# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Work: https://leibnizlegible.com/work/799245801
# Title: [Sciagraphia Historiae Aethiopicae, Sive Regni Abessinorum, Quod Vulgo Perperam Presbyteri Johannis Vocatur ... Aliquando In Lucem Proditurae] Sciagraphia Historiæ Æthiopicæ, Sive Regni Abessinorum, Quod Vulgo Perperam Presbyteri Johannis Vocatur ... Aliquando In Lucem Prodituræ (shelfmarks Leibn. Marg. 60, Stück 1; Leibn. Marg. 60)
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=799245801
# Lines: 1,660 recognised on 51 of 51 pages, mean confidence 0.80
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio  -  — 799245801:0001
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 7 lines, status machine
ED WILHELM LEIBNIZ BIBLIOTHE
IEDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK
tur: LCiton. Mar9. 6O: Leibn. Mar9. 60, Stiick
eeeeeeeeeeeeeeeeee
d
e
tltttttitiss set it tetetsee

## Folio  -  — 799245801:0002
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000002.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 5 lines, status machine
ei 6n. Plarg. de
l
stt
aenvasCHLauBESA
ibn. Mar9. 60: Loibn. Mar9. 60, SuiC

## Folio  -  — 799245801:0003
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000003.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 7 lines, status machine
ttitiit titiit
 es si1IIHIIIHIIIHIIIIII
t
AED WILHELM LEIBNIZ BIBLIC
atur: Leibn. Marg. 6O: L eibn. Marg. 60, Stiick 1, (3)
eeee
AIEDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHE

## Folio  -  — 799245801:0004
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000004.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 7 lines, status machine
1I
111
MMIMIMAHIMIHCIMEIEIIAMIICIMIIIIIIEIMIIMIHIHIIIIIIIIIHIIII
FRIED WILHELM LEIBNIZE
latur: Leibn. Marg. 6O. L eibn. Mar9. 60, Stiick 1,
eeeeee eeeeeeeeeeeeea
IEDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK

## Folio  -  — 799245801:0005
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000005.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 7 lines, status machine
se be   s  s ss f  s li
l lde111tdit
1
RIED WILHELM LEIBNIZ BIBLIC
atur: Leibn. Marg. 60: Lcibn. Marg. 60, Stiick 1, (5)
eeea
NIEDERSACHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK

## Folio  -  — 799245801:0006
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000006.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 6 lines, status machine
e
1
lili   
FRIED WILHELM LEIBNIZ BIBLI
tur: Leibr. Mar9. 6O: Leibn. Mar9. 60, SUick 1,
NIEDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK

## Folio  -  — 799245801:0007
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000007.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 15 lines, status machine
aud  a Ld t  L  LLLLD
STV F
IOR
DUOD VUILOO PERPERAM
BYTERI IOTIA
YOCAFUR,
DEOVOLENTE, ALTDUANDO
EN LUCEM PRODTEURE
A. V C FO R E
UIDOLFO.
e
ouo
E N A
A. 5. C2d. IdC. LXXVI.
Ex OHicina Orientali S AMVELIS RREBSTI.

## Folio  -  — 799245801:0008
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 13 lines, status machine
PHL.C A
lcarti
tTANNOViti t
it
s
Maitstitsit
1t11
Msttttitt
ttttt sitlsel
Ms
NILHELM LEIBNIZ
ERSÄCHSISCHE LANDESBIBL
Leitn. Mar9. 6O: Leiton. Marg. 60, Siict

## Folio  -  — 799245801:0009
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000009.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 35 lines, status machine
IRDOERAPMUS LECTORIS.
es
es
essti
da
une
Flicuie huc usque parcim in adverlariis
(parta; parcim in ipsa auctorismemo-
 d ria recondita HISTORTA ABESSI.
 NTCA, cujus Sciagraphiam cibi nunc
do, ainice Lector. Cau lx hujusrei praecipuxe FUCrunE
negotia prblica de functiones oravislimae, quibus oc-
cupacus fuit, de etiam nunc occupatur Vir Amplisti.
uS; reliquas ipse aliquando indicabic. NunC verO,
poltquam doctum ee linguanim peritum adiutorem
librariosque idoneosnactus ett, qui inquirendi, con-
Scribendi, describendique operis fui labore euim levare
postine, non dubito, Iliftoriam dignitate aeque ra-
ricace lua commendabilem, olim lucem visuram. Oua
spcFretus, praemictere volui opusculum hoc, eschedis
Ructoris, cum venia ejus, ope amici cujuldam, eru-
cum, Lectorem benerolum orans, uc si quid minus
diligenter excerprum frierie, vel claboratio ipsa muca-
tionem aliquam operi Forre allacura siC, ne id mihi vi.
EIOveTEAE. AdhxC, Si pOsluculencum tcriprorem Bal-
thasarem Fellez, anro 1660. Uly Sipponx edicum, re
centiores relationes de Ratureont illius posticeac, vel
moniciones perticiendo operi uciles in promtuhabeat,
ca (qne cum Auctore rempestire communicare velit,
cercus esse porerie, magnam se apudillum
ratiam imicurum. Vale.
2
2
5C.L
C

## Folio  -  — 799245801:0010
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000010.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 30 lines, status machine
3 +  +  4D
necta erto
e lLRL
q
da enemee
odo
DLEGOME NA
Ecalio hujus tristorix 2. Auctoris Audia ju-
renturis, ejulque philoßlottia. 3. 910 Pa-
eto ad cognitionem Linguarum Orienta-
Alium, in primis Athiopicae, pervenerie.
4. Amicitia ejus cum Abertinis _ 5. Com-
mercium licerarum Athiopicarum cum Abba- Crregorio
Abessino, viro gravi de rerum patriarum insigniter gnaro;
exoricarum non item. 6. Fjus laus continuatur, restimoniis
quibuldam allatis, ex Tellezio, D. Joh. Ernecto Gerhardo, 8e
aliis. 7. Occasioitineris ejus in Curopam, 8. Primo in lta-
liam. 9 Deinde in Germaniam, de quidem Cotam, ad Ducem
Saxonix Enresrum, laudacissimae, ob cua inrem Chrictianam
Studia, memoria Principem. 10. Colloquia Consiliariorum
tam Politicorum, quam Ecclesiasticorum, jubente de Caepe
praesente Principe, cum illo habita. Ir. Fpistola illius ad paul-
I0 ante dictum Ducem, ejusque Filium natu maximum
PrINCIDEM TOH A NNEM ERNESrUM p. m. Achiopice ScripCa.
22. Ejuldem lamentatio cum epicedio super ejusmorte, etiam
sEThiopice. 13. Inligne ejuldem judicium de Ailio ejus le-
cundo genito, Principe FRTDERTCO, tunc puero serenni,
restipiis paternis Feliciter nunc insistente. 14. De ejus abitu
e obituin Oriento. 25. Literx illius Achiopica ad auctorem
data

## Folio  -  — 799245801:0011
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000011.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
ddta conpruis locis ips operiinseruntur. 16. Hlinc certiora.
de chiopum Christianorum moribus cognita, 17. in pluri.
mis diversa a vulso cdicis. 18. Auctores, qui de Abesinis
Ecriplerune, enarrantur cum quadam epicrisi. 19. Tellezii
judicium de Francilco Alrarezio. 20. Ulrreta, Scriptor Valen-
tianus, perstringitur. 21. Codignus, de aliirecentiores, in pri-
mis veroBalthasar Pellez, Pater Societatis JF S U LusItanUS,
Laneaeur. 22. Indignatio Gregorii adversus Furopaorum
Ccripeuriendipruricum, 23. uc de ejusdem de Typographia
Tententia. 24. De dignitate d utilitate hujus historia, 25. qua
accuraciiis ab Auctore eradi potuit, quam ab aliis, qui nuI.
lam Aichiopica linguae habuere peritiam. 26. Caula cardio-
ris editionis exCnsANtuT. 27. Oux nunc, asumto adjutore,
accedentibusque rariis adminiculis, ampliuis non dilata.
1.
LIBER PRIMUS
AOIT DE IPSO SIIBJEOTO, CON.
TINENS GEOORAPMLTOAET
PTIYSICA.
C A P I 7
1.
E
Denomine Reoni Abessinia, 
Abessini vocentur Athiopes.
CM
n
 Ariae adpellationes Regni Abestinorum referun.
 cur. 2. Indix nomine apud quosdam veterum ve-
 nic. 3 Etiam recentiores aliqui Abesinos Indos
vocarere. 4. Apud Ccriptores Cacros AvEsuiras dicuntur, re-
etius arumitae, ab urbe Regia ixuma. 5. Anonnullis eriam.
Homerita. 6. Apud Orientales de vicinos Arabes pur
German. BabescB) CaII. Habecb, in Plurali C.  lin sub-
Sehan Fabestini. 7. Ouodprocul dubio anciquum e senui-
a
nuM

## Folio  -  — 799245801:0012
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000012.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
num illorum nomen, idque intoto Orientenotum. 8. Ve
Rigia hujus nominis apud reteres Ceooraphos. 9. Varia il-
liusderirationes. 20. Lusitanis, semora aspiratione, vocan.
tur aberins, quod legicur EIbeschinB. it Ipsi quidem receri
seu doctorum lingua, (quae illis librorum linsuadicitur, ut
intra docebitur) rocabulo a Ciracis accepto, sed nimis gene-
s
PD.
e
t Lgopyagan  thiopes,
TEyopya, Regnum Pthiopia, 12. ac nomine peculiari 0) etHi
6992, vel C
terram Francorum Peu liberorum. 13. Placet, ritanda aequivo.
cationis caula, specialenomen abessiniae, seu, ut alii volunt,
Abassiae, jam in Furopa latisnotum, r4. quamvis de generale
nomen Ethiopia interdum retineatur, cum de prilca sente
vellinona reterirel de Ecclelia Athiopica Termo habetur.
C
De ejus situ)
inibus.
YoCTcum esthoc Reonum in Africa Cupra Aorptum (uB 2Ona
torrida, 2. inter decimum sextum de octarum circiter
gradum laticudinis septentrionalis. 3. Vulgo isitur maleul.
tralineam aequinoctialem extenditur. A Longicudinis era-
Aushrand aeque certisunE. 5. Actamen centum d quadrarin-
ta leucarum Lusitanicarum interralIo aestimzrune Lusitani
Reonum hoc, qui iter ab Oriente Occidentem vertus emen(i
Func. 6 Ouod olim ance Callarum cempora lonse latiusse
extendit. 7. In plaga Septenerionali conterminum habet Re-
e e
enum  EEF Funasch (Fungi L. USICaniS) sIvC PVEC= Syn
nar dictum, receris DTubix parremr. 8. Per Orientem juois
montium, qui mari rubro praetenduntur, munitur. 9. HIOC
mare paucis describitur; maxime importuolum, d, ob bre-
via e srrres, periculocum efl. 10. Fretum ejus ArabiCe VOCa
euX

