# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-867908:0086 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-867908:0086?run=74 # Title: LBr. 171 · Conring # Folio 43v, page id DE-611-HS-867908:0086 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-867908&page=86 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000086.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine # Lines: 40 recognised, mean confidence 0.99 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. siee diaphana, propagatam; pressionisque hujus et causam et modum exacte doceat, legesque reflexionis et refractionis inde deducat atque ita cuncta expli, cet ut appareat aliter ne fieri quidem posse, tum demum me doctiorem reddi derit; eum scilicet Mathematicum in phyfica aget. Duis unguam dlixitom nes rerum naturalium affectiones esse quantitates. Motus non est quan titas, imo nec figura, etsi sint quantitatis subjecta: figura enim et motui mensurari possunt Fostulas ut nel ullam qualitatatem sensibilem pro priam reducam ad communesiquid aliud agunt mathematici circa visum et auditum, ubi quantum possunt oia ad leges mechanicas revocant? circa odores et sapores minor abhuc dlubitatio est. Porro quid nerisimilius quam quali tates sensibiles omnes esse tantum qualitates tactiles pro varietate organorum varias. Sactus autem non nisi magnitudinem motum situm omnibus scientiis semper id contingit ut specialia nit sint nisi communia varie complicata sed si nihil apud sC possunt hae considerationes, hoc unum velim cogites, nisi legibus mechanicis explicari possint physica Deum nobis ne si vellet quidem posse revelare atque explicare naturam quid enim dicet obsecro de vifu et de lumine? An lumen esse actum corporis potentia perspicui. Nihil verius modo non nimis verum esset. Sed an inde doctiores redemur? an explicare poterimus, cur lux reflectatur angulis iisdem quibus incidit? Cur in perspicuo densiore radius magis infleitatur ad perpendicularem, quod contra fieri debere videbatur aliaque id genus quorum causis intellectis intelligemus opinor naturam lucis. Horum autem causas quis nisi mechanices legibus id est mathematica conceta, sive geo metria ad motum applicata explicare speret? De singularium demonstratio ne non putonos dissentire. De Metaphysicis scholasticorum ais me benig nius sensurum fuisse si legissem. Et ego tamen de illis benigniosime sense ram, scripseram enim sibi si bene memini, me credere in illis extare multas praeclaras demonstrationes metaphysicas dignas qua à barbarie et confusione purgarentur. Nec poteram hoc elicere nisi credi nellem legisse. Et ligi vero immoderatius etiam et cupidius quam praecepto res mei probabant cum primum in Academiis Philosaphiae operam dares nimis quin imo verebantur illi nemireis adhhaerescerem ad haec saxa: vidisset me de principio individuationis, de compositione conti, nui de concursu Dei singularia quaedlam et ut tunc etiam aliis videbatur prafunda commentantem: nec postea unquam haec studia degustasse poenituit. Non ausim tibi assentiri cum Cartesium simulato propugnasse putas existentiam Dei et animae immortalitatem: nec video unde id conje ceris. Argumenta ejus non sunt sophistica sed imperfecta, id est