# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/49510/text
# Catalogue record: 49510 — [Streitschrift betr. den Vorsitz im Niedersächsischen Kreise]
# Incipit: Nobilis controversia nuper in Saxoniae inferioris Circulo exorta est,
# Date: 1709
# Akademie-Ausgabe: AA IV (assigned, not yet published)
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=49510&katnr=19372
# Work: https://leibnizlegible.com/work/00068784
# Title: Leibniz-Handschriften zu Niedersachsen LH 21 A
# Folios: Bl. 56–63 (from the shelfmark LH 21 A Bl. 56-63): 16 pages, canvases 111–126, page ids 00068784:0111 to 00068784:0126
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068784&page=111
# Lines: 1,281 recognised on 14 of 16 pages, mean confidence 0.92
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 56r — 00068784:0111
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 63v); this page is its right half.
# No recognised text on this page (recognized).

## Folio 56v — 00068784:0112
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 63r); this page is its left half.
# No recognised text on this page (recognized).

## Folio 57r — 00068784:0113
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 58v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000113.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 54 lines, status machine
Nobilis controversia nupterin saxonia
hnferioris Circulo exorta est, utrum in con-
gressibus et conventibus ad nem negotia Circuli
pertinentibus Electoris an Directorum
maxime) connepus habetur honor loci, cum autoritate
dirigendi. Ita communiter receptum, ita et
in circulo actum nec  e antiquo loco detrudi
posse. Eplatare pactis dectarati praeterea
firmatam esse phonorem prae rogativam directorii
intet agendem, id est Bremensem repra utat
pactis declarationibusque novi Electoratus ocsione confectis i spopondisse
occas
promisisse enim Electorem delara pronuntiasse
Electorale Collegium, non id agi, ut juri aliorum
quaesito, et nominatim ut directorio aliquid
detraheretur. At Elector Mrunsuigo-Luneburgius
sese primum regula tuetur, quae Electoribus in
imperio super principes caeteros honorem sedis
trrbuit, ubi cunque Electoratus sui causa terrarumve
Electoralium rem gerunt, deteriorem autem
ea in re suam quam aliorum Electorum conditionem
esse posse negat; neque id actum nactis conditionibus
vel agi potuisse. Quae enim _ illa Electoralis
Dignitas foret, quam ambigua et evandi
evanida, quae basi et radice careret, quae peregrinaretur
semper, quae domi suae, in proprio Circulo non agnosceretur
ubi maxime oportebat. Neque id laturum unquam
Collegium Electorale, ut Elertoratus, ut Electoratus
aliquis in Circulo suo, a praerogativa sedis, et quod
hinc sequitur, a jure suffragii excluda possit:
neque se primum hanc Electorali Dignitati injuriam
inferri passurum, quam praesentes posterique
damnarent. Paterea exemplis protatis, (quorum nonrulla ex ipso circulo petuntur)
regulam directovialis praecedentiae infringit
labefactari addit. P assim enim dirigere
qui cedanta Itaque nec probari jore dirigentis
ure
praelationem, et refutari more usuque; atque ideo
nihil decedere juri directoris si Electori postponatur
nam quod praecedentia inter dire jura directorii
numeretur, id vero principii petitionem esse; neque
adeo quicquam pactis vel declarationibus
contrarium acue peti postulari
Atque haec quidem Summaria causae.
coujectio est: sed multa utrinque dicta sunt
juvandis aut refringendis primariis argumentis
quae resolvi digerique in suas sedes e re sdet sit.
ut denique omnia in conspectu habeat sive curiosus
cognitor, sive aequas judex, ipseque ordo nexusque
rationum ostendat, uti
situ i quriare sestit pi er, salva
Bremense
hanc
apud studeme Regimen, (quod primum directorem

## Folio 57v — 00068784:0114
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 58r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000114.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 49 lines, status machine
tamen supplendi pergendiqe potestate
Itaque relatoris id est Historici, non judicis non
advocati personam sumsimus. Extant
amoebaea inter Electorem et Bremense
regimen scripta, hujus ut apparet jussu
edita Titulus est: vorstellums..
(6) PRO diREC ToRio Contra Regulam praecedentiae
Electoralis exemum aliquod adducitur. ductum
abx ab exemplo eorum quae in conventu Milhu
anni 1673 sint sunt acta, fieri nin Unde appareat
fieri posse ut Circulorum ordo, non principum dignitas
spectetur uti Circulorum saxontae superioris, tranconia,
et saxoniae inferioris conventu hubrto, habita tsi
ratio ordinis circubrum, non principum. Atque ita
omnibus in linea sedentibus Gothanum Legatum
ante Magdeburgicum Bremensemque locum tenusse,
quibus alias cedat
7) Dubitari PRO ELECI. Sed dubitari potest ar
exemplum Mulhusanum perpetuo ordinibus placitu
sit. re
8) praeterea nihil a trat
tunc Electoralis legatus alterii cessit: 
(9) Nec factarus credibile est fuisse t iti itaque
am
pors i
ee tetu
Neque credibile est si casus eveniat, ut circulus Electorem,
habens inferi cum circulo anteriore concurrat Electorales
Electoralem
igatum non Electorali  alterius circuli cessurum,
9
gatu Electoralem, legato totius circuli
placuisset aliquando Circulorum non principum
(10) quando consta
a
in
quae in Aula Regis prussiae scripto venticala
sunt. Ex his omnibus Rglationem, sut se
eicam) Analyticam confici posse disur est,
sed incidere plaeterea in manus nostras
cui addere quae vova suppeditabit pro
progressus disputationis, nobis quoque
integrum erit
rel
repl. 1.
repl. 2
repl. 3.
repl. 4
repl. 5

