# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/38983/text
# Catalogue record: 38983 — Leibniz an Hermann Conring
# Incipit: Literas Tuas accepi semper optatas, modo Tibi tam eas scribere per val
# Date: 1678-03-29 (78-03-19)
# Sender: Leibniz — Addressee: Conring
# Akademie-Ausgabe: AA II,1 N. 168
# Other printings: -E1: Gerhardt, Phil. Schr. 1 (1875), S.193-199. -E2: LAA II,1 (1926) N.168. Übers.: -Leibniz, Œuvres choisies. Avec préface, notes, table par questions et table des noms propres par Prenant, Lucy. Paris: Garnier, 1939. [tlw., frz.] S.46-53. -Loemker, Philosophical Papers, 1.Aufl. 1956, S.284-293 (tlw.); 2. Aufl. 1969, 186-191 (tlw.). -Barone, Scritti di Logica, 1968, S.459-462 (tlw.) -Leibniz, Œuvres. Editées par Lucy Prenant avec introduction, tables et notes. Paris: Aubier Montaigne. Tome I. Introduction, textes et commentaires. 1972 [mehr nicht ersch.]. [Prenant Œuvres²]. [tlw., frz.] S.121-127. -Mugnai u. Pasini, Scritti filosofici 1 (2000), S.196-201 (tlw.).
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=38983&katnr=K+393
# AA II,1: its series at Leibniz-Forschungsstelle Münster (online after accepting its terms): https://www.uni-muenster.de/Leibniz/seite5.html
# Work: https://leibnizlegible.com/work/DE-611-HS-867908
# Title: LBr. 171 · Conring
# Folios: Bl. 37–40 (from the shelfmark LBr 171 Bl. 37-40): 8 pages, canvases 73–80, page ids DE-611-HS-867908:0073 to DE-611-HS-867908:0080
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-867908&page=73
# Lines: 305 recognised on 8 of 8 pages, mean confidence 0.97
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 37r — DE-611-HS-867908:0073
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000073.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
198
d o dicarus
me
et
(me. Dne
Ampl
Literas tuas accepi semper optatas, modo
bi
tam eas scribere per valetudinem ac negotia commodum,
quam mitrilegere gratum esset. Aultam Maximam in
quantum res patietur
paucist verbis rerum vim pressisti. Conabor tamen respondire, etiam paucis.
Stenonium Episcopum doleo nunc a physiologicis studiis averti ad
facilius
thcologica vel ideo quia in his pectus quam in illis mlls habebit
parem. Si quando ad Baturium Scribere lubebit literas tuas curabo
diligenter. C apucinica scripta qualia hic certe prodeunt vix tanti
habentur ut quaerat quiseram quo sint loco, et quousque prorecta
Quaeram tamen ab ipso stenonio data occasione; in quo styli
modestiam recte landas. Titiopolin comperi esse urbem 1auriae
sedem olim Episcopalem
ArchiEpiscopo seleuciae subditam, ita
habet in Lexico Geographico Ferrarius, ex actis opinor Conciliorum
qui addit et Titopoliu appellari. Stenonius sese Episcopum
sitiopolitanum et vicarium Apostolicum appellat. Quid dem
Capucinica controversia sentiat aliquando ex eo quaeram.) Respirationis
explicatum puto. Causam motus cordis esse nemo dicet qui vivorum
estrationem essi
animalium anatomiarm attente viderit. Etiamsi vero cor ob mo calorem
saliat, quemadmodum experimento constat, non tamen apparet unde calor
in animali, et quomodo conservetur atque agat. Nam calorem a motu
sanguinis atque cordis rursus derivare esset circulum committere. Videtur
ergo res reditura ad quandam fermentationem siver reactionem atque
conflictum quem quidam oriri putant ex permistione sanguinis reter
et chyli novi. De quo sententiam tuam desideraneam potius quam
de quaestione au motus cordis sit a resperatione, quam non moveram
quanquam illud. quaerendum restet an aer in plelinonibus aliquid
sanguin conferat: an vero tantum calorem alat, quemadmodum
furni chymici respiraculo indigent

## Folio 37v — DE-611-HS-867908:0074
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000074.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 42 lines, status machine
Venio ad ea quae de analysi ac demonstratione regeris. Putas me
nova plane paradoxa circa hanc rem afferre, et dubitas aliquando
an serio scribam. Equ vero non nisi ea dixi quae multorum annorum
experientia mearumque et alienarum ratiocinationum exemplis tandem
in hac re collegi: prorsus congruentia illis quae quotidie faciunt
homines, etsi ipsi non semper se facere animad vertant: efficacia
quomudam
etiam qad inveniendum atque judicandum, neque ut aliorum methodi
et praecepta solent sterilia et ab usu et exemplis remota.
