# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/56300/text
# Catalogue record: 56300 — <Num dentur Territoria clausa> (von fremder Hand)
# Incipit: (1) Conantur nonnulli alicubi introducere
# Date: 1713
# Akademie-Ausgabe: AA IV (assigned, not yet published)
# Other printings: Klopp, Werke, 4, 1865, S.347ff.
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=56300&katnr=2067
# Work: https://leibnizlegible.com/work/00068441
# Title: Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 8, 3
# Folios: Bl. 1–6 (from the shelfmark LH 2, 8, 3 Bl. 1-6): 12 pages, canvases 1–12, page ids 00068441:0001 to 00068441:0012
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068441&page=1
# Lines: 779 recognised on 11 of 12 pages, mean confidence 0.94
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 1r — 00068441:0001
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 99 lines, status machine
Conantur
nonnulli alicubi in imperio
1) Querunt aliaqui introducere novum in Imperio
Num denhir
feritona clausa)
 ens juris  jus territorii clausi. Et multum ei insistit autor dissertationis Nuperae
tis terriforialis in territoriis imperii clausis et discenen
qus noe quatenus aliquod habere potest omnibus
Liosiae editue de vi jur te superiorita
ee
ab eadem judicio fendali intinest, intuitu seudi in iisdem, siti curiae domini directi relinquendo si Sed fundamentum
sed
Cutus eqo
quo funeamenta
territoris commune videtur a
Territoriis commune
esti
videtur pet. consistis
in nota juris regula, quae dicit: quicquid situm
quod afferunt, pro jure Territorii clausi, omnibus
e
est in territorio, praesumit esse de territario, prsum intelligitur autem
ut
Qui enim omnibus Nemue minus territarcum praesumtio juris, quam vocant, id est cujus effectus est,
eto
in
donec contrarium probetur. Et praesumtio erit tanto major quanto pauciora nota sunt exempla
de territotio
tum
esse
nisi scilicet id ett censetur
AF qui novum  jus Territorii clausi peculiaris
introducere volunt, videntur desiderare aliquid amplius, et parum abest quin velint
amplius, et novam hic praesumtionem frngere juris et de
jure. Quasi eito quicquia in territorio, quaedipsi
claussue vocant: ita consendum sit esse det territorio
ut probatio in contrarium non admittatur
Nam si probationem admittunt in contrarium, nihil
fatetur
aliu quocunque. Ebsi Et pcet Autor dissertationis S. 15rae sumtionem juris et de pire
territorium illud clausum hic habebit  juris prae
qua pro veritiate habetur, ut probatio nem in contrarium non admistat, hic locum non
Quod si per unu onumeraationem singularum
partium reperiatur aliqu Territorigit nullum habere esse locus
in coliquo
locum qui non sit de territorio,  id quidem clausum talisensu
res hoc
appellari poterit, sed attributum hoc. +
i
mene fusti
in facto, non
aliquo jure consistet
singular
erit facti, non juris; neque ulum et neque eti
seu
et circulum committet qui in tali territorio
volet argumentari a toto ad partem, quia jus
ut adeo regressus a toto ad partem futumosit.
totale prius debuit constitui par partium numerationem. Et Secus est si quis a ab exemplo
omgiumi
Et proinde siquis vellet ad constiticendum
jus novum territorii clausi; oporteret imperatorem et imperiam
et  imperatorem, declarare una vice proomnibus eod 
centendum censer debere d
 quicquid  sit in tali territorio, num a esse de ipso
plerarumque partium ad
censendum, et  si quis forte locus fuctenus de illa in illo, hactenas de illo
n
in illam non fuerit; de illo, imposterum esse habendum de illo;
nec unquam etmi eximi posse. Sed hoc continer et
alienationem, sed talis, concessio valde exotica foret,
et posset praejudicare tertiis, nec nisi aliqui publica necessitate
necesse sustineri posset, et hactenus quantum arbitror
exemplum non hiabet. Videtur interalios dux Satandiae
aliquid simile desideratse in tendatariis imperialibus s ter suae ditioni vicinis ant involusis
sua ditione vicinis; sed impetrasse non puto.
supra dicta
dissertatio nuper edita, quae taejus territorii
clausi in Misnia et Thuringia defendit, videtur
et comitibus
potissimum opposita  principibus Schrvarzbargensibus; itemque fendauriis Bd hemiae
itemque Comitissibus vel dominis  Reussiis et Schonburgiis Fendatariis Bohemiae
itaque qui contra illam aliquid molietur, utiliter consulet
quae nger praipe satit seriptos puodiei sait agitata
+situm est
tueri, tamen eo ipso
ferme destruit  territorii
clausi prarogati
vam
frustianens.
