# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/826603459:0191 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/826603459:0191?run=74 # Title: Qua Continentur, Oratio Inauguralis. Mathesis Universalis; sive, Arithmeticum opus Integrum, tum Numerosam Arithmeticam tum Speciosam complectens. Adversus Meibomii, de Proportionibus Dialogum, Tractatus Elencticus (shelfmarks Leibn. Marg. 84:1, Stück 1; Leibn. Marg. 84:1) # Folio 145, page id 826603459:0191 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=826603459&page=191 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/826603459/jpgs/default/00000191.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 44 lines, status machine # Lines: 44 recognised, mean confidence 0.94 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. C AP. 19. De Divisione. FRautem Diridere, Namerum quemvis datum in quoslibet aequa. Divisio les partes dirimere; sire Numerum invenire, qui doceat quories numerus quivis datus in dato quovis continetur. Vel C’li libet non ad (0los nu- meros, sed ad alias etiam Dirisiones rocem exrendere) Dividere, Cs datam quamliber quantitalem in data ratione diminuere; vel porius Duarum ad invicem quantitatum homogenearum rationem invenire. PTam uc Subductione quanticatum homogenearum Differentiams ica Diritione carundem Rationem invellixamus. Sed de Numerorum Divisione pexelertim agendum est, quo vocis illa signiticario primario retertur, ad alias autem non ni- s analosice applicatur. quide In numerorum vero divitione, duoshabemus numeros da- Dividendus. eod, nempe Dividendum qui in parces aliquoc aequales dirimen. Divisor- dus est; _ Divisorem sive Diridencem, qui numerum parcium Duorienso denorat in quas supponitur ille dirimendus: quibus datis, cer- eius quaeritur, quem Orium dicune, sive Guorientem, octendic enim quocies dirilor in dividendo concinetur, sive (quod eodem re- cidic) quories ex illo anterri poreAt. Sic hnumeruS L2 in 3 parces sic dirimendus, nUMETUS OHIHS sive Duoriens (puca 4) ostendie unius crieneis ralorem: vel eti. am oltendic quories Divisor 3, in Dividendo r23 continetur. Ira hnumerus 20 diridendus sic per (divilorem) 4, tive partiendus AE in 4 Partes, vel (i 4 diridat 20, vel deniqi s quaeratur quo- ries in 20 contineatur 4, aut quocies inde auferri possic: Nume rus orcus sire quociens, puca 5, olcendic quanca sic istius nume- ripars quarta seu quadranso hoc cA, E Fupponatur numerus 20 in 4 aequales parces diridi, quanca sic carum qualibet, nempe Si vel quocies in 20 concineantur 4, auc quocies inde auferri Pollic, nempe quinquies. Diritionis autem operationem C live perfectam, sive perRci endam, Colemus (ic indicare =3; quod nOcaE NuMerUm 12 Pex 3 dirilum vel dividendii; vel eciâ 3) 12 (4; quod notac numerum 12 per 3 dirilum, ejusq; quoriencem esse 4. Ec similiter in aliis. Ouod rero cancundem sic inguirere Ouocies in 12 conrine- antuT 3E at9; Ouanens sic numeri 22 Pars cereia Ere criens s (ee paricer in similibus;) hac Facili demonstra- tione oscendatur. Scaruantur in coridem colum- nis, sire Ceriebus crectio, toc punctorum criades sive cerniones, quoc opus cA ad complendum MImerUM 12, (PuTa 4;) quo Facto, numerus colam.