# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/43606/text
# Catalogue record: 43606 — [Hermann für die Acta Eruditorum]: Vita et Obitus Viri Celeberrimi Jacobi Bernoulli, utriusque Regiae Scientiarum Academiae Parisiensis et Berolinensis Socii, et in inclita Basiliensium Academia Matheseos Professori Clarissimi.
# Incipit: Praematura Mors Viri Excellentissimi Jacobi Bernoulli non tantum Acade
# Date: 1705-10-28
# Sender: Hermann — Addressee: (Acta Eruditorum)
# Other printings: -Acta Eruditorum 1706 Jan. S.41-45. -Dutens, Opera 4,2 S.280-283. -Gerhardt: Mathematische Schriften, Bd. 1-7, 1849-1863, 4 S.288-292.
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=43606&katnr=30008
# Work: https://leibnizlegible.com/work/DE-611-HS-973581
# Title: LBr. 396 · Hermann
# Folios: Bl. 25–26 (from the shelfmark LBr 396 Bl. 25-26): 4 pages, canvases 49–52, page ids DE-611-HS-973581:0049 to DE-611-HS-973581:0052
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=DE-611-HS-973581&page=49
# Lines: 180 recognised on 4 of 4 pages, mean confidence 0.84
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 25r — DE-611-HS-973581:0049
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 26v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-973581/jpgs/default/00000049.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 310, 2026-09-10T21:47:17Z — 46 lines, status machine
et Obitus ri Celeberxemi
regra scientiarum
Basiliensium Acudemn ather eo Profesi Clarisoimu.
Praematura Mors
Viri Excellentissimi
C
ACOBI BenNouL et non
tantum Academia Patria, verum et universae Reipublicu literariae
gravissimam atculit jacturam. ea cauidit 16 Augusti Anni hujus
qu
currentio 1705 paulo port horam quintum matutinam, anno utatis
sua quinquagesimo primo.
Clarih. noster Bernoullius Coriundus
majoribus tempore Duui Albani ob religionem orthodoxam Patrin
Antverpia pulsis) in lucem est editus anno vergente 1654 d. 27
Decembris, Patre viro Ampliso. Nicolao Bernoulli Fori Judicialii
et eamera rationum in Republica Basileensi Ascesore integerrim
23
ectuagerimoque atatio anno etiamnun superstite. Excusso pulvere
Gymnasiu Philosophia in Scholis usitat ae princigna hausit ex insti-
Tutione Celeberr. Viri Joh. Tac. Hofmanni 5.5. T. D et Hutoriarum
in Acudenia patria Profesiori, imperratisque in ea consuetii gradibus,
d
animum ad studium Sacrum appulit, magii tamen ex instigatione
paterna quam proprio instinctu Inteream dum luveniles annn cale-
bane Poesim quoque latinam, gallicum germanicumi exolit, multaque
non infesctoe luri; et Linguii paritds sedulo operan dedit. Scventias
mathematicas ab incunte atate mire deperut, duom adhui Puer ex
inspectione figurarum geometricarum secretum quoddam oblectam entum
aiebet ut nacus ad studium hoc non factus videretur. A0odiauro
l
n illa fuit, inullis unquam vivi Praceptorim opera raus, quie et libroru
pene omnirem subsi deo destitutus Si qu’en fors cobjereratoa
dex co
furtim evolvebat, ut Rryorem Parentl, quo i aliu destinarat
13
d
e
n eareu solir cum exngraphem
25
si ac fonte in
mo
noito Patre Sydera vercor hapet
acobi Bernoulle, utruusque
Parisiensir et Berolinenset Sod, et in inclitet
Academca

## Folio 25v — DE-611-HS-973581:0050
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 26r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-973581/jpgs/default/00000050.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 310, 2026-09-10T21:47:17Z — 38 lines, status machine
ob causam ultra communu Arithmetum, Geometrie, Astronontia praxin non
penetravit, nescius quiddam longe graitantius haberi ante peregrinationem
licerariam. In prima mihilominus adolercentia penetrens ejur ingenium eluxit
En celebri Problemate Chronologio de inveniendo Anno. Periodi Tuliana ex
datis eribus Cyclis solii, Luna et Indutionum, quod occusione Prop. E partis
prima deliciarum Mathematicarum Schventeri ante decimum octavum aetatu
nesciens
annum proprio marte solutum dedit, ognanan eo tempore ejusdem Problematis
solutionem à P. Billy seruita celebri Mathematico tanquam insigne artii
speuiment in Diurio Parisiensi jam antea publicatam extare. Peregrina
tionem suam inut noster a. 1676 et Geneva Estheram Elysabetham a
Waldkirch à Seuindo à nativitate mense caecam scribere dovit, Burgdiga
la vero Tabulas connomonicas universales (nondum quidemeditas) condidit
Peragrata Gallia domum redux a. 1680 Sunsu amicorum R. 8 Malbranckio
celeberrimum opus de inquirenda veritate et Cartetii philosophica primum
coepit evolvere, hujusque philorophandi modum potius quam principia approba
vit, et post quam illucescentis cometa ingenii quendam lusum de fueura ejus
apparitione vernaulla linqua edidiset, secundo Rheno Belgium petit. Hic sancoris
Philosophia et demonstrationum mathematucarum dulcedine primum in cicatus
Elementa Euclidea docuit prius quam didicit, abditaque Geometriae Cartesiana
repetitis aliquoties conatibus penetrare coepit, mox etiam lonam en suum de
motu cometarum in latinum transtulit ac multo quam prius auctiur edidit
Tracratumque suum egregium de Gravitate AEtherit conscripsit. Hine perlustrata
Flandria, Brebantia Caletum usque pergens, in Angliam trajecit ubi salutatis
Illnitri Boylio aliisque Celeberrimis Viris, congregationo Rebdomadaria Aende-
micorum augendis, majorenique ad perfectionem perducendis scentiis institute
semel interfuit, Dein mari flamburgum vectus perGermanium reto tra
nite Parriam repetiit, et paclo possr brevi excursu Helvetiae cantones invisit.