reliquas probablliter
argumentetur de quo
infra. Quod argame
tamen argumentundi
genus neculia in me
ere facti versabitur
et neculiare aliquod
jus territorii clausi
non constituet

## Folio 1v — 00068441:0002
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000002.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
inter duces saponiae (potissimum vinariensem,)
et Schrvanz burgios
Utiliter
Nal etiam  in consilium adhibebuntur
Minis Consiliarii Reussiorum et Schonburgiorum
qui quia circa illos quaestio non tam juris quam
facti est, inspiciendumque st, quid  vel
pactis expressis consensu domini fendi sit constitutum;
vel consuetudine aut praescriptione legitima introductum.
dissertatio non tantum in capite jaris, quemadmodum
jam dixi, iusta est lubrico nititur fundamento;
subinde
sed etiam in re facti passim ab Historia
accuratiore videtur discedere videtur; ex quibus cujus exempla
nonnulla attingere placet.
Falsa affertur hypothesis a nonnullis nuperis juris
publici scriptoribus adinventa, quod libertas Germanotum
sub Carolo M. et Carolingis accisa fuerit. Nam . Nam
ex Actis et Historiis illorm Carolinorum et vicinorum
temporum constat, tunc Regnum apud Francos fuisse,
et alios populos Germanicos fuissemagni
est apud polonos, Ut scilicet omnia  nomenti in placitis sive mallis publicis
oce
cenventu procerum, interdam etiam properum et
populi. id est conventibus peragerentur Regisque potestas
autoritas  esset proportionatis ejus virtuti et existimationi.
Neque ipse Carolus magnus aliter absolutam potestatem
autoritatem parasset, ut quae moliebatur, ilistitiae et prudentiae conformia crederentur
habebat, quam quod virtute et fortuna summam sibi
nonnulla 5. 2.
Fundamento veteris Historiae carent, quad
efian
abetur
asseri  affirmatur 5. 2 cum in Anglaria summa
ab
esset saxonum potestas, Carolum M. Witikindo
vaptizato, suam provinciam, Anglariam scilicet.
a patre ldernechino acceptam gubernare
permisisse, illique nomen et potestatem ptrincipis
Angrivariorum reliquisse, et in bello habuisse
i qui in eadem quam Angriam postea
dixerunt insigne aedificarit templum,
et jura belli ac pacis habuerit, quod appareat
ex atroce bellocum Gerado suevorum duce,
sane regio saxonum illa Caroli terporibus
ob terminos gesto.
nun non est dicta Anglaria, sed Angaria; et Wernechinum
fuisse cortikindi patrem, incertum est, quemadmodum et quod
de insigni templo a Woitikindo aedificato dicitur. sed haec
parvi sunt momenti. Illud magis ad rem facit, quod non recte affirmatur
non recte dicitur, patrem Witikindi rexisse Angriam,
et Witikindum eam haereditario jure obtinuisse
elu
Nam constat  ante Carolum M. saxones in Germinia
hos comites vel dynastas
habetur
Fimo inverisimile est

## Folio 2r — 00068441:0003
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 1v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000003.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
non habuissus nisi exignos Satra pas seu primores, nullos vero
nullos Rectores integravum non habuisse Rectores
Integrarum provinciarum, sed tantum exiguos
satrapas seu primores. Et Witikiindum non fuisse
ex Angariis, sed (diserto veterum testimonio)
unum ex primoribus Wdest phalorum. Wdest phali
autem tunc ab Angariis distinguebantur. Et
belli tantum tempore fieri solebat ut unus ex
primoribus prae caeteris virtute vel autoritate
eminens, dux gentis legeretur
Quitikindum a Carolo M. Dueis honorem
obtinuisse verisimile est; sed jura belli et pacis in suo ducatu
in eo habuisse, nemo sibi persuadebit is, qui novent noe noverit
statum Caroliai aevi et lapitulares Franorum
Carolinorum libros legesit. Geroldum fuisse ducem
Suerorum erroneum est. Habuit praedia in saxonia, et
et si verum est Grditikindum in conflictu cum
ipso cecidisse, dicendum est non putandum est hoc factum nonbello
ie
factum isobello, quale tunc in Caroli ditionibus nemo
gerere cum alio poterat, sed quodam c modica
mance utrinque manu congredientibus inimicis
cum controversia non raro in pugnam degenerante,
dum quisque suam possessionem tuetur; quae etiam
plena
in regnis addictissime sub Regum potestate interdum
contingunt, et frequentia erunt illis temporibus,
quibus e liter ferro decidebantur
Subjicitur eodem paragrapho2.
