# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/27240/text
# Catalogue record: 27240 — Leibniz an Veit Ludwig von Seckendorff
# Incipit: Cum literis Tuis nihil sit elegantius amoeniusqve, certè de novissimis
# Date: 1683-06-11
# Sender: Leibniz — Addressee: Seckendorff
# Akademie-Ausgabe: AA I,3 N. 513, AA II,1 N. 240
# Other printings: -E1: Stein: Leibniz und Spinoza, 1890, S.311-314. -E2: LAA II,1 (1926) N.240 (Teildr.). -E3: LAA I,3 (1938) N.513. Übers.: Loemker, Philosophical Papers, 1.Aufl. 1956, S.423-424 (tlw.); 2.Aufl. 1969, S.275 (tlw.). -Goldenbaum, Ursula [Hrsg.], G. W. Leibniz: Philosophische Schriften und Briefe 1683-1687. Berlin: Akademie Verl.1 1992. [dt.Übers.]. S.1-6
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=27240&katnr=K+1306
# AA I,3: the volume in the Repositorium des Leibniz-Archivs (CC BY-NC 4.0): https://www.gwlb.de/leibniz/digitale-ressourcen/repositorium-des-leibniz-archivs/laa-bd-i-3
# AA II,1: its series at Leibniz-Forschungsstelle Münster (online after accepting its terms): https://www.uni-muenster.de/Leibniz/seite5.html
# In the Akademie-Ausgabe: AA I,3 (PDF, Repositorium des Leibniz-Archivs, CC BY-NC 4.0): https://www.gwlb.de/fileadmin/Leibniz/repositorium-des-leibniz-archivs/LAA-BdI3.pdf#nameddest=513
# Work: https://leibnizlegible.com/work/DE-611-HS-866575
# Title: LBr. 854 · Seckendorff
# Folios: Bl. 24–25 (from the shelfmark LBr 854 Bl. 24-25): 4 pages, canvases 51–54, page ids DE-611-HS-866575:0051 to DE-611-HS-866575:0054
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-866575&page=51
# Lines: 163 recognised on 4 of 4 pages, mean confidence 0.96
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 24r — DE-611-HS-866575:0051
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 25v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-866575/jpgs/default/00000051.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 43 lines, status machine
ad Sectiendorfium
ecibnitius ad seckercorsiuemu
e
Merfeldae d. 2. Tunu
Urestrissime at
1683.
Excellentissime due
1633. Lun.
Cum literis Tuis nihil sit elegantius amveniusque, certe de novissimus
quas dic 24 Martii ad me dedisti, hoc addi potest, nihil temere
gravias utiliusque legi posse. Dum enim studiorum tuorum maxime
sacrorum historiam ab ineunte oetate breviter attingis, profecto
mihi exemplum pulcherrimum et imitatione dignissimum juventuti
ingenuae annis florenti, a genere vel a genio ad res magnas destinatee
proponere videris: quod publice innotescere reipublicae interest.
Nam tamdiu, tanto plansu in luce rerum versatum, nemo quidem
ignorat excellere in studiis civilibus; at in rebus sacris tantum
praestitisse, nemo facile suspicabitur, nisi qui propines norit vim excelsae
mentis tuae, non parem tantum negotiis, sed et superiorem. Itaque
quantum. Tibi gratias ago, quod particisem consiliorum facere
voluisti, ac spe communicationis alicuius, quam mihi fecisti, laetor;
tantum E hortor, atque etiam oblestor, ut destinata perficias nec
Tibi tantum et amicis scribas, sed omnibus ita enim latissime
beneficium diffundes. Nopti enim quam hodic regnum suum ubique
extendat impietas, et quam in autis praecipue dominetur; unde
caeteri omines exemplo inficiuntur. Huic Tu non rationibus
tantum sed et autoritate tua plarimum obsistes: nam si ullo in
argumento, nic certe plurimum refert quis scribat, et qui passim liberti-
nismum profitentur, non alia magis re incitatur, quam vana
quadam gloriila affectataque specie ingenii plebejo majoris fortiorisque
Unde ipsi se Gallice nocant des Esprits forts: nec ulla re melius
emendari possunt, quam ignorantiae suae pudore, quem tum maxime
sentiunt, cum vident praestantes ingenio, prudentia et autoritate viros
era
impias eorum meptias condemnare. sane non nisi leves cavillos
habent quos opponere possint solidae veritati; et tamen quia humanum
ingenium natura proclive est ad licentiam, et quicquid huic olanditu
nesunt.
