# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Piece: https://leibnizlegible.com/api/records/58343/text
# Catalogue record: 58343 — Demonstratio Substantiarum incorporearum: Sechster Entwurf
# Incipit: Propositio 1 Nullum est Spatium Vacuum sensibile in mundo aspectabili
# Date: 1672
# Akademie-Ausgabe: AA VI,3 N. 003
# Record in the Leibniz-Katalog: https://leibniz-katalog.bbaw.de/de/extended-search?id=58343&katnr=Cc2+489%2FE
# AA VI,3: its series at Leibniz-Forschungsstelle Münster (online after accepting its terms): https://www.uni-muenster.de/Leibniz/seite5.html
# Work: https://leibnizlegible.com/work/00068606
# Title: Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4
# Folios: Bl. 67 (from the shelfmark LH 37, 4 Bl. 67.68r°): 2 pages, canvases 141–142, page ids 00068606:0141 to 00068606:0142
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068606&page=141
# Lines: 101 recognised on 2 of 2 pages, mean confidence 0.93
# Catalogue: Leibniz-Katalog / Arbeitskatalog der Leibniz-Edition (https://leibniz-katalog.bbaw.de/), ed. Arbeitsstelle Potsdam I der Berlin-Brandenburgischen Akademie der Wissenschaften, CC BY 4.0.
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio 67r — 00068606:0141
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 70v); this page is its right half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068606/jpgs/default/00000141.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 56 lines, status machine
um est
Patium
in munde aspeclabile
fire
Incp positio nabis sussicit, tan tospor dum
a id demonstrabitur nullum plane vacuum.
8
posse. Ortenditur autem a posterioriul vocant.
nsu  expterimentis. Primum enum in tellaren
ncumpacente eam regione aeris nullum. vacuum
ess vel hino patet, quea nullum spatium ea tquod
sit corpore sen sibili repletum, aut per quod
occes sensuum, lucis inprimis, colorumue, nom
e ciciant, species autem istas aut corpora, aut con,
pocum conatus motusue esse, pro demonstrato suppo
p (etra tellurem in immensa coeli regione ide
concunt Radis siderum qui ex quolibet coelipunio
seu sibili pervenire possunt in quodlibet punctum
ser sibile superficiei terra. Ha nullum est punduo
si rerficiei terrae sexceptis duobus polis quodnonali,
qu ndo illastretur à sole planetisce; aut quod non
q petuo illastretar a stellis intra euis hordeoatem.
carentibus. et in genere manifestum est sensu corpas
locidum radios diffundere in orbem, deunullum esse
punctum sensibile intra spharam actiuitatis eiis
C
usque scilicet videri potest, in quod non cadat radius
i
is. Jam intra sphaeram actiuitatis siderum est totum
ins ruallum inter ipsa  nos . videntur erum utique a
nobis:) ergo nullum est punctum spatii sensitile intoto
intervallo inter sidera quae videntur,  nos quod non
cadat radius lucis nisi aliquod corpus obtrans, ei
pundto spatis insit. Jam omnis racius lucis est aut corpus
aut corporis motus, pressioue. Nullum ergo est punctum.
sensibile vacuum in toto intervallo inter sidera de
nos, ac proinde intoto mundo aspectabili. Hocargu,
utum vim demonstrationis habere judico, acproinde
Sigura Mustrandum artitror.
B
C
D
Ao abcd. mundispespecta
tanto sidera a puncta telluris, quibus sidera verti
caliter respondent E. F. G. H. Manisestum est erum omnia
puncta sensibilia spatiorum a f5. beg. efh.
de g. esse radis, ac proinde corporibus plena; cum
enim radii ex a. prodeuntes, omnia puncta sensibilia
l’ingant apud nos, seuin arcu h ef. multo magis omnia
intervalli intermedis altingent, ut arcus il. Nullumenim
punctum assumi potest in arcu il. per quod nontraiscat
radius exa. in arcum feh. C dudumabopticis
dmonstratum est, tantum radiorum transore per
lineam vicinam exiquam ut il. quantum perremotam.
ma orem ut feh. madegjodem tadis entreniput aifi
(XXVH, N

## Folio 67v — 00068606:0142
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 70r); this page is its left half.
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068606/jpgs/default/00000142.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 45 lines, status machine
ath. comprehendantur oc proinde si a ud nossim
spatia sensibilia radiis implentur, multo magis in
medio intervallo side ri vicniore idem eveniet, cum
tadii tanto densentur magis, seu cum locus exiquus tanto
plus radiorum accipiat, quanto locs est luudo vicinior.
Cumque ea punita in circulis abcd. et esgt. possint
assumi ubique. sequitur in toto spatio inter ab. c. d.
 e. f. g. 3. comprehenso nullum esse punctum sensi,
bile vadiisvacuum ac proinde corpariou l. E. D.
PROpOSITO, AS
Omnia mandi aspectabilis corpora sensibilia sympathica sunt. 
thica suntsine: nalla evenire potest nutatio sensibi,
lis in quolibet corpore sensibili, unde non matatio ali
qua, etsi aliquando insensibilis, in alio mundi aspecta
bilis corpore sensibili utcunque remoro sequatur. Et
verum est in mundo quod Hippoehales asseruit de
(orpoce humano, Wava 6dxico X 6  a qV
si demonstratum esset nullum plane vacuum dani inman,
do, theorema nostrum posset generalius concipi, omnia
scil: mundi corpora Sympathica esse. Interea cum
vauum sensibile exclaserimus prop. 1. Instiluto nostro,
quale concepinnis sufficit, quod ita clarum reddemus.
Esto exempli causa corpus aliquod utcunque remotum et
grande, quod eminus appareat rutilum, quale est Mans
certum est colorem ejus rutilum, a partium dispositione
pendere. Cagiteturprimum mutari dispositio inpantibus
etiguis, non ideo minus apparebit rutilus; at si sape
repetatur mutatio, in partibus, scilicet exiguis plaribus,
tandem fiet sensibilis e color rutilus uanescet.
Necesse est ergo singulas mutationes partium, utcunque
exiquarum sensibilium tamenimutasse aliquid inactione
martis innos, etsi insensibile, nam si prima mutationihil
egit, etiam secunda nihil egit, e tertia, et singulae alia
ad est in unucersum omnes, ac proinde color rutilus non
mutaretur, nutata licet ut anque partium omnium dispo,
sitione, quod est absurdum. Necesse est ergo omnem
in superficie Martis partis exigua scasibilis ei sal:
qui in Marte esset. Imutationem mutare actionem
Martis in nos, ac proinde passionem quoque nostram bsi
ea mutatio nobis sit insensibilis, donec saepe repetatur.
Quod argumenti genus cum eo coincidit, quo Aoici ad
aceruum suum seu foritem conficiendum abutebantur.
Ajebant enim illi primus pilus erasus caluum, aut
nummus ademplus pauperem non facit, Ergouligne secundus
si non primas e secundus, ergo nec tertius, usic in iafinctum.