# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/44506/text
# Catalogue record: 44506 — [Aufzeichnungen]
# Incipit: Lutheri non inepta comparatio:
# Date: 1707
# Akademie-Ausgabe: AA VI (assigned, not yet published)
# Other printings: Grua: Textes, 1948, S.506.
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=44506&katnr=K+6806
# Work: https://leibnizlegible.com/work/00068281
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 1, 4
# Folios: Bl. 58 (from the shelfmark LH 1, 1, 4 Bl. 58): 2 pages, canvases 111–112, page ids 00068281:0111 to 00068281:0112
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068281&page=111
# Lines: 255 recognised on 2 of 2 pages, mean confidence 0.83
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 58r — 00068281:0111
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068281/jpgs/default/00000111.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 198 lines, status machine
Ex literis ad du tordetur
riun Theologum Helastam
pergratum fuit intelligere ex literis
Tuit, quam non displiculrint medita
menta quaedam mea circa divinam
justitiam et libertatem humanam
quae du. Abbati smidio miseram
ut ipse  ex penderet, tecumque
communicaret
optarim, ut tute qui omnem
daedium accuratiorem non aphilo-
cophia tantum recepta, sed etiam a
mathesi quae ut sic dicam sublomior
quaedam prilosophiq est, ad heologia
atfulisti, in nonanllis nobili oribus it
Mectogicis argumentis usum ejus
patefaceres tenebrasus dispelleres
qui vulgo ab Ka inferr etiam
linie studio solent. Caeterum si qua in re
titri autfilio Tuo, doctissimo jugeni utilem
operam navare possim, faciam lubens
merito vale. dabam del febyti
19 Novenbr. 1709.
Aude. Fricius Modrevius libro de providentia
et prodestinade, etsi sit pro Refformalis, lune
Cap. 3. sectentia adversariorum recensars bene emmilat
quali dei gratia: idens est pate omnum
visis qn nitulodit orum quae ferit 4 miseretur
puniquia via pt. ds dissimulit peciptu itoeai
intet er sciustae 
rid mer imetaleem Qit. No
ut couerlatur alvivat. o2 juss
qiss
est puopitiatio propectalis tohiuuum
duxolgentes inneicusabiles et ide
nfficiens 16 institia dei d
mucditiee et dif
per Cus it. 
dibur reghent invitas
posu oeso usm
cubutans idietuilla
  conuses pus e este ag
iatuat rihage serve fielis untra angant
iunsartur
a dennalicx nobis pe colypro
nitum Holalistane non rejus
uran se prodslinaae. Hanct nebur
potrevius ex Rop. 9. 2. loud
ordes unisfecit, sed lotuum er perbitiore
Lulherus statuit iidem esse effectum electionis gra
tuitae vieatur Martinus Beodorpius in Lathero ortho
doxo c. 20. c. 21. Ita idem videntur statupse Lucas
esiander et Heshusius a Wdendelinus exerc. 8 citat
quibus addi potest jac. Heerbrand. Ihool. Tub. qui anno
1569. ubi electionem refert ad discresionem aeter
nam hominum peccalorum deo aqualiter objectorum
et 5. 78. 79. si igibur quaeratur cur dens hurc sub
venia sua gratia renussisque peccatis in numerum
filiorum suorum eligat et adoptet occulta quidem
causa esse potest, in justa vero, minime, nec niquam
deus facit linjariam. Non ergo ex hacelectine sequitur
deunesse peronarum respectorem cum nihil sit in hormme
cujus ratione motus electis aliis alios reprobet, quod
in suplura personarum acceptio dicitur Respon-
demus autem nojetram non posse reddere rationem suns
quod ita voluent et placuerit notas hoc modo facele
divitias glorcae suae, in vasa uliscricordiae, quae praepa
ravit in gloriam, et posentiam suam in vasis
Nae aptatis ad iateritum Jam. Audr. deElect
absorlo dleoto
Luttems ad judocum olini
magistrum scribens, ab eo si ridicisse dit
solis scripturis caionicis fidem, reliquis
autoritatibus judicium deberi
Campanella in de praedestinatione adjectis
ad b q ad Amersudum riumphatum
merita et demenita non praevisa, sed convisa
rebre. prosperum etiam citat et Thoman
Lutheri non imepta comparatio
lib. de servo arbitrio: Si eques agat
equum bipedem vel ripedem agite quide
taliter qualite equus est, hoc est equus.
male incedit. Sed quid faciat eques equum
hunc simul agit cum equis sanis, illo male
istis bene, aliter non potest, nisi eques
sanetur. Hic vides deum, cum in malis
et per malos operatur mala quidem lieri
deum tamen non posse mala facere, licet
mala per malos faliat (+hoc durius, nam
Cques male incedit non eques +) quia
ipse bonus male facere non potest.
nalis tamen instrumentis utitur quae
motum et rapsum potentiae suae non
possunt evadere vitium ergo est in
nstrumentis, quae otiosa dens esse non sunit
quod mala fiunt, movente ipso deo.
