# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/36069/text
# Catalogue record: 36069 — Responsum in causa apud Imperii Comitia agitata inter Regis Christianissimi Plenipotentiarium et Legatos quorundam Imperii Statuum, feuda a tribus Episcopatibus pace Westphalica Coronae Gallicae cessis recognoscentium, in puncto Exemtionis ut vocant.
# Incipit: Historia controuersiae breviter ita habet: Duo erant tractatuum Pacis
# Date: 1672
# Sender: Leibniz — Addressee: Mainz, Johann Philipp v.
# Akademie-Ausgabe: AA IV,1 N. 020
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=36069&katnr=Cc2+274%2FA
# AA IV,1: its series at Leibniz-Edition Potsdam I (non-commercial use): https://leibnizp1.bbaw.de/de/edition
# In the Akademie-Ausgabe: AA IV,1, p. 421 (PDF, Leibniz-Edition Potsdam I, CC BY-NC 4.0): https://leibniz-potsdam.bbaw.de/fileadmin/Webdateien/bilder/IV1text.pdf#page=421
# Work: https://leibnizlegible.com/work/00068444
# Title: Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 8, 6
# Folios: Bl. 1–4 (from the shelfmark LH 2, 8, 6 Bl. 1-4): 8 pages, canvases 1–8, page ids 00068444:0001 to 00068444:0008
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068444&page=1
# Lines: 703 recognised on 8 of 8 pages, mean confidence 0.82
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 1r — 00068444:0001
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 72 lines, status machine
Responsum
In causa apud impenio Comitia agitata, inter  parmium sellens
Christianissimi plenipotentiarium et Legatos
quorundam imperii statuum fenda aba a tribus
estphalica
piscopatibus pace Monasteriensi Coronae Gallicae cessis,
Metensi, Tullensi ac Verdunensi recgnoscentium
in puncto Exemtionis uet vocant
sive circa quaestionem, an seudonnta istorum suplematus,
trua aode
la souverainete) una cum ipsis Episcopatibus in coronam
Gallicam translatus sit, ac proinde  ditiones istae fendales uda mo
ex matricula ac statuum numero expungi atque eximi debeant. a
ion
Historia  Controversiae breviter ita habet: on o
un in pacie Monasterienis Wdest phalicae ractatibus Hemiru 
potentarii Gallici inter caetera satisfactiens
summa
Duo erant potissimum Tractatuum Mons Wdestphalica, Capita publice agitata: pim
assertio libertatis germanicae, qua pax religionis, principum
oppressorum rest proscriptorumque restitutio, ena duirum
10
16
aliorum publicorum medela continebatur; et Coronarum asseren-
trum satisfactio, quae sclicet impentarum suarum rationem haberi
jam plusquam petebant. Plempotentiarii Francici, Regem suum
spoliis imperii ditescere nolle multo verborum honore praesati
duo tantum a se peti professi sunt, alterum, quod Austriacis
decederet cum quibus potissimum gestum fuerat bellum, alterum quod 
non decederet imperio, sed gam decessisset, Alsatiar, inquam
et trium Episcopatuum dudum possessorum bello novissimo occupatae
possessionem, et Episcopatiuum jamdudum tanquille a Gallia
non
possessorum a plenam abdicationem.
Plenipoten=
tiarii Caesarei, separapi duas illas quaaestiones libertatis.
