# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Work: https://leibnizlegible.com/work/800331664
# Title: [Memoriae Artificiosae Concentratae Decalogus Sive Decem duntaxat Loca omni Memoriae in omni scibili satisfacientia proposita] Memoriæ Artificiosæ Concentratæ Decalogus Sive Decem duntaxat Loca omni Memoriæ in omni scibili satisfacientia proposita (shelfmarks Leibn. Marg. 42, Stück 11; ZEN Leibn. Marg. 42)
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=800331664
# Lines: 4,389 recognised on 108 of 109 pages, mean confidence 0.86
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line, page by page: a "## Folio <label> — <page id>" line ("## Canvas <n>" where no folio label is recorded), "# " lines naming its source image and model, then its recognised lines in reading order, one per line.

## Folio  -  — 800331664:0001
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 16 lines, status machine
s
∞
C
9
u
e
F
(D
u
II
C
0
D
Rlolim.Syslem Vertriet
n 
CHSISC

## Folio  -  — 800331664:0002
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000002.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 1 line, status machine
iv R.

## Folio  -  — 800331664:0003
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000003.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 1 line, status machine
ACHSISCHE LANDESBIBLIOTH

## Folio  -  — 800331664:0004
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000004.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 5 lines, status machine
e
erra aherbrira et
tt
M
na

## Folio  -  — 800331664:0005
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000005.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 22 lines, status machine
ilun
e
ORAi
A RTIETCFOSA
t
CONOENTKATA
 
dd mn una mmid o
S I Y ti
Decem duntarat Loca omni Memo-
n
cix in omni lcibili latistacientia
propouca.
P _ R
i
S R NESFOM TIERSELER
dem A,tresen vid. test. des uu. 1700 an nonnella
D.
Item erust
COLOMIA ACTLIPPINA
upius ue, e Trpis Pernr Pucoront EDen
AnnO M. DC. XCIZ.

## Folio  -  — 800331664:0006
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000006.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 25 lines, status machine
 1
Ebn
E
e
 cessers jer cn . cejes cers ces  e
inaetot Chotert iut hol (E
i
a
a
u
L LRODATIO.
Ractatus, cui liculus elt Mle.
a
moria arciticiolae Concen
u
ctaca Decaloous Auchore
Frnelto TTerleler Doct. qui
praeria diligenci perlultratione nihil
conera tidem zut bonos rores conci
nere dignolcitur. in publicum cdilicite
Pocerit; Signatum Colonix dic 30. Mar.
EI 1699.
IDANINES WERNEROS DE VErDTiR
Coddministrator in Spiricualibus _ Vicoriu
Cenenalis Coloniensism

## Folio  -  — 800331664:0007
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000007.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 23 lines, status machine
BEREHISSIMO ET POTEATISSIO
PRINCIPI AC DOMINO
 du  a 
dde 
1L 1+C.L C
COMITIPALAETNO RIIENI
S A C. ROM ANI IMPERIL
ARCHITHESRLRAEIC
2 V
L L LC IOaI
BAVARIAS TCILIS, CLIVIsi AC MONTTOM
E C V
COMITI DELDENTIAE, SPONMEMII, M ARC TIIAE
AYENSBOROI, NDERSAE AC MEOA ec.
e
DYHASTA IN RAVEASTCIN (06.
l
Ab
ia
ONIN
rc
SOO CLEMENIISSIMO.
tn

## Folio  -  — 800331664:0008
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 28 lines, status machine
o
e
EREKISSSNL ATOVE POTENTISSIME
PILIACEPS ET DOMINE,
Domine Clementissime.
ninvictistumo Imperatore nostroLFiODOL.
DO Pierarem _ Clementiam, in Christianisi
 Mo GioIliarum RCGC LWDOVICOXIV cum
lagaex quam cogaex milicia ardorem, in Flecto.
RE SAXONIR BUINC SAEALIX REGCFRIDERICO
AVODSTO RObUE DexErX universus obstu
pelcit orbis: demiranda profecto in SacriRo.
Mani IIMPCRII ARCTITTHESADR ARIO, ELECTORAUID.
deliCCE SERENITATE VESTRA PALATIHA, PEXTeF AO.
rencissimam aliorum docium Principalium Universitarem, non (0.
lum Rcspontorum e Exprectionum Facunda Poliditas, rerumeri.
AM EEL TCISSIMLA AC PENITOS DIVIHA MEMORIA; Je
ritacis hujs se cectes lictunt omnes _ singuli SERENITATIS
VESTRA ProcereS StatuS ee Dicalteria, illamque maximorum
Rcoum x Principum LeSati, GHOEGUOE HOrM AD FANDEM
in negociis maxime arduis saepius mistos, ec ad alloquium SFRE.
NITATIS VESTRE FLEOTORALIS admiltos se Fuisse sibi
non immerito graculantur, erarissima cdocti experientiâ ad extre.
mas mundi oras concordibus animis perculerunt, unoque ore
predicarune: quam iptam tama jam publica ubique relonat a
maenarum rerum haud immemor sempes venerabieur Posteri.
1250
Nul.

## Folio  -  — 800331664:0009
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000009.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
Dcdicatio.
Nullum igicur frmius e majus in recommendationem Alemo.
FiX APPONerE POterO argumentuM, quam SERENISSIMUM
TDTELARE NOMEN SOBLIMITATIS VESTRA FTE
CTORALIS, cor meritis ac virtutibus in Romano Imperio a
exterisetiam sentibus Famolum et venerabile: nec ipta Memoria
vicirum super Cuis proprictaribus mirifieis in hoc meo opulcuto
descripeis ad decorem proprium alteri quam FLLCTORALI
SFRENITATIVESTR A nomagia subjectionis praestare audebic.
Si erenim haec ipsa Memoria eA PTAILCrIAM DFCEM CnOr-
darum P (al. 32. ANNDLO, CANDELA, CYONO, TUI.
ANOVLO, OWADRANTE, MANO, STELLA, SECORI,
CALICF _E CORNO Hlarmoniom perpetUX SIOTIE SERENI.
TATIVESTRAD FIECTORALI debicum resonabit.
Si eA AFBOF PEOCETA juxta SCOrTUM AdDFCFM pedes ima
perens: ad duo illa Providentix et Industria lumina FLFCTO.
RALIS SERENIT ATIS VESTRC, quaque frmioris guoce
nationis intina maturo contilio et racione perspiciencia in pro-
fundum submissionis radices agCF.
Si c Carthago ab ora maritima DECFM milliaribus rexdifi.
canda Flor. Cua Cactra, palaria ac PariCtES, THRONO POTF.
STATIS PATATINA proregenda submittet.
Si est TIorologium AChaZ DFC EM lincis vitam prorogans 4.
RReg. 20. OLORIOSISSIMOM lonexri Resiminis OMFH
SERENITATIVESTRA ConabIC.
Si Mlemoria est Basilica a Salomone DEC F: MI aureis candela-
brisillusrata 2. par al. 4. SER ENIT ATIS VESTRA AVOVSTO
NOMIMI in xternitatis templo coruscabit.
Si est Respublica post Romulum primitus a DECEM viris ad
ministraca Liv. lib. 1. Caluberrimas Canetiones et ordinaciones ab
FLEOTORALI SEREHITATE VESTRA indefesSa ac vere
patriâ Collicirudine conditas s in omnibus SVIS Ditionibus ad
communem populi Calucem Feliciter fixas procumbens suscipiet.
Si Memoria cApArnANUS NOVEM MuSIS A DECIMO AVOI.
lini inhabitatus; inter lauros LEOPOLDI I. e Cummorum RO-
marie