## Folio 58r — 00068784:0115
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 57v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000115.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 108 lines, status machine
s
relaeteris confundi, ne hoc quidem ad rem praesentem
) postrem sonrationem habeni ote erttore ub de ordue quotie est i e mbtio en sectium atne
DE PRAECDEKHA ELECTORALI
FUNd AMENAVM Et ECTOKALE
(1) Elector Brunsoigo Luneburgius praeceden
tiam sibi postulat etiam in conventibus, ubi Circuli
saxoniae inferioris degotia tractantur. Causam
sibi communem judicat cum toto collegio Electorali
et Argumento nititur, quod his positionibus
sequentibus
Constat
PosiTIO I
hactenus
ut
(2) pR0 ECEETORE. Regula generalis est quod
Elector Electoratus sui nomine negotiis interveniens
omnem principem Imperii non Electorem r loco
tertio scilicet  seu in neutrius
(domum suum exclua) quocunque casu hactenus
ta
praecedat +
(3) probatur inductione plurimorum exemplorum
adjectaque provocatione, ut adversarii vel unicant
in stantiam in contrarium proverant, quod
hactenus non potuere
quis al
noris es adiicitatis
(4) Era fort asse qui exemplum Abbatis Fuldensis
asibu
inser
quibu
objiciant, quem olim Aichiepiscopis Electoribus
loci controversiam movisse Historici produnet
(5) sed hec acta consstat nondum stabilita
dignitate Electorali, quae seculo Christi
XIII fundata est, et seculo demum XIV sui juris
) Conformatur praecedentiae Electoralis Regula
C
illustri exemplo, et maxime inprimis ad rem
faciente Maximiliani ducis Bavariae, qui cum
antea Aichiepiscopo Salisburgensi in directorio
circuli Bavarici cessisset, factus Eestor Baece
a
dentiam obtinuit salisburgensi nec reluctan
(13) PRO DIRECTORIO varia  reponuntur
ad hoc exemplum, et prim initio negatur
factum, sed subdubitanter quod ipti directori
causam  ferit. Et, initio quidem negatur
factum: afferturque ex scptore quodam eorto
5
indiculus suffragiorum circuli Bavarici, ubi duo
scamna exhibentur Ecclesiasticum et seculare
et in Ecclesiastico salisburgensis, in seculam Elector
Bavaras primum locum tenet.
(8) PROEL. sed ratio negandi non sufficil, nihil
enim prohibet Electorem primum appellari, salis.
etsi enim scamna usurpari concedamus in
Circulo Bavarico, et at ordinemque de scamno in
scamnum lateralem, non nihil tamen prohibetat
Electorem primum in suffragium vocari, salisbur-
sit
gensem secundum.
119) Praeterea quis ordo inter illic inter directores
sit non ex U la ex functionibus directionialibus
ex subscriptionibus literarum directorialium apparere
potest, ubi scamm ratio scamnorum ratio nulla est
qe si locumis haberet fadi utraus ex
uni priuster sed solunt deputatasercli tiu
nouus  et foret
Intentio Electoralis
Fundamentum Electorale. D. 1
pdssio 1. d 2.
Cxtio 1. d.
Accedit confossio partis adversae.
Bremensis enim Replica, ad 1.
ag. 10. ait: Das praecedentia
Electarum praecaeteris imperi pria
cipibus ein annexum dignitatis
Electoralisson tr, hat man
reguta et fermim phabilibus oric
angestrittem
Fundatur haec regula tum in
 Legibus imperi ex Aurea
Bulla Caroli IY. (cap. 6. verb.
nullus princeps alius... allatenus
praeferatur) et lapitulationibus
quibus consonat ipsa cum princi
eilus concurrentibus delineata
formula capitulationis perpetur
artic. 2
tum veronler
 vel consoetudine ab antique
intreduora, quae probatur
Fcum enim antiquis Franorgmi
Principum temporibus duo Eccle-
siasticorum collegia essent, unum
Episcoporum, alterum Abbatum
contendebat Fuldensis, quoties, (an
in Moguntina Provincia esset, Mo-
guntino Archiepiscopo ad dextram
Imperatoris sedente, sibi primo
Abbati provincia sinistram deberi
Funde et umpr ex capite extincti
Electoratus Bavarici Archiepiscopus
in conventu probatorio Monetali
A. d. 1009. Horibergae hubito locum
suum resumsio

## Folio 58v — 00068784:0116
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 57r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000116.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 80 lines, status machine
(10) objicitur praeterea pro directorio
(16) pRe DIR. objicitur praeterea huic exemplo Ba-
varum jam olim salisburgensi in collegio principum
Comitiali non cessisse, sed ordine suffragorum laterali
protatum, quod de scamno in scamnum transit; quotres
scilicet salis burgensis (per sessiones alternans) qu
post Austriacum et Burgundum sessio locum capit
11) Pno Et sed replicatur
op. 2
(16) pro DiR objicitur praeterea huic exemplo
tem
Bavaria jam olim in collegio principum comitiali
non cessisse, sed ordine suffragiorum laterali praetatum
qui descamno in scamnum transit; praelatum
inquam, quoties scilicet salisburgensis (per sessiones
alternans) post Agu Austriacum et Burgun
dum in scamno Ecclesassico locum capit, se
Bavaro semper in seculari  ptrimam locum tenente
1) PRO EL. Sed replicatur, ordinem suffragio
rum lateralem (qui quid operetur inter Eccle-
Siasticos et seculares in controverso est) in Collegio
principum comitiali usurpatum, nihil ad rem
facere lubi agitur de ordine Lineali; veluti ca
de quo  in circulo inferioris saxoniae questio est
usi scamna duo n ocrpantur haben Ec
ubi Ecclesiastici et seculares scamnis non distin
Ordire autem lincali concurrentes
ibus directatiphis cncurre concurrenti salis:
quuntu
burgensi ante Electoratum cessit, post Electoratum
(velut in subscriptir gavaus
(12) PRO DiR. Rursus objicitur veterem fuisse
cessuro
Electoratum fuisse collatum in Bavarum, non alium
noviter creatum: et veterem illum nultis
Jaris publici scriptoribus in superiori palatinatu
fundari visum, qui in Bavaria situs est, et eum
Electoratu translatus
(19) PRO EL. mnum sed vetorem replicatur veterem
Electoratum novum,  deterioris conditionis haben.
dum negari; quod a positione tertia amplius
quorundam
24) Opinionem autem scriptorum juris publici Electora
su
oie
discutietur
tum nulla ratione niti, quanquam ea quaestio
sane eglatinatus supirior nullum
o e en s uc
t objicitur adhuc, fortase ob Bavari
praepotentiam, et temporum iniquitatem cessisse
salisburgensem
(22) PRC EL. isti fortasse reponitur aliud: fortasse nou
neque enim tanta fuit potentia Bavari ut plane os
occluderet sasis burgensi  tanquam ne
contraras insid
(28) Sed  alio insigni exemplo onvenit
(23) Sed et alio insigni exemplo, ad Circulorum
causam inprimis
(23) PR0 D1R. objicitur denique Bavarum jam
tum fuisse directorem; eo facilius cessisse Salisbur-
peasem videri. se dux Bavaria
noae
diretor a dirigens, seu  ondirector alis etiam esse
pate  ante aceptum Electoratum; et similiter dux
Hanoveranus cum senium domus apud ipsum e, secundus
circuli esset, secundus circuli dirigens fieret, etiams
nulo existente novo Electoratu. Iaque ex hoc quoque capite
havaro comperam potes
A25)
repl. 10
repl. 2
in publicis Actis Electoratum
et semper cum referri ad nalatia
natum sEeni a quo tota serenss
donus palatiua  cujus
membium Serenrissimus sueciae
Rex consituit, denomnatur
Resp. 4
repl. 1