ac satisfactionis separeri posse con et causam Coronarum mon
a causa statium sejungi posse sperarent, mature admodum
in Coronarum postulata consenserant: sed cum spes fefet
lisset, pomtitudinem priorem, objectarum postea difficultatum
mora,  ad concipiendas scilicet articulorum formulas ventum erat,
eet, facile compensavere. Etoii primis, ut ad rem nostram acce-
damus ribi circa abdiatio renuntiationem in juris  quoe
imperio ad recuperandos tras Episcopatus F Imperii in tres
Episcopatus haec orta quaestio est. Servientius legatus Gallicus
postulabat, verta ita concip cedi Episcopatus cum omnibus in
eorum Dioecesi comprehensis. Caesareani pro divecesi E
districtum temporalem substituebant. Servientius replicat,
adjection
frustraneam esse e
da
patere, non posse cedi ab Imperio, nisi ea in quae imperio N
ju esset, id est temporalia. Casareani his auditis in 
districtus vocem per se positam, consensere. Dum t
hc lis Dum durat haec litigatio ece status quosdam
10r
Imperi Episcopatuum Vasallos, de suo jure suo intervenientes,
Flagitabant monentesque ne qua vox intersereretur quae ipsis
aliquando prava interpretatione adhibita, fraudi esse posset. Aa a
varde consulta fuerit haec interventio, equidem nescioi certe 
nova controversiae materiam praebuit, de qua antea nemoib
cogitaverat. Satius fortasse fuerat, non loqui publice,
sed privatim negotiari, ut verba ita conciperentur quo
captio abesset, quod falite perputerat, simodo us
moness
use o
toiia
nc
podi
3
et ndvr
olia

## Folio 1v — 00068444:0002
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000002.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 81 lines, status machine
 aut similis adhibita fuisset formula, dimperium
a id omne quod ad tres Episcopatus pertineret, et a lona
allica jam teneretur, renuntiare. Neque enim aisplicere
id Gallis poterat non nova se adab imperio, sed
tantum jam occupata possessaque flagitare professis. Sed
contr aliter dum scriptis mutuis incalescit diffutatio, jam
servientius aperte postulare coepit, ut cum Episcopatibus etiam
supremum dominium non Episropatuum tantum sed et fendorum
ab Episcopatibus recognitorum Galliae cederetur. Id vero non
N Maa
status tantum, quorum intererat, quecelis atque exprobrationibus
omnia implentes, sed et ipsi Legati saesarei, quanquam alioquia tunc erent
pro statuum malis raro excandescentes, iiligne tulere, . an  intrpo, quonque eoemus
ac non sine vertorum acerbitate, postulationem snovam, ab omni
priore tractatu alienam, nec nisi paci differendae comparatam
rejecere. Responsum est aliquoties ultro citioque, sed tamen
quicquid etiam urgeret servientius nihil uttra actum, sed
relicto priore rerum statu nihil in approbata jam utrinque
formula, mutatum est.
controverficetanque
ne in Executionis quidem tractatibus, Noribergae postea habitis, 
injecta ultra cedendorum istorum feudorum, et vasallorum
in mentione, donec non ita pridem lis ita resuscitaret.
labhine
Partamentum Metense, nesc aliquotatine annis
Vasallos trium illas trium Episcopatuum, quos inter sunt
quidam Rincipes et Comites Imperii, ad praestandum subjectionis
juramentum citat, idque uet subditos solemus, sub poena laesque
liet quae etiamaum durant
majestatis, et, confiscationis bonorum. Vasalli
rar re tam insolente conterriti, satim fomitia qua nunc
quoque durant, querelis implent duy Robertus Gravellius regis chipiacissim + fidem publicam implorant
eta curiae Metensis factum acta excusat, scilicet
partamentum verba enim illa quanquam dura videantur, non
nisi formulas judiciales esse, stylo ut vocant Curiarum consentaneas;
partamentam autem evocandi  fuisse. Vasallos Epitropatuum jure Evocasse
coronae
t fuisse, quia scilicet concesses legi dmini Gallic Episcopatibus,
cncessum etiam sit dominium directum in fenda ab Episcopatibus
dependentia; concesso dominio directo in fenda, concessu etiam
esse jus supremum (la souveraineté) in eadem seuda, quia scilicet
in Episcopatus ipsos concessus sit suprematus, ac proinde in
Epigcopatuum quoque dependentias. Dissutatum est utrinus
aviter, actau mihi camm repetitis aliquoties scriptis, ex quibus
diligenter consideratis haec erui, pauca quidem, pro mole eorum
quae in eam rem dicta a partibus dicta sunt, sed tamen quae
ad definiendam  controversiam, ac rem totam in clara
luce ponendam sufficere possint
Quaestio est: an illi principes Comites Nobilesque
qui ldperi  qui a tribus toties ditis Episcopatibus feuda possibent,
et hactexus jure statuum immediatorumque imperii estat usi
sunt, sstatuum sclicet jare principes ac Comites, quatenus terrarum
ipsuum terrarum fendalium nomine votum ac sessionem in Comitiis
anere, immediatorum privilesio nobiles, qui scilicet alium
judicem quam imperium, id est caesarem aut (ameram nona
aqnoscunt: an inquam illi sj revera, sint centendi
Gallicae coronae, ac proinde exmatricula imperi expungendi;
 comitiis excludendi, et ut verto dicam, instar subditorum
Gallicorum quorumcunque tractandi. Etsi enim dominus plenipotentiarius
qua est prudentia satis caverit, ne consequentias istas duras,
ut sice diam hiberetum nonum oexsius a pse vireres pod ad e eatn sius podtite erm poteris
d
nea ni t dt
end
5
lin
p
udt
aquota
ed
nnma
i
mura
ela
unt
 pacem his minis, tam atrocious
violatam queruntur
Delecti sunt ea de controversia
larbitri, ac 
idnirce
oporus

## Folio 2r — 00068444:0003
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 1v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000003.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 93 lines, status machine
manifestum tamen est, ex postulatis ejus sequi
Hoc quastio aut posseporia aut petitoria intelligi potest.
