# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-861255:0089 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-861255:0089?run=74 # Title: LBr. 705 · Overbeck # Folio 45r, page id DE-611-HS-861255:0089 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-861255&page=89 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-861255/jpgs/default/00000089.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 142 lines, status machine # Lines: 142 recognised, mean confidence 0.89 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. Numerorum Resolutio in primitivos probl. 1. Datum Numerum Hz adicare per datum Minorem. Ahizadicare appello Numeros explicare per quendam Nume rum, ejusve potentias, eo mod communiter numeri decadicantur seu exprimuntur perdenarium ejusque potentias, et nos reducimu eos dgadicamus, seu exprimimus eoper denarium ejusque po- tentias. Numerum, ut binatium, vel denarium, vel alium eic adhibitum appellabimus Rizalem. Est enim tiza R adix, sed vocabulum latinum jam aliter adhibetur FRiZ adicandimodus est duplax unusper quotientes, alter per Residuos. Prior talis. Numerus Hzadicandus dividatur per maximam potentiam numere RizaliAproxime minorem, idem fiat in Residuo, et Residui residuo, donec residuum fiat minus numero Rizali. Quotiens primus divisionis est nota columnae semmae, proximus secundus proximae et ita porro. infimae columnae nota est residuus ipse, ic enim resid est quotiens residui uetimi divisi per X. (posit X essermizalem) seu per insimam xtrien diche pessum) Alter modus est talis. Dividatur pumempaozadicandius per ipsins X dignitatem, id est per 1. divisio Numerum pizalem. Residuum erit nota columnae infimaet, deinde divitatur idem viradicandus per quadratum rtizalis, et a residuo sultruhatur residuns praecedens, quod superestent nota columnae secundae et similiter nam Thiz adicandus dividatur percutum et quancunque po- tentiam (ipso mitiorem) numerittizalis, residui quod superest demto residuo proxime praecedente erit nota columnerespondentis uteientur ,et no- Hi duo modi utiliter inter lie votientesse tata dignum est. conge divisas rutad a ing cumr differentias residuorum extressa mor mod postericr modus utilior est nunc a novis adhibendas erit problema 2. L Datis logarithmis duorum Numerorum invenire Logarithmum differentiae Hoc ope Tabotae Canonis sinum et Tangentium Logarithinici docuit da. Wolfius, mense junio Actorum Lipsiensium anni (715 eam o probl. 3. Datom Humeri magritudinem intractabiltum per per datum dividendi, resituum inveniri datum per datum d nitarum multitudine opus esset. quae multitudo coguiscitur ex mignitudino ex ponendis maximae potentiae Ptizadicamb Numero proxime minoris shadicare sine divisione, modo illius Logarithmus sit tructabilis et modo ne datus sit respectu ejus nimis parvus, ita ut nimia sit numerus Rizadicandus N, Rizalis F, logarithmus illius lN, hujus lF. a exponens maximae potentiae ipsius F, propitut inferioris ipso N sit e, et ipsa potentia sit Fe, per hanc si divide retur N, sit quotiens 4, residuns sit B fiet N = 9F +R seu N - 9F = R. habetur LN, habetur et log. ipsius qF, qui est etF Aqx Ex his per probl. 2 habetur R. lB. poterit, tam R considerari ut (N) et similiter tractari, ut habeata (B) et ita procedi, usque ad respecta ipsius F, ut habeatur (R). Et hoc ad ultimum Lcogaritermus ultimi residui, ipso Rizali minoris. Poro impo inenti q, (4), bant ipsas notas rhiz adicas similiter ut ita habentur (R), et ita porro, donec perveniatur aAq hic processus nobis sufficit ad sscopum nostrum prasentem, mox explicandum. si quis tamen ipsas notas seu AZadicas, seu ipsos quotientes desideret, rurus per potent hoc praestare per mrobe 2. Quia enimunique = R - (R) et (2) = (R) (R), etc qui sit dividendus per datum Utique ex LB L(R) inventis habetur lE, et ita porro Habemus ergo logaritimos omnium notarum, qet notae sunt semper ipso Riguli ob magnitudinem intractabili; residuum divitonis si dividi deberet minores. Ergo facile per logarithmos haberi possunt num did probl. 4. Dato numero dividendo per datum, invenire redduum Rhitali vision p Logarithmorum, essi etsi divisio ipsa actu institui commode non possit; positis invenietur per processum problematis praecedentis, ubi dato divisore sum topio a uli acH conditionibus problematis praecedentis negloetis Quotientibus possimus contenti osse Residuis. residuum 3125, s 1716 per secundium q Exempli causa Rhid adicemu, hato seu pentadice numerum novi anni 17 16, priore )modo dividemus 1716 per 625, residuum 466 per 125 residnum ot per nc residuum 16 per C, resadum =Rizadicatio fit per 1 per 5 seu 1e quatientes 2,3, 3,3, l sunt notu quaesita divisiones, se famen 116+ 2 3 per 21 5, 2, 125, 6 25 resioni resilie cuet qui quorum dis maximas divisae sunt pota, (dibisum xpres IU per potentiam galis re dentem) Pentudice Ip t68 52 1b sisa (1716 = 2. 5 + 3,5 + 3.5 + 3.5+1 seu 1716 = 2333l pentadice s ps dichrisioni prisens, Anubt 343 Eitadice i 46 251 Eet 13 tatoru quinaeis ntias rie qu pentadica, seu quotientis dvisione snioit 3125) Nesidimp ultimulit, o; 6A6 2600 decen B. 1715 2000 L3 Tabula Logantimorum et exus am facile exlasarithmis LN et IE datistlin venietur etFAlq X talis, ut e et la sint maximi qui sumi possunt in integris. Sed hac via prolixiore non est opus. quia enimo sed hoc non est opus praestari quoque potest facilius ixadica si aptabitur curcae residus datur vous devidam et magintus e eo minor, dato IR ae habito junttR, habetur et 0d seut (N) habetur et 2 oxime inferior ipsius e log (posito e integrum) adeoque et La + glogueF proxime inferior posito 9 Logarithuo integro adeoque habetur