Demonstratio est ratiocinatio qua propositio aliqua fit certa. Quod fit
quoties ex positis quibusdam (quae pro certis sumuntur) eam ita necessario
sequi. Necessario inquam, id est ut contrarium implicet contradictionem
tenditur
qui est verus atque unicus character impossibilitatis. Porro ut
impossibili respondet necessarium ita propositioni contradictionem impli-
canti respondet identica; nam ut primum impossibile in propositionibus
A non est A. ita primum necessarium vertatios es
in propositionibus est haec: A est A. Unde solae identicae sunt indemon-
strabiles, Axiomata autem omnia qquanquam plerumque ita clara ac facilia
monstratione non indigeant, sunt tamen demonstrabilia, vel
est haec
ideo quia terminis intellectis (id est substituendo definitionem in definiti
locum, patet eas esse necessaria seu contrarium implicare interminis
puum
propositiones autem itenticaes v
apparent necessarias esse constat, sine omni terminorum intellectu sive
Et haec etiam Scholassicorum meus est.
resolutione nam scio A esse A. quicquid demum intelligatur per  A.
omnes autem propositiones quarum verita tet ex terminorum Demum
resolutione et intellectu patere necesse est, demonstrabiles sunt per eorum resolutionem
id est per definitionem. Hinc patet Demonstrationem esse catenam
definitionum. Nam in demonstrundo aliquam propositionem, non adhibentur
nisi definitiones, axiomata (ad quae hoc loco postulata reduco) theoremato
jam demonstrata, et experimenta. Cumque theoremata rursus demonu
strata esse debeant, et axiomata omnia, exceptis identicis demonstrari
etiam rns possint patet denique omnes veritates vesolvi in definitiones
et experimenta. (Quanquam veritates pure
intelligibiles experimentis non indigeant) et perfecta nesolutione facta
propositiones identicas,
apparere, quod catena demonstrandi ab ab identicis propositionibus vel
experimentis incipiat; in conclusionem desinat; definitionum autem
interventu principia conclusioni connectantur, atque hoc sensu dixeram

## Folio 38r — DE-611-HS-867908:0075
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000075.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
Demonstrationem esse catenam definitionum.
Definitio autem idea
alicuius compositae in partes suas resolutio est. quemadmodum
demonstratio nihil aliud quam veritatis in alias veritates jam notas
resolutio est. Et Solutio alicujus problematis quod in efficiendo consistit
est resolutio problematis in alia problemata faciliora, dive quae
jam constat esse inpotestate. Haec est analysis mea in Mathematicis
aeque atque aliis scientils probata et successura. Si quis aliam habet, mirabor
si non ad hanc denique redibit, ejusve pars aut corollarium erit. Synthesis
autem est quando a principiis incipiendo componimus theoremata ac proble
mata quaeunque nobis offert ordo meditandi naturalis. Analysis
data
vero est, quando  conclusione aliqua aut problemate proposito
 quaerimus ejus principia quibus eam demonstremus
Hinc synthesis non inservit quaestionibus fortuito oblatis
aut solvamus.