Possessoria, cum id agitur, an ipsi vasalli sint in libertatis,
an vero Gallia in domin  seu suprematus, possessione. Peti
toria cum de jure ipso quaentur quaerir es quaeritur
Et vero praeterquam quod unusquisque quoties res in dubio est, 
censetur esse liber, ac proinde in possessione quoque libertatis,
Sunt alia manifesta indicia, unde apparet, liberte de possessione
libertatis ne controversiam quidem Vasallis factam. Nam
nec ea de re in domini plenipotentiarii scriplis mentio fit, tiusi
sunt illi status sine ula interruptione jure suo in comitiis cone
parendi, ne postulante quidem Gallia, ut, non dicam ejicerentur, 
sed saltem interim vel suspenderentur, sed et contribuisse eos
ad Imperii onera Turcici belli tempore constat nonnulli etiatu
pelut liberi
Rhenano foederi cui ipsa Gallia intererat, accessere; Judodia
et pro ipsis et in ipsos in Camera imperiali judicioque autico exercita
sunt denique nihil nominari potest, in quo illi a caeteris ordinibus
hactenus disceparint, ac  cum ne nunc quidem, ex quo novd
illa inopinataque Curiae Metensis postulatio emersit, quiquam
ad hanc rem pertinens sit innovatum, et haecquidem
ipse Domnus plenipolentiarius sic satis dissimulando approbavit.
igitur 
Detitorii is quaestio sla in controversiam vocaa est, quadem
dui
lota aptem disputatio ad hac velut summa capita redit:
quorum alterum est juris an scilicet supreme dominio
summa potestate seu suprematus jure  dominiuma  rau. 14 seu dominans n vtmet
concessa in territorium infendans, concessa stetiam summa
a ipsi
en servien
potestas in demmin territorium infendatumc alterum facti,
an is sit, sentus instrumenti pacis, ut concesso Episupatibus
summo juve Episcopatuum, cessum etiam sit summum 19
cum
territoriorum ab Episiopatibus in fendum recognoscendorum.
Quaestio juris mihi nihil videtur habere difficultatis,
non Germanico tantum, sed et quocunque sure etiam,
si velis, mere naturali, quod volum inter gentes diversas
aqa pro Lege esse, quibusdam placet: qued ei planum
fore confido, qui tantum attenta mente ad ipsa turis vocabula
intelligenda mentem attenderit. Nimirum quaecunque demum
etiam fendorum origo sit , constat tamen hodie nihil aliud feudo
iesse esse, quam jus ususfrnctus fendum, quam dominium
quoddam, revocabile seu ad alimm rediturum, sive ne quis
logomachiam excitet, ju pertuum er quandam possidendi
eaque utendi atque fruendi, quin etiam prout conventum usuve re-
ceptum est in alios transferendi transmittendive, sed sub
conditiome modo sive onere fidelitatis, Qua conditione violata (quod feloniam vocant
sive alioquin codito existente casu quodam in lege conventionis expresso
aut usu gentis exss recepto, quodiut redeat io
idem in al devilvatur cum devolvatur cui fidelitas
promissa erat. Huns ergo dominum drectum vocant.