## Folio 59r — 00068784:0117
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 60v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000117.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 89 lines, status machine
Archtepiscopo
(25) sed sufficit directorii praerogativam in salisbargensi
praerogatioae Electoratus cessisse: nam si directoriats prae
cedentia Direc Electorali praevaleret, in primo directore
maxime praevaluisset
(26) PROEC. Sed et alio insigni exemplo Praeceden
tiae Electoralis Regula confirmatur, ad Circulorum
causam maxime pertinente; quod nempe Electoralis
Legatus totius corporis Circularis Legationi praepo
praeforri constat.
(27) PRODIR. Huic argumento aliquid repositum 
invenio, nisi huc referantur quae habentur 5. 6.594
ubi jam tum addu allegatum est 5. 9. Electorem toto Corpore
circuli ordine potiorem haberi priorem haberi
(8) pN EC. POSITIOII
(28) PH0 EL. Electori cuivis hactenus jus est
comparend
nomine Electoratus interveniendi in conventibus
Circuli, ubi Territorium Electoratus est situm
(29) Hanc regulam inductione plena probare
facile est, percurrendo circulos omnes in quibus
hactenus siti fuere Electoratus
(30) PRO DIR. Cum Electoratus excludatur collegio
principum, poterit otiam excludi a conventu circulari
(31) pRo EL. primum non quanitur  in praesenti
positione, quid arfieri possit, sed quid sit fuctenus
hactenus factum. Unde etiam per tertiam positio
nem infertur demum infertur, idem adhuc faciendum
(32) deinde E etsi Electoratus excludatur collegio
principum Comitiali, tamen non excluditur Comitiis,
ubi proprium est collegium Electorum. itaque hinc non
infertur conventibus circularibus excludi posse, ubi
 proprium collegium vel scamnum Electores non
(33) PRo DIR. Nullum adhuc constitutum est Territo
habent
rium Electoratus novi, gur Chur land, quod
locum in Circulo dare possit
(34) PR0 EL. Quanquam id nondum nomina–
timfactum concederetur, dubium tamen n
nullum esset, constitutum iri, et quidem in terris
Brunquicensibus circulo inferioris saxoniae com
prehensis. Haque Adest Electoratum, adesse terri-
torium ei assignandum; itaque ejas etsi qationem
illud sit non constaret. Itaque ejus jam tum rationu
habendas, omniaque et integra servanda manifestum est
lon
(35) pAO DIR. Bogi no Territorium nunquam
fiet Electorale quia sed Electoratus manebit perso
nalis, quia hactenus pendet a propagatione linea
Ajusque directoria,
(36) pRO EF. Et Territorium manebit Electorale
Hanoverana
durante familia Electorali; quemadmodum prussia
regnum est durante quae punc est familia Regia. et
vab octan Electoratus territorio fundatus fuit
et extincta linea alterutra ducum Bavaria
palatinorum Rheni extingui debe re placuiset.
(37) pRo DIR. Positioni primae secundaeque pariter
opponitur: argumentum ab a prioribus Electoratibus
ad novum, a circulis aliis aliisve negotiis ad negotia
circuli inferioris saxoniaer non valere. Hujus oppositioni
discusse
ubi et apparebit an ratio disserenfiae tufiliens asferatas
esp
psebsi
Rresp.
sept. 2
l.2
Resp. 2
schema subsignationis in
Exemplum recens praebet
Tractatu Associationis Heilbrun-
nensis Anni 1701, ubi Elector
Bavarus, cum circulis Rhenano
Electorali, Franconico, Bavarico
et suevico concurrebat.
sed revera territorium Electoratus
novi jam est constitutum cum per
Conclusum imperii 20 junii 1708.
et ratificationem aesaree ecretum
7festo. 1708. terris Brunsvicensibus
ab Electore possessis matricularis
aestimatio sit assignata
Resp. ad posit. 1 et2.
A et Bavaria por instrumensum
paris declarata est terra Electo
ralis, etsi id exfincta linea
Withelmina cessare debere
ptacoisset placuerit

## Folio 59v — 00068784:0118
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 60r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000118.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 59 lines, status machine
Positio HHI
PROBATIO L
repl. 1
2
Post T10 III
(38) pRo EL. Electori Bransuigo Luneburgio
id omne concessum est, quod aliis Electoribus
ratione Electoratus commune est, tum quia id actum:
est, s. 39599. tuprimum quia haec rei natura est 5. 475g4.
(19) probatursoea quae in Electoratu novo
stabiliendo sunt acta, nempe per Erectionem
Electoratus ab imperatore factam, investituramque, PRBAriO
ex declarationes Collegii Electoralis, conclusaqe (ollegiorum,
et per Acta denique introductionis. Et Motandia inprimis
verha (Conclusi Electoralis 14 jul. 1706. quae
ita habent; es es solle diest falb (ras
ando vor dim haut daannccarigs heha-
gebeastem ranqu und praerogatibam
Balaeisst) beae dem gehetiommeli ander
Guae- Han saes gelassen weroden add. 8. 73.
(40) pRO DIR. Huic probationi opponitur
imperatorem et Collegium pElectorale,
imperium denique ipsum, nemiri auferre posse
jus quaesitum, quale est praecedentia. itaque
nec Directoribus Circuli inferioris saxoniae
praecedentiam adimi posse, qua tacteant
41) PRO Et. Replicatur recepti juris
fruebantur.
esse in imperio, (ne quid dicam de jure
Gentium in universum  ut praecedentia minime
habeatur pro jure quaesito, quod auferri nequeat
per alterius exaltationem. Est enim revera
jus provisionale tantum, seu sub modo ut
scilicet quisque praecedat, tantisper dum nemo est
est qui  quem jure anteferri qui jure
qui jure aequetur vel anteferatur. Non tantum
in aliam classem promotus; sed etiam idem
obtinet in honoribus eorum qui inter ordines
iniperii habentur. Et comes pelatus inter prin-
ctores caeteris principitus hactenus sine contro.
versa praelatus est. Add. infr. 5. . 63.
(2) Et argumentum a jure quaesito, squid nimium
probaret: nam pari pire nec A duei Bremensi aut
Magdeburgico aut Bremensi in comitiis aliisque neg
aut alibi Eleeter patations octavus aut nonus praeferri
pt jure potuisset invito ante poni potuisset
43) PRODIR. At jus Bremense ad Regen
sueciae pervenit titulo oneroso, nec proende
novis incommodis subjectum esse debet
(44) PRO EL. Non est subjectum incommodis
nisi quae fluunt ex jure Legib quod legibus
Imperii moribusque receptum esst; hie huic
enim summisisse rcensendus est Rex cum terram
impersi regiotiem imperii m suo nexu affectam
suscepit: alioqui nec munera oneraque publice
indicta ad ducem premensem pertinerent.
itaque ime  Imperatori et imperio obiere
non potest, quo minus libere utatur suo jure, in quo
continetur et exaltandi potestas