## Folio  -  — 800331664:0010
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000010.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 35 lines, status machine
Deticatio.
MANI IMPCRII NUnC HOVEM VIRORVM FLECTORALIS
SEREMITATIS VESTRA INTEORITATIprOrranquillitare
Treliconis germanici eminenter excubanei insolidum mancipabieur.
Si cA FOLENNC VeSPCPATUMI C antICUM DECEM verlibuS COn.
clusum: in SEREHTTATE VESTRA MCrOICaM MAZIMI
ELFCTORIS Mencem criumphali acclamacione magniticabit.
Si CA SFCK CK DECEM Oribus constitutus L. fin. . de abie. Pele
SERENITATIVESTRA ELECTORALIPeOquaplurimis era.
tiIS FPAETI MEOFIVSDEM Aulico Consiliario _ Regalis V enatorio.
Forestalis in Ducacu Montium Commissario ordinario, mihique ex
oris Silelix per clementistimam Pexlentationem huc rocatobe.
nignisime exhibitis quocidie per piorum preces lacriticiorumin
monumencum gracicudinis immolabit.
Si Memoria denique cAt Peculii DECIMATIO a prilcis FIO.
centinis Dco Herculi data: tora quanca Imperiali archithesour.
FIAtUI SEREHITATIS VESTRA FLEOTORALIS dicata
manebit.
O FUCrIE ANNVEVS TCris receribus lingularis ornatus l. 15. 5.
orn. f. de aur. es ars le8. Fuerit quoque insigne Dignitatis Equesris
PIn. ELEOTORALIS SEREMITAS VESTRA in pro.
prio praectancimimae Memorix SV F: Annulo, uc incomparabi.
lis inteF FuTOpE PrinCIDCS C:EMIMA non linc aliis vircuribus
augustioribus splendore locupletistimo scintillare, miritice dig.
nOTcIEUE.
2. Laconesnunquam noctu pPaViO LVMIHE incedebant Alex.
MCMOTIA SEREHITATIS VESTRA FLEOTORALIS
sublimium sectorum perenni Erostibusque Formidabili GI0.
RIA in Hcroum Fastisio candelam inextinguibilem accendit.
2. erpciis acror corvi noctem ex candor CYOMI diem deno-
tabac, ex Crono capiebat Ancas varicinium lib. 1. A: neid. eA
quoque in calo constellatio croni conspiena. Memorix C ponus
AD SERENITATIS VESTRA ARAM IOSTITTADie.
care e aequirare (uftultam Faustissimis anguriis conrolans, ejul.
deM PRIHCIPALI CANDORI CC TAcrihCAE.

## Folio  -  — 800331664:0011
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000011.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 35 lines, status machine
Dedicatio.
8. Donum Nili seu delt2 aUE TRIANOVLOS Foyptus inferioe
dicicur, erionguli asterismus caloinlertusradiat, omnebonum
TER CaliX pradiCATUE: MICMORIA SERENITATEMVE.
STRAM ELEOTORALEM inconsiliis Imperii SALOMO.
NEM, AVCVSIVM in curisparrix, e inbenignicate erga sin-
BUIOS TRAJANVM, TER FELICEM nuncuPaE e CaluTaE
PRINCIPEM.
4. Reiltoreles viris constantia praeditis cubum astionat, est de
QV ADRANS mathemaricus caeli scala. Memoria ex COn
RAnEC _E AVIEO SEREHITATIS VESTRA in religione or-
thodora Zelo. scalam convertionis subdicis palarinatus tandem
porrisendam Cummâ vencratione varicinatur.
5. PIBNUSPACISVOCATUFAEKETA MANVS, ci inest Majectas juxra
Persium: MCMOrIA MADESTATEM POTEHTISSIMA
DOMES PALATIME, nunC in CalUTAri DERTRA SERE.
NITArIS VESTRA, non sine dulcissima subditorum
quicce Fulgentem, Tubmissisime adorat.
6, STELLA apud chesaurum (une coeli Rores, Rores autem terra
actra, Abrahx Dcus innumerabilem tuorum progeniem promi-
Tic, nemera AeIlaS, si potes gen. 15. Momoria Roridam INI SAN.
GVIHE EILCTORALI DALATINO poltericatis Aellam
adhuc oriruram e nunquam celiplandam humillime voret.
7. Romulus urbis in Monte Palarino primus conditor duodecim
vieoatum Faices ex betulâ arbore cum SFCVRIBYS pro intioni
Regio e luprema pocestaris (rmbolo clesit: Memoriatasces PX
SERENISSIMA ET INCEDTISSIMA DOMOPALRTI
NA CASAREOS, REOIOS, ELFOTORALES ET DV.
CALES ad terrorem hoctium in tirmistimum S. Romani Imperii
communis Parrix pralidium crelcenres supplex reneratur.
8. CALIX scu cracer inter cali atterilmos non postremus cA,
calix in Cacrisetiam adhibetur: Memoria eminentissimas Dig.
nitates EcclebasticAS PLFOTORALI DOMVI PALATI
MA dienissime accedentes protundisime rereretur.
Llaco

## Folio  -  — 800331664:0012
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000012.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 20 lines, status machine
Dedicatio.
Plausum exium phalem in annalibus Romanis CORNV nuntiae,
in Pacris srandem inimicorum quassationem de jubilxum: Me-
moriamecum omnem roti conatum co intendit, VEFLFCTO.
RALIS SEREHITAS VESTRA in hac Sra ririum X (2.
nicaris prosperâ renultate ac prxecellissima Famolistimi senil
sui ad quacunque rara, coresia et grandia propenli sraritate.
consiliorum vero Animique magnitica Forticudine perpeuo
invicta hoctibusque cerribilis annente DFO in seram senectu.
tem perennec incolumis, eandem que cum bcatistimo populari
ubilO IN SVAVISSIMA FLEOTORALI PROOEMIE
viseac ex rireac indelebilis ac immortalis.
Hlicce omnibus Memorix rencracionibus ac vocis tidelil.
sime adhaeret, se suolque sub clrpco clementiisima
prorectionis devotistime Cubmittens
BLBCTORALIS SEREMITATIS VESTRA PALATIHE
lumillimus d Tubjcctistimus
Famulus
ERNESTUS HERSELEE
Proc. Apost. _ pastor im Warlon