Dominium directum vocant ove ipsum sus expectationis, seu
e
10
spem aperturae fendi Dominium vero utile
rem ipsam
non
dominas veri ia i faeliau hio es potest, aut per ponamant restite
possessionis fructuroe
ariter et
e
person
si Titis sit hominus fendi, dous directus; res, ut si Episcopatus aaut e
D aut ducatus, aut Corona, pr sit pro domino fendi tale enum tuo
su non in homine, sed ipso territorio consistit, et cum territorio demo
possessore in possessorem transit. Porsus quemadmodum jurae consultia in
appellant servitutes reales in quibus praedium predio servit ut curs
odas domis vecimrae roneti qumu steu, elet sue queantaata
avt
Tempore executionis Noribergensis quae pro
possessoi mensura haberi debetde tita
re nec sommiatum est,
un
a mubl
AWBC
aut
etaquil ae raixde
duedu
signt. t
punia
pariter
linu + de qua turisconsulti historicique disfutant
imobilem (potissimum vero territerem).
equodscilicet in ipsa proprietate pota ac perse
sur.
considerata catistit etsi uto plo tempore impedtutu
Ais
ut 5
cechs vros
ua
1

## Folio 2v — 00068444:0004
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 1r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000004.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 111 lines, status machine
imo primefs quivis maximus
hora liter potest habere in alieno praedium non liberum
ita ex quemadmodum Regem Hisfaniae, et Coronam svecicam estdiam aroraus tuo sorrpospuo
daniaeque ab Imperio fenda recognoscere constat imperio vere subdita
omnibsque territoriorum oneribus subjecta; ita Res quoque ut sive
summam potestatem seu Majestatem in se complexae, ut fotona
re
possunt aliqui subfidelitatis onere tura subtendi sive fidelitatis 
onera possidere, exemplum in lorona suecua habemus Fenda
enim imperialia Pomeraniae Bremaeque non familiae Regia, sed
ed
ipsi Coronae data sunt Quare etres ab aliqua sum nen ne voddo
a magestatisdjura dom complecae, attamen a summo priomiper  codnune atiar iaaadenaia, ade
possessae L. Vicissim res aliqua
potes esse alterius o territorii Dominus vectus directus, etsi et fieri fanen po est  tidono nntia
alius sit territori dominantis seu infendantis, alius servientis,
p
seu infendati dominus supremus. Cum enim etiam persona ant lorona
nullum praeter Dum agnoscens superiorem possit habere fendum 
um quod alium recognoscit superictem quo ut de exermplis
alters
ostendimus, il (aliud euim est personam, aliud rem personae servire
obligatamque esse suimo subditam esse) quidm multo magis
res um agnoscens superiorem, ut sunt tres Episcopatus possit
alibirem dominium sei nullum nisi Rerem Franciae Aegers
Francia cessi, poterit habea pos dominium directum, seu id est
iu expectationis i rem t Al at fortasse futurae 
rem ut est aliquis Episcopatus, potent in alicuo territio ed
Franciam pertinens poterit principatum aliquem lomitatumve  autaliu n in alieno territoriositum, s ibique
alieno territorio, ut imperio subditum, habere. Quod si in
b0
alieno potest habere patum, potest ettam multo facrtis f e Dsit id At
in alieno habere spem alicujus territorii sb certa conditione, ut
irinim
extinctae alicujus familiae vel commissae feloniae habendiia mncto ta 
potest ergo fieri, ut idemque territorium, ut comiturus sarepontanus
letice
ao
imperio debeat subjationem, franciae fendum, id est dominium ut imperialis 
en
nomnu
Epitcopatibus, et per eos Francia dominium directum seu fendum, puincipi niodm mperi dominidem, utile
ad est ipsum utile, in casu feloniae, quia in nihil mirum est
snarao
idem dominium territorium exempli causa esse in dominio sueciae,
et in imperii ditigne, quia aliud lynge est dominium, aliud summa
potestas  indominium eminens et potest maximus princeps
rem in lun ditioni subditam, jure privati possidere, ita ut a
cententiis in ea ditione
ab ipsius fudici non ad ipsum, sed ad imperium appelletur
quodsi ergo Eps illa Fenda illa gb Episcopatibus pendentia
etamsi aperta et  ipso utili dominio ad Episcopatus vel coronam trancicam 
m
devoluta forent, possent nnhilomnus  imperid subditar esse,
agla indi
et ea ratione, homagium praestare, fenda onera
terre vo sessonm in comitiis capere. multo magis nondum u cino
devoluta, imperio poterunt subesse un hactem semper
i 
sis et certe reapse suberunt cum ddum hac dudum ei
fuerint subjecta nec cesso  summo Episcopatuum jure, ut translato
etiam summum gus fendorum fravab Eposcopatibus pendentium
adeo ulla ratione, ut ostensum est, transferatur, nisi
ad u expresse  actum fuisse probetur. Quod facti est
de quo postea dicemus.