## Folio 60r — 00068784:0119
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 59v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000119.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 105 lines, status machine
univati cedunt ei qui ad novam dignitatem (staector riculi iaferioris saxoniae in negotis
lorali
pervenit, sive munus honorificum adeptus, sive circuli praecedentiam directoria
cipes cateris comitibus, princeps translatus ad Ele - (38) 1a actum est in stabiliendo novo Electoratu,
(45) Mraeterea Rex soeciae.  Erectionem
novi Electoratus probavit atque adeo illis omnibus
assensit, quae illam recepto jure consequuntur
(46) Hujus rationis discussio pertinet ad probationem
pRo DIR
positionis tertiae secundam, quae nunc sequitur
(47) VRO EL. Commune jus esse Electoratus novicum
oto
n ec neque
antiquis, probatum est ex iis quae sunt es acta;
sed idem probatur ex natura rei, ut quicquidh
hactenus dignitati Electorali annexum censetur
id ei competat, cui dignitaes Electoralis nova
confertur. Alioqui tun ipsi acquirenti, tum
ipsi follonii Electorali Nam in his recepta
48) Abioqui etiam tum acquirenti, tum
ominieia
ipsi collegio Electorali injura infertur.
dedecus infertel: acquirenti, tanquam in
quo jus Electorale minui inciperet; ipsi
collegio, dum aliquid juri Electorali detrahi
(49) Negari autem non potest, praecedentiam
pateretur
Electoralem hactenus inter ea haberi quae
dignitati Electorali sunt annexa
(50) Et qui  non ita pridem paritatem
quandam juris principum affecta verant
saltem praelationi Electorali non intercessere.
(51) PRo D1R. Argumentum ab Electoribus prioribus
a
antialis Elext
prae
it jam itaq
esse
abi constrt ii
ae
nunc a
or hua
undamento
porisonatquo
rectoviate trancete
E
et
ali
a
aeiver
oriti ad Pundamentuur
eor novusatio
pan
atur hujus possso:
positionibus exptinetur
directori
u
ia tutu quia  orum est
inaul
alsret, tum
eto
1e
s
Anni 1693
(4) probatur primo expactointer Regis
natur
Sueciae et Electoris nunc regnantium Parentes
ibi diserte promittit Elector novus, Ernestus
Angustus, nihil à se aut posteritate sua
Muneri directorali Bremensi juribusque ei
annexis derigatum iri. verb. das
insondrohet isc. Konigl. Majest, in Sgrent
an dere im Hindoe Sachsichus Kraysa ruheendgin
munere directoriali rardem inzo noch hincunffiu
duris diese Neyo Chua. Dignitat in tremraten
Wweiste non Tao hyefurste. Durche. odeae ihis
Bosteritat, abbens hindrrgist, odee dehadem
Mraeursachit, sondra, tosagtes munus di rectoriale
und N dem salben antrebend jara alleae-
dingo unange fochtan blribeu und NB
dagigen nichts praejadicielich 6 vorge-
nommentrmodenstile
(55) PRO EL. negatur jus praecedentiae
annexum esse Muneri directoriali, quae
controversia amplius discutietur in fra. 8. 9L Squ
(56) Additur Regem dixisse legem contractui.
nam in ejus manu siit, cum agnitionem novi
Electoratus sponderet, conditiones vicissim
Repl. 2
uan  p EC ToRIALI
AIALE
De pRA
gotho
tori
mabusque
praevaler censet argumentum
pstiiliit quod tribusqu positionibus
intentionem suam firmat
10 si T1OX
ut directorialis praecedentia salva maneret
INTENTIO DIAECTORIALS 1. 52.
Posi TIoZ. 5. 53
PROBAII0 1. 3.54
P.1
Reser

## Folio 60v — 00068784:0120
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 59r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000120.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 106 lines, status machine
stipulari; interpretatio autem contra eum
fit qui legem contractui dixit.
Regem
(56) praeterea censendum est non muneri
tantum directoriali, sed etiam p praecedentiae
expresse prospecturum fuisse, si quid tale
aequum aut obtinendum judicasset. Neque enim
credibile est quaestionem praecedentiae) nemini
sc
quod nunquam daturus erat Elector, nec sine
moderationis
injuria totius (ollegii Electoralis dare poterat
nes poscere auos ausos conatosve.
(58) PRO DIR. Immo nisi praecedentiam
subintelligas frustrapeum pactum fuit.
Neque enim necesse ft ut functionibus directorii
prospiceretur. pacta autem ita interpretanda
sunt, ne vana esse videantur
(59) PRO EL. distinguendum est inter frustra-
neum et non necessarium, vel quod eodem redit,
inter utile et necessarium. Neque omne quod
necessarium non est, ideo inutile aut vanum est
Abundantes cautelae passim et prudenter
contractibus insiruntur adhibentur. Idqe
tunc desemisse manifestum est nuperrimo Moguntini Electoris exemplo ostenditur
qui in Readmissione Bohemiae suo Electoratui
cavit, ne quod detrimentum capereb, tametsi
a Bohemiae Rege nec directionem nec praelationem
affectari constet. Adde infra 5. 89.
608) praeferea non absurdum erat vereri
(ut sunt res humanae, ne aliquando Elector
quispiam ex prodminentia honoris etam directorii
autoritatem in circulo appeteret, praesertim, quod
eas plerumque pari passu incedene constet. Idem
net et simile quiddam est  Woltembute-
lensis olim auta verebatur, donec reddito com-
mercio, constitit Electorem pro aequanimitate sua
demtis honoribur in quibus suae dignitati deesse
non potest, nihicta senii jura functionesque moliri
(62) PRO DIR. Al porro opponitur, non videri
Regem sveciae (vel Electorem Brandeburgicum) no
Electoratui  sud dam no fuisse faviturum
(63) PROEL. Exaltato ad majorem digni-
tatem cedere inter damna non computatur,
add. supr. d. 41 plnqui Fali
Castlioquin, tali ((4) Eoque argumento si valaie (si quid valeret)
remo  imperia loco pruusuicensibus potior, novo Electo
ratui facile assensurus erat. Quod tamen fecere
plurimi initio et tandem omnes; eoque facilius
hoc a Aerelant priore Electore) expectari
potuit, quantu ille ceatiu patuinde praeeminet
(65) idque tat fanto facilius a Rege faut priore
Electore) expectari poterat, quando quanto
ille certius aliunde praeminet praecellit
itaque nihil ejus personae dignitati decedit, nec
tam Regis suecie, quam regiminis stadensis
netu
cansa agitur. Esideme de Magdeburgico directorio
diti potest
Resp. 3
=imo cum Rex formulam Reversalis
Dacti misisset, et Elector in eo quaedam
immutasset, quae fortasse longius aequo
extendi potuissent, Rex monito acquic
vit. unde apparet restrictiori sensui
accossisse asensise Formula
ex suecia misa dicebut nihil inno-
vand insinuabat nihil janovandum
quo exercita a Bremensi duce jura
minui possent; re hoc dete.
recusatum Hanoverae, ejusque loco
positum est manus dive ctita
ut nunc habet pactum; punus
Repl. 1
tirectoriale sueco. tremeni
Dupl. 1
en
dhaerentia
jura intacta
aner
re. Ex quibas.
auta suecica
facile intr
ligere potuit non conce
surum Electorum
Maetexta prorib
innovationis
tiva dignitat
in d
ho
laeroqu
lectoral
culo
mminueret
itaque si amplius aliqu
Elector
quaerebat
conesserat, loquendi
stiplllandique
asionem
debeba
amittere non
itaque praecedentiae affectationem
Dupl. 1
Dupl. 2
(66)

