# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-958800:0076 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-958800:0076?run=153 # Title: LBr. 56 · Bernoulli, Jac. # Folio 38v, page id DE-611-HS-958800:0076 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 37r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-958800&page=76 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-958800/jpgs/default/00000076.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 153, 2026-09-10T04:01:25Z — 118 lines, status machine # Lines: 118 recognised, mean confidence 0.90 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. in abjoroeant, mam manere ettadem eundem progressm centri gravitatis seu constiari ut loquo ut in actis ni fallor loquebar, consema conservari vim directivuu est in eo multa adhuc elegantia latenti Caeterum neque id nque nihi officit, nique caetera rea non daatum serventur. tutorum consumitur enim in particulis nec totis redditur, perinde ac si globi duri innumeri esent Colligata in massam abolee ness ebt, ut si natarent in aliquo liquore vel vortice, tales Bane notas cum corpus oblique incurrit, dem feindiae dem empore 12 idefiat ortices bini concurrerent inter dunus esius verostendit vires vivas incurra in corpora B, C, aequals ipsi celentate AA ita ut letisiims raeorum faciant in concursu triangulum Hoseles rectangulum isosceles; centro ipsius A, nempe 1B p est ictum quiescet A tempore 23 aequali quod idem terpore 23, Bibit ex 1B vel 2B in 3B, celentate 2B3B, et similiter C ex 1C vel 2C in 3C veleritate 2C3C; erit t Erunt motus ret cadluto in angula aaequale sit tempori 12, et ili perrexisset A eodem tempore 23 qadatum er po isu aequalia quadrato _ 1B 2B3B et 2C3C in lateribus quadrati mea laterum aequantur quadrato diggonali. itaque obliquitatis leges nostris tegulis consentaneae sunt. Neque unquam sab scio si obstaculum non in AC celenitatis ante ictum, nam quam exemplum, vel tastanti rationem geperiemus, quae principiis nostris obstare Argumentum meum ex intinis altiori fonte dectum non pos destio merito expendisse videris. Meta physica illa non minus evidentia sunt quam nathematicasi rec si recte tractentur No Cum N Nationes sufficit noti ratiocinatione imma Q uod de Effectu objicis ad litem nominis redit, ne quicquam di sie ture megnitud corpus aliquod motu un ico esse estin sed et ceat cum cerat quantum corpus per quan Torporis et longitudine lineae quidin uaceloritate; ad totam aestimationem effectui plus adhuc insit motui, nec tantum antam inealittrans mittatur, sed et qua celentate, aestimo conjunctis tuibus omnibus n conjunga hinc aestimationem corjunct ex omnibs prosutitudine id voco ipsam actionem. quipge in qua nonene quod aestimationem fucia neetm qui duo comprehendit) et c qicujus exercitio a ac His definitionibus adhibitis efficite v vim e dest sites in quibus quadratu celeri corporum aequalium esse ut quadrata celeritatum. nihil est quod non cum mathematicis evidentia certet,) efficitur thecrema mem uniformis fiat vi ducta in tempus. damnatum Tibi. Cum mo Nam et cum mollia concurrunt, ex. gr. duae pilae coreae pars virium terditur non omnino quidem, sed respectu quae afers, quin simul et vires absolutus podneu majorem x possiti Cnemp formalis qu at as theorema illud efficitur a pr nullo gravitatis aut Elastit interventu m heo nema illud magnum: vires esse ut quadrata celeritatum; quod tum experimentis, tum et ratiocirationibus ex hypothes illud magnum vibtsastedius travium gravium et elasticorum pulcherrime confirmatur. quod si quemadmodom Vole vo vellear vis in hite te sim (tibi dicto audiens) facerem, actiones ut effectus, post tales definitiones positas, contradicerem ipse mihi A (aeterum hic vides de effectu formali sermonem esse, seu qui motui est sensi essentialis, qui per se actionem At secus esset in Effectu physico, qualis est ascensus gravis in datam altitudinem, qui so ubi scilicet vis se agendo consumis; tm unc enim vires it+ Et videm uc Taso ncor tqe quid pr ostitum est doctimam uticissima est aestinatio proba per effectum aestimari possim vix alias in Meturigtuis bilitatum, quaua in exemplis jaridicis, poliricisque aetia plerumque non pull preclare faris quod tam sub tam subtili calculo opus est, quam accurata rerum considerationeso lxx. BEja sucessoue mahiomiaticorum omnium circumstantiarum enumeratione. Cum Empirice aestimamus probabilitates per experimenta successuum quaeris an ea via tandem certi astimatio perfecta oltiner possit, idque a Te repertum scribis. Difficultas in eo mihi tresse videtur, quod contingontia seu quae ab infinitis pendent circumstantiis per finita dete experimenta e determinari non possunt; et cum ipsa data sint patura quidem suas habet consuetudines sed n natas ex reditu causarum, sed non nisi Eos Ea Eo sol itaque quis dicet an sequens experimentum non discessurum sit nonnihil a lege omnium praecedentium? cusa ob ipsas rerum mutabilitates. Nove morbi inundant subinde humonum genus quodsi ergo demortibus quotcunque exserimenta feceris, non ideo naturae rerum limites posuisti, ut pro futuro Qvariare non possit. Cum ex pnio aliquo observationum numero indagamus lineam cometae, supponimus eam esse inveniti possunt lineae in- trctis inveniri posse lineam ex conicarum aut alio faciliorum genere. aliquam regularem per ipta transeuntem. Inventa illa ponatur ex sit A. jam inter puncta sumatur et per puncta initio finitae per ipsa transientes. Quod sic demonstro: pol datis quoea jam aliud punctum inter data extra extra hane lineam sumatur, extra hanc iesppositionem; hanc ne niori et tamen per eadem finusire puncta dita per quae prior. Et cum punctum dat et punctum novum transeat linea, quod fieri potest per tandem Hipot calle est ese diert et nn ata ata liae in isratium vice sat pistibiles, itesande rauddubie quod praejudicio quodum jam esset prae- Itaque opertet 1 eexpendando. =qui totum actionis aestimationem minime absolvit Hac a Te tractate Frutre cuo sed aliuud me discere memini