# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/816856680:0257
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/816856680:0257?run=74
# Title: [Andreae Adami Hochstetteri Collegium Pufendorfianum, Super Libris Duobus De Officio Hominis Et Civis, Anno MDCC. In Academia Tubingensi XII. Exercitationibus Institutum] Andreæ Adami Hochstetteri Collegium Pufendorfianum, Svper Libris Duobus De Officio Hominis Et Civis, Anno MDCC. In Academia Tubingensi XII. Exercitationibus Institutum (shelfmark Leibn. Marg. 79)
# Folio 247, page id 816856680:0257
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=816856680&page=257
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/816856680/jpgs/default/00000257.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 70 lines, status machine
# Lines: 70 recognised, mean confidence 0.82
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

iter ICd a
objeltn
odis pote
videns.
lmaX
taria V.
M in CO
tamen
Us
TUS
centen
anten
od princt
umentoo
joras.
laesioni
um roba
ntien
2UI
et
MII
ria
de
ccaquo
InC E
IC COTUIL
L, NON
Duando
DEEHCLI
;(L. NOI
C0
il
su
it
17.
3
PIC. Ratio est, quiares aliena, ubicunque est, proluo Domino
clamare videtur. Idem, quia major est obligatio proveniens
ratione rei accepta contra justiciam, quam obligatio solum
ratione acceptionis injusta. Ergo is qui habet injusterem a-
lienam, cst magis oblisatus, quam quicunque alius, qui non
habet illam, etiamsi caula fuerie in accipiendo eam injuste. II.
Ouicunque mala fide consumsicrem alienam, magis obligatur
ad rectitutionem, quam. quicunque alius, qui eamm non Con
sumserie, aut aliquandiu decinverit. Ratio est, quia, qui con-
umsie, perinde est, ac si habeat eam apud sc. IInde laltem
aectimationem rei relticuere debet. III. Oui per se iplum eAt
caula plirlica e nacuralis, magis obligatur ad relticutionem,
quam quicunque alius qui est caula moralis in actione, qualis
elt consulens, laudans, vieuperans, recipiens. Racio est, quia
qui per sciplum Facic eRfectum, magis habet rationem caula,
quam quicunque alius, quifacit consutendo vel contentiendo.
dcem caula nacuralis magis habet rationem caulx quam mo-
talis, ad ejusdem eReCtum comparaca. IV. NTandans, si in CO
cui mandat, jurisdictionem habet, qualis est Dominus man-
dans serro, Princeps lubsico, P’acer tilio, magis oblisatur ad
resticutionem, quara mandatarius ec quam quicunque alius,
qui cooperatur contiilendo, consentiendo, laudando, vitupe-
rando, recipiendo mandatario. Ratio elt, quia mandans, qui
jurisdictionem habet, se habet ut caula principalis, mandata-
rius verout instrumentalis. Icem masis habec cationem cau-
(x, quam quicunque alius. Qui est causa consirlendo, vel con-
Centiendo, vel laudando, quia ilti solum cooperantur in actio-
nc. V. Consulens relinducens magis oblisatur, quam con-
sentiens rel recipiens, vellaudans, vel ricuperans, quia magis
videtur habere, rationem caulae morendo ad effectum. VI.
inter caulas cooperantes massis obliganEur, Gua COOPerantUE
Policire, quam qua priratire velnegacire, quia magis moret
ad effectum caula policira COOperaNS, QuaML MegatIVA. C XtC
TMI