## Folio 61r — 00068784:0121
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 62v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000121.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 95 lines, status machine
(64) PR0 BR. Altera probatio sumitur ex
in prima circulorum  et directorum  institutione articulo separato ransactionit inter Electorem
et dem Bronsurgo Luneburgios Electorem
et Ducem inde enim t contendunt
quidam Electorem, tamdiu duci, sen tanquam
Seniori priorem ex condirectorio locum cedee, conc
donec alteruter directorum
ROBAI10
Resp. 4 5. 70
Resp. 5. 8. X1
(108) idem ex eo manifeste copstat, quod jam saepius nota PRoBH o 3Rp.6. 5. 72
vero
cerset est,
Transactione ipse
pRo DIR.
cuipiciui llud manifestum quemadmodum rlector duci
metum adimit tanquam dit jura senii aut annexuom
directorimmmineret; ita vicissim ducem indulsisse, ut
vel uno sultem ex caeteris directoribus assentiente
praecedentiae Electorali hoc indlulsisse, ut nvel uno saltem
alternantium oirderorum ad partes adducto sest
(64) Altera probatio Altera probatio sumitur ex ar
ticulo separato Transactionis inter Brunsicigo
Luneturgios Electorem et ducem: unde inferunt
hoc t quidam hoc actum ut directoribus praece-
dentia satva esse t. Contendunt Electorem tamdiu
Duci tanquam seniori, priorem ex Condirectorio
locum concessisse, donec alleri ab alterutro
directorum alternantium praecedentia Electoralis
approbaretur Reponitur
168) IRO Et. Respondetur nihil tase  Electori
peres
cus
ber ationii colon
nduci possi
exscuipi pose. Placuit tantum modo ducem qua
inmendemee
virectorem, a caeteris directoribus non separandum
neque sese ad cedendum a obligasse, nisi etiam a
ab alterutro illorum Electori cedatur. Itaque
res loco priores rejecisset; hoc tamen hndulgens ut
perinde est ac 
vel une eorum affentiente, res atterutrius assensus
sufficut: it quo ipso non obseare q
Quamdiu autem cum neutro illorum Electori
iecgercius suorqu
ecreorialis artand
(68) Nemo itiam censendus est  postulatione sua
jure suo, vel postulato decedere quod justum putat
nisi hoc diserte actum constet. Sed nihil tale verbis
articuli continetur aut ex vertis inferri potest
(64) Et manifestissimum est cottionem interpreta
Tan talem diguitati Electoriis maxime
ups
aeversat foret; nam si semel directori secundo
oaqua
adebat, multo magis cedebat priu el agenti
vel quiescenti. Quo semel admisso causam suam
gratiae adversae partis committebat, semper cessurus
donec illis illis aliud placuisset aliud idversariis
la quis autem credat tam iniquam
placuisset
aut caditionem trausactionis aut conditim
di Electoris spbiidi
anin
Electore, aut conditioni ejus anmaque
isse ab
onvenire
aut conso
potuisse, aut principem constantem animi et
suae jacturam descendere psuisse, nulla praesertim
et
qrum
necessitate cognante. Itaque tam indignam
inte indignissimam interpretationem, longe
rejicit neque ullo nullo aut  literanm aut
verborum aut sententiae adjumento fultam louge
rejicit ne a quoquam bene animato defendi
ampius posse arbitratur
(62) PRO DIR. Tertia probatio sumitur ex
concluso collegii Electoralis 14 jul. 1706
tangu ibi enim actum speciatim, ne Elector
novus in conventibus circularibus praecederet
verba ita habent: dast feae krcaysh. torgen,
ud isoanstar uro duci ehustete dirse
accensarum sponderet; qui non spernendut
ad negotii compositionem passus. Cum posset dux
cum suffragantes in Comitiis sese ad major votaum
se adjungere, et major conficere promit
Quod utique est carsae saventis esse constat
et ipsumque lolum priorem jam Aine v controvera
concessurus. quamsponsionem sabentis esse constat
amborum consersum expectare, tanquam velusi quando
referunt, nunc ipse in casu parita parium
sententiarum inter cateros; u savent