## Folio 1 — 800331664:0013
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000013.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 48 lines, status machine
BC 1
u
om
.  5
s
EZSr
hue huo  hus li hu h E
e
EE
es ej es o s ap e es e e es 
m
 (2 (22 (2E 12 (
ECTOREM
Vi a scipsis, non à voce Masistra, scien-
eias, vel arces discunt contra consilium D. Tlic
ronrmiveniunt. C. 16, 9. 1. Can. 27. ne ipse re do-
ceas, es absque Doctore inorediaris viam, quam
nunguam inoressus es: hinc Cardanus inter sua
sex, quae maxima ipsi decrimenta arculerunt,
carentiam paedarori connumerat, econtra Cuja-
cius in oracis lacinisque policioribus liceris seipsum
crudivit: anremonullo Magistronsus est: Divus Bernardus facos Do-
Etoreshabuic: 5S. Augustinus Aristocelem solus lesit ex incellexit. Si
licearaurea areis, centena novenariis comparare. Constrt. de rat. e
meth. jur. doc. in arce Memorix idem nonnullis. sient e nobis concigit.
Cum enim in Lamberri Schenbelii ex Brabancia Dusplvii memoriam
Lonce pulcherrimam anno 1595. edicam incidissem, eamque occupare 
meam facere incendissem, ab sque duplicis opposici muri perruxcione om-
nem adepcionis conarum irritum cognovi: nam primo Lectio ienororum
vocabulorum hrbernisnivibus frequenciorum, quae more hebraico retror-
P.m, ubiAlpha es Omesa suncoriosa leguneur, erat devoranda: deinde
altiorum sensus maenium arierario fuerat aegredienda: arcemenim scire
non est verbaarris scire. sed vim es pocestatem.
Fvolviicitur Perrum Ravennarem qui 149r. Oracarolum qu’i 1554.
Fordanum Brunum qui 1552. Cesvaldum qui 1598. Paep Calbaicum que
1618. Scripsit, ( Lamberrinorum vocabulorum non vero sensus interpres
fuit: aliosque hujussaculi obscuriores. Ili ramen cunctierandia sonan-
ces, ee steriles avenas pro ampla arris messe ostentantes, plus promiserune
quam prasticerune, esurientes non imple verunt bonis, es adhuc in limo ve-
serem rana cecinere querelam.
Rarionem parcioris hujus doctrina; alii in avaritiane soli luerum era-
bere es monopoliosandere possent: alii in arrosantia, ut sanquam artis
Monar-
De
d
Psi atus
elh o
(

## Folio 2 — 800331664:0014
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000014.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 32 lines, status machine
13 C2) 
Mlonarchae soli sapere videreneur: nonnulli in derecundia, ne fastus il
torum ob humilia arris elemenea illuderetur. Non panci in ienorantia hy-
poeritica quam vellene conterere, collocacam putabane: nosmitius aven-
do. eam inhonestare, ut arrificium rarius ideoque cariusreddereur,
potcam arbieramur. Arsum. 6. 27. 4. 2. Can. 39. He arcem vilem reputet
informatus statim eradicam, quam non suspiraveras informandus dita-
tam.
Enixaicicur applicarione. Lambereum eorum, quod ipsemet impos
sibile starnie, Suberi: imo plurima abserusissim addidi L ambereo prorsi
incoenita: quae patebune, si quis nostra cum suisconculerit: plures enim
plura vident, quae non videt omnia solus: ex bono melius inveniur: non
enim omnes in omnia, sed cerri percerca meliores vel deteriores reperiun-
tur: nec erubescat antiquitas, si quidmeliuohorum, qua ipsa tradidis
novicas adinvenit.
Duia vero apud senceam curpe est, ue quid egrecium jaceat in obsen
ro: sapientia enim abscondita e chesaurus non visus quae neilitas in
erisque. Eccles. 41. Dividas aquastuas in placeis ut deriveneur fonces rni
foras. ProV. TV. Fsinclaborem praeseniem; arcisicii hujus cupidissimis ex-
hibeo; nullus eamen aucumer, arrem propcerea plene exhanstam esse;
nam omne artificium per exercitium recipit incrementum: es paulaum
ad melius per crudicionem accedicur: nos ipsi quoqne speramus, fore, ne
post aliqua cemporum curricula, nova annectere queamus fatis admi-
randa.
Pollicemur etiam Caelestis Pbilosorhia parrem practicam illam, quae
stellarum influxus in homine efficacissimos non ex veierum vana tradiione,
Sed methodo novalonge alia, ex propria meavicinii annorum observa-
tione demonstrat, opus in incomparabili Mlachemarico e Astro soptro Pla-
sido de Titis MConacho lalo. Ord. S. Benedicti quodammodo fundarum,
mulro verioribustamen experimentis er rationibus insistens,  quo d capul
rei est. S. Canonum S. Concilii Fric Decrstis, censura T heolooicas
Philosophica satiosabiendo

## Folio 3 — 800331664:0015
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000015.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 49 lines, status machine
t
S
hdtat Rdear RBa dE
e
e
.
   R_ X F 
ntan l  lea esi e t DE) ias coctacra ntinantua
Dns tu Rotet. Extadi ( dBdE
i
2
E 
e
ae   ariia. Cl   Ca
E
do
ASDMORIK
Anatomicis duplo majus in Ilomine
uam in maximis animalibus, proporrionatum
ceperitur Ccrebrum: hoc inera C alvarix quae ca-
pirisnomen recinet. capacicarem relicens appel-
() lacur sensuum principium, cocius corporis Prin-
 cevs, delatone dirinummembrum, a Democri-
Lomentiscultodia, ab Hlomero Ccelum quia morum ex cognicionis
lumen, in alias partesinsuit. In eo Cuum fixicdomicilium memo-
ria; quae opud Thomistas elteacultas contervarira precericorum
apud Cartesianos quasi Charta acu pertoraca, perquam species illa-
Bie elabi, vel si Foraminula obstruantur. nihil depromi aur relegi
possiceorum, qua a prioribus sensibus percepea Fuerun. Apud a-
liospossellio eorum quae menspercipit. Apud Ciceronem Phelau-
rus ec suusanimi: apud Causinum horreum mentis: apud fordanum
Brunum incernusliber: apud Ballac. Le Cabinet de belles Choses; apud
Crucosmater Capientiae; apud Plinium necestarium maximé vira bo.
num; apudsenecam res ex omnibus animi partibus maxime deli-
CaTa.
Dehacmeminietsidorus, Anima dlum vivificae, anima est, durm
vulcanimus est, dum scit mens est, dum recolic memoria elt. Fe
SlolTacap. X. de lumm. Prin. intellecus praeconcipie, rario disponit,
memoria praconcepra e dispolica conterrat.
an aurem memoria in occipice sextertio cerebrirocato ventricu-
do, quem eciam puppimnominant, vel in glandulapincali, vel in
cerebrilocustisnerrosis, qua a spiritibus aperiuneur e elauduneur,
velin coro incerno cerebro habiret, apud Medicos reperirur con-
crovertum.
Memoria alia csnacuralis, alia artiticialis.
Nacuralis cuilibee homini congenica viser. de hac ait Cicero in
CaconeMajore. Corpora quidem exercicarionum delacisatione
2
Mera.