 didatii
si
Huc patet posse idem tri (ut Fenda snscatum.)
ad inverta
aequos is
alteri, ut Imperio, debere subjectionem, alteri, ut Franciae 
infidelitatem. Fidelitas enim est longe inferior subjectione, et in linitua quadam honsris tenitio nanque latiohe pro more
Merio debet fidelitatem, subjectionem nemo da gentis viciniaeque limitata consistit; at subjectio est osua
unia ad tempublicam refert, qua dei post deum
unea et suecia
dixerit s etsi a quae in soecorum potestate est etiam subjectionem trarius nihul esse debet
1
imperio debeat) et in ipso imperio Nobilis aliquis nihie mn iud comiteri
des venira
est tritius quam nobilem quendam esse principis iupusdam totri nomainentolius suae ditionis esse principis cujusdam
vasallum, non tamen ipsius sed impetii subditum quod discrimem aotu in homitis habentem
pace Monasteriensi et presse confirmatum est, et idco si
euatus illi cidhnc in et ideo si Episcoputus etsi Episcopatus a
modus vedum vl n
cnue
illi adtme imperio subessent, comites lli ess Episcopo tionn amst molumlamr
non nisi Vasalli, migeme vero subditi forent; nec putandum
est eos  translatione Episcopatium in Gallos facto, deterioris re
nola
pisua in
tieau
et mer s in vos po
conditionis redditos, nisi id actum probetur. Cum rationis sit
sedere nihul in Epllium nartatum epe, quam quod ad iss hissordus zanotri ptiebit
a
u
drnd
1
un
vod chan
uqu
eodi
(ut Imperii
potestati subditum, habere
um
vh (no necra
principis
+ivel smplicis
atie
extinctis Vasallorum familiis
nubure

## Folio 3r — 00068444:0005
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000005.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 111 lines, status machine
His intellectis, facile evanescunt abjectiones circa soris quaestontm pronri
Restat nunc facti quaestio an id scliet in Pace eto 
tres
pater iisis Gpiscgatus
nagtriensi actum sit, ut in Gellian etiam supremum Fendo  tb   acta n
rum at abtribus Escoputibus pendentium 19 transfeletur.
Allatas sunt in Pam rem rationes, sed quarum pars definita decis
ad  
paulo nuto peris quaestrina evanescit, cess ut cessionem districtus  
suned 
r
generaliter esse factam, sine novis illis distinctionum subtilitatibus nn pen amo e dda ma
in vasallum coram judicio domini fendistare debere non debere indecdtum o nu
illis s videri fedum regru forum Regium, quibus placet fendrem a co ad id  mna li 
Regium, Rem incorporatam ex natura ejus cui incorporata est dodmnonm istada e
censeri debere, ac proinde vasallos Episcopatuum non ex hmonin audion
imperi, sed regni Legibus esse judicandos; nec fenda coronae apa
distinguenda esse a feudis annexis coronae; et falsam esse atque 
esse eorum fendistarum sententiam, qui doceant feu Episcopatio codo X
chienato fenda ab eo pendentia non contineri; Episcopos supem diem a 
ea
rotuo
ponsu induae
2.
in vasallos dominium non habuisse quia ejus erant incapactes sun dudne amunt si
quod contra sit in Rege Vasurios Coronae Gallicat se nehomus redeno
Enscopatiuum Gelliae ptorporatorum, non posse amplius dumoc Emmdoaod 
Imperi sive vasullos, sive, quia Eposcopatus subvasallos  n
d
intelligi, quia ipsi Episcopa non sunt amplius imperii sed eed an m
fortes
derem devoluto ipse Rex ejus nomine imperii Vasallus subditusve
ua mou
reddatur, quod scrlicet sit absurdum.