 non aliter quam si faber
securi serrata et dentata male secaret
Hinc est quod impius non possit non
semper ereare et peccare, quod
raptu divinae potentae motus otiami
mon senitur sed velit, cupias. Paciat, taliter
An dutium esthabilore dem il pedtne nostro
in codlumque redire primas, coeloque venire
itque sit ex omni constructus corpore mundus
Recheris, atque igns summi terraeque marisque
Spiritum et in totorapidum, qui jussa gubernat:
sic esse in nobis terrenae corpora sortis
Sanguindasque animas, qnimi qui cunctagubernat
ihensatue hominem. quid mirum noscere nundum
si possunt homines quibus est et mundus in ipsis
exemplumque dei quisque est in imagine parva
Anquiquam geritos nisi coelo dicere fas est
Essse homines. projecta jacentanimalia cuncta
in terra vel mersa vadis, vel in aerependent
omnibus una quies venter, seu susque
Uatis et inspectus rerum, viresue loquendi
ingeniumque dapax varias educm
se partus quae cuncta regit scressit in siben
ut domuit terram ad puges, animalia copit
imposuitque viam ponto, stetit unus in arce
Erectus capitis, victorque ad sidera mittit,
sidereos oculos, propiusque despecturcgapum
Inquiritus jovem, nec  sola fiontedeorum
Contentus manet, et coelum serutatur alvo
Cognatumque sequens corpus sequaeitinastis
Manilius cum ait: quc
Exemplumque du qusquest in magire pari
vra majora exit quam puicivit
cu intrer sa
quid mirum noscere Munduu
Si possunt homines quibus estetmdesius
Epitome formulae concordiae: praedestinatio
seu aetgina dei electio est qua salutem
dilectorum piliorum suorum procurat, et
ea quae ad ipsam pertigent disponit.
Et ipsa formuta concordiae: divina Electio
ad eum modum nobis est meditanda, ut
totam doctiinam de proposito, consilio,
vocatione et ordinatione dei (omma
videlicet quae ad nostram redemtionem
vocationem instificationem et splutem
pertinent, simul mente complectamur
esiam se spiritu S. suo per verbum
quaem in finem
annontiatum auditione perceptum
et memoriae commendatum velle in
nobis efficacem esse, vel corda ad
veram poenitentiam agendam inflecter
taque vera ide
re absolulo decreso 8 6
. 3. f. 6. observat teu Hunniam de praedest.
.825 et Lcont. Hutterum comp. loc. 13. 4. 9. caetera
nentem, pro ultimis substituisse
in vera fide consergare. Et in edi
Corpo. Conc quae Tubingae 1599 prodiit etiam
lugitur: un ristus glanbus raesaltu. unde
suspicatur hos volitisse negare decresunide
clact et repr S. 27 electionem ad vilam aeter
et medra continere
universa de quibus dixiruns sab hocatticulo
complecti deberum
Anno hujus seculi 48, tajedi ad sphenum
Anongmus quidam sube L. V. sibellum, edidit
cui, titulis est: Specimen refulatioris libri ellis de satisfactione
Chrissi, schaum jacibo du Bdis, ultrajectinae Gallo. Belgicae
Eclesiae dedicatum, cujus labor est defendere, jus infligenda
Deo poenae non ininitia damno accepto qua fali
ed partim absolulo dei domini in creaturas dominio
Mpartim inianae ex delicto acceptae, pront si impunta
fingsgitteretur (alia damna post se trahere posset
conratiellium ilascribit,  nossime ut lapsus est
dum putat poenam ex sua natura respicere posse compen
sationem daoris quemaliquis impiria affectus percepit
et quem ex animodelet per vindictam finis poenarum
inquit, non est proprie sulisfactio zuo damno accepso per
injuriam, sed propalsatio eammni futuri, quod tanc
ex priori injuria X, damni ex ea accepto ad nos
redirer si impune transuteretur.is qui necca
vit non ideo punitur quia peccavit. Haecille nutor
itque H Feditiuso de statadamnatorum 5. 112
u Autor (quod ipse ignoranit, fui La Velhiusus
Plegens locus Aujustim, lib. t. de Grdine c. 1.), si quis
tam minetium Claneret, al i Vemcululo pavimento.
idem c. 1. mala ordigianiversali
non repugnare sed ad eum pertinere; Trigetis objicit
quid dici potuit magis empium quamo etiam masi ordine
contineri ltite enu Deus amat ardin
hoc non espondet salisficiorie. ad pematest
quaestio an deo aedo possit pasi ut mata justis sipplicus vindi
calu perpetuo durent
Et Gregor. (B.9 expos.
moral. c. 39. Neque inquit omen statens des jo
mala bene punit, impunita esse velp trmenta
cerel Ongenes soco, non obliviscetur insereri
dens, nec inirasua confinebit in ira sua inseratiomes sua
et tamen insigentur
Hagust cEuchirid. C. pr. respondet peri ut polnae damnator

## Folio 58v — 00068281:0112
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068281/jpgs/default/00000112.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
Lu
e
e.
d
L F 8
3
de e X
c
H
3
c
x
ses
et e eAS
e
3. 5F
ee
L
t vicE d o de
t.
E H.
t 5.IE
D. F
as
 3
2-5∞
d
et d
a.
De
x
8  E
3
et
E
2
3
.= 5
 +.3
XX3 G
lese
Rochfdlae
sochgresilee se
Biebro Ronit nin ordre.
wergen bezablungue des zu
s
ea sel autgelegten geldei
q
Deni faß. belangend, st
est nach rwien umb mehrrs
i
suher beit eilen geshrieben
erden
le
3 biua
t eoan au
puis adeptat t aquon