## Folio 4 — 800331664:0016
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000016.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
3 l 4) Ee
inoxarescune, animi aurem exercendo leraneur. Ee Ouincilianus,
menioria excolendolicut alia omnia augerur. PeRacan, maxima
Fabricandae _ serranda sibi memorixars est, indiesillam exercere,
auc salcem Expistime, quia ociola diu e sinculu hebescie, ee intide-
lis efficitur: cui consentie Publius syrus arcum incentiotrangie, ani-
mumremissio. Fcrursus Cicero: at memoria minuitur in senibus,
credo, nisi eam exerceas. Senes omnia quae curant meminerunt, ma-
nencingenia senibus modo permaneac studium ee industria.
Memoria artificialis estea, per quam memoria naturalis labilis e
obliviola herenax, parra ex exilis incrementum recipie, abjecta e
vilisclarescit, ignobilis d concempeanobilieatur, distracta de raga
figitur, dormiens ex pigra excitatur, immobilis ec intelix adjura-
cur de moretur, mortua ex perdica reviviseit. Si vero cademnacu-
ralismemoria in quodam exticerit Nobilis d praeclara; mobiliste.
lix eevirica, rigilans, valta, renax _ impisra; cam iplam perar-
citiciolam memoriam praestanristimam ex excellencistimam Fore pol-
licemur.
Concinnamus itaque pro artiticialimemoria apparatum locorum
imaginum, distinctirorum, actionum; d exercitii quo Fuleamemo-
rianaturalislicet debilictima, ad calem e cantum perfectionis gra.
dum sublimetur, quo mortalium nemo, etiam Cummis propolicis
pramiis sine arre queat perrenire. Flinc prodisiola illa, quibus
Lambertus eriumphac, diffunduntur facinora: audi ejus propria ver.
ba d experirc.
Primalectione eraduntur fundamenta arris, de regula vocabulo-
rumm intellectorum, _ in 25. Ac declaratio, ac stacim aliqui ex audi-
coribus illa recto, retroorado ec incercalari ordine reperaut sine mo-
ea vel haesiratione: quidam adeo prompre ach ex Charta descripta
legerenE. Sequenti diehora constituta propolica alia 25. vocabula
ab iplis Auditoribus suomarte applicantur ex repecuntur Feliciter: A
placeretillis prima lectione absoluta se exercere in aliis 15. dictioni
bus, incerjecto duarum velcrium horarum spario eodem die conte-
querentur id, de quo apudelaronem gloriatur Isippiascanquam de
maona quodam bono, (e poste so. vocabula Cemel audica vel lecta
quolibet ordine reperere. Si vero quoridie lemihoram, vel duos
quadrances diritim huic exercicio quidam vellent cribuere, idque de-
cem aut quindecim diebus, 200. 300. 400. 500. aut plura rocabula
reterrent. Si quis per hanc regulam mille, paulacim duo millia,
eria, auc quacuormillia didiserir, quocunque numero expresso rocabu-
lur

## Folio 5 — 800331664:0017
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000017.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
ne
l5) Eesu
lum dicet: aue nominata quacunqne roce numerum indicabit, tanta
cum admirarione hominum, urindicent omnem captum excederchu-
manum, neque naturaliter hieriposle.
Secunda Lectio proponie regulam (OnEONEIAFLI, AIVeFCKEUS CON-
cinui, eaque declaratur in duodecim Pencentiis, quas audicores re-
vecunt quaternas, deinde a duodecima reditur ordine ad primam eC
contra, quod eadem Aefelicieace, a quibusdamhora, alii exercica-
rione indigene unius duorum relerium dierum ut idem praestene: nE-
que hic licet rnourmum prolrnonrmo collocare in quibus tamen
Facillimus estlapsus, auclicum dictionum mutare. Seguenti dic di-
cuneur alixe 12. sententia a Professore bis una quaque relicto pautulum
morx postlingulas quas Audirores per le applicane secunduni demon-
Crarionem precedenris diei d exacte repecunt. Si quis in hacregu.
la (C exerceaE 1O, T2. auFF5. diebus, 20, 30. vel 40. sencentias exacto
Poterit ad rerbum recirare: ita ut nullam omnino dictionem muree,
vel eluo ordine remoreat: s vero contingeret aliquam parriculam
omictiveleransponi, leriter eantum admonitus supplec, ee in luum
dixericlocum. Htac regula Biblia, insticuriones juris, ciculi; le-
Ses, Paragraphi, compendia Theologia, Jurisprudentix ee Medi-
ciux ad rerbum recineri postune. Si nullus alius esser effectus arris
memorix quam dictus, anne ex cognitione digniltima, e liberali
honorario redimenda. Paucis ab hinc diebus, duobus perspicaci
ingenio viris sic Cum locutus. Si uniushora spatio effecero, uc eadem
25. Vocabula quoris ordine repetatis, altera 12. Sententias sine er-
rore, deinderos restroquodajunemarte, 8. rOaUE 12. diebus exer-
cearis lemihora in una regula, de lemitiora in altera, id conseque-
mini, ucr00. 200. 500. rocabula; 20: 30. 40. Penrentias verboce.
nus exacte reperatis quanei illas duaslectiones aestimareris ? Sine de-
liberatione responderunt id pecunia altimari non posse, non dubi.
to quin duas praelectionestas, non Colums: aut 12. Scd 20. 20. imd
50. aureis judicene redimendas. Longiore vero accedente exerci-
rio Anni autduorum; 60,80, 100. 200. Tenrentix a quibusdamre-
pererentur: quod Seneca in prologo declamationum de le restatur:
quidveroexictimandum est, 114. 6. 8. 10. 20. annis, aliqui dilcrere
in hac praxiverlarentur. Flactenus Lambertus: qui inhac secundo
lectione paululum hyverbolice locurus non adeo subiro promissa vi
derurimplere, quam allicere.