Haec  scilicet intellecta solida nus juris ratione
facile diluuntur. Nam etsi cessio sit generaliter facta, non voder
tamen nisi quod Episcopatuum erat, cessum intelligi debet; a
distinctiones autem ijater vasallum et subditum, subjectionem
et s fidelitatem non sunt novae, sed cum ipso fendorum mmu i
cure natae et ubique gentium custoditae, et certis rationis
coturalis argumentis nixa, nec qui  ulli forum dominus
directus vasulli index competens habetur nisi vel persona vasalli
 muturdo
n cirrue rd
Vasalli; jam istos Vas allos nec jura statiuum imperisais uo diouad
nisi ut vasallos Episcopales habuisse. Idenique fore ut mi
perto aliquo Fendo horum Episcopatium gise A et ad
1
 vel territorium alioquia subdita sint. Quod vero naa d ned
dicitur incorporatum sequi naturam ejus cui in corporatur id
a
est axioma nescio unde arreptum, nulla certe solida ratione u demnoque vi
nixmudio, ut tolent saepe ejusmodi dicteria, nescro quibus mnum oim Aodo
itim planit  deasi
antesoricis Imbiguitatibus
a
puntti naturam terrae,  ramus vinsititius arboris s
ul in
Ad e
ecommodat, cujus unde scilicet succum trahit. Sed fenda
illa ex Gallia succum trahere, etiam post cessos Episcopatus
non puto. Et vero non fenda ista coronae sunt incorporataia
sed io quoddam in ipsa competens, quod scilicet Episcopis antea
competebat. Ius autem quod corona habet in alieno, non
Leges coronae, sed alieni territorii sequitur, prorsus quemadmodum
ado
actor sequitur forum rei, et jus in rem locum rei sitae.
Tenda Equiscopatibus alienatis fenda abiis pendentia non intelligi
abenata, nemo di nostrum dicit. Intelligetur scilicet omne d ea in 
illud jus alienatum, quod Euscopatui competebat, at procadeea da t e E morstudo
si non da summa potestas, saltem dominium directur eroied adum oa t d. nelleat in ae
Nec refert Episcopos cpaes incapaces fuisse sumini suris
Regem vero ejus esse capacem. Quid tum? an ideo quia in
evd ut
Rex ejus cupax est ideo habete debet? Imo contra successot  qique apertiliquandi tendu
n
in Regem ab imperio recognoscere, nhis
non ex sua sed antec essoris persona metrendus est, quam at aua macipum
lud mmovohabet absurdi aut infra dium
repraesentat. Caeterum fatendum est V’asallos Episcopatiu dt o
non amplius esse imperii subvasallos, u sunt tumen enim nihilominus incn dra tot exemplis 
des ordode 
imperi subditi, subditum autem imperii esse li personisa
ditionibusve. Subditum autem imperii esse non pendet a cmpo
qualitate vas allagii. inin sed nec imperii esse statum. ua 
constat enim plurimos esse status nuperii eos quia fenda majora imperio immedrate subjecta
possi et at ab aliis in nuperio, aut extra imperium prinipibus erognita possident, non quales
non adeo numu eotum feluborum nomine imperistatus esse soleret
su
curimma
lo uoque adrem
ua du X
it
b adama
setaon
ovacita rup oedmaloe
1
od rodiques
nam vi dssa
o a
rvaru
v
n
1a 2400de
 si
de
ed
eli
id s
dnecpte c
.

## Folio 3v — 00068444:0006
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000006.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 77 lines, status machine
potestate
thi enim con cessa
 Riste
suprema in Episcnatus dannaio non ideo cessasit
listas
in fenda ab Episcopatibus recognoscenda, porestatem, poterat ot
potiut tamen fortasse id expresse actum esse, quod an
re
verum sit videamus. Et primum necesse est ad eam rem
r
conficiendam afferri probationes clarissimas, neque enim tantam d edu
tumque Imperii deminutio praesmuitur: praesumitur alienatuo antirenunciatio,
cum factisit; sed et tanti momenti territoriorum alienationem,
non conjecturis rationibusque probabilibus, sed solidis argumentis ata
nea
irrefragabilibus esse inducendam idque rana ratione nixum est,
tTalia enim merentur profecto expressam claramque mentionem
ergo
Videamus er quaerationes afferantur. Eae vero fateorae.
frigidiusculae sunt: peluntur autem partemex mente partem.
ex verbis contra gransigentium. Ex mente scilicet non
 videri ratim consulancum credibile pleniporentiariosm
Caesareos, qui cessionem di Episcopatiuua offerebant, ut
sationes Anstricacas servarentu, oblatum ipsosmet suum extenuasseno
Sed primum non plenipotentiaris aesare mo nec laesaris ipsius ma
ipse hoc loco pro contralente habend votuntas ment pro regula pund an
interpretationis haberi potest, neque enim laesar, sed impersum 
totum transegit, ordinibus autem talia affingi non possunt.