## Folio 61v — 00068784:0122
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 62r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000122.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 89 lines, status machine
Resp. 1.
Res
Respr. P. 7a
Resp. 3. 5. 75
Arpil. L. P. 76.
Cbul Repl. 2
Dupl. 1
Dupl. 2
nicst qua Elector concurrirunt, audeaens
in isrem Hoc dem Hause branupraenius
sehrgebuachten ranqu und praerogativem
nichte in geringsten derogiret soudeo
16 dies falt bro dem gehokommen
(73) Pro Electore re
(73) PR0 EL.  Reponitur tantum abesse
ut his verbis aliquid intentioni Electoris contrarium
contipeatur, ut potius nihil possit
(T3) PRO EC. Reponitur tantum abesse ut haec
verba Electoris intentioni cobstent, ut potius magnepere
eC
u
riorem
nemallas
enim
rculo tive al
tum agitur
1C
qua Elector; ibi vero communi aliorum Electorum
praerogativa utatur. Verba enim ita hoc
cedduntur
in conventibus circularibus, et
alia
alii Tam in conventibus circularibus bam
votunt.
et in aliis casibus ubi Elector non qua Elector
concurrit, Elector aliorum prioritati nol derogabit.
do negotio servabitur, quod quod als 2
Etitunc omnit
BEt tunc interpretationem
ictam
videtur
(75)  videtur hoc Regimen Bremense agnovisse,
negat enim Conclusum hoc Electorale aliis principibus
praicare paejudicium facere posse, de quo supra f. 40149.
V
(76) pRo DIR. At scriptura quaedam pro
Magdeburgico concejure concepta, alium novam
aliam conclusi interpretationem profert, matata
enim interpro Bult enim interpunctionem talem
jnsti verborum conclusi talem instituendam:
beg Arayz. togen. Und und sonsten wo
Seim Esurfueste. duruss. nicst qua Elector
coret
circularibus
concurrirem. Uti sensus sit; tum in conventibus
tum alias incasibus ubi Elector non qua Elector
concurrit, prioritatem aliorum mansuram.
ita ut verba, qubi non qua Elector concurrit,
riciam
verbturs  clector
asus.
Elector
tantum ad alioscircalat
Conventu Eleorali concurrat, sive non concurrat
illic tamen cessurum quibus antea dux cessit;
in aliis autem casibus tantum cessurum, ubi
patere
non concurrit ut Elector.
(77) Hunc sensum autor scripti ait pendere
ex negatura Historia negotij: declarationem Concluso
Electorali comprehensam desiderio Electoris Bran
deburgici, et ducis Bremensis datam
(78) PR0 EL. Reponitur, non constare quod
tale quippiam Brandeburgicus aut Bremensis
desiderarint
(74) Et, quamvis fingerentur talia desiderasse
non ideo sequitur omnia
by Hec ereabte est hegen qrasia, qui
Electores alios
Fporro Electorm etiam in circulo quemque
suo comparere qua Electores
ppositione secunda et tertia
notatum indeq notatum est. Aod. d
(24) Nam et in conventibus Circularibus
duplici modo intervenire potest: priore
modoure suffragit Electoratus in circulo
Siti (add. 5. 28. 594) posteriore modo
ex jure caterorum suffragiorum, quae
velut dux aut comes dare potest

## Folio 62r — 00068784:0123
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 61v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000123.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 98 lines, status machine
Dupl. 3. I. B
dupl. 4. d. 8I
dum
( ) Cum etiam 1C  decemb. 1692. solenni
foedere cum duce Ernesto Angusto inito Elector
Brandiburgicus promiserit dat e A operam date
cum Caesare et caeteris Electoribus ut Electoratus
cl. dueis jare cum omnibus annexis dependen-
tibusque juribus, praeeminentiisque Duci assereretur
andee Thurhansro gelaßten Werodan bele Quae promissio annis 1693 et 17do renovata est
Dupl. 5
Dupl. 6
quanquam Aex, nendum Electoralis dignitatis
curam non exuit voluisse ut Circut nulla dignitutis
Electortilis ratio in proprio Circulo haberetur, etiam
ubi Elector concurrit qua Elector
supri
(81) Et quamvis hoc Brandeburgicus et
Bremensis desiderasse fingerentur, non tamen
sequitur omnia ipsorum desiderio, nihil
Electoris Brunsuicensis rationibudatum
causa
fagi
(82) P Neque admittenda interpretatio
est qua Electores sua dignitatem Electoralem
nulla impulsi necessitate imminuisse dicentur
(82) Et coactam interpretationem
quivis animadvertet, noque facile lectori in
mentem venturam
183) Nec levi interpunctiuncula tantam
es Legati
oti n Eel
cegtur quale est exclusia
oratum pasuda
ariuote
circuli sui, et quae hinc sequantur non
E sd
nnus nova quam odiosa in Rempublicam
inducerentur
(94) quinsiquid imo, si quid tale in
mentem Legatis ad (omitia Electoralibus venisset
(quod tamen incredibile est) nec dominos nec
Efectorem placitos suo obligare potuisse
quo potestatis fines longe excessissent
nuanifessu
maeterea contradiceret cconclusum
xc
sibi Regula enim infine constituitur, ut
i Electoratu
(8 si din Bromem
novus Ellctoratus priorum prarogativa
etiam in hac causa fruatur. Sed priores
dos in suis circulis prioritate loci gaudere
(88) denique coacta in est interpretatio ista
constat Add. 5. 73.
nec cuiquam in mentem facile ventura, niso
interpretatiu
(96) PRODIR. immo defenditur ex eo quod
suggeratur
Electoris interpretatione (qu 5. 73) Conclusum
p
Electorale vacum supervacuum redditur
89) PROEL, jam supra monitum est d. 59
cautionem, differre cautionem non necessariam
ab inutili; neque supervacuum esse ut praero-
gativa Electoralis in Circulo stem ad unicum
glectoratis erra suffragium restringatur
(88) Et praestaret supervacuam esse cautionem
quam declarationem induci iniquam, into-
lerabilem, declarantibus ipsis adversam, secum
ipsa pugnantem H
Posi TIo II.
89) pRo DIR. Fundata est praecedentia
rirectonilis fundatam habet intentionem ex
natura rei. probatur exemplis et ratione
(92) Exemplum primum adducitur Episcopi
Monasteriensis, qui alternando vel padebornensi
vel Leodiensi in Comitiis cedit, et tamen in
circulo nespralico, un dirigit, utumque pracedit
A(85.
Cum ipsos olim Electores dudum
anno 1692. pure in novum Electoratum
consensisse constet; et
(86. ) Et potissimum sit purum sit conclu.
sum Electorale anni 1707 14 April. 1707.
quod mox secutum est Conclusum iers imperi,
es introductioque ipsa
Positio III
supe
Ased omnis jam cessat controversia
de sensu conclusi ele doralis, ex quo
collegium ipsum Electorale novo
concluso (ut patet ex protocollo collegit
4 Maji 1709) explicationem Electoratur
faventem ananimibus concordibus
suffragiis suno grandeburgici Excepto)
i
Ct