## Folio 6 — 800331664:0018
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000018.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 37 lines, status machine
Collacap. 2. extrarap. comm. de senr. excomm. variis modislo.
cum actinsic, vel pro gradu digniore. FTorat. Singula quaeque
locuraceneant Cortita decenter. Vel pro lede Argumenti in Rheto-
rica _ Dialectica. Vel prohabitantibus in loco ut Macth. 23. Terusa-
lem serutalem quae occidis Prophecas e lapidas eos qui ad cemissi
Tunt. Velpro quancicare mensurante rem extra in Philolophia. Vel
pro spatio agri aut fundi: hoc postremo modo locus nostro propoli.
coconeruit, _c es imaginum sedes scu receptaculum aur sparium in
quoimago poterit eoliocari.
Concipitur autem ingens vastissim aque Telluris regio, quae facio
lioris aperchensionis caula in mappa cogicarur Cuspenla _ quadrata.
ue commodius risui objiciatur: hanc cecernimus in maria magna
quadrata, cuiliber marimagno scu primo circumponimusmariami
nora per quamcunque Formam auc Formx progrectionem: in quoris
mari condimus Inculas magnas, sngulis infulis magnis scu primis
circumponimus insulasninores per quamcunque Formam auepro
prectionem: inqualiber incula instruimus castra prima _ lingulisca
Prisprimis circumponimus castra minora per Formam ex progreslio.
nem quamcunque: quodlibet castrum replecur Palatiis magnis, d
lingulismagnis Ceu primis Palatiis circumponimus Palatiaminora,
per quamcunque Formam aut proprectionem: quodlibet Palarium
criceriangulare, quadransulare quinquangulare, lexangulare aue
Plurium angulorum e consequenter laterum proue vilumterie:
quodlibetlatus Palacii accollitur per contignaciones innumeras; quae
liber contignatio distribuitur in Cameras longa Perie protentas, Ca
mera cenent quaruor parietes, quilibet paries respicit oppolitosta-
pecesinnumeros, locaparierum de Tapetum per Formas es progrel
liones in intinicum excurrune es minorantur. Ilac ria licebitomne
Icibile omnes possibileslibros corum parritiones sentenrias dicta e
vocabula distinctissime arti applicare.
Sicuri enim colmographimemoriam marium mediterraneorum, ue
Caspiiin ACa, Ponti Fuxiniad Europam. Lacus raire in Atrica, d
Daxime in America distincte effundune ec allirane Charex quadracae
planae; deinde conseminane alia maria Frequentistimis in Culis ur illae
in Archipelasomaris sgxi e in Oceano orientali insulx Maldire.
quarum duodecim millia numerantur, Adem FaciunE, ita nos col-
MOsra

## Folio 7 — 800331664:0019
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000019.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 43 lines, status machine
58 C9
Ed
woeraphospracurrentes comitamur, e memorium omnemarrite
eiose inturo collocamuso
Curcta praelibara loca dicuntur prinra praecogniraarets, a diri-
duntur eripliciter in vacua, numeraria ec mecaphorica.
Vacuus locus ek sparium Cructura rerisimili detinicum sed numero
nondum insignicum, calia sunc ipsa prxallara loca.
Numerarius locus est spacium racuum, numero immillo coenicum
haec esprima diltinctio dictorum locorum omnium.
Mecaphoricus locus non amplius in mudo raouoque spationeque i
nocatione siccorum numerorum consilcie, sed est spacium ulterius
perfectibile, cranstaca nempe numeri imagine imasinisque actione
vesticum. Vcklocum o=phratrorarum, imagire annuti. L ocum
2. imagine eroni. Locum z. imaginceriansuli. Locum q. imagme
quadrancis. Locum f. imagine manus. Locum s. imagine stella. L.0-
cum 7. imasine securis. Locum B. imagine calicis. Locum g. imaeri-
necornu, _ ita succolre imirando axichmeticos HUIOROS, expri
AIaM.
Flacrarionemaria, insulae, castra, palaria, contignationes, came-
xa, Parieres, corumqueFormx, Temper distinctas semperque cal-
demeroluciones numeris cornieas impetrarunt, ita ur pracermera
phoricosnumeros qui lolicontiderantur, reliqua archicectura nihil
oneris e nihil laboris concineas in locis racuis ee numerariis pramil
(15.
FORMIIS LOCOROM
20
Orma estinserea diltriburio planorum quadratorum minorums
acircamedium quadratum, in planoquadraromajore. Ilac uri-
mux in omnibus locis supta allexaris coordinandis, exceptis Cotisla-
eoribus contignationibus e cameris, quia maxis structura quam For-
is saudene. Palesformx sine tine rariae repereu sune possibiles; qua
libus L ambertus Paep ec Buno eloriantur; quas canien neplisimus
e mislastacimus omnes, quia ucilibus duncaxar intrarebimus, me
moresillius dicti Ciceroniani l. P. de oHtic. ad olum accomodanda est
aditicandi descriprio.
Sexergo formas (ex quibus Forma prima incipienti sola ad inctar
aliarum omnium erie) pro omni scibili reputamus suttcientistimass
_ ex locis, melioris intelligentix causa, parierescantum, quia aper-
eius quadrari sunt, considerabimus: adquam deinde normam omnio
alia maria, insula. castra, palaria, quae quaneum licet, sisuram quadra-
sem debeus atectors d appetere, commensureri queunto
F

## Folio 8 — 800331664:0020
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000020.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
mo  l8
Forma prima decem locis ordine homogeneo numerorum conttae
en pariete. e quadraginta in camera respice delineacionem A. 10.
cacio seu ordo hiujus Formae licet sic in arbitrio concipientis, non ta.
men luis carec momeneis; latisenim ponderola ratio elt, quae ordinem
inchoac a Pariecismedio, uelocushric canquam Centrum percircum.
Policanorem loca perperuo respiciatur, ideoque centralis alia vero
circumpolica loca prima ex magna circumstantia appellenrur. Me-
dio loco ceneraliinicianti Z sphramo seu annulum immittimus, non
eamen sine duplici auchoritate, nam Imperator cum parasraphosin
insticucionibus. Digectis, Codice _ Norellis disponeret, hac per.
pecua mechodo utus est, uriniciancem paragraphum (inc numero
praemitteret, quem numerum nullum nosannulum seu Zyphramo
dicimus; Ced etiam astronomicarum rerum verici diriduum incegrum
verminuta ordinantes ab hujus = yphrao, usu perpetuo incipiunt;
quibus nos obtemperantes locum exordientem medium centralem
annulo insisnivimus, _ nihilominus angulorum quaruor nacuralem
ordinem, ordini numerorum consentientem cultodirimus circum.
Stancer illaeCum: reliqua eriam quinque loca per (alcum dictis quaruor
incerpoluimus cum ob circumttanrix necellicacem, e numerorum
plenicudinem, tum ue latis distincta ex incerrallis locareneur.
Scacuimus aurem loco decem in pariete ex lonse magis premente
magilque relerance ratione; omnes enimhomines tam Barbari quam
Braeci ab uno ad decem ulque numerando procedunc. Arist. _ Pytha-
Borieinon alia de causa: quaternarium numerum ue lanctum renera.
tilune, quam quia relolueus in 1. 2. 3. 4. ∞x per lingulorum collectio.
nem addicus, Decemefficie vide Plurarcl. Sed multo magiscom
menturacio perpecuo decadica, omni cuicunque mulcicudinis nu.
mero contormabilismeretur celebritarem inter collectiones numero.
rum Cupremam, ica ucars Memorixhne Forma decadica ubiqueclau-
dicans e manca deprehendatur.
Nihil erso prius suadondum _ oblervandum est, quam ue nume-
ri decadico nacurali coharentes ordine, etiam artificiali ordine
connectantur, alii veronumeri omnes intra vel Cupra decem nullibi
commilceantur. Verbi gratia: 20. 2. F. 22. 23, 2.4. 25. 26. 27, 28.
29. Tunc numeri decem, decadico luo nacurali ordine coharences, si
quisminorem numerum rg. rel majorem 30. admilceac. jum alieni
numeri intrusio: qux summovere vicanda est, Familix numerarix
obrepit.
Forma sccunca qut decemlocis se d direrso ordine in pariere gauo

