# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/798280190:0016
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/798280190:0016?run=74
# Title: [Iusti Christoph. Böhmer Polit. Et Eloqu. Prof. Programma Disputationibus XII Pufendorfianis Ab Io. Christoph. Leonhard Gera-Varisco Respondente In Iis Perpetuo Publice Instituendis Praemissum] Ivsti Christoph. Böhmer Polit. Et Eloqv. Prof. Programma Dispvtationibvs XII Pvfendorfianis Ab Io. Christoph. Leonhard Gera-Varisco Respondente In Iis Perpetvo Pvblice Institvendis Praemissvm (shelfmarks Leibn. Marg. 41, Stück 3; ZEN Leibn. Marg. 41)
# Folio - , page id 798280190:0016
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=798280190&page=16
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/798280190/jpgs/default/00000016.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
# Lines: 39 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

superiorem sibi constituere possint, cuius contrarium tamen ipse Tobbius
aononi. Equidem medela aliqua videtur adferri posse huic doctrinae, conside-
rando Deum velur omnium superiorem, quod eriam subinde fit ab auctore.
Nempe dicet aliquis, dogma offendere tancum specie pranicaris, si vero profan-
dius introspicias, nihi l mali deprehendi; quum semet corrigat, et remedium se
cum ferat; quoniam status sine superiore fingi quidem possit docendi craria,
existere autem non possit, quod omnes per nacuram Deo subdantur. Ita iam
et pactahominum superiorem, et consensus centium ins facient. Deo pactis va-
diditacem praebente. Atque hoc quidem de Deonatura omnium superiore ve-
rissimum est: sed tamen ipsa per se doctrina offensione atque errore non caret,
quae habet, ins decreto superioris nasci, vicunque excuses. Nam ut raceam,
quod Grotius bene notauit, fore aliquam nacuralem oblicationem, et si daretur,
quod dari non potest. Deum nullum esse, aut licet dinina existentia seponarur
raneisper; quoniam certe multa ab hominibus erea alios exisit propria conser-
nationis commoditatis que cura, qua obbius etiam pro parce annoranit : et h0c
oblicarionis vinculum latronum societates exemplo suo confirmant, dum aliis
hostes, incer se quadam officia colere eoguntur;; quamquam, et iam nocaui,
imperfectum sit valde ins natura, quod ex hoc solo fluat: haec, inquam; Vt
raceam. Sciendum est. Denmipsum laudari, quodiustus est, adeoque esse quan-
dam, immo pocius esse summam ipsius Dei insticiam; et si superiore careat,
et sponte natura excellemis omnia bene aeat, et nemo de eo cum ratione queri
possit. Neqne ipsa norma actionum aut natura iusti, a libero eins decreton
sed ab aeternis veritatibus dinino intellectui obiectispendet: quae ipsa, v1 sic dicam,
dimina essentia constimuntur: meritoque a theologis auctor reprehensus est, quan-
do contrarium defendit; credo, quod pranas consequentias non perspexisset.
Neque enim insticia essentiale Dei artriburum erit, si ipse ins et insticiam ar-
bitrio suo condidic. Et vero institia sernat quasdem aequalicatis proportiona-
litarisque leges, non minus in nacura rerum immicabili dininisque fundatas
ideis, quam sunt principia Ariihmeticae et Geometria. Neque adeo insticiant
aut boniatem quisquam dinini arbirrii esse defendet, nisi qui et vericatem: quold
paradoxon inaudicum Carresio excidit, insieni documento, magnos posse vi-
ros magnopere labi; quasi scilicoe rriangulum sic trilarerum, aut duo contrad-
Etoria incommparibilia sint, aut denique ipse existat Dens, quia ita Dens ins-
Sit. Segueretur etiam, quod quidam imprudenter dixere, Deum ivre pos-
se damnare innocentem, quando hoc ipsum ius facere porerat. Nimirum qui
ralia excidere sibi passi sunt, non distinxere iusticiam ab evener divia. Vcus
ob summam in omnia pocestarem est arone. diver; quum nec coei, nec puniri possit
neque rationibus curquam reddendis obnovius sit; sed ob instisiam ita asiito
Ut omne