## Folio  -  — 799245801:0013
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000013.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 60 lines, status machine
Ocdl
Velet
11,
DeHC
jopess
es
9.
IVO
IIIMC
erale
CMC
1.
se
cit
OAa
itet
ut
2
A1Id
BA
(1N
C
p
i5
Dc
e
FT LSiSI CS Bab. et- mendeb, I. c. Porta asslictionis, in
tabulis Gieoxraphicis male Babelmandet. Er. Dehinc Re-
enum Dancale _ Adel, 12. aliaque Regna Abessinica d Call2-
rum gente occupata, per insentem terrarum cractum, vertus
meridiem sequuntur. 13. Mox Zynd(chyro atque Alab2;
24. Ubi ad Occidentem rersit, Tnarra. 15. Fandem Aumens
Males, _ ipseNrilus, 16. immensaque deserta ab Occidente
vertus Septentrionem interjacent, per quae Aichiopes Noma-
des (Lulitanis Cafres dicti, de quibus intra) incertis sedibus
VaganEUF.
CA
I
vistone Abessiniae in divers
Regna (5 Provincias.
P. P Tumerus Resnorum Abertinia apud TTistoricOS nON
L idem est, quia provincia cum Regnis ica dictis dnon-
nullis confunduntur. 2 Insigne mendum reperitur in Epilon
B0 Athiopico Frangelii Johannis, ubi Z DB + LXIL. pro
ADB= XXTI. Regnis potitum, quod aliquos eorum
Fetellic. 3. Ultra visinti esse constat, s vecera e hodierna
computes. 4. Fnumerantur exore Cregorii Aithiopis. 5. Pri-
mum quidem e optimum est Reonum Pyerense; sed pro-
bonuntur ordine Alphabetico, quo Faciliis quaeri de inve-
MITI BOTTINE. 6. ZFD, D,E Amhara Reonum totius ABCN-
nix celeberrimum, Resum hodiernorum patria, in tabulis
malemons Amara. 7. Unde linsua Amharica nobilinima to-
eius Reoni dialectus ortum habet. 8. Z Y)= Ancot, seu
r
Atr L). q. F Tansot. 9. 1 
Basamidri, Reonum amplum de Fertile, cum Germania com
Parabat Gregorius. 10. Ibi Provincia (D DIR D  Waina-
daca, ubi crainus, Aagellum Aberinia, superiori seculo Oc-
cubuit. XI. )Cn F Bali. 12. C HV  BiZaM. B. C9) EF
BuBna.

## Folio  -  — 799245801:0014
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000014.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 43 lines, status machine
Bugna: intabulis Bucana. 14. R, .  Damot. 15. RPC
Davaro. 16. fFDAPF DembyaReonum, in tabulis inepte
Ambian Cantiva, nam ticulo VV E F.  + Rentibae, PrOrexCO.
honectatur; ibi castra Resia diu Pohta Fucrunt. 17. V
S.. F Rembat, cujus incolae rocancur NINEF  S P = Seb- A
Fadya. I. C. Fadiense s. Hlinc adea male pro Repnopeculinripon
12 +
nitur. 18. XE F Coinisch. 19. L M IC + Fatasar. 20.D4
. F Casac. 21. TE + 6ain. 22. DH L (lege more Calli
a
C0) Cajague. 23. 9) e.  = Cyam, al. Guedom. 24. 7  
.D= (lese ut Calli) Gojam, nune corius
Regnifere centrum, Nilo ambirur; cujus iti Fontes, ancir
quitati tam anxie quaesiti, reperiuntur. 26. TlOC autemRC-
onum inculam Merien esse non posse, contra Fellerium al
PerIEUT. 27. 377
1+ Conea. 28. Ve t Ouragc. 29. γ24
Gena, quod, ut deregnum )L: Bali, in Rcto Registitulo in
unum vocabulum male contrahitur hoc modo: Belecans.
30. 5. 4. 4. + 1fat. 31 1h0
8 I= Samen, Fellezio Cemen,
_ compucatur inter provincias. 32. FZ J. = Schat. 33. FBP+
Seva, Amharice P P = Schama, L USIC. X04. 34. P  = Set.
35. a.69.
eot Tyere, intabulismale Tierai, pejus Tecia, (unde
corrupre linsua Tegiana) pessime Tigremabon, hocenim eAt
1
ue
co+ ODr
1F Tyere macuangn, Proregis titulus, 9. d.
Tudex Ceu Praeses Regni Tyerae. 36. Continet (b se magnam
Provinciam (D∞y+
citMC Mydrababr, hoc est: Regio
maritima, qua _ iplapro Regno anonnullishabetur, de pro-
xima est mari rubro, intabulis male Barnagasso; (TINCi
e
1.FIi Bahr. narasch enim eMt praetidistitulus). 37. Rnon
nullas minores NDH. )= Mazacam, DD, t Wacaram,
RAC. D+ abare ale _ alia5,. qua recententur. 38. D F F
Weasch, LNSIF. 05GC. 39. DN4 = Walata, Lusitanis Olaca.
40. X
ShC PF marra. A2. Plura Reona Fellexius recenset,
quae

## Folio  -  — 799245801:0015
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000015.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 44 lines, status machine
11
C
N
15.
37
1.
de
d.
1
0
d
Aa
1t
quae mihi Greporius non nominarit, veluri Alamalé. OXe.
l0. Becezamora. Sutgamo. Bahareamo. BOxa. Cu-
MaT. MOca. Aurah. MarraBeC. MIaNS. 42 EE CONErA
nonnulla omisie, veluti FAcaGAT. CaFaC. G ajaguC.
Combo. Gonga. Schac, _ Sec. 43. Provincia infi
eniores sunt W elkaic, Tzagade, Inderea, D0ba. 44. L. X
his Regnis de Prorinciis Galla desolarunt, sibique subjece-
runtsequentes: Llangor, DaWaro, W cd(Ch, Bali, GV-
rage, Genz, ut de partem Walekae, Itacxe, Coydinae, Cai-
nae, Schox, Rembacae, Coincichae, Damorae, Bizamx,
UE de Rexna d Tellerio modonominata, nobis usque adhuc
incopnica, sicur intra pluribus docebitur.
C A P I T IV.
DeTabula Ahessinia Geocraphica
vuleata (5 Auctoru nova.
. P Abula Abestinia Geographica rulso edita, CCU PTOr-
L Cus erronca, e a Gregorio mulcum irrila, rejicitur.
2. Nocantur Creopraphi inconsiderate sine admonitione le-
ctorum e line idonea auctoritate talia edentes z. Vera Regio
numnomina scriptura d elocurione Lulitanorum valde cor-
rupta. 4. Fjuscemodi exempla etiam in aliis linguis ee tabulis
perunirersum orbem obria. S. Consilium deFormando quo.
dam Alphabero Ceographico omnibusnationibus Furopais
communi. 6. Tabulanora ab Auctore extibetur, haud dis-
limularis ejus defectibus. 7. Oux antchac manuseripea Regi
Dania de Electori Palarino ab illo oblaca Fuic, vulgatae in gra-
dibuslonsitudinis de laticudinis similis, exculatur. 8. AppO.
nicur inceora ACrica, majorisperspienitatis erso, 9. nec non
cabula Abessinica chiopicis literis delcripta, ex qua vera de
senmina Regnorum e Provinciarum nomina coBnOLCUNEuT.
C A

## Folio  -  — 799245801:0016
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000016.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 35 lines, status machine
C A P U 2
Decaelinatura e
aeris temperie
2.T7 Aria ee mirabitis est constiturio aeris in hoc ReprO.
2. Ferridissimus est in locis deprestis, q+ Roladi-
ctis, 3. quem Lulitani non nisi ieni comparant. 4. CiregO-
rius sapeioni internali. 5. Temperatus est inmediis regio-
nibus, ubi calum est saluberrimum, ec incola lonpari, nisi
quod in Regno Tyere sub inicium veris Febres Brassentur.
6. Paullo Frisidior est in Regionibusmontosis, ita uc ibima-
distimeatur Frisus, quamaelcus. 7. Immo nonnullis inlocis
mitiores Cunt ardores aectatis, quam in Lusitania. 8. Ex hac
aeris varietare horrenda tonierua, alibi rix audita, perci-
piuntur. 9. Disputatio cujusdam Abemini ee AOrprii, utra
luarum Regionum alteri praeterenda 3 T0. Temeritas vere.
rum Philolophorum zonam torridtam inhabitabilem existi-
mancium. Ir. Anni tempora, quae apud Furopaos quatuor,
hic plane confusa de incerta, nec ubique eadem (UInF. Y2. Sp3-
tia dierum atque noctium ob sphaeram ibi rectam fere sem.
per Cunt aqualia, 13. eoque dilucula atque crepuscula bre-
viora. 14. Venti in montibus crebri. 15. In locis profundis
rari, hincille astus intolerabilis. 16. Sermo mercatorisjon
colus de pretio rentorum ad interrogationem Alie Regis.
18. Nixibi nulla rel raristima, sed ejus loco grando minura im
oncibus datur.
1.
CA
Demontibus cerso
bus praeruptis.
P
Oa Regio est maxime montola adeoque curribus se
 rhedisprorlus inria. 2. Greporii Permo de eRedis de
carpentis. Z. Pleraque Regna, reluci Bagemdyr, Ambara e
Wale
et

## Folio  -  — 799245801:0017
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000017.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 33 lines, status machine
5i
0.
e
W aleka, PErPCTUO MONEIUM jUBO CONLINUANEUT. 4. DeTerI-
buntur rupes prorsus inexpuonabiles, a natura sic Factae, et ab-
Ecissae, utascensu Careant, de Famen habitentur. 5. AEquehac
Cunceorum munimenta e cempore belliretuoia. 6. Recen-
Tencur nonnulla.7 Incredibilis alcieudinis hic dantur mon-
tes ita ut Alpes montesque Prrenaiillis, qui verosque ride.
runt respectuillorum, humiles rideantur colles. 8. FCmon-
Tes Lusicaniae, quamvis praealti, ludus jocusque censeantur.
9. Valles coneri protundistima, ut ex alto abpsum ce conspi-
cereputes. 10. Demontemunito Regni Amhara, custodien-
dis olim liberis Resiis. Ir. De rupe quadam fudaeorum, (Ic di-
eta, quia d fudaisincolitur.
C A P U 4
VTI.
Demineralibus  metallis.
r. TN cortanti(que montibus metallorum atque mineralium
aftatim reperiri credunt. 2. Sed peritia ca scrutandi de
eRodiendi AbessinOS defcit. 3. AurO abundanE RCgNADa-
mot _ Tuarra. 4. Sed exarena de limo Auminum, instar ora-
norum, collisitur. 5. Arsento destieuuntur. 6. Plumbivero
Catisreperitur. 7. Nec Ferri copia deest. 8. Sal Forilis in Con-
Ainibus Regnorum Tyorae _Tlangora abunde datur. 9. AC9;
is in Abessinia, aliisque vicinis Regnis ee Prorinciis rarissi-
mus, ac ideo propecunia cAt. 10. Cemmis plane destituuntur,
quidquid eciam nugetur Urreta Frirolus ille Auctor Valen-
tianus. 2r. Scimmi Ccustibium Ach. YVAO F Cuchl, tingen-
dis oculisin Frequenti Orientalibus est utu.
 L.
Se samanibus E lacubusdus
in specie de Nilo ejusque fontibus.