## Folio 9 — 800331664:0021
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000021.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
83 C9) sos
dec, _ quadrapinca locis incamera. Respice delincationem B. hac
Forma loca centralia parierum homogeneo ordine continnae; Ced lo-
caprima maona circumstantia e ceneralibus discontinuat, ejus urili.
tas praorandis cltincollocanda (ubdivitione doctrinarum hinc eam
protundistime menciimprimes, nam alae corius nesoriola memoris
hic expanduneur.
Forma certia disponir centum loca in Pariere ec quodrinsenta in
Camera. Respice delineationem C. hac absolucissime perfecta dici
posset, non solum, quia decies decem, scu formam primam decies.
id est, cencralem locum cum g. primis magnis, de lingula prima
cum norem secundis circumstantibus locis homogeneo continuato
Ordine numerario complectieur: aur quia centesimus numerus per-
Fectus reputatur. SloM. cap. 1. exrravas. comm. de poen. d remist.
Sedoriam quia instar aliarum omnium ubique ralere porest. Specia-
dicer autem hac Forma in longo minurx multicudinis continuato or-
dine uc Cacalogis carere vix possumus.
Forma quarca repraesentac similicer centum loca in pariere, ec qua-
dringenca in camera, delineorio hicnon estnecellaria, quia parifi-
Duracione; prourridimus in forma certia praecedirs differr camen
Ordinenumerario, quod loca cencralia homogeneo numeroxum or-
dine in omnibus parieribus continuentur, loca vero 99. circumstantia,
quae sibi homogeneo numerario ordine cohxrene à centro disconti-
nuentur; ejus ucilicas luccedit forma secunda, ubi enim propter.
paucicacem circumctantium novem primorum in subdiritione Forma
secunda deticit, ibi Forma quarta per 39. circumstantia loca ejuldera
ordinisnumerarii succurrit, ec luppler. Si verohac99. loca pau-:
cicare fuerim inferiora, ad progrestionem sux Currosabitur conrer.
TeMUT.
Porma quinta aeque centum loca affere in pariete ex quadringenta
in Camera respice delineationem D. haec ex Formaprima e secunda
deciesreperita consatur, nam locum ceurralem cum primismazuis
circumstancibus homogeneo ordine numerario, per omnesparieres
juxca Formam primam continuae: loca aurem secunda quxe _ centra-
dem locum, ex prima magna circumstane à Cuo centro. e magnis
primis luisdiscontinuantur _ sequuntur Formam secundam, sibique.
non uleranorem ordine numerario conrinuantur.
Forma Cexta plane similis est quinex solo loco centrali excepto,
concinuatio numeraria tic per sola cenera parietum, a.ia continuario
tic

## Folio 10 — 800331664:0022
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000022.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 26 lines, status machine
 (10)
Ec perloca prima marna non tamen ulera suum parierem, alia coll
tinvario hcper loca secunda non ultra norem. Frso ceurrum dilcon
tinuatur a primis, prima disconcinuantur à secundis, sccunda vlera
novem disconcinuantur à reliquis.
Siquis abstractionibus circa continuariones _dilcontinuationeslo-
corum numerariorum, uti volueric, non indisebittorma. 2 A. 5. 6. CON-
lultiustamen esteriam has Formasconlerrare, ne nimiis confulioni.
busanlam demus.
Adincellectum progrestonum praerequiritur lacior terminorum
nocicia, centralis locus proprie dictus habec circa se norem loca, e
dicuntur decom loca prima de magna, quilibet locus primus poresthe.
riceneralis respectirus d haber novem circumsancia loca d cicuneur
secunda, quiliberlocus secundus (I hac centralis respectirus, haber
norem circumltantia d dicuneurtercia, quiliber terriustrabernovem
circumstantia ee dicunrur quarta, ex lic procediturusque adaromos
in intinicum.
Continuaca locanumeraria dicuneur, qua per decem prima ma-
ona, e per secunda e percertia ec per quarta in infinitum, nulla
hiabita differentia subordinarionis, ordinem numerarium non inter.
rupcum sequuntur, non obstance quod Philoloptri numeros in quan.
ticace disereta non vero continua policosagnolcant; neque impedier
quod loca ex incerrallis sica sine, vide Formam 3.
Dilcontinuaca loca rocantur, quorum ordo numerarius divertus
eA ab alio ordine subordinaco circumcanter juxra Formam. 2. 4. 5. 6.
INEETTUPEO,

## Folio 11 — 800331664:0023
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000023.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 33 lines, status machine
m8  l XI) 553
num
Priimus Paries
12.
16
1c
26
27
t.
u
20
23
1
20
ut (16) ia
Certius Paries.
10
e5  10
13
32
36
 1
37
30
35
38
18
1
Secundus Paries.
Formx primx lic. R.  s
22
2t
Duarrus Paries.

## Folio 12 — 800331664:0024
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000024.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 15 lines, status machine
12 l 12)
e.
Quau
2
l
d.
Primus Paries
i
2
5
e
Secundus Paries.
Formae sccundae lic. P.1 2111C
Terrius Paries.
Ouarrus Paries.

## Folio 13 — 800331664:0025
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000025.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
6C 13)Ed
22 l 1271 1231
261 120 120
(72I 1 771.
33)
101 (201 150)
3 1
l. 17 l 133
101 110, 1 3
Ent 125 bot 2a ul 175j (35 t lal Eel 15rI 1 ∞l ba
6. l 102
63)
es 1 100 ) 1 00)
1-
2 1
6 1
61 13
6.10
321 107
65 I 80 1. 1ae
sel 105 I lot su B I Lat 1ob lal Ml. losit 1o0 IIIe
12
1)
ti
((3 52
5
7
16) (20) (10) (16) (50
i
ossia
13
92)
58 95
97( [93
21)(47143
  tu.
90. 92) 46(40) (45
37) se5) (29) (54 (91) (e5) (20)so4 (42) (45, (4y) 4
Paries primus formae rerrix
liT.