formidandos progressus secta impia facit quam ego sectarum ultimam
Vocare soleo; certe periculosissimam omnium esse apparet, et toto orbe
per omnes nationes religionesque fusam. Qvare saepe miratus
sum, viros pios, doctos, graves, sequotidianum serpentis mali contagia
videntes, non deliberare serio, neque consilia capere, quibus

## Folio 24v — DE-611-HS-866575:0052
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 25r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-866575/jpgs/default/00000052.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 42 lines, status machine
huic perniciei occurratur. Cum pestis in vicinia est, quanta animorum
commotio? quae curae, quae impensae, ut finibus longe arceatur? at hac
animorum, pestis, non appropinquat jam amplius, sed impune inter
nos grassatur; raro tancen se satis movet quisquam iteque enim hoc
satis esse judico, cum aliquis in impios voce aut scripto, magis
debacehatur conviciis, quam pugnat argumentis; interea vero ita
agit, ut ipse sese refutare velle videatur, vel saltem gerit sese
frigidius atque remissius, ut appareat, eum grandia illa potius theatrali
quodam more pro consuetudine officu velingenii ostentandi causa
dixisse, quam emendandi alios spe, aut quod ipsius animum hae
veritates satis penetrarent.
Sicubi iter ad praecipitia
aut paludes incantum viatorem ducere potest; vel ubi surtes
aut scopuli undis tecti navigantibus periculum
creant, non intra tale friguse stat admonitio; sed cura publica
efficitur, quoad licet, ut nemo, nisi manifeste temerarius et
sui prodigus, perire possit. itaque pontibus, parietibus aliisque
operibus muniuntur viae; accenduntur ignes in liforibus et
phari e longinquo lucent in mare; et passim indicia Cententium
brevium dolia fluitant. Et quando tot animae plenis velis
aut prono cursu in exitium manifestum feruntur 
nos tam triste spectaculuma frigidi ac
prope immotie intuemur.
Societates hodie incuntur
laudatissimae, non naturae tantum cognoscendae, augendarumque
artium vitae utilium, sed et linguae patriae colendae, aut poeseos
vel Musicae exercendae causa. Qui autem Societatem aquam
et sistexiunque Atheisium eaendum
Threophilorum ad celebrandas maxime laudet divinas comparatam
t
memini
molit non l
Est Rumae celeberrima Cardinalium
Congregatio de propaganda fide, quae profecto summis laudibus celebrari
meretur, dum Christianam religionem ad remotissimas gentes proferre
infidetitatem
passimque s expugnare contendit, quale quid memini etiam
agitati inter protestantes. At studium propagandae pietatis non
sucatae saccendendorumque animorum ad adorationem divinae providentia
amoremque perfectissimae Mentis; breviter: Tris DrogRias.
quemadmodum est omnium gentium et sectarum totoque orbe
admitteretur, et  aeris missionibus viam pararet, successumque

## Folio 25r — DE-611-HS-866575:0053
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 24v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-866575/jpgs/default/00000053.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 46 lines, status machine
faciliorem redderet, nec solo historiae sacrae studio, sed et tota Mathesi
et tota naturae cognitione, et universa Encyclopaedia in rem suam utitur;
omniumque consensu maxime necessarium habetur; ita ipsum tandem collatis
consiliis majoreque nisu suscipi deberet ab omnibus, qui possunt aliquid, et qui
sincere votunt.
ne
re quidem qui nihil aliud possum memini
licet
aliquando Societatis ejusmodi fundandae consilium describere tanquan
potius quam rem speratrm
jucundam ideam de qua tamen nec verbum faciendum putavi)scio
hec aetius mores a talibus cogitationibus abhorreant.
Apud TE vero imentionem ejus facere, non alienum putavi) qui tam
praeclara propietate moliris, et qui conservato amito nutante, de quo
scribis, civicam coronam meruisti
cas
Spetridamelis
Qvoniam Pascalu et fuetii mentionem facis, qui pro Reli-
gione cum laude scripserunt, dicam aliqua de illis mihi comperta.
