# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/798280190:0017
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/798280190:0017?run=74
# Title: [Iusti Christoph. Böhmer Polit. Et Eloqu. Prof. Programma Disputationibus XII Pufendorfianis Ab Io. Christoph. Leonhard Gera-Varisco Respondente In Iis Perpetuo Publice Instituendis Praemissum] Ivsti Christoph. Böhmer Polit. Et Eloqv. Prof. Programma Dispvtationibvs XII Pvfendorfianis Ab Io. Christoph. Leonhard Gera-Varisco Respondente In Iis Perpetvo Pvblice Institvendis Praemissvm (shelfmarks Leibn. Marg. 41, Stück 3; ZEN Leibn. Marg. 41)
# Folio - , page id 798280190:0017
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=798280190&page=17
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/798280190/jpgs/default/00000017.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
# Lines: 39 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

vi omni satisfaciat sapienti, et, quod summum est, sibi. Aegne hoc etiam
non parum ad praxin verae pietatis facit: neque enim sufficit, ita nos Deo
Submissos esse. vri eriam tyranno obediremus; nec tantum timendus est ille ob
maenimdinem, sed etiam amandus ob bonitarem: quae non magis a scriptura
saera, quam a recta ratione praecipinntur. Atque huc ducunt meliora uni-
versalis iuris prudentiae principia, qua eciam cum sana theoloeia conspirant, et
ad veram vireutem excitant. Tancunque abest, vt, qui non spe aut metit a su-
periore, sed propensione animi recte agit, inste non agat, ut ipse pocissimum
inste aeat, quadam dinina iustiria humana imitatione. Nam qui amore Dei
auc proximi benefacit, in ipso recte facto invenit voluptatem, (ea enim amoris
natura est) neque aliostimulo indicei, ant inssu superioris opus habet: ac de tali
dictum est, legem insto positam non esse. Vsque adeo abhorret a ratione, solam
lesem aut coactionem iustum facere: ramet si facendum sit, eos quorum animus
eo perfectionis non devenit, non nisi spe meiuque oblicari; et in divina maxime
vindicta exspectatione, quam nec morce effuoere decur, necessirarem plenam et
in omnes valicuram sernandi iuris et aqui posse inveniri.
Ex his intelliei datur, quantum innentntis, immo rei publica intersit, me-
liora scientia iuris principia constirui. Neque recte d. 6. 2. D. +. dicitur, (u-
periorem non agnoscenti neminem necellicarem iniicere pone: quasi
non quaedam ipsa exigat narura rerum, curaque propriae felicitaris et salulis
et multa nobis imperat ipsa ratio, ut nacura melioris ductum segnamur, ne
nobis vel malum adcersamus, vel bonum incercipiamus. Hloc rationis praecepium
omne, quum sinul alios spectat, quorum id refert, ad insticiam percinet.
F. vero licet quidam officium latius accipiant, de omni scilicet virtmris aclu,
etiam quum aliorum nihil incerest, aut an eorum intersic, non consideratur; quo
sensu dici potest ad nostram quoque officium perrinere forritudinem et tempe-
rantiam; verbi oracia, vi valetudinem curemus, quum culpentur merito, qui
non faciunt: non aspernor tamen osum auctoris nostri, qui ofticium ad ea re-
sringit, quae a iure desiderantur. Sed ejus rei rationem habeo parum auctori
aenitam: quoniam nempe in generali socierare sub rectore Dco, omnis virtus.
veiam plus semel diximus, insticie universalis obligationibus continetur, neque
actus rancum excerni, sed etiam omnes adfectus nostri cerrissima iuris regula
dirienneur; et dione de inre philosophanci non rancum humana tranquillitatis,
sed eriam dinina amicitiae racio habetur, cuijus possessio nobis duraturam feli-
cicarem pondet. Non nbis tantum nati sumus, sed parcem noseri sibi alie
vindicant. Deus torum. Nec video, quomodo auctor; quamnis acutus, à
concradictione facile excusari possit, quum omnem iuris oblicationem a superio-
ris decreto derinat, quemadmodum locis eins citatis ostendimns) et tamen
mox