## Folio 14 — 800331664:0026
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000026.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
1
112
1
C24)ued
oI
17 1
5
l
12
1112
181 10
l
15F1o1. =l 1151131 (al El15I. 131
I= 1 =
lP
1 + I
3I
uo l
6 1
2 l
l2
oH 1. l. 101
o
8. D
II5I 10IL BIIC 1ot Ial EI IFF15I
L
t
19
3
2
5
.F
(0)0
4)2) (5)9)(4
aies primus tormx quinx
lic. D)

## Folio 15 — 800331664:0027
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000027.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
o l15
De Progrelsione L’ornrarum.
Rogresio eAt Formarum minoranda Vropasatio. Propaso autem
eltricis excensa Tub cerram ue radices novas agac glol. Cap. 3.
Clem. de Hlarec. Virem propaso, bibet iudeFurura provaso.
Necelsitas progressionis colligieur ex eo, quod nonnungnam Do-
ctrinae in libris perparriciones de subparritiones aded varias mulcas
e concilas proponantur, uc communibus sex Formis (uccumbamus,
cui detectui remedium praesentistimum per progressiones Formarum
applicatur.
Prima Prorressio incipie, ubi Farmae deherane videlicet in cenre-
nario parieris numero, ex mulriplicar Formam terriam vel quarram
vel quincam vel sexcam per Formam primam auc secundam; ee pro-
ducetur Cumma locorum millenorum in pariere ee quaruor millium
in camera. Deinde mulciplicacur Formacerria per quartam vel quin
cam vel sextam; aut Forma quarta per quincam vel sextam. AueFor
maquincaper sertam. Rucquaelibet Forma per sciplam, consur-
sencque in paricce decem millia locorum, in camera vero quadragin
calocorummillia. 
e
Secunda progressio incipie ubi prima Ainiric, videlicer in decom
millibuslocorum parieris: ex mulriplicat ea per formam primam vel
secundam, _e oriencurcentum millia locorum in pariere, in came
ra vero quadringenta locorum millia. Deinde mulciplicat decemlo-
corum millia per Formam tortiam vel quarram, vel quintam vel lex.
cam. Fr producentur in pariere decies centena millia, sire unusmillio
locorum, in camera vero quacuormilliones.
Tertia progressio inchoar ubi in pariere secunda prooressio celsa-
verat, videlicet in unomillione locorum. Etmulciplicat ea per For-
nam primam vel secundam, ec procreantur decem milliones in pa-
riere, in camera vero quadraginta milliones locorum. Deinde miul-
ciplicat unum millionem per Formam cerriam, quartam, quincam vel
Texcam, ur generentur in pariere cen un millioneslocorum, in came-
ra vero quadringenti locorum rilliones.
Ouarca progressio incipit ubi delerar cerria videlicet in cenrum
millionibus, e multiplicat cer cum milliones per formam primam
nue sccundam, e videbimus in pariere mille milliones, incamera
vero quacuor millia millionum. ocorum. Deinde mulciplicaccenrunt
million

## Folio 16 — 800331664:0028
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000028.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 24 lines, status machine
2B l 16)
dedm
milliones locorum per Formam cerriam quartam quintam aueser.
tam, _ acquiremus decem millia milliotium in pariere, incamera
aucem quadraginca millionum millia.
Siguisplures progrectiones delideret eas concilas augere porerit
pro arbitrio. Hac via vel in abrilum ordinacam progrectionum
descendimus; vel ad ejus ordinem primum non Colum numerarie sed
eriam mecaphorice surgimus. Feperrinent haeprogreltionesnon so.
lum ad cognitionem seu speculationem camerarum, sed eriam imo
multo asis ad actionem _ praxin: non enim hic Colos parietes for.
maxe ex propasare incendimus, sed ex hacnorma commonstramus.
quomodo sine ullo Orcihorrore, sinculla Chaorica confusione vix
enarrabilemnumerum, Marium, Tusularum, Castrorum de Pala.
ciorum in Vastistima illa insentique Telluris regione coordinara
concipere liceac neque quisquam miretur id tieri commodeposse,
imasinacioni enim ec apprehentioni obediune omnia, ec in locomi.
nimo uc Daleri exercirum cencum millium hominum pugnantium
concipere licet, quanco mapis in majore pariere, e adhue multo
magis in immenso Pelluris Marilque tractu id praectabimus. Hac
ratione omnes corius mundi Bibliochecae cum intinica libronm copia
distinctiltime hospirancur, ica uc etiam omnia omnium librorum re
cabula peculiarem e distinctissimam Corriancur sedem.
iuspendi

## Folio 17 — 800331664:0029
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000029.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 14 lines, status machine
eo (27) 
AE
10
22
IV
IIloiB i
Il. e oc
nere
na
Suspensi Papetes. lit. R.e
i
i
ies
1. e 

## Folio 18 — 800331664:0030
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000030.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 38 lines, status machine
dad l 10
De quorundam locorum Pructura ejusque pro.
rClsiOne.
Tructura concernit edificationem P’alatiorum per latera conti-
onationes ex cameras, licuti Archirectura cadem exhiber in pom-
polis ec Cuperbis Fabricis; sipartes palariorum propageneur, cons-
cietur Aructurae progrestio.
Prima Progressio concernic ip Ca palatia mulciplicanda, si ex uno
valatio Faciamustria geratuor aucplura, quod Factu cltFacile, nam
in incerna palatii racua arca, ad principalis palarir limilicudinem,
qua tamen semper proportionalicer minor e minor efficitur, editi.
cancur nora ec vora palaria, relicta inter unum quodque libero am.
Bitu. Respice delincationem. P..
Secunda Progrestio respicie lacera palatii non quadrati, sed pro
arbierio quinquansularis, sexansularis pluriumque angulorum d
consequenter lacerum. E alas alicujus lateris extendimus quo ulque li-
buerir per appendicem.
Tertia progressio ponit sipra lacera ex alas Palatii contignationes,
quae supra se inricemtursum aerolli possune proarbitrio qualiint.
HIEXo
Ouarra prosressio tangit mulciplicationem camerae; ec hepersu.
Ipenlos Papetes quatuor, qui camerx pariecibus iea OpPONUnEuE, uE
rion incumbane Parietibus; Ced ab iisfigura quadracaica chistene, ut
ambitus circa circum pateat liberrimus: dependene autem raperes à
Cummo tabulato ulque ad primum pavimentum, concipiturque lux
quaedam sufticiens per fenestrasillabi: quotiesigitur in Cameralibe.
ro dere caperes Culpenduntur, tories duasnoras imperravimus came-
ras: nam antica es postica id est oppolira ex Parallela caperum super.
ficies noras duas cameras reprae sentat ridelicet bis quatuor parietes
nOvOS. Sihac capetum Culpensio (exies repetatur praeter primam
principalem cameram Catim duocecim nora camerx praesentes ad-
Tunc. Respice delinearionem F. hac progreltio incomparabilem
promiecit in praxi utilicatem.
Sedhic oritur dubiratio, an loca _ distinctira recti parieris cum
Tuisactionibus eodem situ sne ulla alia mutatione possineeransumi
ad caperem suspensum: nam hac ratione, actiones locorum, qua in
recto pariere a linistra ad dextram rergebant, nunc opposito modo
intuenti