Witikindi filio cognomini datam a Carolo M.
praefecturam Budseciae. Sed talia recentiorum
autorum figmentis nituntur. Quem admodum et quae hic
quae de Ludhlpho dicuntur, quasi libera potestate
principatus fuerit in saxonia, et a Ludovico
pio ex Marchiore factus magnus dux saxoniae
quod filius ejus otto illustris fuerit Lndovici Regis
sutor, aliaque id genus quae autoritate veterum monumentorum
carent.
Assertum paragraphi 4 quod Thuringia
et Hassia Landgravios pro dominis suit
agnoverit;  universaliter concedi non potest.
Nam Erfordiam et multa alia loca tenuere
Archiepiscopi. Moguntini. Tempori imo ante
Imo Hennici IV. imp. temporibus nondum videntur
fuisse sandgra vii in Thuringia. Et quod Wilhelmus
Comes Thuringorum n non fuit sub Henrico sancto
a
qui ab eo fuit factus miles, fuit potentissumis
eminentior inter proceres Thuringiae, sed praefectus
Thuringiae universae nunquam fuit. Et mirabile est argumentum
paragraphi 5. quia dicitur factus miles (id est vasallus,
ternei vardod le tota proridiae abeo messitur tuse
et est phalis
suevus quidem fuit
Sed Bavariam rexit.
Fetiam in pace
crediturque nonnullis

## Folio 2v — 00068441:0004
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 1r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000004.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 68 lines, status machine
Et quod eodem paragrapho 5 citatur
ciploma (duradi salici Ludovico (omiti datum
apud fabulosum Anongmum de Landgraviis; merito
habetur pro supposititio. Et quod fatetur ibidem
autor dissertationis, Ludovicum imperat illum Comitem
quaedam a (guralo imperatore accepisse
in proprietatem, alia aliis titulis acquisisse,
hypothesin ejus evertit, et manifesto sunt indicio Ludovicum somiter
lndicio non fuisse terri non habuisse ter
non habuisse integrum corpus territorii, sed
varias particulas in unum collectas Wdithelmus
etiam Marchio et hebertus Marchiones Thuringorum
ex aliis plane familiis fuere. Itaque vel dicendum est
familiam Landgrariorum a Ludovico ( Conra
Imo Anonymus de Laudgraviis, quo autor passim nititur,
In Hassia etiam suere comites a Laudgraviis non dependentes.
diserte habet, prmas Ludovici Comitis acquisitiones
fuisse fenda Moguntina.
 eet hibertus
quorum meminit idem 5. 5. ex aliis plane familiis fuere, et quidam, si bene memini ees
Woithelmas etiam Marchine huringorum
suere, itaque si jus cogendi omnes Thuringos
et territorium clausum habuere, ut contendit hic
autor dissertationis; oportet ipsam familiam
tutum Acg en sivit
contemporando descendentem fuisse inter eorum
za
subditos, ergo falsum , quod dicit autor ex Anonyme, vi concessionis imperatoria
lea 
neminem in Ludovici Comitis terris, quicquam niso
ipsius (et posterorum) jussu et voluntate excrcere potuisse
i
Narratio quod Lotharius saxo imperator
Hedivigem filiam suam Ludovico Laudgravio
Maringiae in matrimonium dederit, n non
habetur in bonis autoribus; qui non nisi unicam
ejus filiam memorant Gertrudem Hemico duci Bavariae
non
larina
et saxoniae nuptam. Et ejusdem est quod additur
Ludovicum eundem, imperatorem cum merum faceret
les
Ludovicum generum faceret Landgrarium, eidem
ad Landgravii honorem 
regalia et omnem potestatem, quae imperatoribus
a tempore saxonicorum impera torum in his terris
reliqua manserat, fitulo fendi principalis concessisse
sed hujus concessonis ne minima qui Talis enim concessio
nulla idonea autoritate nititur. itaque omni fundamento
caret, quod additur imperatorem Lotharium saxoneni
Ludovico Landgravio in majorem et dignitatis
et potestatis indicinam tanquam principi territoriali
omnes in Thuriagia ejusque confiniis immediate
particu ab imperio hactenus dependentes, omites,
dynastas. Nobiles, civitates et hominos, imo etiam
Epilcopatus et coenobia in Thuringiae Laudgraviatu sita
alios absolute alies salvis certis juribus particularibus ubjccisse.
