# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/851387705:1065
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/851387705:1065?run=74
# Title: [Johannis Wallis S. T. D. Geometriae Professoris Saviliani, in Celeberrima Academia Oxoniensi; Opera Mathematica] Johannis Wallis S. T. D. Geometriæ Professoris Saviliani, in Celeberrima Academia Oxoniensi; Opera Mathematica (shelfmarks Leibn. Marg. 100:1/2, Stück 1; Leibn. Marg. 100:1/2)
# Folio 1045, page id 851387705:1065
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=851387705&page=1065
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/851387705/jpgs/default/00001065.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 61 lines, status machine
# Lines: 61 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

De Latostaticis.
quad eodem recidit, (quodque omnino dicendum esset S Elateres abestent,) secun-
dum sultinee supremi pondus; e tertium, utriusque; seu secundi primo gra-
vaci. Veur enim secundum a primo quantum pocelt comprimatur, id camen non
impedit quin sio comprestum adhue deprimatur, e ueriusque onus d cerrio susti
neatur. Id Calrem incerest, quod, proxeer comprectionem secundi, primum certio
propius quidem, sed eodem pondere, incumbat. Acquelic Porro, Duartum a
trium illorum Graritare (sive interreniente, sire non incerveniente, ri Flaltica,
premitur; ee Ouincum ab illorum quatuor; ee sic porro ad Sextum, et quae se
guunEur: VE perinde omnino su, lire a superiorum omnium Graritare per le, live
interreniente Vi Elastica, comprimi dicamus. Dummodo Caltem Vellera ver
fecte Flaltica vonamus, nec simplicirer. Mollium nacuram quaclantenus parcicipare:
quippe, quatenus hoc obrinet, ad Crraritarem simpliciter recurrendum exir.
Sed e, propier Vim Plalticam, sive in Vellere sive in AerC, du latetd etiam
undiquaque sc expedire Patagenrem (siqua parre debilior sit reliltentia;) cadem
Vi Flastica (quae incumbenti Grraritaci, in quacunque alcicudine, aequipolleac,
ad lacus undiquaque premir, qua deorlum; hand secus acque alia Auida, quae
(propcer facilem parcium separationem) liqua Fortius premantur, ea qua minis
premuncur se expediunt; lire id deortum li, tire a latere, sire etiam Curlum.
Datoisitur, quod Aer sic corpus elasticum, (de quo non ambisendum cst,) qua-
qua verlum a prestu se liberare lacagens, procedimus ad propolitionem sequenrem.
LROL. RL.
Vis Aeris Flastica Vase inclusi, ejusdem tenoris cum ambiente, tantun-
dem praestat atque onus incumbentis aeris aperti
Acque hinc ex Eaperimentis Boylianis plurima (HLMIDC quIX ex Aeris
Flatere dependene) explicationem Facilem Porcientur, et Phaeno-
menum caularedderur. Ouod de aliorum irem Explcentis Ay-
draulicis, aliisque innumeris, pariter intelligendum oct.
Ncelligatur Fubus D, seu Vas quodpiam FT (cujur.
cunque Forma, et quocunque Titu,) oriticium
habens L. apextum, quo cum aere externo communi.
CCLIntErNIS. Si adjacentes aeris eXTerNI parteS minuS
Dremantur quam quae funcinera ras, ha dilatabunt
Tele doncc ad aequipollentiam res redisatur; (per
PFOp. T. hujus.) Si vero partes extra adjacentes (ot
preltum aeris incumbentis) magis premantur quam
quae incus sunt, seu quam harum ris claltica pocis sic
sultinere, comprimeneur achue qua intus sUnt (per
eandem prop. T. Mujus,) coulque donec xquipolleat
earum Vis Elastica Vi exera comprimenti, hoc est oneri incumbentis aeris. BC
ipque lic ad Aquipollenciani redacta (uc ejuldem tenoris seu rentionis sir aer in-
teruS cum exterho, adeoque Elateris vis cadem urobique, ea scilicet quae Oneri
incumbentis aeris sultinendo par lic,) Si Frmecur orificium P, Vis Elastica (prox.
ter eandem quae prius centionem) etiamnum aequipollebic oneri incumbencis geris
externi.
Aroue hinc, ex D. Boptii aliorumque Fxperimeuris Pneumaricis, Hydraulicis
aliisque, plurimorum ratio facile astisnabitur. Ouippe si, ad ea quae alias prestu
vel irutione fieri possene, istius vice acthibeatur vis Aeris Flaltica aequipollens
idem effectus consequetur. Ouod in singulis prolequi superracanemm ester cu
Theorematis generalis ad parriculares catus applicatio Facilis lic: sintove ea fere
omnia vel hinc orra quod Aeris inclusi comprestio (adeoque Vis F. laltica) major
Eiat quam est excerioris aeris, (unde plurima in Hydeaulieis Phxenomena deriran-
Tux d COpreCO aCTC Orta;) vel, quod aeris exterioris compressio d vis clastica
debilicetur minorque tiac quam est aeris concluli, (quod in Antlia Boyhana lape
Fic; Duta Si AneliX Recipienti immiltatur Velica Seu Phiala viirea Aerem ordina.
rix rentionis concinens, acque Recipiencis Aer quadantenus salcem extrauriatur;
quis ucur respectu aeris liberi incernus sic, respectu ramen aeris in Veliea illa seu
299949
Phiala
1.
Pro