solvendis, sed utilis est ad multa egregia reperienda et in usum sepopent
tamen
ut postea aliqua quaestione fortuito oblata illis utamur. Certum enim
est qui multa sciat theoremata quae apud Euclidem, Archimedem
Apollonium aliosque habentur, compendiosius instituere Aualy sin, quam eum
qui paucas tantum fundamentales propositiones novit. Quanquam hic
ipse non minus quam ille certa methodo semper scopum tandem assequi
possit si satis industriae habeat Multa in his rebus habeo pulchra qua
speciminibus etiam elegantibus illustrare possem, si satis otii eo
Quando ex aliquo assumto, quod verum nec ne sit incertum e
incidimus tandem in veritates jam notas, non possumue inde colligere id
e
quod assumsimus esse verum, ut recte mones: nisi inter demonstrundum
radiocinandum utamur meris aequationibus, seu pr propositio–
nibus id et propositionibus cecipeocis ita comparatis aeque late patentibus
id est non tantum ut praedicatum aeque late patrat ae subjectum
 van
vel contra (quod in propositionibus reciprocis contingit) sed et ut subjectum
covtendus
vel praedicatum unius propositionis aeque late pateat ac subjectum
vel praedicatum alterius cujuscunque propositionis in eadem  demon
stratione occurrentis. Quod etsi tibi videatur novum commentum meum
st tamen ipsa Veterum praxis ostendit, non fuisse ipsis ignoratum.
satis enim sibi ab erroribus caverunt, tametsi suae analyscos regulas
non satis distincte tradiderint, ut taceam eorum scripta analytica Periisse

## Folio 38v — DE-611-HS-867908:0076
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000076.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
Porro aequationes hujusmodi non tantum in Mathematicis, sed et
omni alia ratiocinatione locum habent, ubicunque scilicet locum habent
1o
definitiones. ego illi qui ex Hypothest quadam Physica
sine demonstratione assumta, phaenomena nota deducunt, non possunt
inde demonstrare suam hypothesin esse veram, nisi conditionem paulo
ante positam observent; quod tamen non fecerunt, nec fortasse voluerunt
aut potuerunt. illua tamen fatendum est hypothesin tanto
fieri probabiliorem quanto intellectu simplicior virtute autem
ac potestate amplior est, id est quo pancioribus plura phaenomena
et quo paucioribus assumtis sovi possunt. Et contingere potest ut
hypothesis aliqua haberi possit pro physice certa; quando scilicet
omnibus omnino phaenomenis occurrentibus satisfacit. Maxima
autem (post veritatem) lans est hypothesis, si ejus ope institui
possent praedictiones etiam de phaenomenis seu experimentis nondum
tentatis; tunc. enim in praxi hypothesis ejus modi pro veritate,
etiam
Cartesiana, quemadmodum enuim saepe mprimariis fartesianis
in Gallia Belgioque objeci: nihil hactenus novi Cartesianorum principiorum
obe in natura vel mechanicis artibus, repertum est. Imo nullus fere
rerum egregiarum inventor fuit Cartesiamis. Cartesiana autem principia
voco non ea quae Cartesio cum democrito communia sunt, sed ejus hypothesin
physicam atque elementa . Cartesium tam subito tot assectas
nactum noli mirari. Nam si a Galilaeo abeas, neminem postro
Seculo reperies qui Cartesio comparari possit et ingenio in conjectandis
rerum causis, et judicio in sensis animi lucide explicandis, et elo-
quentia facili in animis hominum elegantiorum capiendis. Accedebat fama
reconditioris rerum mathematicarum scientiae, quam etsi constet tantam
non fuisse quantam hodie sibi persuadet vulgus Cartesianorum
fuit tamen major quam in ullo alio illius temporis. Nam Vieta et
Galilaens obierant cum Cartesius floreret. Praeterea tunc plerique
scholasticae studiorum rationis pertaesi ad libertatem aspirabant
cum Baconus aliique animos jam praeparassent. Caeterum nec Galilaeue
nec Cartesius nec Gassendus Aristotelicae doctrinae ignari erant. Gassendus
certe veteres diligentius legerat quam plerique Aristotelicorum. Mihi
cate nemo magis Aristotelicae doctrinae ignarus esse videtur, quam
ipsi Aristo telici
+quemadmodum
lavis in l
cryptoegraphici

## Folio 39r — DE-611-HS-867908:0077
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000077.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 38 lines, status machine
ipsi Aristotelici, qui vocantur. Ego Aristotelis Organon, et Rhetoricam
et cirrilia semper admiratus sum. Zoologica a peritis aestimari intelligo
In libris octo physicae generalis pariter ac libris de anima, et Metagysicis
multa non spernenda esse puto. Sed libros de coelo ac de generatione
et cormptione magni facere non possum: nec TE aliter sentire plte credo.
quod ais omnem illam novam phulosophiam mox explosum iri a docta
posteritate; minime verisimile est, si mundus ire perget, qua coepit: Neagl
nisi forte homines inventa fiuge ad glandes, et à rebus ad
redituros putas. Quod non est metuendum nisi nova forte barbaries
ingruat, quae noctem inducat rebus humanis. Formas substantiales quis
neget 1 id est differentias essentiales corporum. Formarum ortum
ex nihilo ais me tibi male alicubi tribuisse. Non memini ubi hoc
Omnia fieri c Mechanice ve in natura, id
est certis legibus Mathematicis a Deo praescriptis, nescio cur inter
faciam..