## Folio  -  — 799245801:0018
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000018.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 34 lines, status machine
E Nilivariis nominibus. 2. Cur Hebrais rocecur nirmu
3. Aichiopice rocatur o)em
hF recor Gibon, ex GCn. 2, 13.
_ quare  4. Hlodie Abesini cum appellane Amharice RP
bavi, vulsomale abanhi de Abbahuis. 5. Idque derirari pu-
tant dvocc RN) = Ab, i. c. Pater, qua(i Nilus eset pater AU-
inum, quia omnia Aumina Abesiniae, Paucissimis excCpEIS,
colligir. 6. Veterum curiositas e dubia circa Fontes Nili.
7. Illorum reristima demonstratio. 8. Cursus Nili ab ip(0
Cregorio Ethiopice descriprus. 9. Aqua ejus dulcissima ac
Caluberrima à Wendelino cum Serrectana cererilia compa-
ratur in praetacione libri de Admirandis Nili. 10. Caula exun-
dationis ejus. Ir. Flurius Niger, qui ingenti alreo Occidentem
versus Auit, parsNili Ainistra esse putatur. 12. Nonnullorum
auctorum hac de retestimonia. 13. In primis Ceographi Nu-
biensis Clim. r. Part. 4. (cujus verba referuntur de applican-
TuT.) 24. 8 Joh. Leonis AFricani. 15. Gregorii AThiopis de
hacre Pententia. 16. Tlinc conjectura, dextram Nili partem.
in alreum sinistrum, nempe Niorum, derirari posse. 17. AL43
lic ob diminationem aquarum exundare nequiret; idque
perniciem Aoreto, d ita Turcisafterret. 18. Consilium de
ducendi Nili in mare rubrum ob interjacentes montes va-
num videtur. 29. DeAumine Mareb, Facaze, Males, aliisq
Auminibus insignioribus, quae omnia aquasluasin Nilum et
Fundunt. 20. De inundationibus eorum tempore hiemis,
ob densissimos d Fere perpetuos imbres, quae voradeunica.
exundtationis Nili caula. 21. Gregorii verba ex Epistola ejus
hac de rO exCerPTA. 22. Flumen insigne  PF F Hamasch,
quod Fusicani suomore scribune oaxe, Colum rersus Orien
tem RuiE; 23. 2guas autem Cuasnon inmare, quodmireris,
Tedinarenam, exonerar. 24. DeLacuTZana, NAC + REF
Babr- ZZana, Barcena intobulis, alids Bahr Dembea; i. C. Mare
Dembee. 25. Demarirubro, quia hoc tempore Abessiminul-
land

## Folio  -  — 799245801:0019
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000019.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
Jam ejus partem possidene, supra paucis actum. 26. DCFabu.
Lolo fudaeorum Aumine, quod piio=DD Sambation, L. C. Sabu
baticum rocant.
A
le +
eatc
5
De fertilitate soli in genere  de ve-
eetabilibus (5 Plantis in specie.
2. YN mediis RegionibuSterra FrusuI FeraX. 2. Ubertas gC-
Amina astatis. 3. Alicubi eriplex daturmesis. 4. ID F 2
Tef Frumenei minutissimi genus, pani consiciendo utile.
5. Odorem ejus Cresorius arinca seu secalinostraci, sibi iono-
co, comparabat. 6. Adhaeceritico, hordeo, milio aliisque
leguminibus abundanc. 7. avenam ceu lolium spernebat de
indionam cultura putabat idem Gregorius. 8. L.Oca tempe.
ratiora pramine de Roribus lacistima lunt, ob perpetuum ca-
lorem d uliginem per subterraneos meatus e montibus de
stillantem. 9. Tlinc mapnitudo boum de copia mellis, de
quibus alibi. 10. Faenum conreli de inhorreis condi, supe-
bat Ciregorius. I2. Cnici nomen d Wlus. 12. Hlerbas odora-
tas de medicinales Furopa plera (que Porident, dc 13. Praeter
easnonnullas peculiares Amadmasdam _ ANazOC, quarum
virtutes mirabiles describuntur. YA. Lupulo carent, cereri-
Siam (inc illo coguunr. 15. Vites de uras praestantissimas ha-
bene, vinum tamen inde heri nequie, _ cur : 16. Mala deprra
nostratianon habent; 17. Contra vero mala Medica, Citrea,
Punica ac Perlica, item ficus sine cultura crefcunt. 18. L aus
nostrarum abierum e Capinorum.
ad L
ll
ca
De animalibus quadrupedibus.
X. YD E Bobus inulicaca magnitudinis. 2. De cornu quodam
borinoprodisiolo. 3. Dearmencariis rs1 : 5181
Seb.

## Folio  -  — 799245801:0020
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000020.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 33 lines, status machine
Seb- a Bekta dictis corumque rivendi de pascendi modo.
4. Equorum usus. 5. Gregorii de equis Germanicisjudicium.
6. Mulorum Frequentissimus ulus. 7. Oai plerumque omnes
Cunt gradarii. 8. C amelinon nili in planis locis dantur. 9. RC.
liqua animalia domellica hic aeque ac in Furopa inveniuntur.
20. Verrecum praepinsues ac portentola caudae, de quibus
vor Hlebraica iil Exod. 29, 22. aecipienda. HI. DCFle.
Phantis notabiliora. 12. HTospicii jus quomodo ab Flephanto
oblerracum. 13. Cornua, non dentes, esle, ex quibus eburt,
docetur. 14. Facile FETTENEUT; 15. Cicures hic non dantur.
16. Camelopardalis deseriprio, abesfinis Zpg +. F 41
eu
Zyrata-Karschin, 1. C. Canda tenuis, Icalis Girassa, ab AFab.
Eit 17. Ejus Fsura supenda proceritatis depicta. 18. Ca-
melo quodammodo limilis est; Tlinc male putat Pellerius
Struthiocamelum esse. 19. Animalis cujusdam pulcherrimi
descriprio. 20. Cujus elegantia, ordine de compositione
colorum, cujuslibet pictoris artem Cuperat. 2r. Inpensillius
pretium. 22. Solis auribus dohonecatUT. 23. AC pFOpFerCA a L V-
Ccanis Burro do matto, i. C. asinus sy vestris appeIlacUT. 24. 105
mulum selvestrem, vel cum Congensibus Zebram vocabimus.
25. De leonibus, 26. ex cioridibus nonnulla. 27. DC lupo de
tirana. 28. De limiis mirabilia. 29. Ouomodo se detendant
contraleones exciprides. 30. Delexidissimo d innoxio ani-
malculo e cercopithecorum genere, A.tH. 
Amtar. qui
1I + Contys
CHt Cuereza, Cercopitheculum, vel Caleoxi-
theculum vocareris, 3r. de quorhychmus elegans in cripli.
ci lingua, Catatica, Amharica de Athiopica aFertur. 32. DC
reliquis quadrupedibus, qua in sEthiopia dantur. 33. UrFinO
menhabene, non animal ipsum.
C

## Folio  -  — 799245801:0021
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000021.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 56 lines, status machine
010.
iuM.
HNed
RC.
ICIIF.
1b15
Ele
AHIO
FAC
1WF.
rab.
d
e
5
15.
aMF
i1
11
I1.
D0
D
s
CAP
U
XI.
Deamphibiisaquatilibus.
n. YZE crocodilo, qui 50ba eAt Leviathand 2. DC hippepo-
tamo, TobiBchemoth. 3. Ejus deleripeio. 4. Cur equo
altimiletur. 5. Vera ejus caguehorribilis ettisiespicta osten
dicur. 6. Crocodili rerrestris 27. V.F Ansues descripiio.
7. Italis rocarur C’audiverbera de quare d S.D antur hic A per-
Magna lacertae. 9. De pisce, cujus acractu horrikieo febres
curantur. 10. Fjus descripeio ex Dappero, HIoIL. DViloiB i. C.
Zitterssch: Torpedinem rocat Tellerius. 1. De aliispilei
bus, guibus abundatNilus de lacus Dembea.
C A V EI Y
XTI.
Deavibus.
2. Y meliS. 2. Forum deseriprio. 3. De caluario
Y.DitEabba Cumbah dicto, CruincensibusFme.
Vocabulum qB  Kakano, (quod Cracum eA KunvO), C.y-
enus) male dehacare ab Echiopibus accipitur. 4. C aro ejus
alexipharmacon. 5. Ejus genmina imago _ descriptio. 6. DC Ibi
are ophiomacho. 7. De pipiare, qua venatores ducit de Feras
prodit. 8. Fonton Cimincensibus dicirur. 9. Anseres notros
laudabat Ciresorius. 10. Apastore agi impense mirabatur;
acque de care Faceta interrogario. 1I. Alias omnes Fere Eu-
rovae adites habene, si aguilas es cuculos excipias.
C A P U 3
XITI.
serpeciono iglli
e  ecacemos abs generis lerpentibus. 2. Minores
non mulcum reformidant Abestini, sed intrepidé oc-
Cidun. 3. Ouo pacto id Grexorius Felaburei patraveric. A. DC
hydris  cherrdris. S. Morsus corum alias derhalis curatur
Aer-

## Folio  -  — 799245801:0022
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000022.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 32 lines, status machine
stercore humano. 6. De locultarum vi immensa, de 7. Cala-
micate summa, qua inde oritur. 8. Deraro quodam apum
genere, 9. quarum mel in optimis medicamentis ponitur.
10. DeFormicis, quarum aliquae, relutasminefacto, repunt.
C A
Denaturâ at que ingenio incolarum.
P. PD Onxe _ praestantis indolis Tunt Abertini. 2. Culcurd ac-
cedente excellunt. 3. Ideo servi hujus nationis in
Oriente longe pluris actimantur, quam mancipia aliarum
nationum. 4. Oui ad Muhammedicam supercitionem le
ducuntur, inter Arabes de alias ACricanas gentes super inse-
nuos exsurpune, de praefecti ac Ducescreantur. 5. Cupidissimi
Cunt culturae, de, ut generola ingenia decet, Audiolimimi bo-
narum artium de literarum. 6. Fxemplo sune nonnulli pro-
ceres, tempore seluitarum, ut _ Greporius Ethiops, de
7. Acalexus jurenis quidam Abersinus Auctorem hujus ope-
ris per toram Fere Germaniam Frustra quaerens. 8. Ejus rei
mirabilis caula. 9. Adhaec dociles lunt in qualibet arte.
20. Laudis de gloria cupidi, ac ob camrem excollune bona e
dissimulane mala parrixe sentisque lua. II. Oui experientia
de cultu destituuntur, simpliciores Punt; ac ob id mobiles in-
genio. 12. Viribus animi respondet robur corporis. 13. HO-
dico rictulabores ingentestolerant 14. Adhac viraces (unt
ob aeris temperiem. 15. Puerperae in genua procumbentes
enituntur intantes (u05. 16. Sub zona torrida Facilius pariune
Femina. 17. Color non omnibus Abestinis idem, plerique
nixricances, uccereri Athiopes. 18. Nonnullisubfusci, non-
nulti d albicantes, sed pallidi d exlangues Tunt. 19. Nigri e
crispi omnibus capilli, quos summo Audio comune de ornant.
20. Scupebat Cregorius viso puero candidis capillis praedico.
21. Intantes Achiopum Fugiune homines alb05. 22. Reterr
Jean