25 1e
quanquam nec Caesari possint, nam ut taceam nullas fuisse
ditionas Ausriacas  hac oblatione servatas servandasque nam cum
et Alsatiari quam solam Anstriacarum ditionum Gallitenebant, retinerent i
apsis relinquebetu hoc inquam ut taceam, constat ut ura
ex actis publicatis plendrolentiarios Caesareos
tam tum hauc ipsam interpretationes ejusmodi a servientio
prolatas aciius quam nunc ipsi vasalli, resecisse. Contra
satis mens contrahentium apparet, casaris ordinumque
apparet relinquere Galliae quae jam tenebee, non nova sine
ratine donare.. Semper in obscuris quod minimum est
Sequimur favor pro reo est, aut obligato, contra actorem.
ot isnmrobligantum. Et vero minime favorabilis
 omnis illa Galica satiffactio, ac proinde restringenda
ponat
potius quam amplianda. Nam in longe alia initio armotum
nihil ex imperio sese petere, libertati tantum assertores, oppressorum
en
sevatores venire profitebantur. EtAc proindie faciendactat
erat, quanta minima fieri poterat imperi, jactura
et
quare quod dicitur in obsectionibus far depronissiones
interpretandas contra promittentem. tam ego juris regulam
panspiam invenio, contrarium semper verum credidi. Et verd
cum ipse contractui D Legem dixit, cum clarius omnia concipere
toliur quod tum h ut poterant ecile Gallia quaeamudum
cun
duae coronae rerum per Germaniam potientes a ua
Porro Fendorum cesso ut ad verba veniamus d
manifestum est pendorum essomue in nullam cedendorum
mullam plane fieri in tustrumento pacis mentionem neqi
expressam neque ulla consequentia extorquendam, quis enimn
sni persodeat neque afer nam siquis e sola uictus h istam
phrasfi Episcopatus cum omuni suo districtu esse cessos, ad tolad
incipatus conitatusque reque nominatos, unquam, neque jam
allia (ut vero Episcopatuum, destrictus) possessos, transferendos,
cientia esse pulat, nae ille iudiglari da interprelans.
ei
sibi frnxerit Contra verba sunt in ipso instrument.
contrarium satis inanifeste evincunt. Primum enume
vicitur Ejuscopatus cum suis  districtibus cedus reservatur in inlorum
aud
etsi quax cujus amore
faborabilis fuerit
saliffactio gadebatur
viatam
1st
qud redat megati
 d god

## Folio 4r — 00068444:0007
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000007.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 94 lines, status machine
ipsorum
distuctu solum
ipos Episcopatus H 1 Metropolitatuum Episcomi Trevirensis.
quod argunento est, districtum cypiscopatus de ditronecius propuie
dicta, et jam tum a dege possessa, cum  scilicet
jure ad eam pertinentes accipi, in qua quo nihil certe
poterat reservari praeter jus Arhidioelesanum. At si tot
procipatus de quibus tunc cum groticulus esse conciperetur,
remo sompiabat, cessi fuissent, nullum est dubium, plupima
alia obser annotanda restringenda excipienda, fuisse
occursura..
Sed ecce aliud rei argumentum efficax;
quod ab ipsis vasallis non satis observatum mororo cum tamen
plurimum faciat ad causam eosum stabiliendam. Scilicet
recte annotant illi: solum Hogonvicune ex fendistassopalibus entra ectum Gpiscopatuum distrctum sits
Regis cessis nominari Mogentlicum quasi Regicedendum
ergo caelera quae Mopenvico sine consderatione cum quibus
nulla Moxendici comparatio est, tuisse multo magis nominanda
exceptio quod cunfactum s non sit, solum Moxenorcum pro cessaps
habendum esse exceptio enim frimat (2 regulam in
casibus non exceptis. Respondet dominus srenipotentiarius Gallicus
Moyemvicum ptius situm esse in Episcopatuum diveresi districtis
Sed in fallor in hus verbis: intra Episcopatus districtum esse
captio est. Id hoc loco dicunus esse intra Episcopatu districtum,
quod de Episcopatus ditione est, at vero Moyeniicum ditionis
erat fotharingicae, ut coit, ut expressa dicitur in articulo
Carolus 62 paris prrenae ae quemlocum unior a partibus
non observatum.