territorium istud clausum non alio fundamento sititur, quam concessione hac
clyt sus
qui citantur, partim autores sant addicti duci domui
eit quod de
=diversis titulis et paribus
es
referunt ad omites de Orlamanda
qui diu fe floruerunt, et
Wimaniam et alia loca vicina
habuere i habuere tenuer
ut dicitur §. 6. dissertationi

## Folio 3r — 00068441:0005
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000005.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
Et quod de Marchionatu Misniae
subjicitur eodem d. 6. Fridericum Admorsum
Landgravium Thuringiae et Marchionem
Misniae, urbes imperii Adeburgum, chemritium,
qua
Zuiseaviam in detrimentorum ab Ado saho et
Aberto Regibus passus erat,  compensationem
accepisse, et sic sius clausisse summt
territorium. indicant Territorium Misnici Marchionatus
sua  natura non fuisse clausum; sed ex diversi
juris portionibus diverso titulo jureque acquisitis collectum, neqedeo obstare admiptione erritorii alieni–
in ipsa Aismiae fue urbe Misna faere m Burggravii
Imperiales,  ex familia dominorum Reussiorum.
Eb ipsi Marcriones Misniae se aliquando Burgravios
Alteburgenses scripsere.
denique Et cum f. 7. fatetur autor dissertationis
Mathusam et Nordthusam jura territorii
clausi temperare. Eo ipse agnoscit re Territorium a
illud nullum a habe Thuringiae et
Misniae quod clausum dicitur, nullam habere
in hoc genere praerogativam prae aliis territoriis;
nam in omnibus locum habet regula, ulosita interritorio
cum etiam probatio instantiam in contrarium,
admittat. Et E quod ait P. 16. Duces saxonis non habere solum jus prorectionis sed et
quod habetur eo  Quae ad ducuntur eodem S. 7.
de pactis inter Reges Bohemiae et domum saxonipam
circa Schonburgios sendatarios Bohemos; ab iis qui
documenta in manu habent examinari debent.
interim ex verbis allegatis ibidem, quod in quibus
dicitur: manere fenda Bohemica, ogne
siadreniß und eintraque dec sirzogu
zuhaissn etc. non probant quod asserit,
autor saxoniae ducibus reservari jus territoriale;
sed jura eorum qualiacunque tandem sint salva manere.
Dubito an Gallis notum sit quod habet
autor dis. ait. 5. 10. Territoire inclave sumit sumi pro
C lo pro Territorio clauso. Nam dicunt
quidem Galli, enclave dans un territoire, de tervitorio incluso
sed non puto eos dicere, hoc dicere de territorio
includente, quod ab autore clausum appellatur
Definitio autem Territorii clausi 8. 10.
in eodem 8. 10. nihi laborat difficultalibus supra allatis:
Nam ut vasalli inclusi texritorio regulariter
sint de territorio, id est de territorio esse praesumantur; il, ut jam diximus
omnibus territoriis commune est. Ut autem plenissimum
Laud sassiatum in aliquo territorio esse constet, res fancti
est, nec nisi per accuratam enumerationem constare phaberi potest.
itaque hic infallibile argunentum Landsassiatus tuen,.
excludere
Fadhac seculo XVI
fuere
potestatis territorialis
in Erfordiam, a Mon
probatione indiget, cum
a Moguntinis magna
specie rationum op-
pognetus

## Folio 3v — 00068441:0006
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000006.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 86 lines, status machine
est vel circulum admittere vel principium
ex sola
peter. Nam ubi pst enumeratione
partium consta constat merum adesse Laudsassiatum,
non probatur aliquid de parte ex toto, nisi per circulum
sed potius de toto ex parte omnibus partibus.
Et ante enumerationem factam assumere
regulam generalem, et inde ad partem di aliquid
quasi certa certa consequentia argu
argumentari est principium petere.
e ubi Territoria valde inter se miscentur, et immediata praesertim mediatis  sum
dici potest cessare regulam,  de praesumtione, quod quae sunt
quod ao esse in in territorio sint de territorio.
quia revera, tum quia tot exempla qu tun
tum quod   saepe territoria admista non sunt
quia
inclusa, tum  quod exe regu ac praesumtio
quia
multis exemplis in contrarium adductis debilitatur.