Cre p
absurdissima numeres. Ego nihil agnosco in rebus quam corpora et
mentes, nec in mentibus nisi intellectum et voluntatem, nec in corporibus
quatenus a mente sejunguntur, nisi magnitudinem et figuram et situm
et horum mutationem in partibus vel toto. Catera dicuntur non intelli
guntur: sunt sine mente soni. Neque quicquam inrebus liquide
intelligitur, nisi ad haec reducatur. Fac auselum aliquem mihi velle
distincte explicare naturam colorum. Nihil aget si formas et facultates
a, sed si pressionem quandam rctilineam fieri ostendat ad omne
punctum sensibile in circurtuiper corpora quaedam per regulariter
1b1 ai
pervra sive diaphana opressionisque hujus et causam et modum exacte
propagatata
doceat, legesque reflexionis et refractionis inde deducat atque ita
cuncta explicet, ut appareat aliter ne fieri quidem posseitum demum
Me doctiorem reddiderit,  cum mathematicum in physica aget.
scilicetri
quis unquam dixit omnes rerum naturalium affectiones esse
quantitates? Motus non est quantitas, imo nec figura, et
sint quantitatis subjecta. Figura enim et motus mensurari possunt
Postulas ut vel ullam qualitatem sensibilem propriam reducam ad
communes. Quid aliud agunt mathematici circa visum et auditum ubi
quantum possunt omnia ad leges mechanicas revocant? Circa odores

## Folio 39v — DE-611-HS-867908:0078
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000078.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 32 lines, status machine
et sapores minor adhuc dubitatio est. Porro quid verisimilius
quam qualitates sensibiles omnes esse tantum qualitates tactiles
pro varietate organorum varias. Jactus autem non nisi magni
tudinem motum situm, vel figuram et varios resistentiae gradus
agnoscit in corporibus. Certe in omnibus scientiis semper id
contingit, ut specialia nil sint nisi communia varie complicata
hae
Sed si nihil apud TE possunt considerationes, hoc unum velim
cogites nisi legibus mechanicis explicari possent physica Deum
nobis ne si vellet quidem, posse revelare atque explicare natura
quid enim dicet obseero de visu et de lumine. An lumen esse
actum corporis potentia perspicui.. Nihil verius, nisic cimis ver
modo non nimis verum esset. Sed an inde doctiores reddemur
an explicare poterimus, cur lux reflectatur angulis insdem
quibus incidit. Cur x in perspicuo, densiore radius magis, ad
inflectatur ad perptendicularem, quod contra fieri debere videbatur; aliaque
id genus; quorum causis intellectis intelligemus opinor naturam
lucis. Horum autem causas quis nisi mechanices legibus id est
mathematica concreta, sive geometria ad motum applicata
explicare speret. De singularium demonstratione non
puto nos dissentire.
De Metaphysicis Scholasticorum
ais me benignius sensurum fuisse si legissem. Et ego
famen de illis benignissime senseram; scripserum enim Tibi
si bene memini, me credere in illis extare multas prae-
claras demonstrationes meta physicas, dignas quae a
barbarie et confusione purgarentur. Nec poteram hoc diceo
nisi credi vellem legisse. Et legi vero immoderatius
etiam et abgentius quam  praeceptores mei probabant
scupidius
cum primum in Arademiis philosophiae operam darem. Quin
imo verebantur illi netimis adhaerescerem ad haec saxa-

## Folio 40r — DE-611-HS-867908:0079
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000079.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
vidisses me de principio individuationis, de compositione continui, de
concursu Dei singularia quaedam, et ut tunc etiam aliis videbatur profunda-
cortomentantem; nec postea unquam haec studia degustasse poenituit.