## Folio  -  — 799245801:0023
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000023.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 63 lines, status machine
cala
pumm
NICUI.
DuML
(M.
1d9
15 ist
aTWII
n se
inBC
(TII
1b0
p1O
et
pC.
ret
re
128
cia
SIH.
HO
(unL
ACCS
(WMC
ne
01
rid
IAt.
11d.
ett
21
Jeon d’Elpagno, Biabolum ab Ethiopibus album depinei.
23 Sedpraecer Abesinici seneris homines raria alix nationes
hocregnum incolune, ridelicet 24. Judai, qui suasSynago-
8a5 d Biblia Hebrxa MSS. habene acque in locis nonnullis
municis in Regno Samen luo jure virunt. 25. Muhammeda-
ni plurimi per dirersa Regna (parFI. 26. Nec non Echnici
Christianis se Muhammedanis mixti, qui dirersa nomina
FOrEIUNtuE, ABau, GOnBX, GaFaceS, X27. Galla, qui omnes
moribus, ricibus ePacris diversissimi sunc. 28. Schancalae ri-
limtimi Fere nudi Ferarum more incertis ragantur sedibus,
29. in depressis d torridis locis. 30 Lulitani cosCafres ap-
Pellanc. 31. Ouodnomen ex Arabica linsua exponitur.
C A P U T XV
Dariis linsuis in Athio-
piausolatis.
T. Y Inoua genei non una est. 2. Lingua erudica, quam illi
5eH= Gy2,  617 =0DXA L F EysanaMezhas.
2. C. librorum lineuam appellane, antiguissima est. Ejus Lexicon
ee Grammaricam auctor pridem edidit. 3. Frronee quon-
dam Chaldaica dicta, de characteres Aechiopici male pro
Chaldaicis d nonnullis habici. 4. Axumitarum olim verna-
cula Cuic. 5. Ouare e nunc cum Tygrensi sire Pygrana diale-
etomaxime conrenit, pro quo mendole apud nonnullosle-
eicur lingua Tegiana. 6. Nos Echiopicam, appellatione in-
rer eruditosjam receptz, vocabimus. 7 Cognata eA reliquis
cruditis Orientalibus, Tlebraeae, Chaldaica, Syriacae _ Ar2-
bicx. 8. Sed Hlebraeam promatre, Arabicam prolorore ger-
mana agnoscit. 9. Et maxime ucilis est ad explicanda voca-
Bula difficiliora Flebraica _ illustrandUI (ACTUM FeXEUM.
20 Hodie Amharica dialectus in praecipuo ulu loquendi est.
Tr. Fic illius opc universum Regnum peragrari porest, sicuti
Euro-

## Folio  -  — 799245801:0024
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000024.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 35 lines, status machine
Furopa linprae Latina opc. 12. ExempII oco afFertuF C ap.
XL. Lucxe, d Gregorio Amharice vertumi. 13. AA in Ccribendo
antiqua illa Athiopicatantum obcinet. 14. Ouaratione do
ceacur s discatur; de quo alibi. 15. Post illam qualibet fere
Prorincia peculiarem habet dialectum. 16. Mulex peculia-
res plane linguas. 17. Fxempla carum afFerUNEUT. 18. UIX
nonnulla rocabula ex lingud Callarum. 19. Arabica in Rula
Regia, de intermercatores latisnora eH. 20. Cirxcarerovo.
cabula cum relisione fuerunt inrecta.
C A P U Z
X
De vicinis centibus.
Y. PDRater Turcas, qui maris Frychraei lictora occuparerune,
 _2. Regnuen Adel, quod seguitur, 3. Crallarum natio
versus Oriencem habicat AberTinis intensissima, a. moribus
e lingua dirersissima e Cavistima, 5. Cuperiori seculo inra-
duic cum maximo imperii Abesinici decrimento. 6. Orien-
tales enim Prorincias, uc supra memorarimus, occuparunt,
7. inicio Facto in Regno Bali, cujus Anicimi erant, 8. plures
occupaturi, nisi incer se discordes Facti Fuissent. 9. In certas
enim Familias seu cribus inter se dividuntur, quorum non-
multx perpecuas incer se inimicitias exercent. 10. C Ompa-
rantur cum Parcaris lacrocinantibus. Ir. Ouia equitatutan-
tum valene, e dre pecuaria rictum quaerunt. 12 Agricultu-
ram planenegligunt. 13. Armenta lua secum in bellum agen-
res dindereducentes. 14. Nulla idola, ac nec vix quidem
Tacra habent; 15. I de DFO vel summo Numine univerla
regente ac continente incerroges, DP t W’ ak, relpor. d: BF.
16. Oux rox amharice de Achiopice p
 + Samai, 1. C.
Caelum, redditur. 17. Nullocamen illud culEu prose quAnEUE,
iplis barbaris barbariores. 18. Plura de atrocitate hujus sen
s
tisreteruntur, 19. H iEC F Eyndschyro, Reonum vicinum
Cimian

## Folio  -  — 799245801:0025
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000025.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 56 lines, status machine
Cap
ende
Cd0
Cero
ulia
III
Auta
eHAIs
12tO
ibus
AVa
iena
UM
1TC5
1145
101
1P2
14A
IIII
eM
1M
(a
1ta
e
117
est
1
11
lintam Bgnitcde, L0. CaLEX ejuS COMPATAEUT. 21. Slaba 
Reonum Ainicimum de remorissimum. 22. Vertus Occiden-
rem e Sepcentrionem rastissima occurrunt deserta, ur supra
dictum.
ad l. l
SE CUNDUS
CONXIHENS
R F GIHI E N POLITICUM
CA P e 2 I.
De Resibus Abessinorum eorumque
variis nominibus, titulis (5
instenibus.
Nergua _ Falsa appellatio Presbyreri Johannis.
 2. Ictius nominis reraorigo. 3. Variae aliorum sen-
 centix refutantur. 4. Scaligeri, de 5. Colii senten-
eiae referuntur de examinantur. 6. Non melior ea, quae eAt
pretioli Johannis. 7. OuidSic Oian Betul. 8. A suis saluratur
CdF Hatzesd. 9. Nomini bapcismaris praemieri Colet (0.
dum e t TatZC. 20. Ouid sic aciclabassi apud Orcelium.
22. A Persis e Indis aiic Padeschah citulo honoratur. 12. An
Imperator dici mereatur. Y3. Duplex Repibus nomen, ba-
prilmi ee imperii. 14. Regi Davidi eriplex fuic. 25. Insionia
Regia vera deficta. 16. Titulus anciguus de Actirius. 17. RC-
vinarum nomen honoris cA Z H J  Scece; vel, S adda-
rur nomen proprium, Itd, uc LuBI
q c
2B. Ticulus ejus hodiernus, quo ipse ucitur.
Xte AmNnA

## Folio  -  — 799245801:0026
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000026.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 33 lines, status machine
De divet
C A P U 
1
Es Rerum Abessinicorum
familiis (5 quidem primo de fami-
liaLthnica.
2. Patalosus Resum, a quibus editus fuerit. 2. Ouid de co
Tentiendum. 3. Nlos quarundam nationum longam
Regum Tuorum seriem jactantium. 4. MendoCa Regum no-
mina corrisuntur. 5. Trespocissimum Familiae Rerum re-
censentur. 6. Primo Ethnica, cujus capue Fuit Arve- Mydr.
1. c. serpens; de quo Fabulola narratio. 7. Cujus quatuOr
Tuccesores enumerantur, ulque ad Resinam Maquedam.
C. 4
De familia Salomoncea, quae orici-
nem suam habuisse dicitur ex filio Reginae dra-
biae, quae Salomonem visitatum
venerat.
P. T Tistoria de Regina drabia ex Cacra Scriptura afertur.
A L 2. Regina Austri a CHRISTO vOcaTUT. 3. Fradicio de
chiopica Regina Maqueda cum rariis circumstanciis, ex
iplorum Abectinorum scripeis. 4. Ex Scriptoribus fudaicis,
Philone ssosepho. 5. Exseriproribus Cirrcis. 6. Ex(cripto-
ribus Neotericis. 7. Judicium Auctoris de sententiarum qua-
rundtam conciliacio. 8. Obiter de Resione Sabaa de antiquis
Abesinorum sedibus. 9. Hac ergoMaqueda Alium conce.
Pisse Forrur ex Salomone lraelicarum ReBC, dictum Meniles
. p 3 (Et d
Ibn et Thakim quod Arabicum eAt, p C
I. C. Melecus Filius sapientis, Ccil. Regis Salomonis. 10. AbhOC
Remma Cuum derirant eriam hodierniReges ABeminorum,
seque vocant Reses Hraeliticos. H. SucceNorum nommare.
cen-

## Folio  -  — 799245801:0027
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000027.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 32 lines, status machine
Censentur. 12. TIos continuo ordinerepnasse eradune, ulque
adNaCUM CHRISTUM, d Posteum, 960. annOS, quOTEM.
Pore successio aliquamdiu Fuie interrupea, ue mox dicetur.
13. Bazenum Resem tempus natiricaris CHRFSEF nobilica.
vic. 14. Post cum in primis claruit Calobus, Oraecis scripto-
ribus Elesbaan, Panctitare vitae de Christianae religionis pro-
pasationeillustris. 15. Ictius succelores recensencur usque ad
cempora Delnondi.
C A D U T
Y.
6
Defamilia Zacaea Resibus
ex illa oriundis.
r. DOA Delnondum nova caepic Familia ZaeXa dicta; 2. Per
trecentos de quadrasinta annos Reono potita. 3. Ictius
Reres recententur. 4. TNTer quOS PrRCIDUIX FANIX POL
sy ∞6I Diona Michaet deZ_P +  CIY F1I  Nymaja-
Chrystos, quorum in Licurgiis Achiopum adhuc mentio AL.
S. Lalibela Felicitare regiminis de exstructione magnificorum
templorum tamam apud posteros adepcus est. 6. h=Y)
NEH= Naacueto- laab d Poeta sEthiopico celebrATUT.
C A P U T. V.
Desamiliâ Salomonaea restituta, C
hodiernorum Rerum Geneatosia.
2. R. P~h+ Z~D NT+ Tcon-amlacus, hoc eA, ImagO DEP,
ex Familia salomonae doriundus circa annum CHR LSTF inil-
delimum _ crecencesimum, Regnum sibi pocterisque sirisrur-
ouq +
Zyonis eciam in Licurgiis A chiopum Ar mencio. 3. Dara saco-
busmissis ad concilium Florentinum Legacis claruir. 4 FLjus
succelores exLicurs is chiopum recenlentur. 5. SubN20-
de