Patriae redditus A. 1692 eo Thudia sua impendit, ut publico prodesset, quem in fines
aliquot ertates Collegium quoddam experimentale Thytico. Mechanicu axeruit, eoque
primus rerum Rarum putcherrimarum in Academia Basitionsi suctor et Evulgator
extitit. Profciturus portea Hecadbergam, ubi vicaria ejus in docenda Malher deside
vabatur operan doe recentus ere per sublequent Matrimonium quodi 1684
cotrait cu padorum. Medicorum suo tempore nor inceletrium Nepter et
Pronepte, e qua gemina Prolii mascula et focmineae Pavens factus. Tum vevo
mathematur demum serio tractare inscituit, praecipuosque Autoret et prose lege
re et interlegendum alius explicare coepit, unaque docendo et meditando sic profecit
ipse, ut interiori Geometria adyta nom tarcum bredi recluderet a pratisi

## Folio 26r — DE-611-HS-973581:0051
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 25v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-973581/jpgs/default/00000051.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 311, 2026-09-10T21:51:16Z — 52 lines, status machine
Tum Veterum cum Recenciorum inventa sibi plana perpectaque cedderet, verun elia
mpropri inventum sccentiam quoridie magis meynque lacupletiaret an perficedet. Mouo
porte Celeberr. Perro Megerline s iMathe apud Besit.. Dos. ejud in norum
aim
ununmi Procerum calcula suffectur st. A. 1687 d. 15 Febr. Spartam ticnactus gonio
sue et udin convenientem; magnio um appit ausu et honore exeneoitiusqu
en
atque inteneas Mectorata Univentitari secet
mn
et Thilosophic Ordimi Dcunacu ter peri m suce si et dexteritate omniumq
applausu Lunceus ett noda u atione operam suam. studioia juventuto ita commo
davit, ut nulli eam expetenti denegarit quam diu corporii id vncoipemserunt
si
s
hincptur Exceri tanti viri fama allertu Batilea advelarunt dolta uo intitatione
fruituri. Mera in docendo pollebat facilitate; sunque dexceritate diffiullima quadque
Acditoribs suir ita propinare novit, ut plurde nenerent, ludone an tomno eu avcana
st
ndidicenint; academin quoque debemus exerutuu egregium ejus tractatum de Soriebus
ser
de
 a c
augere perrexit Gcomceriam, eaque cum cum in Atitor eibus um in aluci
eruditorum Diariu cum publico communicavit quibt se extori commendavit ut
A. 1699 non tantum Regia Sicentiarum Academta Parisiii et R. 17d1 Berolini utriusque
noviter tum instauvatae praeter omnem spem suam et expectationem cum Ingeniosisimu
Fratre fuerit adscriptus, Verum etiam lum Natalium splendore tum eminentioru
muncrum dignitate Nobilissimi Viri, Mlustrisimus Dominus, RogeuS BAu
Sus, Marchio de Puyzieulx et Silleri ec. _c. MAGNI GALL AR UM A eG13 ad Helveticam
gentem Legatus excellentisimus, et Illustribimur Dominus Gulsesmus TA AN eisCuS
de LH0D3TAL Eques, Marchio S. Meniu et Montelerii, Comet Antremontii, Dominus in buqu
la claise et le Beau ec. _c. dum viveret excellentisimus Geomeera. benevolentia, sua insis
nn eum dignati sint. Cum Celebratisimis pariter in Republica literaria Viri, interquo
brevicatistudentes Recoloci tantum notiinabimus Mustribimum Du. Leibnitium
Serenih. Electoris Brunsvic. Consiliariam statud et Societatus Berolineum Presidem
el Parisientir ae Londinensit Pocinem, Don. Ollonem Menckenium in Academ. Lips
diroseh. Ccliter Da. Petru Varignonium e Regia Suentiar. Aeademia et
ckereos Prosep. famigeralis. .Dp. Nicolaum Fatium Duillierium
dstega condinensii socetater Todatem digniso. aritam Amicetiam coluit, crebrisque
exhilavabatur
ab in literit.