## Folio 62v — 00068784:0124
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 61r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000124.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 99 lines, status machine
Aesp
PROBA 10
Resp. 1
P(0 EL.
Sed sed facile
(93) Facile admittitur in controversia ubi contro
versa praecedentia intetue eos est qui paris sunt
conditionis cirectori non leve pondus esse quia
id spectatum constat, quantum liceret commode, ut
Directio penes miores eos essets praesidentibus
concederetur
A ubi nihil hoc exemiplum ad
eum casum facit, ubri discrimen est gradus vel conditinis
quibu qua Electorem a duce distare  coemo
vel gradus, quo Electorem a duce distare corvenit
mitur
(94) Exemplum secundum atertur ex ipsa
(95) sed eadem responsio locum habet quae ad prius
exemplum, nam inter eos agitur, inter pares
conditione, utrumque ex Archiepiscopo duter
G9) praeterea nan non ex alternatione non ex
diurs communi, sed peculiari constitutione inducta est
(95) Opponitur etiam exemplis in universum, inten
regulam ad regulam condendam hoti suficere, quod
aliam ra aliunde proficiscantur, et cum ex conve-
nientia magis quam et arbitrio, quam certo jure pro-
ficiscantur; et contrariis exemplis elidantur
(98) PRO DIR. praecedentia directorialis etiam
ratione probatur, nam naturae convenit, ut qui
dirigit sit loco prior. Atque ita passim observatiim
instantiaeoppotuntur
d EL. Condemien
499) convenienti
condementiatia agnoscitur, non sscertem (si nihil obstet,
 circulo
praetatio
et a rationibus incigiamus
non jus certum ac definitum
(100) (8)9) itaque initio jus diregendi potioribus circuli
primo Ecdesiastico, primoque seculari concessum est
fra Tite a non a pirectores
(101)99) ec 2 praelationem non 
praelt abuere, quod etiam
adense pag. 17. 18
(102) Et in imperio non officiorum (exceptis Eledora-
pra odiites
agnoscit scriptur
libus) sed qualitatum territorii in sufagio et sessione
conflictu
(105) porro in conflictu nn Elec utriusque maecedentiae
rationem haberi constat
Electoralis directoriali praeferenda est, cum hujus
utique
105) Nam et antiquior est Electoralisi dudum recepta
intentio minus fundata sit
n imperio, cum nondum circuli nondum Circulorum
Electori concurrenti
(107) Et in constictu Elect actu ipso Electoraliicessisse
drectores haberentur
directorem, exemplo Bavari et salisburgensis
alternatione praecedentiae inter Magdeburgicum
et Bremensem pro ratione directorii agentis
(Htuic regula rationese
gentis
supra ostensum est, quanquam quid a parte directorum
reponatur, etiam annotatum sit, vid. Cap +. 5. 12. 549
vimus, quod ut sape jam notavimus Logatus Electoralis
Legato corporis a toto circuli corpore misso praefertur
(109) Sed intentio Regula in eo maxime praecedentiae
directorialis regula inferior est Regulae pracedentiae
Electoralis, quod haec nulta instantia infringitur
illa multis exnalis  et nonnullis maxime a
(166) Exempl instantia prima
Comitiali sumitur. Ibi Austriacus et salisburgents
locum alternant, quoties nova Cellegii sessio habetur
sed directiones perstant in ea causa, in qua quisque
semel dirigere coepit, Ha fit spe ut saepo in collegio
director
=tanquam quod antiquae opinioni
testimonium permbent 
Resp. 2
esp. 3
PRoHIo 3.
Respil.
Resp. 3.
R esp. 4. f. 102
Resp. 5. 5. 10
H. hise 6. A.87. 1. 104
103. ) Quod etiam exemplo militaris
in circulo ducis confirmatur, cui nulla e office
praecedentia acquiritur. Quan
(10) Qualiquam hic reponatur,
munus ab electione orditium circuli
pendere, et ri nec principatur
annexum esse; a atque adeo in privatum
etia conferri posse. ad de tamen 5. 115
(105) P80 Et.
Resp. 7.
Resp. 8.

## Folio 63r — 00068784:0125
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 56v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000125.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 128 lines, status machine
Director cedat non diriganti, veluti salisbur-
gensis Austriaco et Burgundo
7) PRO DIR. respondetur rem aliter fieri non
O(IuI)
potuisse, ne crebra in eadem sessione pro occurrentibus
causis loci mutatione opus esset.
(109) PR0 EL. Altera instantia ex Circulo suevico
affertur ti edetut
pe
deristamend
biettamen constantiensi cedit
obi
(10) PRO DIR. respondetur, etiam Constan
tiensem in Circulo Spevico directorem esse, et
primum quidem etsi Wurtembergicus per specialia
amen omnia
adcunant ab hoc etram
scripto
confviat quae
sta) erneniones procunet qua
(11) eRe eL. ertia instantia  quanquam extra
nicari, et lab x subt a lavibem primmeta
Imperii negotia) habetur in regimine Holsatiae, quod
duabus Lineis Regiae et Gottorpiensi commune est, ubi
Regia semper primum locum tenet, etsi director annua
aternatione mutetur. Et licet magnum sit discri
men inter regimen ducatus, et regimen circuli; hoc
ejus activitate valer entamen ppparet a directoriali poacedentia passiu ced
H teduuntur instantiae ex ipsortaxoniae inferioris
retitae, ne nonnisi extranea afferri videantus
quita ergo instantia est, quae inusu fuit cum
Bremensis principatus cum nondum jus directorii al
ternantis accepsset, neque suecis cesus ex Archiepisco-
patu in ducatum transisset. Tunc penes Magdebur
e
dicum et Bruusvicensem irculi directorium eratmo jure
tamen Bruns Bremensi non dient d rectorii pu
ququ
carenti Brunsuicensis dirigens cedebast Utappareret
non directorii sed principatus rationem in sessionibus
haberi. Nunc ergo quod Bremensi Archiepiseo dux
Brunsuicensis concessit, Bramensis dux Electori
Branvicensi, pari, imo majore ratione concedet reddet
ut quisque eo quod in alium statuit jure utatur
(11g PRO DIR. vetus opponitur reponitur
velats vetus Bremense jus non obesse juri Bremensi
nevo ex sanctione west falica pacis quaesito
(119) PRo EL. Suecia in vetus sucessit in quantum non
est mutatum; in eo autem mutatum esse, ut Directorium
plus quam antea juris acquireret, non ect prebatum
upl. 2 in hoc circulo (120is Deinde sufficit instantione upero circuli  sumta
diretiorialis praecedentiae intationem infrimi ipsorumque
litigantium usu sumta, directorialis praecedentiae intentio
in circulo
(AD) PR0 DIR. Brunsvicensis directorium obtinuit, ex
nem praetensionem refelli
jure scamni, tanquam primus secularium; et praecossurus
ante sBremensem suffragium daturus fuisset, si scamnorur
constat
132) sed sufficit scamnam PRO EC. sed sufficit scamnorum
 usus in circulo fuisset
leiss ensem lure in lineali prdine bram
in um rettu  e ptiam nunc non de alio quam
(11)) Luinta instantia e contra directorium hac
suicensem
lineali ordine quaratur
est, quod Directorium quiescens revera non dirigit, et tamen
Brunsuicensis, qui perpetuus est director agens, etsi secundus
non dirigenti cedit. It a nunc olfe duces
butelensis, linea quiescente Magdeburgico cum Bremensi
dirigit, et tamen Magdeburgico cedit, quia scilicet dudum
seu directio actualis
( pRO DIR confunditur actioitas eritor director
cessit, nullo directione seana
cum inso directorio; Directur qui danctio cum Magdetur-
gicus est director, radicato jure etteam ue dee alterna
tionis, etiam cum directio ejus quie scit. Et qui quiescit
nec vivere nec esse desinit. sedquaetio aspes futurae directi
vais pce (12) sed quaestio au spes futurae directionis prace
dentiam operetur mecno
sens
imperii
rinceps. Et
Resp 1I. (. 114
Resp. L  eE 5, C
esp. 1. A
18. 11
i
Quartam instantiam dux mintatis circuli praebet.
is in conventu circuli militari digegi,et
lena direction
ordinariis circuli dunite tanc qque
locum
utitur, et tamenn ordinariis circuli directori
Superiorem in illa ipso conventu relinquit, etiamsi pest
(10)  pHo dini repetantum In g Reponi
lacuit
conclosolira
possunt quae dicta
e addique otrecturtarum ordino
piorum potestatem, etsi suspenca
centur arepo
des jungantur tamen que squod mojos
+ ab ipsis Bremensibus exenys lo sumitur,
 et sedendi more qui in nsifuil, cadm
deo
Fidque etiam tunc aliquoties
contigit, cum absente Magde
burgico solus Brunstricensis
dirigebat.
oscriptione Recessus Erculi
Anni 1561 Georgius Archrepiscor
dutea co rectorem colloatu
dutem, circuli directorem coredlatur
pHPi4
Dupl. 1.
ara in instrument
lacis diserte cavitur
itum Bremensem
recipien
mote et loco
consuete
non raro
 quin etiam alim Brumsvicensis
t cum solus absente Magde durgica
dirigeret, tamen
Ropli
popl