## Folio  -  — 799245801:0028
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000028.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 38 lines, status machine
doLusitani primum in Abestiniam ineravere. 6. Darid, alido
Libna dynghyl, vel pocius macer ejus Helena, amiciciam d
Fadus primus illis obculic. 7. Sub tinem vica hnFelicissimuS,
nam a Craino Muhrammedano fere omnibus reenis exutus
fuic. 8. Filio ejus Claudio Lusitani opem culerc. 9. TTujus
tempore res Abestinorum restituta. 10. Menas, Athiopice
o
LEIF Minas Frater Cuccestit, coenomento Adamas Sa-
Phed, i. C. Adamas venerabilis, male dnonnullis adam vocatuS;
alienissimus d Romana religione. II. Hluic (uCceMiE Alius
urs
WCiRF si 236IF Serrza aynohyt, coenomento Malec
Saphed. 12. Illo sine Eiliis legicimis mortuo creberrima bella
civilia orta. r3. Nam dubitatum Fuic, verum Fraeris hlium
dur
HS 2D6IF Zacynchylum, an Elium ejus naturalem Jaco-
bum septennem adhuc, ac proptercaC
EtErWF 2
2an Nygus; i. C. Rerem infantem dictum, mallent. 14. Sed
Proceres Regni plus sibi porentiae apud hunc, quam illum
Pollicentes, capro Zadnchylo, Jacobum intancem praetule.
re. 25. Moxpanicentid ducti cum adolescentem factum mi
nus sibi Farencem haberene, eum in exilium egerune, Zadon
sliylo in Regnum rerocato. 16. Sed cum nec hic Patistaceret
illis, auctore Za(ylase rurtus deticiune, atque Regem suum.
praelium ausum, occidunt. 17. Duxe dehinc Factiones, aliis
Jacobum reposcencibus: aliis suneum Basilidisfilium Mena
Repisneporem praeferentibus. 18. Frustra rentatd concordia
armistrantipitur, sulneuspraelio rictor Polus Regno poritur.
29. Aeque is est, qui Patriarcham seluitam AIFonsum Men-
dez, Lusitanum, Romdmilsum, Suscepie, de 20. Romanamre-
ligionem invitis popularibus oberudere conatus est. 21. TTinc
atrocia bella ee Fadae Pedieiones orrx. 22. Ouibus Fatigarus,
sub finem vita Alexandrinam religionem revocavie; d
23. Basilidi Alio. Romanensibus adrorso, Regnum reliquit,
de quibus intra Fusius agetur. 24. Pabula Crenealogica ho-
diernorum Regum, a Rege Alexandro, ulque ad nostrarem-
pOTA

## Folio  -  — 799245801:0029
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000029.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 32 lines, status machine
Pora inferitur. 25. Impoltoris Feaga. Christi sacobiRes
eis Elium sese Ferentis (qui tamen in Gallia circa annum.
1636. pro lesirimo Principe Echiopico habitus, e magno
honore affectus Fuir) hictoria, in Crallia annO CMRLSTLX635.
edita, cen Fabulosa retellitur. 26. Ouis ille demum Fuerie.
27. Ouo pacto traudi Aidem Fecerit de quem exitum habuerit.
28. Fpitaphium ejus ludierum.
C A P E
Desure ac potestate Recis circa
sacra (s profana.
2. A Bsoluta Resis eAporestas tam in cirilibus, quam Pecte.
La Casticis; 2. idque exemplis declaratur: nam summum
Pacrorum jus exercet. 3. Edicta de rebus Caeris promulgat.
q. Sancie de abrosac, qua urilia vel secus videntur. 5. Syno-
dosclericorum conrocat. 6. Merropolitam, ex Aerpto sud
auctoricate rocacum, contirmat. 7. In eum de omnes cleri-
eos jurisdictionem Ecclesactica exerCeF. 8. Fos puniEprO
racione delictorum. 9. In secularibus nullas leges policiras
apnoscit. 10. Nultos Regniordines habec. II. Paeis bellique
summus est arbiter. 12. Regalia minora omnia in ejus mani
PUInC. 13. Venatione tamen neminem prohibet.
C. A P U T
T20
De potentia Recis Abessinorum
Cs reditibus Reeris.
r. llanta sit Regispocentia, ex superioribus collisitur.
2. Mulcum quidem debilicata ob totReena, ri 65aI12-
rum amissa. 3. Fam camen adhnc maximam Fore, si indu-
Aria d ratio adhiberetur. 4. Poset etiam Chrictianis Prin-
cixibus ului esse, ad intrinsendam vel divercendam FurCa
2UB
2

## Folio  -  — 799245801:0030
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000030.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 31 lines, status machine
ro pocentiam. 5. Grande peceatum Abessinorum, quod
porcus de Insulas maris rubri Fureis ceserine. 6. Acque sC
Pemet commercio cum Furopaeis privaverinc. 7. Reditus
Regii inprovencibus nacuralibusRexionum ConFictunE. 8. AV-
rimaxima vis ex Tnarra de Damota provenic. 9. Fixnonnul.
tis Prorinciis equi de jumenta praestaneur. 10. Ex aliis coria
boum. II. Ex aliis Frumencum redic. 12. Pecuniam nullam
cudunt. 13. Aurum ponderantunciis, uc intra docebitur.
C 4
De urbe Axuma.
1. ZFIIHDF aruma anciqua Achiopix Regia. 2. NalO
Cassumo in cabulis, abjecto a Lusitanis A tanquam arriculo
Tuo e addica, ut solene, terminatione (ud O. 3. Vestisia ejus
hodierna. 4. Monumenta quaedam de inscriptiones antiqua.
5. Sicus, _ d mari distancia. 6. Incola ejus. 7. Abessinos inde
Axumicas dictos, supramonnimus. 8. Ficiam nuncReses in
CaCOTONAnCUT. 9. Ononam pacto id Rar. 10. Alids nullae in
Abesinia urbes, ac rix oppida. _r. Vicatim enim habitatur.
12. Mirancur Abesini urbes Aabiles de quidem magnas dari
Pore, _CUFEO
CA
DeaulaReo
e
2. P) Alatiis in ABerinia carenE, 2. _ propterea subteneoriis
 habitane Reges. 3. Patres Sociecatis primam cabilem
domum Regi exstruere caeperunt. q. Menta Regia de convi-
randiratio. 1. UbiPlalterium, locoprecum, Expe inceorum
reciratur. 6. 9 10 pacto id sine mora epularum AaF. 7. MO-
dus excipiend, Legacos. 8. Rexii ministri. 9. 2, 5VIF Ras;
summus Delli Dux.
lst

## Folio  -  — 799245801:0031
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000031.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 37 lines, status machine
d
C A I
It
X.
De castris Recis.
2. ACtra Resia describuntur. 2 Comparantur cum urbe
quadam ambulatoria. 3. Forum semper eadem est dis-
Policio. 4. Lidem vici semper atque platex, eademque insula
ac Fora. 5. Ratiomovendi castra _ prokciscendi. 6. C astro-
rum metator, amharice Zirgurari, praecedit, de eligit locum
commodum. 7. Deinde Regiicancum tentorii signum ponit.
8. Ex co enim quilibet cornoscic de mensurat suum cendendi
locum. 9. Ubi superioribus annis castra Fuerine.
CA P U Y XI.
Dere bellica Abessinorum
1. TRebra Abessinorum bell2. 2. Modus ea gerendi rem-
pore xltacistancum, nam tempore hiemis ob densis.
timas plurias de inundationes Auminum ab armis cestatur.
3. ArIma. 4. Impedimenta d Commeatus. S Equitatus, ubi
demodo equitandi eorum que ermpanis aeneis. 6. Peditatus,
in quo, ob montes, maximum robur. 7. Pulreris prrii d
Telopetorum aliquis apudillos, sed exisuus, utus.
C A P U Y XII
o
Debellis superiori seculo sestis.
L. DD ElIa quaedam ancigua praemietuneur. 2. Tlistoria bessi
u
D exitialis (ub Daride Rege cum Graino Duce Muham-
medano. 3. Cui iIOTEHLS R ex praecipuis RegnIS exUTUS.
4 IIlud concinuatur (uB Claudio. 5. EF candem FINIEUT ODC,
Lusitanorum.. 6. Oui summopere laudantur. 7. Bella Sub
MenaResc. 8. Bella internecina cum Gallarum gentc. 9. Con-
tinuantur ub Malec- Saghedo. 10. Bella cirilia rempore 12-
cobi, Zadynsliyli d Sulnei. _1. Bella ob mutationem religio-
nis exorta sub Sulneo. 12. Res sectae (ub BasIlide. 1. Dereli-
guis alibi.
Cint-

## Folio  -  — 799245801:0032
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000032.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 34 lines, status machine
CA P U Y
a
De faederibus Abessinorum.
cum Lusitanis.
os
YUomodo Luticani innomerinceis, de illivicissim LuA-
tanis. 2. Oui primum ex istis, d qua occatione in
Abessiniam renerinc. 3. Legatio prima Abesinorum in LU-
licaniam. 4. Lusicanorum ricistim in Abeniniam. 5 Ouam
secuta estalia Abestinorum ad Lusitanos. 6. Deinde ad lum-
mum Pontificem, Alrarezio Lusitano L egato. 7 Alia tem
Pore belli Adelensis, rurtus Lusicano quodam internuncio.
8. Legatio tempore seluitarum tentata erentucaruit. 9. Iter
illius describitur ex Tellezio. 10. Faedera cum ricinis Fere
nulla. TI. Furopaos quidem olim ammaverunt, nunc postor-
eam cum Patribus Societacis concencionem omnes suspe
atos habent, n2. Clericos maxime d relixiolis voris obstri-
et05. 13. Ouosprobantuxorem offerendo.
C A P U T XIV.
De Prafectis Provinciarum
2.T Taria eratectorum nomina _e citusi pro diverstate re-
sionum diverti. 2. Dig-aimais quid2 3. Schum quid 2
A. Tigremation, 5. Barnasalso, 6. Ambian Canciras 7. nommi-
na unt Prafectorum mendosmima, in tabulis tamen Ccon
Sraphicis, regionibus ipsis, quibuspraesune, ridicule impolica.
8. 1DE ErTI: Bugna Ras, Praefectus Buenae, calis FuiE
C. A P I 7
12282- 2aab.
De vasaltis
XV
subats.
 Foulos quoidam olim eributarios sibihabuerunt RegCB
Abetimorum 2. Hlodiè Fere nullos. 3. Omnes enim
aet