Est et aliud magnatum
virium Restat Objuctio ultrina pro vasallis argumentum
scilicetquosdam houm basellium hoc ipsa instrumento
paris, in haec ipsa fenda sine contradutine frusse ex presse
restitutas, idque in Gractalibus soribergensibus sine cujusquam
contradictione exocntioni datum. Imo quod amplius, ab a(minicipatium, nullam
ipsa Gallia haec ipsa restitutu facta est, nul ne prolestatione Rempublicamostituentiu
ta
nter
quidem ulla  jurisque si reservatione adtli praemissa.
Et vero cur imperium Homiburgi nomume qui ejusdeno instru-
menti pacis Lothaingo sa lisfacit, si Hombuigum, cum Totocomitatu
Saraepontam Coronoe Gallicae, si eisplacet, portio est.
Quare postrema acto quae restat objectio, facile repellitur
nomine hios quoque haec quoque fenda postulasse non desititissie,, quanquam ergo Casar atque ordines regarint, cum tanem
sclocet servientium Regis nomime solerteo in comitus fuisse
umu duranto illo litigio conclusa pax sit, ea plo concessiis
habende. At contra arbitor est; si duo tractantes de
verditione aliqua aliove negotio inter se altercentur Emtor
aliquid rei venditae vendendae adjici contendat, ut Ephippinq domuihor hortum vicinum dommi alioquin fortasse
equa, venditor se hoc adjecturum neget, et d indecisa
lite signetur contractus nemonon ditam jurisy sultorum
sed ne rusticorum quidem dubitabit, quin pr eo sit
judicandum pro venditore, re enim res quantum
enim ad cum enim indecisa Ephi sit manserit
de Morto quaestio, contractu de domo, signata omnia
quond hortum integra, ac inpriore statu mansere
ac proinde judicandum pro possessore, quare aliorum
statuum, querelas contra instrumentum pacis fiustra moventium
exempla huc non pertinent hic enim ipsius sasaris
non quea slum pris paricularium sed ipsius
caesaris imperisque declarationes intervenere, et nihil
in contrarium instrumento pacis expressum est.
Atue adeo opparet nullo
quodammodo obligatum)
F principum particularium
Ex hisergo quae omnium inter partes,
disceptutorum bim at  et potestatem contimere videntur, prona conclusio est
nullo colore possessionum hbertatis, qua vasilli Episcopatuam ganderit
pu iiperis ineosupremams potestalitus
mion
nunquam interruptam, ansuliu turbari posse, et ab ea sententia
qu pron vineni alienum
At respondet domius plenipobentiarius non semper
exprimenda esse potissimia, idque hoc exerpplo con
firmare probatur: in eodem instrumento par
quatuvo exignas ac desolatas villas ad hri-
sacum perfinentes fuisse nommatas at vero
tot Ablatiae et suntoviae agnastas non posse
expressas. Sed facilis consectura est cuo
Ed fortasse factum sit.
Alsatrae enim et suntgoviae
nomine et dgnastiae contine
bantur, at Brisaci nomone
nn continebantur villae
est enim ditio, ut evatia nonet
guris ac proinde pertinentias comple
stitur ouidi nonea facti est
non furs sive potius cujusidato
jurium universitatis. At opidorum
aliter exprimatur. Aliud enim es
auidum nommare, quui
cumjacentes non contret, aliud prae
tectutam
 ubi illa clorenviti
cessro confirmatur.

## Folio 4v — 00068444:0008
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068444/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 64 lines, status machine
qu ad vea
a
ume
emo
du.
2d quo
mgde d
e.
s
a
na
n 1n
 udu
a
lrnta t
sputa etve 
eblema t pusgianque.
natu
cum A cruit uere 
uvem
ve
verd
voc
crtindd
ol
ed nd.
a
qud iea cdndacan me
tendi mcto adm
pn
vol stmnat poma
1. Lpols
suctado
ve
ad 
de
i 
1
otroeo. Enea
pe
d
de
a Cauv
tuo ino
1
mmnda
Admodu
a
oq mo sotr 2
o . 5.B
Duoola A
en noo porae
  d dedo so e. odidi spt
o aut
qonm
duida
da uob oo
ne
uod
in
1
e
e as
la douet