## Folio 63v — 00068784:0126
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 56r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068784/jpgs/default/00000126.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 122 lines, status machine
= Septima instantia est in hoc circulo, directoris
extranes principi ad circularem conventum
Georgius Fridericus Mcrchio intervenisset, dato
est ei locus post Magdeburicum ante Brunso
reusem Recessus ita signatur. Maude
Jost Magdeburui cum). Georguis Fridericus
Marchiio Henricus Jutiis dux Brunso. et
(126)
17D, PRO EL
(ir9) sexta. Sexta contra directortum instantia
ex ipso rursus Circulo petita, inprimisque et ipsa memo-
rabilis, haec est quod stante vetere Bruusurensi
linea, quae jure directorii fruebatur, dux tamen
Director Duci Cellensia sinior Cellensis lineae seniori
etiam in ipso Conventu Circulari cedebat. Quod Ducis
iderici  exemplo constat, qui Christiano cellensi
locum priorem reliquit. manifestissimo argumento ratio.
nem in sedendo non directorii, sed juris aliunde competentis
Nam anno 1623 et 1624
habitam in hoc quoque Circulo habitam fuiletur: magdeb. Brem.
(126. 6) 4
Christianus D Cyrunsric liacta Frideritas arilus dux muso. et Lun.
ila
POSiTIO III
Octava, istantia est  et in primis memorabilis Elect (12Y) PhO DIR. directorium possessione praeciden-
uneo. Ernestus dux Brauso et Lunet.
praelati. Elector i fuit damet tiae e  super novum Eectorem in possessione est
Archicpiscopus Elector Moguntinus pra Electorem novum praecedendi, actusque possessorios
qui conventur circulari A. D. 1555 habit
rerum quamnram ad Eichsfeldiam
pertinentium gratia interfuit, ubi ita
ignatur Recessus: Daniel Elector
pojuntinus, sigosmundus Ardhiepise
us Mnu deburgicus Henricus dux
Brunfuilensis it aumeburgentis
n Ad. 1705
exercuit. id ab Electoris parte negatur.
At contra actus sequentes afferuntur
cum  Ad 105 de
(124) t causa Executione contra Meceturu Mecklo-
burgicum dcem in causa coenobii Ruhmensis age-
tulem
retur, Bremensis Hanoveranum praecessit, et milita
in caeteros habuit.
(129) IHo EC. negatur Electirales ministros aut militos
muni opere peragerent premensique antea intervenisse causis,  sive ex commissione caesarea
Cest de more
u
a
dicet autem
anuoi 1698. sive aljas, ex
(126) PHO DIR.In Hamburgensi causa quae nunc
Ir
nita est
Hanoveranus post Directores alternantes consedit
et miles cessit et miles Hanoveranus cum caeteris
sub imperator suecico stetit
Reponitur H
Cum in cum PRO Et. Cum nou constaret
 ipsa ut ori geont quo quisque cum de modo non cum nondum de modo ret
a
antino
eZellensis ducatus, ut res quemadm tro 2
 coepta erat absulveretur ideeratio (3
tractando n
initio dominorum rationem sabitam;
Electorales ambobus Regiis cessisse Sed ubi
constitis, ex directorii causa praerapativam quaeri,
et Woltenbutelentrs quo ita Electorales Rigiis
non _ eucalibus cessuros. Sed bi  appareit Directorii
praeropativam quaeri ubi nec Wdclfentutelenses a
catenis divelli possent; ad promiscuam sessionem
deventum est; quam quae inveto Elec ut suum cuique
jus integrum serdetur. Quae postea invito Electore,
magno urbis _ inco et magno non urbis tan-
tum, sed et intervenientium incommodo abrupta
Bremensi Regimine temperamentum recusar viso.
intoc e
venienti locum concedentis, quem alias habebat
nulla directorii habitaratione. ita cum 1599
in Magdeburgensi conventa circuli inferioris sas
Poserio III
in hujum circule cm conventu comparentis et directiribus
1o PLun
19
RohAtiO 1.
habet. Epecitis sau ea coienones
de executione Meclenburgica ses ita
ut bremens et Lellensis duces
ministro prior locus ductoricopiarum
Ptio BA toGH
etiam imperium 
coircessum est. It licet
in medio rei cussa
in medio negotii cursus serenissimus
dux Georgins quilat Woithelmus
decessisset vita  es
contessit tamen Elector success
Walsertus codere voluis
ut eo
licum sumultuantes oppidanos coerceridibere
visum fuisset, lomidem guldensternium
Gubernatorem ducatus Bremensis ix se ep
lopias equitum peditumque spopondisse;
in
a directoribus regorsi expetitum, ut Elector
aupilia mitteret; huic suos ad shenum
Gallos destinanti hoc s non satis 
dum aclidisse, duas tamen cohortes ata
misa quas ulgo batationes voca
Huncmiliamcos ducis quidemste ruii dido acdie
esse aequum erat.
soier si initio antequam cum hodo
rei tractandae prineisirsque non sati convenisset
intro non efficen e
intro non officicrum circularium, sed doninorum
ifuturus liars
ratu habuisset, ita pimre Regiori
secunus Eetorum, tertius ducatium. id tamen
serum nil no
i
diserte aoum non aperm definiericu. Interim