Non ausim Tibi assentiri, cum Cartesium simulato propugnasse putas
existentiam Dei et annuae immortalitatem: nec video unde id conjeceris. Argumenta
ejus non sunt sophistica, sed imperfecta, id est supponunt aliqua nondum ab ipso
demonstrata, vera tamen et demonstrabilia quanquam ex ejus principiis facile
demonstrari non potuerint. Illud tamen certum est pleraque ejus Metahysica jam
reperiri partim in platone et Aristotele, partim et in Scholasticis. Rintelensem
illum amicum meum de Deo atque anima optime sentire hactenus credidi, nec
habeo cur mutem sententiam. Itaque nolim animo tuo sedere eam copinio
nem quam ex falsis narrationibus aliorum de viro bono atque erudito, hausisse
videris. An sit in brutis substantia quaedam incorporea quam vocant
debet
animam sentientem, indagari potest experimentis, est enim res facti.
certum est tamen, nn fallor, Deum potuisse creare machinam quandam
animali similem, omnesque functiones, aut certe plerasque, quas in brutis
videmus sine sensu peragentem. Quod fecerit nemo pro certo asserere
potest sine revelatione. Contra quod in Brutis sit anima sentiens
etiam pro certo asseri non potest, nisi afferantur phaenomena per
Insidiotorum
machinam inexplicabilia. Certe si mihi detur simia
ludat quae bellac latronum, sive ludum scaccorum, et quidem contra
hominem et cum successu; cogar fateri aliquid intus esse machina majus.
sed et ab eo tempore incipiam fieri pythagoricus et cum porphyrio
esum animalium, et tyramudem quam in ea exercent homines, damnabo
Sed et animabus eorum de loco prospiciam post mortem, neque exim
S
ed de
ulla substantia, quae corpus non est, destrui potest.
incorporea
his tandem satis nunc quidem. Fui autem in his prolixior
tum ut me purgarem apud E a suspicione temerariae proclivitatis
in opiniones ineptas novitate blaudientes tum ut experirer an a
TE tanti ingenii judiciique viro aliquid contra dici possit. Mihi con-
fingit quod omnibus illis qui medii esse volunt, ut utrique pugnantium,
propensus
in adiversarium nimins videatu. Certe quoties cum Cartesianis res
est, Aristotelem extollo, ubi meretur, et veteris philosophiae Apologiem

## Folio 40v — DE-611-HS-867908:0080
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-867908/jpgs/default/00000080.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 34 lines, status machine
institiio; quoniam video multos  Cartesianos unum
Magistrum suum legentes quae apud alios praeclara geruntur ignorare
limitesque ingenio suo imprudenter praescribere. Nec vero ills
tibi
voces probo  in pristinam philosophandi rationem liberius
polci assentior
jactatas: nec assensees sam disputationi illi quam amicus
significam
quidam in vicinia vulgaverat, quot ipsumqe literis datis unus
Puto enim conjungi debere utramque philosopliam, et ubi desinit
vetus incipere novam.
Tetragonismus meus edetur fortasse aliquando in fallia, ubi
demonstrationes reliqui. Non est qualem desiderant Mathematie
vulgo sed qualem desiderare debent; nam prationem inter circulu
et quadratum uno numero explicare impossibile est, opus est eris
serie numerorum ia infinitum producta, nec puto simpliciorem
doleo
dari posse quam mea est.
luo de finibus operi moram aliquam injectam valde du;
scio enim in hoc genere praeclara a TE dici posse. Opto
quod nuper, ut tris aliisque quae affecta habes absolutis, aliquid
in re medica commentari adhaec, et in re tantae difficultatis
pariter atque utilitatis specimina laudatae tantopere analyseos
edere liceat. Inprimis autem desidere et doctrinam de usu
partium recte stabiliri et pathologicam de morborum causis
ac symptomatibus aca explicari  observationibus super
structam. Quod nescio an quisquam te uno accuratius possit.
Sed ut haec aliaque egregia praestare possis valetudinem TiBi
firmam et diutissime productam ex animo opto. Vale
aveque
Nobil a
Hanoverae 19 Mart. 1678
Ampl
Gott fedo suichetimo erbnitio