## Folio  -  — 799245801:0033
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000033.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 43 lines, status machine
161.
R
1
11
M.
MM
10.
Tet
1d
de
eio
1
Pari sete te. 4. In omnibus enim, lirelivionem
excipias, obremperant. 5. lea uc hic unus Dominus Scdere
liquiserri. 6. NecMagnares Fastidiunenomen HIC F Oebr
quod serrum, ee quemris alium famulum vel subjectum de-
lignar. 7. Lepida hictoria de Lulicano quodam id nominis de
trectance. 8. Delideria Cua Resi exposituri, locoliterarum
supplicum, rocibus quibusdam, ii sque pro diversicate repio.
num direrlis, dormiencem cum Cummomane inclamant, au-
diri se Aasitantes. 9. Ouo signo subjectionem Cuam sienif.
Cent. 10. De variis peenarum generibus, quibus malehcos
Coercent. I1. De criburis de rect palibus supra actum.
IBER TEETIUS
DF AABUSECCLESTASTTOIS
A BF SSINOR U M.
C APU F
I.
Deprisca Abessinorum relicione, c
numritus Judaicos à Judais hauserint?
ena
2. F p3Trus Judaici recensentur. 2. Sententia eorum, qui
 censent a tempore salomonis profectos esetales
S ricS. 3. Circumcisione gences plurimae uruneur sinc
sciencia origiiis. 4. AbCinencia a carne suilla aliisque cibis
recitis apud ABessinoslese Molaicanon defenditur. 5. Cib0-
rum ulum incerhominesnon ese cundem. 6. Feriarionem
Sabbachi cum dic Dominica eriam inprimitira ccclesia fuisse
ulicacam. y. Frater Fracris defuncti uxorem ducere Polet, more
Pidaico. 8. Ipla Regis Claudis confessio super praecipuis rici-
bus fudrieis cum versione se commentario Auctoris jam edi
a Cuic. 9. De coloniis quibusdam sudxorum in Abesinid.
CA

## Folio  -  — 799245801:0034
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000034.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 33 lines, status machine
C A P U
De Abessinorum convers
Christianam, quando facta fuerit.
1. Ensene nonnulli convertionem eorum auCtOre FU-
nucho Resina Candacis Factam. 2. Commune id no-
men fuit Reginis Athiopix. 3. De qua parce Achiopia id acci
Piendum sic. 4. Scaligeri hac de re Pencencia, 5. cui auctor
assencitur. 6. Fradicio de praedicarione Frangelii a MarthaO
Apoctolo Facta Abersinis plane estignota. 7. Verisimam (en-
tentiam esse, tempore Achanassi per S. Frumencium, quem
rocant Fe
re
FOT.  Fremonatos; cognomento RM F
verlam, 8. e quidem omnium primo Regnum TyBre, cujus
Regiam diximus Fuisse Axumam. 9. ITistoria illius narrATUF.
10. Docetur id exipsis Achiopum Ccripeis. Ir. Carminibus in-
Signis cuju(dam ABCMinicI POCEX. 12. ScripcoribuS FccleM2
Ricis Craecis. 13. Irem Rustino, aliisque.
po
C A P I
De incrementis Christianismi in
Abessinia ( orisine vitae monasticae.
+. DDOA S. Frumentium novem viri Pancti ex Forpto in
Athiopiam Frangelium praedicandi causd pervenerunt.
2. Forum nomina recensentur, proue mutaeis prioribus ab
Abestinisillis impolica Fuerunt. 3. S. Pancalconris (cujus no-
men recinuerune) sepulerum, 4. in Paccllo (B.. + XM
DD Beta Pentaleon, I. C. ade S. Pantaleoncis, dicto. s. POA
hos de alii Doctores Famam proposacae doctrinae Christianae
meriti sunt. 6. Dequibus miracula quadam portentola nar-
rantur. 7. Sancti de Mlarerres plurimi, Achiopibus tancum
notis memorantur. 8. Pracipudclarer. f. 5) 1= ( BC5. 4
Tecta-

## Folio  -  — 799245801:0035
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000035.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 45 lines, status machine
1
1I
et
Di
et
1
CM
11
1115
11F.
IN.
12
Tecla Maimande, vica monasticae instaurator, qui rixiecirca
AHNUM CHRTSTF 62O. 9. AB illius temporibus monacte
ria plurima passim exstructa. 10. Unus cantum ordoMona.
chorum in Abessinia eA, S. videlicet antonii. It. AA duore-
Formatores seu restauratores illius, mimirum modo dictus
Tecta Taimanot de Abba Custathiuc. 12. IIlius Sodales quen-
dam habent velut Generalem scu Sodalicatis sua Principem
magna in Abessinia dignationis, quem vocant LIB VE
t schece, qui sedem suam olim habuicin RNe, + C VEIIF
Debra-Libanos, in monasterio, Nons Libani dicto, in Regno
Schon. 13. Fujus vero sectatores Creneralem non habent,
quilibet enim AbbasCuimonasterii supremus est. 14. MOna-
chorum culcus, proventus, aediticia, insticuta ab Furopais dis
verlistima. 15. Caelibes colonos poriiis dixeris, qudm Mona-
chos. 16. Nomina praecipuorum monasteriorum eam anti
quorum, quam hodiernorum, uc Riste F N HEF Monactce
rium Bizen Lusitanis Corrupre La Vision, IPD P F Halle-
luja, _e alia 5o.
C A P I F 1
Delibris sacris Abessinorum.
x. PDIblia incesra habent, quorum partes de libri recensen-
D cur. 2. Verlain 6 1h+9OHI=2y (ana- Cy72, CCuODZ
AF + Nerzhas, i. C. Linguam oruditam Cve librorum, de qua
supra. 3. V ersio Vet. Pestamenci ex Ciraecd L. XX. Interprecum
Facta, 4. d quidem secundum Exemplar Alexandrinum,
5. tempore Achanali, uc videcur, nOn autem tempore APO.
Aolorum. 6. Versionem Nori Pectamenci ex Pextu GTTXCO
auchencico Factamhabene quidem, sed nondum pura de inte-
prain Curopam est inrecta. 7. De oditione Romand, ex qua
Condinensis desumea, judicium 8. Deinde in praecipuave.
meratione apudillos sunc eria Concilia prima Occumenica.
g. Laque cum Noro Toctamenco apud illos unum rolumem
COm

## Folio  -  — 799245801:0036
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000036.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 35 lines, status machine
conticiune, quod vocane M Q, TI F i. C. WovUM. 20. TomuS
Conciliorum insignis Echiopice conscriptus auctoritate zer-
a Jacobi Fierololrmam missus. H. Cujus PraeFacio AXUMX
Ecripca AEchiopice cum vertione Lacina hic edieur; de summa
libri capita recensentur. 12. Is nunc Roma in aedib. s ABCM
norum extat. 13. Oux in Vaticano (tx sunc post Basilicam S. PC.
eri juxca adem S. Scephani. r4. Posthaecmaxima auctoricaris
eerelur compendium Relisionis habene librum, cuiciculus
VB DV. RS D  Taimanora Abau, 1. C. Fides Patrum.
Ouo velur Fundamento innixi Fueruncin coneroverhis cum
Patribus Societatis JES II. 15. Praeterea alios Cacri argumenei
libros permuleos habene, veluri Marerrolopia de vitas san-
aorum, quae sV2HF id c. Synaxaria voCanC. 16. ∞D8
n
AFIETI =Metzhasattenok, 1. c. Liber Fnochi, quem Cla
rillimus Peireskius (ceste Cassendo in rica ejus) cancis lum
ribus sibi compararie, erroncum habet ciculum. 17 IIliusli-
bri Exordium hic exhibecur, 18 mirisice distorcum de divul-
Fum. uc dirinatorem prius, quam interprecem auctor exerit.
19. Occurrunt eriam nonnuiIi supersticios, qualis estlil ellas
N++ et
fictis absurdisquenominibus, ceu dirinis de angelicis, virtu-
tem cribuens. 20. Specimen ejusdemhic editur.
C AF
E
ione Abessinorum, qua
nunc inter illos obtinet.
Y. P AIrae de Fabulo(x de Abessinorum relisione priscorum
LLrelationes. 2. Despuria confestione Adei T2292. 22a-
bi edita primum a Damiano Cioez deinde recula in llispania
illustrata; qua visa se audita Caepe Romachabatur Cresorius.
3. Illi enim praecipua de religione de moribus Abessinorum
ex variis auctoribus, auctoritate Serenistimi Principis FR
NESFL
Derelis

## Folio  -  — 799245801:0037
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000037.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 54 lines, status machine
na5
Get
1Ma
114
1
Pe.
2cIS
lUS
1M
Re
N.
M
i
il
NESTI P. M. excerpta proponebantur. 4. DC genuins Con.
fertione Rexis Claudii. 5. Oua occatione d quo tempore
editadmillaFuerit. 6. De Symbolo fdei Christianae apudil-
Losusicato. 7. Summarelixionis capita, ex illorum scriptis,
alctoritate hodiernorum (criprorum, adcogne iplorum se-
luicarum restimoniis nic eduntur. 8. Praeter Scripturam (a.
cram pronorma doctrina sux habenceria Concilia Oecume
nica. 9. Chalcedonense rejiciunt; de quo intra. 10. In articu
lis de DFO _ POrIONA CHRISTE, 11. uE X in articulo de justi
ficatione hominum seu reris lalutis nostrae causis puriores
Tune Abessini, quam nonnulli ad hOc tempuS pUTarUNE.
12. CtRisrum enim rerum de perfectumm DEUM, nec non ve-
rum e perfectum hominem esse in una indirilaperiona (inC
contusione d commixrione asFirIANC. 13. DUASTaeNNat-
ras in eo dari negant, cujus rei declaratio intra affertur.
14. Processionem Spiricus S. d Filio Dariter AC GFRCI RESANE:
Spiricum tamen sanctum aeque spiritum Filii ac Patris, 
Perlonam per se lubsictencem esse, libentissime FatenEUT.
15. Negationis racio docecur. 16. Doctrina eorum de Sacra-
encis. 17. In specie de Baprismo. 18. Communionem sub
veraq; specielaicis omnibuspromisene admin stranE. 19. AI-
selorum norem ordines esse centent. 20. Sententia corum
de Cacuanimarum postmorrem. 21. Purgatorium disercene-
eant; disceptatio super eo cum sesiuris inFrsaFFerEUT. 22. PlC-
riqs tamen haud perfectam beaticudinem ance revertionem
animarum in corpora i. c. ante resurrectionem beatis eri-
Bunnc. 23. Insticutio puerorum de neophycorum carechetica.
24. De iplorum cum Fceletiis Orxca de Lacina consen (u vet
dissentuintra pluribus.
C A P
1 7
e dondtione
7
(0
10
n
c
Maresiminus
Ecclescastici in Athiopia.
Leli

