# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/43425/text
# Catalogue record: 43425 — für Thomas Burnet: Nota marginalia zu The System of grace and free will...
# Incipit: Philosophi qvi omnes nostras actiones neccessarias faciunt
# Date: 1705-03-27
# Sender: Leibniz — Addressee: Burnett of Kemney, Th.
# Akademie-Ausgabe: AA VI (assigned, not yet published)
# Other printings: Grua: Textes, 1948, S.252-255.
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=43425&katnr=45537
# Work: https://leibnizlegible.com/work/00068281
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 1, 4
# Folios: Bl. 97–98 (from the shelfmark LH 1, 1, 4 Bl. 97-98): 4 pages, canvases 189–192, page ids 00068281:0189 to 00068281:0192
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068281&page=189
# Lines: 122 recognised on 3 of 4 pages, mean confidence 0.95
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 97r — 00068281:0189
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 98v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068281/jpgs/default/00000189.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 49 lines, status machine
The  System of grace aud Free Woit
as tis held in the Catholick Church and the
hurck of England; proposed qud vindicatet; in
us
visitation sermon
in 1. lad Corinth.XV. 10 a
bus Stephan cye
ondon 1700. 8. apud J. Robinson
Hfuna libellum cum ad me misises dominus
sit
Burnetus de Remney,   remisi ipsi
eadem die (27 Martii 1705) cum notis marginalibus
quae sequuntur:
1) Philosephi qui omnes nostras Actiones necessarias faciunt
allegant intellectum necessario amplcori rerum apparens,
et voluntatem necessario eligere bonum optimum apparens.
Unde sequitur omnem Errorem esse involuntarium, et omnem Electio
nem esse Necessariam Actas praesens errandi nonon esst
voluntarius. Sed voluntas tamen praetenita sae pe solet conferre
ad causas errandi. Ex judicio intellectus non secuper sequitur
actio voluntatis saepe enim judicio praesenti non contenti, amplius
inquirendi spatium sumimus; et aliorsum vertere cogitationem placet
pag. 5 Verum non est, nos semper eligere quod optimum videtur
nam interdum agimus tantum ut libertatem nostram ostendamus)
sed tunc voluntatem improbam agendi ex propria libidine pro majore
bono habemus quam id majore quam id quod aliunde nobis apparet
pag. 6. si necessario voluntas pasentem boni speciem sequeretur
nunquam deliberaremus, semperque primos notus sequeremur). Recte
pag. ad. Quod si jam semel differre deelectionem licet cur non
semper. ) Fateor nunquam necessariam esse Electionem. Interim
dilatio et ipsa suas habet rationes quae aliquando cessent.
pag.7. Ne Deus quidem, et si perfectissimum Ens et Optimum
infallibiliter cognoscens somper optimum eligit . Deus mundam
et omnes in ipso reaturas poterat facere perfectiores. poterat Mundum
facere perfectionem, homines plures et meliores, poterat omnes impecca
biles reddere, peccatum et meseriam ex. Universo eliminare
Hoc male; neque in summa verum puto totum universum melius fieri
potuisse. Et cavendum est ne nimio tuendae libertatis ardore, divinae
bonitati ac sapientiae injuriam faciamus, id est verae Theologiae
principia evertamut. Si Deus semper optimum eligeret,
an ideo non liber esset? Instantiae dantum probant nostram
ignorantiam Recte Angustimis dum ex Angustini seu tentia dens
nisi majus bonum faceret d malo
pag. ead. Theologi soliti sunt accommodare se sectis philosophorum,
non admitteret matum,
quorum aliqui admittunt F0 EP YEY,  a 72286)or , absolutam
et arbitrariam libertatem; aliinecessariam esse irresistibilem dei gratia
putant
pualunit aters ium cre pserem ritet gu

