# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-958803:0603 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/DE-611-HS-958803:0603?run=74 # Title: LBr. 57, 1 · Bernoulli, Joh. # Folio 301r, page id DE-611-HS-958803:0603 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 300v); this page is its right half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-958803&page=603 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-958803/jpgs/default/00000603.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 95 lines, status machine # Lines: 95 recognised, mean confidence 0.86 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. Hinc aeris (cui reciprocatraritas) s aut densitas aeris duplici modo accipipotest vel ex pondere ipsius et volumine, ita. nihil aliud erit quam ipsa aeris gravitas spucrfica; compressione Mercuris quod sive vi elastica seu ex verbigra vel ex pondere quod aer potest sustinere in vacuo, nempe ex altitudine Mercurii. Hae. duo coinciderent inter se si aeri nihil non comprimibile b et c, divortiam patiuntur. ut in casu jam dicto gravitas specifica erit duae estimationes compressio plus quam dimidia: Et ideo aer comprimendus in dunan spatiam dimidium eribi pondere plus quam diidio duplo ejus quo in dex priore spatio caercebatur. Et hinc aliquol experimentis diterm conferendo caprius gravitatem specificam, et vim elasticam aeris, definiri poterit aliquid circa aeris partes jam pergamus ad ea quae dixi de Calore. Hic verba mea secius accepisti. Dix aerem rare factum atore videri a calore accipere vim se dilatandi majorem quam proportione raritatis. Credis, me voluisse sonamus aeris rorone ainem culpa raritatem esse duas nejusdem raritates unam ut F, alteram majorem Nodit dicere: proportione reciproca asus i ue fuit ut g. Ponamus R contuli aliquid sateol ad obscuritatem, nam debebam ve potius dicers aniorem quam pro rart ratione raritatis, eu quam pro d uncum donmaue aerem sint duo unius ejusdemeue aeris voluminae, tnun hic est. siu sine a veros volumo (, alterum majus v) ponamus aerem in volumine positum per se susti uo uneus esusdemqe raritate sensu in plajor ixautem calore autem dati gradus accedente sustinem seu pondere X sponcobstante calore) in suo volumne nere pondus p peri t in volumine V propositum Nun cum per se sustinere (p) at accedente calore pondus majus (3) posse majus poosse pondus aut sed rioul inaequaliter comprimibile esset immistum. Sed i sed si distinquamus to uti fiesdupla dimidi sed Dixi a pont. Hic potavi a Boylio observatum Hic videtur ae cum ae ponamus caloris n aerem disponi coerceri. B calorum in aerem masis rarum minus agat. ertest vima esse in ratione aerem esse homogeneum et Casticea Cunde in quocunque sit statu eodem calore aeque dilatari, vel ad dilatandum se coar verb. gr. calorem dati gradus defficere, ut ier non du duplum supervenientem efficere ut aer duplum occupet spatium ejus quod habet, seu duplum e bacte cee entum den nds prioris pondetis sustneate teu ponamus calorem hunt tantum in aer eulque His posifie ut ad IH ut (p)ad CrF) e lsionis suppie sed c Si (V) sit centles mpius quamv esse ut utique (posito aerem esse homo geneum, seu gravitatis specificat nempum compressiones vel pondera coercentia G etiam (p) erit subtentplum ipsius virtutis elasticae duplica er eragei erit p ad ut (p) ad (A). B. Et ideo licet ponamus gdum calorem esse tivum, tam et N esse 20 vel (H) = 2() 2(p), tamn quia et val parum notabilis tamen (H) erit quantitas parum notabilis Et hine fit ut in Barometro parum noceat calor; vo ut ob aeris tamen magnam raritatem. Volait ta Boisius, a GericRiano par fis et in vacuo tamen notate sibi vitis est in aere ita valde paresactus, plus noane