibus ventis, mare concutitur; sic Regibus libi adrerlantibus popir-
lus Regni vexetur. Beatus Cherloltomus in Matrh. 2. Eleganter Boccali-
nicent. 2. ra55. 8O. E. sommapazzia, il desertari stati proprii, per far ac-
quisto de eli altrui. Non e comemolti sciocci credono; che il scorrer molte
provincie, Prautilita; ma emeelio, scorrerne poche, es farle sue. Princi-
Desetiam Germanix, non nimis esle acrenti debent publicae libertati, ut
proca conserranda, de cuenda, sulcipiant bellum: li domi non ita sinE.
omnia comparata, utcorre spondeant huic moli. P parte della prudenza
reale, il cognoscere, cheucquisto sli convensa, onon sli convenea: perche
benspesse per dilatarei confini, s’indebolisce, esi snerva lostaco; e perdi-
ventar crande, si dirien debole. Botero. P. d. derti, fol. 54. b. Duivi ac-
quirit civitacem. Capenon inde Fortior, vel pocentior reddi Coler: Fem-
porenamquebelli, non sine periculo retinetur, tempore vero pacis
haut absque lumptu. Ve Soderini apophcesmareter, idem Boterus, dicto
Tibr. fol. 5I. b. SiC _ ImIPLUdeNEIR MAXILIMXNOTA est, incipere, quae quis
ance vita lux finem perticerenon potelt. Ouonomine CarolusBui-
oundus a Cominaeo culpatur, lib. 3. Cap. 3. ad fin. fol. mihi 204. Tcidemr, ve
corporis cacochymici incrementum, hydiopis prognolticumr est: ita ec
Rempublicam bene pursatam elle decet, capax quae Cictalis augmenti.
Nauque qua comparantur hello, à Republicamale inctituta; ea potius
ad incericum illius pertinent quam ad Iimperii magnitudinem compa-
Lanrdam. Fgregie Nicolaus Machiarellus, discurs. lib. 2.. cap. 19. Idque
nonanimadvertens Sebaltianus Portugallix R ex, perdidit le, undcum
Cuis. Tlieronymus Conestagius, de comunctione Porrus all. cum Castell. lib.
r. Sane in corporibushominum Pacius est, modicam Racuram cumr Cani-
cate habere; quam ad molem giganceam, perpetuis aolictionibus per
venire: nec cum perveneris requiescere; le d quanto grandioribusmem
Dris, tantomaioribus agicarimalis. Beacus Ruonstinus, lib. 3. de civi-
tatEDeI, CaP. 9. FE Cune quoque qui putant, Indiarum detectionenr
plus damni, quam commodinon oibi solum Christiano: Ilippolytus X
Collibus, Cub nomine Totr. Werner Bebharot. In den Firrklicien Sisch.
reden, lib. 2. cap. 6. Boccalini, cent. 2. ras guasl. 90. Kectermannus, in
Synops. Oeconom. Cap. 7. fol. 90. 8 Dispur. practis. 28. thes. 45. (ed X ip (I5
Flispanis adterre: quod alicubi in lcinerario suo Fugo Lin(cotanus,
Probac. verum ea dere in capire sequenei plarib. dicam. EF in luperpio-
vincia sunt occupandae, quib. oncra imponi queant, ut Respublicadomi
tans, libera relinquatur. Ergi bellonon aggrediende sunt provincix
tola, ee quae nostram Rempublicam exlugunt. Et praesertim haue
contul-