## Folio 97v — 00068281:0190
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 98r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068281/jpgs/default/00000190.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
in nobis est; sed in deo solo. indifferentia autem perfecta
nec in nobis nec in deo esse potest. Est, tamen vera in nobis
Mpontaneitas Verum est nos bonum spirituale non posse sine
divina gntia modo _ irresistibilitatis Epitheton omittatur
Doctrina autem de divina gratia supernaturali nihil ad philosophos
pag. 10 Frustra homines exhortamur, (si sequenda est Rigidorum
sententia) respondebunt enim exh hortanti, nihil ogo possum,
sed divina in me gratia quam procurare in mea potestate non est
potes utique  quae jubentur, sed cum gratiae adjutorio. Porro recte
dictum est: facientibus quod in se, est gratiam non deesse. Et omnibus
promissa est, qui eam sincere desiderant 
pag. 11 parum sincerum videtur, profiteri deum se omnitem
satutem velle si conditio subest obedientiae, quae sine ipsius gratia
Unde consequitur Deum cos penire velle quibus gratiam
netat. Et frustra respondetur orandum esse deumut concere
praestari nequit
gratiam, cum ipse affectus orundi a deo proficiscatur) Gratia
omnibus volentibus ad est, etsi non habeant omnes gratiam volendi
Verum est etiam voluntatem seriam di vina gratia indigere. Sed hoc
tamen sufficit, nihil volenti deesse. Quin nec voluntas aut volendi
gratia deerit, facienti quae ad arcquitendam voluntatem ex rei natura
aequiruntur
ag. 12 Ecce systema gratie et liberi urbitri a difficultatibus
istis omnibus Theologicis ac prilosophicis liberatum) vix puto
page. ead Non possumus bonum spirituale) facere aut velle
prime
sine divina gratia excitatione et auxilio) Recte
pag. 14u Utile est distinguere inter gratiam habitualem
ae et
ment
ortam ex praecedentibus multis gratiae actibus, et actualem. Obficiunt
pelagiani aut semipelagiam davidem voluisse Deo aedificare templum,
ut paulum cloluisse decere fidemum Bithynia. ad deum utrumque pro-
tribuisse, non ergo hic motus bonus ab ipso erat, id est ab actualis
gratiae influxu ). Non opus est hoc loco hac distinctione. Nam motus
ad bonum actionem son conatus bonus a deo esse potest, etsi
Ddeus nolit ejus successetm.
pags. 16 Secundo. Gratia Dei sufficiens ad conversionem
et cor habitualiter disponens est omnibus commmunis, ita ut nemo
nisi voluntario neglectu   cadat. Recte
pag. 20. Vulgo dicimus homines labi defectu gratiae, sed corrigendus
est hic vulgaris loquendi error . Non defuit gratia sed neglecta fuit)
Fatundum est sufficientem volentibus, non defuisse gratiam esse universa-
am nullique deesse. Deest tamen interdum gratia peculiaris, qualis
paus. Paderatia non operatur irresistibiliter, sed morali
est gratia volendi sio
suasione) Recte semper possemus resistere si vellemus; sed interdum
talis est gratia, ut certum sit non esse resti resistere volituras,
neh
pag. 23 quarto voluntas nostra a gratia excitata
potest velle bonum et efficere, dego divinaeque intentioni
et quae
paucis
concediturt
et  nempr
tantum aliquibus
et aliquando

## Folio 98r — 00068281:0191
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 97v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068281/jpgs/default/00000191.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 16 lines, status machine
nos ad deum modenti se conformare) Ece igitur gratiam pecu
liarem praeter universalem, nempe gratiam volendi, aut seltem inclnandi
ad volendum, qua voluntas excitatur, et velut vivificatur. id enim
utique semper et utique non fit
pag. 25. Atus hoc est systema liberum b Incommodis quibus
alia schemata laborant) Vera dicit hoc systema, sed nescro an
sifficientia dical
pag. 29 Nunquam dct diximus (ut supponit objectio  DEum
velle  omniums salutem inconditionate et absolute, sed sub conditione
aut alicujus
sam conditionalis
si gratia utatur) Voluntas salvandi omnes hypothetica non
salisfacit. DEus vult puri et serio omnes salvos fieri, omnes
gratia bene uti; sed non vult summo voluntatis gradu. Vel
ut humano more loquamur summo conatu: alioqui omnes fatva
revera salvareatur

## Folio 98v — 00068281:0192
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 97r); this page is its left half.
# No recognised text on this page (recognized).