Verum enim vero aliu inserviendo se insum consumtt, nam
continum sui meditationibus totque ixsomnibus noctibus, quibus reconditiori Geome
eriae recessus perrerutando publico mrodesse seuduit, corporii contra vires ita debili
tavit, ut varii periculosique morbi cum quibus confliceatus est, insegunti sint; podagrae enim
à qua a multo jam tempore vezalatur sebruitandem auesit hecua cum praecedente tusse
porquam violenta, qua cum indies magn magirus augereeur, nullam Ipsirecnvalescendd spem
reliquit, unde omnibus in domo sua dipositio, moriu meditationi se totum tradidit, sicque 164
ut dictum, Augusti aerumnosum hanc vitam cum meliore cmmulavit. Paucir, ante potronu
diebus Amicos rogavit, ut Spiralem Logarithmicam circulo inscriptam (cum epigrapte
ea
Eadem mutata recurge sexulcari sici squo insculsii curavents ad insignes proo prcetates

## Folio 26v — DE-611-HS-973581:0052
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 25r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/DE-611-HS-973581/jpgs/default/00000052.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 311, 2026-09-10T21:51:16Z — 44 lines, status machine
e
e
igna rm r es dereedi allidens,  ea se non solum sui erolcine generet
licup.m
vodelia sim epis Caclica exitut seque adeo ipium post darias mutationes de novo quoducat
Raceinre Colee norter Desum vereline exemplumimitari voluit; qui insigne suum
inventum de proportione sallere ad rirmnscriptum cilindrum ermulo suo inicuili jussiti
un
Gnantum ad opora beali nostri Professoris allinet, meter iam memonata vih Tractatus det
erea
i u de grabitate atheri, ut Tabulas Gnomonicas Universales cupditurd macaptii
od eloavalis meditationum estes reliquarum magna pars Diario Pavisient ei
Tabdie nsi inverta legiene, paos etiaminum posia Tabit, inter catera, novam rationem
metiendi nalium altitudines, et sederandi sut ap aeri adinvente, paralogiimum illo nonder
rando per vericem comminum in demonet ravit. Contactus, quem vocant, Oscmlinaturam
a
pteru excssit Tmprinri aulem commemorari sin meretur calculus differentialis quam
popia medientione cum et Fraere ita sibi familiarem reddidit ac etiam perfecit, ut exll,
ejuc Inventor. Ampl. Scilnitins ultio fasni sit, nodum kunc Caltulum Clarisimorum Ber–
noulliorum aque ac suum dici mereri: illiv enim subsidio Luodromicas Tabulos in Tangen
Lium lanone latere ortendit, Linens Meulanient abeque quadraturas per simplices tractorias
conseruxit; Minimum erepurculum, determinavit, Portionem superficiei sphaerica dato
cuivi plano aequalem assignavit, nec non lineam Celerrimi Descensus, reintentius corporum
metorum in fluido, et fladitorum conera actionem in solida supputavit, lineas mediarum
dixationum, velocitates item et declinationes navium invenit aliaque plura. Naiu nempe
viscalii per medium inaequaliter densum transenneim, velique vento inflati curva curas ex
subuit, indeque regulas ad artem ganticam utilisimas confecit. Curvam elasticam et huic sup.
parem quam linteum fluido implicum refert; curvamilem Aucessus et Recesius aequabilis ad
punctum datum elicuit, et Problemata de linea in superficie convidio brevisrima et de
Figuru Eoperimetrii absolvit. Stelationem illam adeo simplicem inter evolutas et lausticat,
maximi momenti inventum, indeque spira mivabilii mirandas propoietatet primus detexit, et
methodi tangentium inversd, nec non scrierum infinitarum artificium multum pro
Prollemata Mllustria de quadrisectione Trianguli Scaleni per duas normales rectas,
2d eg
et de Secando generaliter circuli arcu in data ratione per communem Geometriam
soluta dedit. Editionem novisrimam Gcometriae Cartetiana, dum curabat ipse, notius
quiberdam Lumultucrm auxie. Autem Conjetandi meditabatur in lucem edendam
eamque pene ad umbilicum deduxerat, cum Mramatora mors eum munanet; inea
arte raciucinia in ludis alca ad moretir, civilia et  conomica applicare dict, tolu
tocum in finem lingulara quodam Problemate, quod tum utilitatis emplisudine itum
inventionis difficultate enri circula Tecngemo longe prainonit, qua si maxime
inveniretur exigui ucur eseta
roioda
a