## Folio  -  — 799245801:0038
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000038.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 34 lines, status machine
L. PEnes Regem summam Potestatem Fcclesasticam in
Echiopia esse, supra dictum. 2. Consilio tamen ucirue
Albura sire Mecropolica a Patriareha Alexandrino mistu
3. Tujus nunc miserabilis Cub Fureis in Norpeo est condirio,
quae prolixe describicur. 4. Merropolicae Achiopici munus
pocissimum in conterendis ordinibus contictic. 5. Post hunc
Praecipua auctoritas penes antistirem cummum Monacho.
rum, quemcicilo H MB Z Lt scheschonorari supra memo-
rarimus. 6. Vr4 Komosat de (5f.
 Debtarat
Prapolicis d Canonicis Ecclelix Latina Fere respondent.  est
E  F Nybret Decanus esse videtur 7. DePresbrceris, Dia.
conis de Subdiaconis, itemque Pectoribus prilca Ecclesiar
quorum in Tomo Conciliorum supra allexato mentio sI.
8. Sacerdotes in publico crucem gestant 9. Uxores quidem
ducunt, sed adroca secunda noncranseune.
C A PE
Deritibus e) cept
sae Athiopicae.
II
I. P) Ericu Bapcismi. 2. Ouid de annuarobaptiratione, quae
rulso chiopibus imputatur, Cenciendum sIC. 3. COn.
Festio, Cicria peceata excipias, generalissime perasitur. 4. AV-
ricularisignoracur. S. DeritibusS. Caenae, cuistances inter-
Tunt. 6. Ouo genere panis de vini utantur. 7. DeOrarioni.
bus tempore Fucharistiae recicari Colicis. 8. Onarum una _
altera cum versione Latina hic inseritur. 9. De feriatione
Sabbachi, 10. d diei Dominicai quo pacto perasatur, de qua
lectiones sacrae legantur. 1. De cincinabulis corum. 12. DC
Mulica (dera. 13. De jejunio Feriae quartae de PCxtxe. 14. DC
quadrasclima, aliilg; annuisjejuniis. 15. De Achiopum Fecis,
_ 16. Faltis, ubi plura de marerrolosio corum. 17. De invoca-
tione angelorum e Sanctorum, de 18. in primis de B. Maria
Virgi-

## Folio  -  — 799245801:0039
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000039.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
Itut
icB
1HIS
UNC
10
nO
NAt
ins
i
did.
(14
(I1.
M
lia
1e
DH.
C1
NI
ad
11a
De
Je
151
1
ria
Virginis cultunimio. r9. Imaginestantum pictas incemplis
aamictunE. 20. Scacuas _ signa Sanctorum haud secus ac
idola derestaneur. 21. De conjusio eorum dericibus nuptia
libus. 22. Dedirorciis. 23. Ricus sepeliendi mortuos.
C A P U F
YITI
Desecessione ab Fcctesia Crraeca.
I. CFcessionem d Craeca Ecclesia, occatione Concilii Chal.
cedonensis, 2. longe aliam ob caulam, quam vulgd GrX.
ei ac Latini scripeores reterunt, Factam fuisse, Abesinitra-
dunE. 3. DuaS Noturas in CMRLSTO dari verbis infICIANTUT,
re ipla agnoscunc. 4. Dirinicarem ee humanitatem in una
Persona line commixtione de contutione aue immutatione
alferences, dirinitatem Duon seu naturam, i. c. nacum quid-
Diam eHenesant. 5. Aeque hccatum concroversix inter Dio-
Scorum Patriarcham Alexandrinum ee Patres Concilii Chat.
cedonensisnon recte Formacum: d exinde caulam Cchilma-
tis exortam fuisse ajebat Crregorius. 6. Plura dehocDiolco.
ronarrantur. 7. Atquoad processionem spiricus sancti a Fi-
dio cum Cracis Faciune, uc supra dictum FuIt.
C A P U Y 1X.
p
De contentione, quae Abesinis inter
cessit cum L. cclesia Romana, praesertum cum P atri-
bus Societatis FESu, usque ad initium
bujus secule.
1. um ECClesia Latind neque discordiam neque concor-
diam olim coluere. 2. Nullum enim Ecclesia Fthio-
Pica, urpore colonia Ecclelia Alexandrinae, cum illa com-
mereium habuic. 3. Duobustancum abhinc seculis ad Roma-
nos Poncitices Legacos milere. 4. Sicuri Fecit Zera sacob15
acd

## Folio  -  — 799245801:0040
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000040.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 33 lines, status machine
ad Fugenium IV. sub finem Concilii Elorentini circa, an
num x439. Scd sine ullare memorabili pesta. 5. R ex David ad
elemencem VII. d Paulum III. epistolas Ccrip(C, 6. ami-
citiam de Paedusorans. 7. Cum vero illius Lesati, utpoteRO.
mani generis homines, Cummo Poncitici subjecti, oficia d
Audia Daridis Regis liberaliter ofterrent, 8. id Romanenles
multo liberaliiis incerpretati, obedientiam praestitam (quae
illis omnimoda in Paeris subjectio cA) vocarere. 9. TLinc
concepta spes quasi indubitata convertionis seu reductionis,
ue illi loquuntur, Ecclesiae Athiopica ad Ecclesiam ROma-
nam. 10. In primis vero Fundator Societatis sEsu, Ignatius
Loyola, curam hujus negorii enixe sulcepit. II. Ftlicet qui
dam Johannes Bermudes jam creatus esser Parriarcha AIC.
xandrinus, cui caeteroquin Achiopia ParCL: n. annitente
tamen Rege Lulitaniae praeter insticuta Societaris, dignitatem
Patriarchalem AEthiopiae uni ex Pociis suis Johanni Nunnes.
Barreco ee post cum Andreae Oriedo conterri Rvic. 13. IRC
Episcopus adhuc d Patriarchae succesor destinatus cum (0-
ciisnonnullis praemissus, de aRCgc Claudio benerole exceptus
Fuic. 24. Mox cum de subjectione ejus Poncifei Romano de-
bita de mutatione Religionis aperte aserer, plane contemtus.
fuit. 15. Nunguam vero prohibitus suae entis hominibus (a-
cra administrare. 16. Donec cum lociis sub knem superioris
seculi supremum diem obiret.
CA
X.
nodcomissione, ejus que succsidno
usque ad adventum Patriarchae Romanu.
.Num nove seculo nora spes aftulsit Pacribus Socieratis
optarum eandem scopum assequendi. 2. Missione enim
revetita, Pater Pecrus Pays prae reliquis Colertid ingenii va
niisque artibus pollens Resem Zadyrehylum sic derinxie, ut
lite.

## Folio  -  — 799245801:0041
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000041.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 53 lines, status machine
ia
OHISI
DIIa
AtIU
GuI
AI
MC
ACCHB
MHCS
Ille
10
ptUIS
de
NEUIS
15(d
Oris
11i5
im
ut
e
diceras daret ad summum Pontificem, obedientiam, ut illi
vocant, pollicentes. 3. Ouibus Romae vilis, non dubicacum
amplius de Parriacha noro constituendo. 4. Incerim in ABel
linia diversa colloguia super articulis Controver(Is inter Pa-
tres Societatis d Doctores Abesinorum habita. 5. Tis vero
Plerumque in irricum cadencibus, de utraque parte de victo.
rid gloriante; Rex Sulneus d partibus feluiearum constanter
Retic. 6. Veriim hocpacto popularium Cuorum animos pror.
Tus d se abalienarit. 7. Ftenim Alius, Repis gener, primus
detendendae prisca religionis causa arma (um(C; 8. Sed pFX-
lio vincitur de occiditur, und cum Mecropolita Echiopia,
Abbuna Simeone. 9. Prorex Baxemdrensis, relisionis cau-
sd in Regemarma, Ped infeliciter, moret. 10. Postillum Da-
morenes haud multo Feliciores. Ir. Igitur adrersariis illis de
rebellibus rictis, non ulera dubicaritRex edictum proniul-
Pare de ineroducenda Romana relisione, abrosata Alexan-
drind. 12. Sed masis masisque commoris popularium ani-
mis, alius insurgit Cabrael non meliori Fortuna, ac praece
dentes, uluS.
C A P UZ XI.
Deadventu Patriarchae Romani in.
Abessiniam, C5 rebus sub eo gestis.
Y. Y Atishisnunciis acceptis, Patriarcha Romanus, qui jam
LCioam inIndiam pervenerac, non ulera cunctandum
ratus, in Regnum intraric. 2. Fratis AIFonsus Mendez, L. uFI
tanus, corporis d animi dotibus praeclarus. 3. ARegiis mini-
Aris Fecto cultu excipitur, prosperrimosque inirio successus
habuic. 4. Primum novi Pacriarchatis Facinus Fuit, Regis
Sulnei, ejusque Fratris Ras seu Principis Syyla-Christi de
Filii Regis primogeniti BaCilidis Pacramentum, quod PoPX
Romano, uc Vicario CHR LSTF d Ecclesia univertalis Pasto.
ricummo, dixere. 5. Duod exemplum Magnares, sed pleriqu
simu-

## Folio  -  — 799245801:0042
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000042.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
simulantes, secnti Func. 6. Patriarchae consilia pro Babilien-
danora incer Abessinos relisione. 7. Contirmatio bapciza.
torum more Romano perasitur. 8. Rustici cujusdam ridieu-
la querela de effectu alapae cunc sibi inctictae. 9. Diverla se.
Tuicarum canobia aditicantur. 20. Variae artes nova demul
cendis Abesinorum animis ineroduCunET. II. Sed FOrIC
acta comadid in scenam ineroducti Diaboli Abessinos magis
exterruerune, quam exhilararunt. 12. Numerus proselycorum,
Ted plurimorum Actorum, in immensum ausCTur. 13. 9110
Fuccessu Patres Societatis lari, omnes ommino ritus AlexAN-
drinosabrosaverunt, de contradicentes, cen haereticos, an2
chemate percusserunt. 14. Elinc denudin totoResnocurba.
CuM. 25. +15 ∞ + 9p.
.G3IF Fecta-Georeiur, PrOrex TY.
grensis, Pedicionem contra Regem moret, ac ob id summo
Supplicio afEicieur. 26. Nihis cerritus hoc exemplo Melca
CrykosRegius jurenis, capur se Facit rebellium Agavrum
Bagemdrae. 17. Hlorum exemplum securi Lactenses, atrox de
diucurnum bellum caeperunt, quod caulam dedic expulsioni
seluirarum.
p
C A P U T
XXL
Derestitutione Relicionis Alexandri
nae abrosatarursus Romana Patribus q Socie-
tatis cum Patriareba suo in exi-
lium actis.
OE tantarumque sedirionum de rebetionum tandem
pertasus R ex Susneus, Alexandrinam Relisionem uni-
cuique liberam permisic. 2. Praefereim cum intelligeret, pon
teltatem edicta de rebus Ceris promulgandi, adeoque sum
mum CaCrOrujus, a se majoribusque luis quierd possel-
Tum, in dubium rocari. 3. Remedia à Parribus quaelica, in-
dulgentia communionis sub utraque specie, conjugii Sacer-
dorum, e quae aliis adiaphora habentur, imicio Cortassis pro-
Futura