Et speciatim si insullic plerius vasalli alieni
distinquenda etiam est consideratio situs
a consideratione vasallagii. Nam aliud est a situ in territorio
argumementari ad subjectionem territorialem;
argumentar
aliud est a vasallagio argumentari ad subjectionem
etiatpi
Et Et pursus iistinguendum est inter
 modeu argumentandi circa vasallagium,
nam aliud It ita argumentari; est meus
esse 
vasallus, ergo presumiturnesse
nisi contrarium probetur; quo argumento uti
potest corona Bohemica: Aliud est sic argumentari pro saxonibu
plerii vasalli alieni in meo territorio siti sunt
de meo territorio, ergo praesumitur, et alios
vasalles aliemos in meo tervitorio sitos esse
Multi plenisis
meos subditos. Vel qua Nasalli alieni in
meo territorio siti sunt da, meo territorio, ergo
et reliqui vasalli alieni in meo terriforio siti sunt mei
vel contra prolibertate  apuds. Franconicosi
subditi. Aind etiam est argumentari pro libertate
hoc modo: Multi  in vestro territorio siti vasalli
erigu
alieni sun sunt vaselli alieni, ergo e sunt subditi
sunt liberi sive vel multi vestri vasalli sunt liberi,
veles a ves exemti a vestro sed vasalli alieni
(sive imperatoris sive alterios constatus) sunt liberi a vobis exeati
ergo equa ego quoque, qui in eadem co etsi in vestro
territorio situs, non tamen vester vasallus, censendus
s sum a vestra superioritate exemtus, donec
subjectus prober.
sed haec tam diversa
ab autore dissertationis non satis distinguuntur
interies
conflictus.
Et collisio hic potest esse inter duas
juris praesumtiones unam a va
vasallagio, alteram a situ, Ham
arumento oc regula, qui est m
nam quando idem est vasallus atter
ejus in cujus territorio situs non es
Tunc enim dominus fendi dicet; qui musis
est vasallus presumitur esse subditus alienus
ad subjectionem
mutti
simodo resin
facto dem
strati potest)
nisi contrarium probetur
At dominus territorii
dicet: qui situs est
in meo territorio
exit censetur esse
de meo territorio,
meusque subditus
Et priore regum vid
Et inquaestione fendorum
Bohernicorum in ilxonia
superiore sitorum; 
Corona Bohemila 
utitur priore praesumtione
at domus saxonica posteriore
tUtra praevaleat alticris
amplions est disquisitionis quae
ex facto pendet

## Folio 4r — 00068441:0007
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000007.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 77 lines, status machine
doctores juris publici
utor diss. 5. 12. negat doctoribus publici
qui in territoriis mixtis, vel in civitatibus imperialibus
vixerunt, recte allegari ad lites _in locis decitendas
Equodem fatior
ubi territoria minus sunt mista. Sed si autores  doctores
illi scribunt de rebus suae regionis, fatendum est eosum
dicta non esse extendenda ultra ipsorum montem.
sed si generaia de jare publico communi sententiam
prudentes
dixere, non  sintque viri docti et id rerum us versati
non vdes, cur nallegari non possint. Au
Et minus suspecti sunt quam illi qui litigantibus
minus mixtorum, et
praesertim dominis territoriorum, sunt obnopis, quale
praesertum ducibus saponiae
sunt qussupertor sunt obnoxii, quales sunt plerique
quibus autor nititur. Et quae autor habet contra Territorium clausum in franconia
it Logvia et Circulo Rhenano 5. 8. non plane admittentur ab illis qui pro ducobe
L
Regula paraegraphi 14 quicunque
in territorio clauso est vasallus, praesumitur esse subditus
potest de omni territorio affirmari, ut qui in ipso
Nam in omni territorio locum habet, ut qui in eo
est situs praesumatur esse subditus; et multo magis
si simul sit et vasallus et in territorio domini directi
situs, hic enim oppurrunt duae praesumtiones.
cursa
praesumtio autem illa debilitatur, ubi plura exempla ejusdem territorii ejusdemoe tendali
in contrarium afferri possunt. Debilitatur etiam
una praesumtio territo situs, a praesumtione
vasallagii, quando sibi opponuntur, uti jam dictum est
9
 casus Schonburgii sequelam a terdinando 1. Rege Bohemiae
hape
odem d. 14
 ulteriore opps faret. Schoaburgins enim in literis
ide
ducis Mauritii non dicit simpliciter, se eam non debere
sed tantum se eam non debere taliter dorgistalt.
daßsre solchre ocderungs halben brchaechmnn brugn
Caim  sin naruzu foaendergestalt
nicst ontin, auch nicst in brans gotreest,
und in mare a sibs Ha aus
aust (olche Maaßs zn dirumi nist fuldius.
itaque non negat servitium, sed servitii modum. quin
imo se ad aliquod servitium offert, fae molle dem
Bentrrdhaust thun, nam quod addit, nicstiant
xelicsi budrum aust gutsu zeillu non potest
haccipi de omnimoda obligationis negatione.
quis enim credat hanc oblationem facturussi fuisse, si
nullo modo fuisset obligatus est. sed accipiendum est
de temperamento quodam in re non discussa, quod
in posterum praejudicare non deberet
Obpigatio
pactum srimissit etiam (eod. 5. 14 allegata)
Johannis Marchionis Brandeburg anno 1393. dithelino
Merohiom Misaiae, 100 centena millia florenorum,
si au vibhetmo Mardtion Misuta solvende
Manhionibus Bran
deburgicis in
Fratconia,
nisi contrarium probe possit.
