# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-303578:0096 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-303578:0096?run=74 # Title: LBr. 413 · Hoffmann, Fr. # Folio 48v, page id DE-611-HS-303578:0096 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-303578&page=96 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-303578/jpgs/default/00000096.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 104 lines, status machine # Lines: 104 recognised, mean confidence 0.92 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. habetur xit Cum sirum et expectationi contrarium vetu Hydrargorum in Barometro ascendere sereno coelo plucio descendere pluvio aut pluviam minante: Cum aer pluvius magis oneratus aquosis vaporibus, et orc adeo columna oppositum sibi velut in lance traviore Mercuriuque pressione sua sursam impulsarus videatur _. Variae viris eruditissimis naiae sunt sententiae tentiones phaenomeni explicandierat mora Clarissimorum umenari, Ramazzini, t schel- hameri et Cameririi legi possunt. Ego Mihi visum est rem Mechanico quodam Experimento posse illustrari. In Bilance B, sit ab una par pondus D, ib altera in aequilibrium suspensus Tubus satis longus, aqua repletus in qui natet vas culum Y cavum atque perbusum foramine ita obturato, ut paulatim aqua aliquandia exclusa mix illa batur vetuli otarta aut aliu illabi possit aqua obfaculo, per quod fitratione aut solutione transire possitaqua ut scilicer aliquandiu exclusa, mox illabatur; ac demu Reses ita temperabitur ut dum aqua vas culum natat sit et F scit in oqu adhuc in summo natat, sint Dic cessante durante s ubi aqua irrepserisi, daa durante descensudascu et s in aequilibrio sacuto ac valculi alibrium esse cessaturum, et pondus p. praeva descensurum esse liturum, praevalente ponder A aequilbrium esse cessa curum, nec necped rediturum, donec vasculum bondus atque adeo ip)o- Cujus rei ratio est, quod Atigerit fundum Tubi. pondere p non fstinetur durante descensu vasculum non sustinetur, itaque quam tum gravitatis in vasculo est dum descendit, tantum ponderis parti T. in balance detractum iri Haec in rem nostram transferamus. Ponderi P in Barometre phaenomeno proposibo respondet sci Hide argysus Mercurius in Barometro; o respondet aeris columnae in tubo T respondet aeris columna, vinsculo respondent aqueae guttae per aerem dispersae. Ha dum exiguae ado dum in minutissimas partes sunt dif in tants divisae vim descendendi non habent, quia plus habent superficiei quam pro molet atque adeo aeris cohaesionem, et quae in nuni fluido est, velut glutinositatem quamtumvis exiguam vincere non possunt, ru lus volitace, ut palveris atomos, quas ubi multo particula exiguae aquosi raporis conectae sunt un in unum unius gutulae rudimentum jama descen- natantque, nonnula setiam e ndeanus in solec mont atque inter descendendum etiam augentur ut procorrens at pila nivis. Durante autem hac norumerabilium guturum descensu tantum levior fit columna fit, quantum est ponderis 1 in descendea in descensu guttarum, quae scilicet amplius a columna non sue sustinentur. Atque hinc etiam vaticinae tur Barometrum futuram pluviam, quod jam sentit hanc columnae aereae ut sic dicam alleviationem, rantequam ad nos cadendo crescendoque niant guitu et quantum ad pluviam atis est cadendo inci crescant. aq nitas va porc eet ventus jngens eoluamam sed ubi sere– cursus comminuit atque dispersit, sive aestate sive egeme samt dunea et aii modi quilus trai maxima erit e futura est Barometri utilitas in mari ad praevidendas tempestates tam auquet horae inficere possunt, si non ut portus petatur saltem, ut recedatur a scopulis syptibusque et ad sustigende navis paretur vim procella p ta ut huti inendam im s aneglectum Et patet hinc etiam car venti columnam aeris reddant levior tempe quantum ipsi sustivent tantum non sensit sesti resisten tiae ex columna aeris Mercurius in Barometro sibi detractum sentit, descensuque testatur. Et perinde est ac si aestam extranea vis aquam in Tubo pro bona parte sustineret, haustro tertasse aliquo imimerso quo extrate illa cursum traheretur. Tantum enim vinceret pondus opposit P. descerderetque. Hinc sume