## Folio  -  — 799245801:0043
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000043.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 32 lines, status machine
Futura, rebus jam desperatis Frustra Fuere. 4. Moritur Sulnens
de cum eo omnis Paerum Favor, quibus in exilium actis, pri
Ica religio Alexandrina, pecico ex Cxrpro Merropolica, ubiq;
rectiruitur, 5. miteris Lusitanis sine Sacerdotibus relictis.
6. Ouae omnia canta animorum contentione peracta, uc
etiam circumcisionem aliquandiu incermissam repeterent,
quamris, ucdiximus, Abessimis Pacer ricus non (IF. 7. C armem
Echiopicum super es mutatione decantatum. 8. Patriareha
cxressus obriam habuie in Infula Suaguennorum MetrOPO.
licam Alexandrinum, 9. cumgue comitancem Pecrum Hei
lingium Lubecensem. 20. I5 Arabice (u Ls pleo Muallim
Petros, i. c. Doctor Petrus appellatus Fuit. II. Pos nerem
cumicto disceptacionem Patriarcha ad Abestinos suos sequa-
ces convertus, ingemuit, inquiens: Nunc prortus Abes
niam in extremam haerelin prolapluram. 12. Tristoria ejus, de
quam sracusfuerit abesinisrefertur. 13. Incerim Patriarcha
vixe Turcarum avaris manibis eluctatus inIndiam secett,
24 in Abessinia elam relictis lociis nonnultis, 15. qui omnes
rariis calibusmisere perierunt. 16. Illiusad Cresorium ABCF
sinum licera, ex Ind a Ciotam delatae, 17. Cacum Abesinix il.
liustemporisdelineant. 18. Conatustrium C’apuccinorum in
Abessiniam tendencium. 19. Oui Suaqueni a Bassa Turcarum
capice mulcari fuerunt. 20. Novissima ex Abeltinia relatio.
LIBEE OUTRTUO
DE PRIVATIS ABESSINORUMREBUS
E Y IN SPECIE DE OECONOMTCIS.
C A P U 2
Dereliteraria Athiopum.
 F. liceracura laerd supra actum. 2. De scripeura de li-
leris Arhopum earumq; origine disserieur. 3. AM-
 Ci CMaractereS quinam AINE. A. Libri pexter (4
CrDS

## Folio  -  — 799245801:0044
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000044.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 34 lines, status machine
erospanei. 5. DerhCOr = Sausau, I. C. Vocabulario sive
nomenelatore Abessinorum. 6. Nulla ibi praeter crudirae su
lingua rerumque lacrarum sudia. 7. Ouibus de Regios libe
rosimbuunt. 8. Furisprudentiam consuetudine demore ma-
Jorum actimanc. 9. Medicinam de Philo(ophiam pariceriono.
rant. 10. Ouibus MCdicIS R CKRGTOLuS UEaCIr. MI. Remedium
catholicum concra pestem habenc. 12. Dopmata nonnulla
phylica Abestinorum, in specie de anima hominum duplicis
recensentur. 13. Forundem absurda opiniones de actris 
Erstemate mundi. 24. Poëtin maxnifaciune, sed tancum (a-
cram. Exempla aliquot afferuntur, praeter carmina pereorum
hoc opus (par(a. 15. Anigmatibus de proverbiis delectantur,
quorum aliqua Cregoriusrecentuit. 16. Desiderium corum
discendi linguam Lacinam. 17. Arabicam linguam ulu discune.
18. Famque in aula Regis cum exteris uturpanc. 19. Ouin de
Arabes ipsi Fabulas suas Muhammedicas Arabica lingua, sed
liceris chiopicis, Fcripeas ABCMiniSETAdCTE CACABUNC. 20. F. X.
emplum istiusrei producitur. 21. Rario existolarum priracim
Pcribendarum. 22. Pomina Abertinorum eam virorum, quam
Feminarum signiticatira Pere sunt omnia. 23. Fxempla affe.
TUNEuF.
C A F
E
De re domestica AbC
amictu (5 habitatione.
2. Mibi illis plerunque riles de exiles tunc. 2. Plurimi lacti.
aciniis ricticane. 3. Multi carne cruda, Sed bene (al(a aC
Piperata utuntur. 4. Temperamentum aëris efficie, ut bury.
rum d caleum optimum Facere portint. 2. Ouo pacto id hac.
5. Difficillimus molendimodus, ex quo veterum dario in pi
Arinum intelligi pocest. 6. Feminarum id ofticium est; 7. Viri
concra larant resteslineas, quod in nostris resionibus Femi-
AX Ca-
Orum

## Folio  -  — 799245801:0045
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000045.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 48 lines, status machine
VC
12
e
a
3
1I
eii
e
11
1
1
Mae Faciunt. 8. Potuspaullolaucior. 9. Hsy dromeli enim con.
ficiune, ob copiam mellis. 10. Ft speciem cererisiae albx A6
EE Feel dictam sine lupulo coquune. Ir. Posepulas demum
Potare incipiune, idque nonmedioeriter. 12. Vectirus, A Opu-
lentiores de clericos praecipuos excipias, non minus tenuis
elt. 13. Hlabicatio pauper. 14. Villa humiles exmaceria de ara
Billa constructae, de Rramine cectae. 15. Nobiliores subtento-
riis, 16. Catri sub dio aBunt.
CA P U T
TTI
C
De artibus mechanicis
opificiis.
2.Pificia difficulter exercentur, ubi nuIlx urbes. 2. Ra-
rissima ipicur Cune in Abessinia, nam quilibet, sICvE
primaeris cemporibus sibi ipse, vel domesticorum, in primis
Terrorum, ministerio necessaria parAL. 3. Tn cactris cds
potissimum opiticia exercentur, qua ad bellum se quotidia-
numusum necessario. 4. Sed nulla ibi opiticum collegia aue
Tocietares. 5. MIam qui (que AETeM exerCCE, eam filioS TuOS
docet. 6. Archirectura olim Cacis noca fuit, uc ex ruinis urbis
Axuma de mapnificorum cemplorum passim apparet. 7. POA.
ea ob Rerum crebra e lonpingua icinera exolevit, donec
Parres Socieratis eam restaurarent, e calcem, in Abessinia.
ancea incopnitam, reperirene. 8. Crexorii responsio ad in-
cerrogationem Dueis Saxonix FRNESPF, P. m. guid de Eu.
FODZOTAI reBUS BOTISSIMAMI CXOPTAFEFRex AbesinIXE
C A Y I Y
Dertineribus
sr
IV.
E Profectionibus
Abessinorum.
r. Y Xtra paeriam suam sponte non proticilcuneur, 2. nI(I FOr.
Le Hierololymam derotionis caula, 3. olim Frequenter,
trodie rarc. 4. In Abessinia mulis cancum icinera confrciun.
EUTA

## Folio  -  — 799245801:0046
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000046.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 27 lines, status machine
gir. 5. Plaustrorum auC Carrorum, ut _ carpentorum de rhe.
darum utus nullus; causa suprd dicta. 6. Opulenciores omne
instrumentum secum rehunt. 7. Hlospicia de diversoria in
coroRcono nulla. 8. In pasishospires alcernis vic bus consti-
tuuncur, qui pauperes suscipiant. 9. Jocolahistoria quorun-
dam simplicium Abessinorum a cauxone guodaM ROMXBTA.
tusco seinricari pucancium.
C A1
p
e
d
Athiopum.
ract.
8. A Ccolae marisrubri, de post hos Armenii mercaturam
L pocistimum in illo ReBNO CxErCeNE. 2. ILi enim d
d Tureis admitcuntur ae affintare relisionis in RopnO Pra
aliis colerantur. 3. Rurum rude maximo laepe quae su sUO ex-
POrcanC. 4. Quod secundum uncias appendune de compu-
tane, ur suprd dictum. 5. Uncia illis dicitur P p. 7. : 6. Acque
aequipollet uncix nostrae. 7. Permucacio illis eA loco em-
rionis. 8. Peraxicur urplurimum (aleForili. 9 Oui illis pe
cunix loco cA, 10. sicur olim piper. II. MCTCES,
GuX IMPOTTANEUTSC CXLOF.
FaNCUI.
E R R A FA
LIB L.CAP. II. HIM. 2. legC Ferpcum. C av. IIL. Ln. 1. LesC
facilius. C aP. R. Him, 10. LeSC accipienda.

## Folio  -  — 799245801:0047
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000047.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 4 lines, status machine
u
TTFRIED WILHELM LEIBNIZ BIBLIOTI
EDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK
atur: Leiton. Marg. 6O: Leion. Mar9. 60, Stick 1, (4

## Folio  -  — 799245801:0048
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000048.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 6 lines, status machine
ss
Mill
lttttt 1tt tr 1t1tt 1 det
ILHELM LEIBNIZ BIBLIOTHEK
EDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK
ignatur: Leibn. MaKs. VV. LCH. 1ora19. WV, Stick 1, (48)

## Folio  -  — 799245801:0049
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000049.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 9 lines, status machine
t
LWLBHannover 35
titu
dam vita
semma
in 
 e
Lnutr nge etas
SISCHE LANDESBII

## Folio  -  — 799245801:0050
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000050.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 11 lines, status machine
e
111t11ttttt
ussesiu usisiIIII(IIAIIIIIIII
dtttti
II.
ltt1t
1II
Msli
MLEIB
AEDERSÄCHSISCHE LANDESBIBLIOTHEK
atur: LeiBn. Marg. 6O. L eiton. Mar9. 6O, Stic

## Folio  -  — 799245801:0051
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/799245801/jpgs/default/00000051.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 65 lines, status machine
s
ol
e
i
esta
le
l
a
et
b
f
o
e
l
endu
v
tscti
 er
um
  
des
es
a
a
d
d
q
a
3
a
4
a
edd
a
de
n
se e
esta
u
n
l
t
s
 lle
e
a an  
e
est
a
re 
q eud
eatas sen dnt 
mtuc
ed i e
SA
lea
n
aa d
ua
Ettu
C
asse
s
as
ost