Wartenbergita andgri
vist dmatidarustat
ia circan
et aliis principibus conti
nobiles in territorio eorum
sitos, corumvevasallos
scripsere.
equites
 (ut c30 equitibu
armatas contra sohu
nem tridericum Electo
rem saxonsae adducere
si ad Regnum Bohemia
pervenicet, promittentis

## Folio 4v — 00068441:0008
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 72 lines, status machine
constituentis ei, in illum eventum hypothecam
in fendis Reussiorum et Schonburgiorum;
argumentum potius contra Misnicos praebet
Nam dicitur, de Manarat qa
oMaregrise sille dao and fbest hur
huflunus) Die Maregrodvr belo dat
xhand bist har zossunus; inne haben, besozn
Agebrame und nuglus haben Hfinc sequitur
manifeste feges Bohatu tat
tabuisse
possessionem et usum aliquem, alioqui johannes
in eventum sui futuri juris Bohemici, nihil tale
promitfere Marchioni potuisset. et, si Marchio misaiae
Migniae
quale aune atfirt atuo
talepis jam habuisset, utique non fuisset restrictum
usque ad solutionem pecuniae, neque ea soluta cessasset,
itaque necesse est Regibus Boremiae plus competisse
quam simplex jus Curiae tendalis; et quod semel
compebiit, adhuc compelere nisi contrarium probetur.
Et proinde autor dissertationis producto hoc
documento, praeter inte jus Bohemicum,
praeter intentionem mirum in modum confirmavit.
Quae 5. 15. I et 17. de praesumtione
ad subjectionem habentur, et 8. 16. De Erfordia
potestati saxonum territoriali (si autori
credimus) subdita, jam supra praeoccupavimus.
Et quae 8. 18. scribuntur de quaestione intriata
an et quatenus subditi imperii magis suo prtucipi
quam imperatori obedire reneantur, discutere
hujus loci non est
idem autor h agnoscit 5. 20. comites
dSchopburq esse immediatos imperii status,
et vocari ad Comitia Circuli saxonici Superioris;
et tamena addit eosdem fidelitatis juramentum
cum homagio plenissimo subjectionem absolutam
et indeterminatam complectente. Electori
saxoniae per solvere. Sed esse statum imperii, et
tamen, alteri constatui absolute subjectum,
nen sunt compatibilia inter se: nique enim talis
ale
status ullum habebit suffragium liberum, nec aliquid
n
itaque licet
eruissione domini
poterit imperio per de praestare
 etagelit Comites schonburgici compareant
in Comitiis saxorum provincialibus) non ideo tamen
su pro subjectas simpliciter, et ab imperii immediate
exemtis sunt habendi insidem dixerim de Citationibus
ad Curiam provincialem . 21. potest enim aliquis incivilibus
incivilibus forum alicubi sortiri, et si propterea non sit subjectus
ofer din raile, und bist alst
lauge, das laere, Husnor
eb odir saissomuiu
Nonige iu bogrum au
semn habus oder Mais-
Nommen Margrabu
u Mis, sundritaa
thusund guta guldem...
bagaseu
Tpauo generalius
ut autor (Eic. et f. 25) de comitibus stol.
bergicis et schonburgicis affirmat
Ecclesiae cathedules
Fimo et Episcopi Maribur-
gensis et Numburgensis, teste
autore dissertationis 5. 2
idem
aufor cum
v
Ecedit quod

## Folio 5r — 00068441:0009
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 6v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000009.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 78 lines, status machine
Idem Autor cum5. 23 defendit eos qui
simultaneam obtinuerunt investituram ab
Electore saxoniae forum suum competens
habere in territorio saxonico, etsi in eo
nec possessiones nec domicilium habeant.
