# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/19397/text
# Catalogue record: 19397 — Leibniz an Johann Jakob Lungershausen
# Incipit: Gratias ago pro munere eleganti Tabularum Tuarum Artis Hermeneuticae.
# Date: 1698-05-20
# Sender: Leibniz — Addressee: Lungershausen
# Akademie-Ausgabe: AA II,3 N. 174
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=19397&katnr=45861
# AA II,3: its series at Leibniz-Forschungsstelle Münster (online after accepting its terms): https://www.uni-muenster.de/Leibniz/seite5.html
# Work: https://leibnizlegible.com/work/DE-611-HS-856552
# Title: LBr. 590 · Lungershausen
# Folios: Bl. 3–4 (from the shelfmark LBr 590 Bl. 3-4): 4 pages, canvases 5–8, page ids DE-611-HS-856552:0005 to DE-611-HS-856552:0008
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-856552&page=5
# Lines: 118 recognised on 3 of 4 pages, mean confidence 0.93
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 3r — DE-611-HS-856552:0005
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-856552/jpgs/default/00000005.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 35 lines, status machine
AV
sosdce
e
Lungers cansea tdjunctam facultatis silo
in Alademia s denensi
arissime
Fautor Honora
Gratias ago pro munere eleganti Tabularum tuarum
Artis Hermenenticae. Laudo quod aliqua illustraredam Tibi
sumis, qua nondum salis in ordinem redactam habentur
Non spernenda videtur tua distribuenda 
 ratio, non dubito tamen quin aliquando plus lucis
sis scientiae illaturus, per summa rerum ad inferiora
ita descendendo, ut mens minus distrahatur.
adolescens
vici olim eftermerenticum libellum sub titulo commo-
nefactionis Logicae justi Branen Rostochii editum, qui mihi
ab eo tempore non rursus occurrit; apparebat autem
habecisse autorem meditationes non vulgares.
eti plurimum habebunt in rem  luam. Ego juvenis
Methodum jurisprudentiae edideram anno 166)
bi
denti sextus Exegesiu duplicem feceram, ex tectu
et ad Textum. Ex lextibus philologiam , et philosophiam e
duie asebam
legalem. Sub philologia junis comprehendebam Grammaticam cum rexieo
concordantiis et phrasibus regalibus; Rhetoicaitem et poeticaa
quodam. Sub philosopia Legali: didacticam ipsam,  Logicam
Mitaphysicanus Ethicam politicam, et Mathesin Legum et 
sear  concilevne e alia
Ad Textum Interpretatio, que mihi Aimultarea plurium legum
et
simul, seu integrae partis, vel solitaria ad singulos lextus. An
simultanea, huc series  Libiorum titulorumque et oeconomiae, tum
summi ritilorum, et pavatitia ete

## Folio 3v — DE-611-HS-856552:0006
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-856552/jpgs/default/00000006.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 45 lines, status machine
Solitaria Interpretatio extus rursus ee mini
ve
vel contempersata exambabus
fuit: Realis  Textualis stricte dicta. Riealis, cumltextus
magis praebet occasionem, tractatao autem ipsa potius dirigitur in rem.
sed Textualis  magis est kaerae rosa, ad legis verba. Realis
elicit theses, eaque tractat per se. Huc loca paralleta vel obstantia. Textualis
 est totalis, vel partialis.. Totalis de connexione regis cum aliis legibus
summa et partitiare, autore est Historia vel occasione, inscriptione et sub-
enuin
ecriptione, usu insigni, etc. partialis consistit in textu constituendo
et in constituto explicanto. Constitulio Textus est Artis Criticae,
de qua olim Casp. Scioppios, nuper joh. Clericus in quo et multa Herme-
nentica Constituti Tixtus explicatio est vel l trans latio;
vel diductio. Translatio  aequivalentibus fere. verbis, sed  aliis, sive
in alia sive in eadem lingua ut nuptr delo desphini i usum antorum
Latinorum velut versiones natinae fuere ra. Diductio duplex est vel
itae
Aa paraphrasis quae sensum dat simpliciter, vel Analysis quae simul
rationem reddit omnium, artese dicendi disserendius ad verba applicat
l. Habet autemse Caraphrasis ad orationem
ut definitio ad vocem, Atque huc etiam pertiuet formatio casus.
Et  paraphrasin bonum dare posse est vere interpretani
Hinc potet paraphrascu seu verum sensum indagari debere
per definitiones Singularum vocum, sed (quando vox HodobHna est
Cphrasiomive
seu sum.
quatenus opus)
ita combinatas, ut sensum utilem pariant Utilis autem sensus apparet
tum ex vocum, combinatione inter se, tum ex combinatione cum ante-
cedentibus consequentibus, locis parollelis, scopo autoris, ingenio, Histo-
pia, loco tempore recta ratione, etc. Id 
S
Hini autor nec fallere nec falli possit illa sola inter pretatio 
hona est qua evitatur error. quidam autores obscure loqui quaerunt, ut
Gemici m itemque sryptographi, et oraculorum
poterdum
autores bi sensus obvius suspectus. Huc aniquematum solutio. Est enim
aenigma velut definitio, cujus definitum designare diffi-
cile est. Interdum oratio multos comsus commode fert, et tunc
ab
vitium
vel constat autorem non nisi unum intendisse et tunc
est ambignitatis, vel ipse autor voluit simul digitum in plura
esculnos

## Folio 4r — DE-611-HS-856552:0007
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-856552/jpgs/default/00000007.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 38 lines, status machine
intendere, ut sape fit in inscriptionibus imrrematum (ne quid  hi
qua casu
de Spinitu sancto et diversis scripturae sensibus dicam) et tunc enest
perfectio quaedam vignificationis  multiplicata cu polydyna
Analysis quae paraphraseos rationem reddit, omninque illustrat
procedit per Artes dicendi disserendique, adeoque  est Grammaticae
Logica, XC.
Ostendi etiam quomodo vulgaris versus
ad haec reducatur. Nempe:
Naemitto, sundo, summo, casumque figuro,
perlego, do causas connoto et objicio
pramilto pertinet ad interpretationem Textualem totalem, scindo ad
ad totalenio
 simul ad hanc et Analysin Logicam; ut et summo, ut taceam de
summis titulorum in interpretatione simultanea. Ca samfiguro ad paraphra
eag
si seu interpretationem stricte dictam, perlego ad A interpretatio
nem textualem partialem analysinque grammaticam et Rhetoricam
Do causas, connoto et objicio ad interpretationes reales eliciendo
propositionem principatet eamque per causas confirmatido, et per solu
tiones objectionum defendendo Connotatio autem pertinet ad propo
sitiones minus principales ex textu eductas, nostrasque etiam
observationesobiter adjectas minusque negotion essentiales.
fuere
iqu breviterque contracta,
ls
ea
quae mihi olim adolescenti de Exegesi visa erant; q an libi
aliquando usui esse possint in Aermenentica porro illustranda
videris ipse
de Domini
Niemeieri mutatione nihl
nutoi auditum. Priora lua quae misisse memoras
ad me non sunt pertata. Non ideo tamen minus
gralias Tibi debeo et re
Hanoverae. 10 Mapi
ferre vellim. Vale daba
169d

## Folio 4v — DE-611-HS-856552:0008
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3r); this page is its left half.
# No recognised text on this page (recognized).