Nam Huetio quidem sepe locutus sum, vidique opus ejus cum adhuc non nisi
Manuscriptum haberetur, et postea in Germania ab eo literas accepi
Pascalius vero obierat ductum, cum ego apud Parisios versarer, Sed aderat
ejus soror, foemina erudita et ingeniosa, et ex  sorore nepotes, cum quibus
multa mihi notitia intercessit quemadmotum et cum ilmo Duce
eotranesio qui Pascalio usus erat familiarissime, et his studiis valde afficiebatu
Ab his nonnulla medita Pascalii legenda accepi; sed pleraque
Mathematica; intellexi et non nulla ad vitam ejus pertinentia
et consilia praeclara, quae pietatis propaganda causa agitabat. Quae
alias potero narrare prolixius.
Unum dicam, Dascalium moralibus
solum argumentis (qualia sane egregia extant in libello cogitationum
posthumo) studuisse; Metasysicis vero quibus Plato et D. Thomas aliique
philosophi et Theologi ad divinam existentiam, animarumque immortalitatem
comprobantam usi sunt, non multum tribuisse; in quo ipsi non assentior
Duto enim, DeuM non tantum in historia sacra et civili aut etiam
naturali nobis loqui, sed et intus in Mente nostra, per abstractas
illas a materia aeternasque Veritates. Et licet fatear, argumenta
illa nonttum ad plenae demonstrationis vim perducta esse. tantam tamen
jam tum mihi habere videntur, quantam ipsa moralia, et credo paulato
ab hominibus perfici, et forte aliquando rigorosa demonstratione absolvi
posse. Itaque nihil puto contemnendum, quod nobis usui esse possit; licet
non omnes omnibus, sed quisque illis merito utatur, quae suo magis instituto
secutum esse
consentanea sunt. Huetrum non puto Pascalianas Cogitationes
sed publicationem earum molitione operis sui longe praevertisse: nec
aliud, in fallor, praefatio ejus innuit.  et tum tota ratio operis in eo consistat

## Folio 25v — DE-611-HS-866575:0054
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 24r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-866575/jpgs/default/00000054.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 79, 2026-09-07T03:33:42Z — 32 lines, status machine
d. l. Lun.
ut ostendat, prophetias in Jesu Christo fuisse adimpletas,
quo argumento jam ipsi Apostoli usi sunt, et quod ipse magna
utique eruditione multisque praeclaris suis observationibus locupletavit
non video quomodo Pascalium secutus commode dici possit. Quod
admoneri a me, justitiae suum cuique tribuentis ratio exigit. Illud
tamen fateor, passim ab eo intermisceri quaedam minus firma,
quibus summam quidem eruditionem suam ostendit, sed adversariis
cavillandi occasionem reliquit, quae vellem in aliud opus rejecisset,
Ut cum probare conatur omnem philosophiam et Theologiam
gentilium a Judaica depravata fluxisse, ac Bacchum Adonidem
et nescio quos alios ex Mose efformatos: cui opinioni assentiri
ego non possum;. Quasi diabolus ad fingendum auxilio opus
habeat, aut sua cuique genti fabularum materia defuerit.
Circa nonnullorum quoque librorum saciorum autores dubitati
ones aliquae superesse videmtur. Sed haec tamen, quae
in egregio opere minus probo, summae rei non officiunt.
Ulmus. Grotius noster salutari Te jubet officiosissime
et cum superiores tuas ei communicassem, his verbis nescripsit. 
Les eloges de Mons. de seckendort m’ont fait rougir, et
je me connois trop, pour sçavoir que je ne les merite pas,
si non par l’estime que je sçay faire des gens illustres comme
luy, dont vous aures tousjours une grande part. Je vous prie
de vouloir avoir la bouté, de l’asseurer de ma part de tous
les sentimens de consideration et de reconnoissance que
je luy dois, dons se serois ravi de luy pouvoir donner des marque
sale. Dabam Zellerfelda ad Hercyniae fodinas
dieprna 683.
Illustrissimae Excellentae Tuae
Omni studio et obsequio
deditssmus
Gothofredus Guilielmus Lerbnituus