sed hoc jus valde videtur exoticum, nec
dominus vasalli et in praejudicium tertii
vergens. Nam qui dominus alius suum subditum
et in eum juris dictionem non ideo amittet, qua etsi subditus ille
C
esiis ab Electore saxoniae simultaneam injestituram, vl
vel expectationem in  spem fendi alicuias
saxonici fundantem, obtineat. Et tamen jus
hujusmodi nobis pro effectu territorii clausi venditatur
Et dum nimi idem autor nutam multum
tribuens domini duci saxoniae fendi dominotam parum vult
concedere Rregi Bohemia domino fendi, ut omnia
plane jura Regis ad so in suo vasallos extra
Bohemiam in faxeniaa sitos ad nudam recognitionem quaesti  retendali
sab
fendi redigat. judicium de controversias inter plures ie fendo contendetas restringat
vi
illud indubitatum est Statum imperii
posse esse vasallum alterius status; sed
non ideo erit ejus subditus; neque hoc exempla
ab autore 5, 28 allegata evincunt. Et Gallis argumento hoc
hoc princirio abutentis)  concessisque tribus Episcopatibos,
tiam vasallos Episcopatuum Galliae Regno subjicere
volentibus com a toto Imperio contradictum est
verba Hladislai Regis Bohemiae, mihividentur
citata 5. 29. mihi videntur obscura, et fortasse
corrupta. inspiciendusque foret tertus inteter
discuti etiam debent accuratius quae ibidem et parapaphis seqq
de possessione juris territorialis Schoubum saxonici
in schonburgios afferuntur, inprimis quae Ferdinandus 11I.
ad Johannem Geogrum 1. Electorem, saxoriae scripsit
ubi reservato lBohemiae jure fendi domini directi,
non ideo sequitur saxonibus concessam omnimodum
chonburgiorum successionem. Et F. 32. fhannes
11
 Et in literis reversalibus ottonis Alberti
domini de Schoenburque 1669 datis 5. 32 adductis
dicitur quidem nolle eum sese controversiae territoriali
inter Bohemos et saxoneae immiscere, addit etiam:
ist gungsem brybracht und ine Worgelegt heorede
win daß die an der Herrstaff glancha Thursach
territorial grorytighrit ristius, agis quoad institiae
administrationem austro zraenise sed et ipt etc. sed eo
ipso non videtur admibere potestatem territorialem 
amnimodam. Et b eodem Daragrapho Otto Ludovicus
schonburgius in Reversalitus agnoscit solum din Eehegebrachte
felignrata territoriat groristsacua, quod intelligs potest,
Accedit quod Schonburgii non omnino saxo
niae inclusi sunt, quia dynastiae  vel prae
fecturae plaiien Vointsberus, Sehoneet
et parssa quae  sicon burgicab ditiones
includunt, et praetextum dant Territorii
clausi. t ipsae met fendali jure coronae
Bohemicae, sunt obnoxiae. Ut in his terris
 praefecturis saxones non plus jumse
quam ipsi schonburgii habere vi
accepisse videantur. Cum ergo ante
acquisitionem harum
praefecturarum Schon-
burgii territorio saponto
inclusi hoeud fueriat,
minime apparet
quomodo ex acquisitine
horum fendorum jus terri
toriale in alia fenda
Bohemica ipsorum fendis
paria acquisisse fingust
possint. Inquilendum quand
et qua occasione. saxones
haec fenda a Regibus Bohe
velfucto
uae impetrariut
vid. infra s 39. 5.40

## Folio 5v — 00068441:0010
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 6r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000010.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 54 lines, status machine
praeterla
S laerit sin fesie beecht. Tametsi etiam
suis a
ipsi Schonburgici reversalibus imperio
cujus sunt status immediati, et Bohemiae
cujuss sunt vasalli praejudicare non possint
Notandum etiam quod Autor habet 5 41
controvertiam inter Bohemiae Regem et
Electorem saxoniae circa jus schonburgic
Fenda Bohemica in Electora Saxonicis terris
sita discutiendam esse, si opus fuerit,
in fustregis Conventionalitus in foedere
haereditario boGmisser faebenigunus
de Anno 1482 8. Carae belen, de terminatis
domo saxonica interim jure possessorii
finente. Dispiciendum  enim erit
quatenus saxones sint in possessione liquida
et quieta, neque a contradicta.
Atque haec ad dissertationem
nuper aipsiae de jure Territorii clausi
editam monere e re visum est.
imara
paulis
Nunc venio ad opposita disputationuM
conceptum, et primum quidem in synopsi disputationis primet
observo. vat qu Recte recte Brocardicum illud,
a
quod a feudo ad subjectionem territorialem
non omnino valeat consequentia, recte limitari, quando dominus directus
quando Dominus fendum conferens ante collationem, superioritatem in eo
impisdictionem superi territorialem tabuit,
tunc enim fendo collato eam alienasse non censetur
nisi probetur sed quod videtur addi, domin territoriali
ditionem suam alteri in fendum offerentem, timul etiam
cum d etiam cum dominio directo, juritdictionem territorialem
a se alienare, et privative in domnum
simul etiam jus territoriale transferre; id non nisi de dominio
directo jurisdictionis territorialis contesserim, cujus interim
dominium utile, et exercitium omne apud vasallum manet,
persie a ipsum in dissertatione prima thesi 1.
nisi aliud actum probetur
ipsa
Dabitaverim an superioritas territorialis possit definiri
per jurisdictionem meri et mixti imperii cum quibusdam
regalibus conjunctam, territorio fendali annexam et j per investituramiequisitam.
Nam potest aliquis in habere merum et tat aliquam
aliquem tractum cum mero et mixto imperio, et in eo aliqua
terrae
regalia, veluti jus monetandi, jus fodinar metallifodinarum,
et tamen perres alium potest esse superioritas territorialis. Et ut vene
natat ingra it s. Regb multa regalia
Garmanilis
in seudis imperiinosr
in fendis imperialibus

## Folio 6r — 00068441:0011
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068441/jpgs/default/00000011.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 74 lines, status machine
Nec concesserim quod dicunt allegati
thesi 
dutores 2. Originem superioritatis imper
territorialis esse ab investituris imperatorum;
quia olim multi fuere dynastae in imperio quia qui
ditiones suas jure allodii obtinebant; etsi
plerique postea inde fecerint fenda oblata. Caeterum
im
Comitatis  nunquam fuere allodiales, sed semper
fendales. Etsi o (de quo dicta th. 2.  fine) sed
semper fendales. Etsi postenioribus temporibus fortasse.
contigerit, ut quidam domini Allodiales silva manem
contigerit contra veterem comitatuum naturam,
ut  Allodio salvo qualitas dignitas comitatus
recte
ditioni tribueretur
Nescio an  consulto asseratur thesi 
Regem Bohemiae, pare profana, imperii,
vulgo Laudseindan, non obstringi, quia
EsiComitiis impenii de anno 1495 et de anno 1500
non interfuerit. Namtppax huj publica
est de essentia omnis Reipublicae; et anterior
Recessibus illis Comitialibus, etsi  in i
anctiored fuerit munita. Se Que Bohemi
sibi licere patarent in alios, alii vicissim usurpare
se posse putarent in Bohemos, ita tranquillitas,
et tandem compages imperii labefactaretur
quam conseovari etiam Bohemiae interest, et magis
adhuc Regis Bohemia prato, quisit Acchidux Anstriae imo Imperator. oe
disser tatione ecunda th. 6. utiliter
cilatlitera Reversales Augonis de
Schonburue de anno 1586, ubi Unde apparet
Reges Bohemiae etsi superporitatem erritocialem
dominis de schonburqus concesserint, tamen sibi
servasse jus se quelae et aperturae. Verba
Videndum est an non antiquiora ejus rei
tamen
documenta reperiantur. alioqui saxones fortasse
dicerent Hugonem illis suis novis reversalibus antiquiori
antiquiorbus saxonum ribus praejudicium
ux
afferre non potuisse. Inter cessionales Regis etiam
Electoris saxoniae majoris sunt momenti ad jus
fortius adhac argumentum praebent. Et plures actus  conquiri operae pretium erit
jarisdictio nemBo remicaum fud compubandum.
Hene observatur th. 4. vocem gesonam, qui ellegatis in disputatione Lipsieusi
non temper inferre Landiassiatum en subjectionem actibus opponi possint
sane eo literis  Johannis parctionis Brandeburgici
supra citatis, clarissime apparet Reges Bohemiae olim
olim multa utilitat, fruct fenda schionburgica in potestate et  habuisse,
unde credibile est saxoniae duces.
et pauatim
Misniae Marchiones serius et paulatum viciniae commobitate ulos, serius talia ad setraxisse praesertim ex
seruis et fat paulatum jnra in hac ferta hac jura pro farte quo religioni mutatio, Schou in gros
as
et ex iis utilitates percepisse
fortius cum smmilis saxonibus colligavis
sei nor sine magno puris el libertatit pser lorum detioem
 ut etiam th. sequenti
agnoscitur, maltiolim
(ut taceam, solam
absentiam non
eximere
ut abusus Faidarum
et diffidationum in
turbata ad defectus
turbatae reipublicae
referendus tolleretur
assertio alicui sustineri posse
de videretur. verem
 tamen ut prudenter
consulto, praesertim hoc loco profentur
et
Reussica

## Folio 6v — 00068441:0012
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5r); this page is its left half.
# No recognised text on this page (recognized).