## Folio 19 — 800331664:0031
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000031.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
eoB l. 20
dom
ineventi apparebune a dexera ad sinistram, qui modus Si possireum
successu practicari, non postremum artis arcanum conrinebit Facillio
mum, Commodistimum; brevistimum.
Signa in delinearione F. intelliguntur hoc pacto. O. est luperti-
cies parierum. F. 2. sune supexticies caperum primorum anticae e po-
Cticx. 3. 4. Cunt superticies caperum secundorum. 5. 6. Sunt superticies
capecum certiorum ee ita successire.
Licerx Romanx denotane ambitus. I. Fit ambitus inter parietes
e capeces primos. II. Fstambicus inter capetes primos e secun-
do5. TII. Fst ambitus intertapetes secundos ex tertios ee ita conson
guenter.
De Tmaginibus.
Mmensum locorum exercitum in aciem prodtuximus haec innumera.
bilialoca numeris distinximus, simulque omnia per decemtolas
imasines crearimus mecaphorice ficurata, quomodohas e omnes
aliaspossibilesimagines oporreat explorare, nunc accingimur.
Alignamus aurem Fontes ex quibus omnes imagines possibiles
produune nonplures quam octo, qui apud Phesaurum nominantur,
similicudo, acrributio, aequirocum, hypocyposis, hyperbole, la-
conilinus, oppolicio, deceptio. Sire Pictura fuerie externa sive
fuerie incerna, in his octo limitibus tora imaginum ars coarctabi-
TUT.
Dictura externa vel est artisieiol2 velcasualis, vel naturalis.
Arciticiosa pictura externa est Pororpoeleos, nacurx amula Basili-
carum complementum. pulcherrima e innocentistima oculorum de
ceprio, ultima imaginationis _ arris energia, grandemque com-
mendationem suipromeruie ex can. 27. de consec. dist. 3. aliud est c.
nimpicturam, adorare, aliudper picturatistoriam, quid sc ado-
randum addiscere: nam quod legentibus scriptura, hoc idioris prae
acpictura cernentibus, quia in ipsa etiam ignorantes vident, quid
sequi debeant, in ipsalegune, qui liceras nesciune: unde d praecipue
gencibus prolectione pictura elt.
Siguis Orator vel Poeta, vel Pictor indigeat conceptunorx iria-
ginis, ad dictosocto fontes ablegatur, ubi latiabitur, sicuri in fine
prorocabulo Roma ridebimus octoginta exhis octo sisuendastigu-
Tationes.
LdlHe

## Folio 20 — 800331664:0032
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000032.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
d
ed.3 C20) d
Caluatis viccura non modice illustris apparet apudKircherum e
Schorrum, inlapidibus, monicibus, glacie, nubibus. Fungis animali-
bus, uc cancex reprae lentat aquilam bicipirem, lucius instrumenta val-
Sonis Chrilti, radix Eilicis ec polipodii monstrat aquilam, altraga
lis radix habet Rellarum imasines, Ophiodisimagines serpentum
Aosgranadilla instrumenta passionis Christi.
Naturalis pictura ab Ariltorele cauxitur, quasi pictoris ofrcio FUI
vicurvatura, dum condir ee creat; deinde iu camera obseura expe
rimur, quodnatura omnibus objectisrilibilibus, rim pinscudiima
Binem lui indiderie.
Pictura incerna adrem nostram perrinet e per Facultatem appre-
hensiram ec imaginaciram ticimago ejus quod est, rel esse concipi-
cur, Sihaec Cerricarum ex quoricanarum rerum erie imbecillis ad me.
moriam excicandam ideo impertecta ut orrus solis _ occalus: Si ve-
rores excellentes auc raras extribeac, qualis elt Fcliplis Solis vel Lunae
eririmaso pertecta, nam calibus memoria ideo Forcius atticieur quia
rarius accidune: iniis enim quae raro trunc miraculum est. nor. 105.
cap. I. Mirantur enim homines non quod majus est, sed quodrarum
ect. Angustinuseract. 24. in Poan Mirabile aurem omnejueu ndum
est e rapie AriEcor. Flucperrinet turris in Flephance quianobis est
quidinsolici, licec apud indos Frequenterur calis armatura. Si ima
Potuerie proxria ex ponatur pro re ipsa cujus estimago ur Chriltipro
Christotacilis est nec indigeeregula. De impropriis vero imagini-
busraciomagis ardua elt. Ideoque alcius discurienda. Nam un_s
idem que dueatus primario est merallum, quia tamen cusus est, none.
radicieur, erhi pro conducta navi Colracur naulum appellatur, E
veropro sponsione incerveniac arrha nominabirur. Es Fulso rem ac-
rendas, ligniticat superbam pompam, si cumutum, divitias:
Sicuci aurem rerum quae sib aspectum cadune Faciles ec vropria (unt
imagines, nulla enim res lineimagine in intellectum recipieur: ita
rerum qua aliis sensibus excerioribus auc nullo percipiuneur, quam-
risnon ica in prompeulincimpropriaimagines, indultria camen ha-
mranaodum invenie, quo illa étiam ex tempore reprelententur,
anima enim cognolcendo tc omnia: Formantur autem improprixima-
sines exvitu, ex audicu, ec ex incima signitisatione, de quibusmOx
doctrinarraderur.
Impon

## Folio 21 — 800331664:0033
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000033.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
uo
03 (22.)
Imprepriae Imasines ex Visu.
6.
Cularem apparentiam sequitur Visus, _ ex prxtaris octo Fon-
eibus libi duos duntaxat arrogar, ex quibus luas impropriasima
sinespronumeris, vel liceris rel rocabulis cudic, videlicer ex simi-
dicudinis proporrione, ee artributione per omnia pradicamenta 
quis voluerie ductis.
Sit exquilicistimum ee in arre solennissimum exemplum perloca
mecaphorica ex numerariis locis Agurara pro ZYphra O. Ponitur an-
nulus ex similicudinisproportione. Pco l. ponitur candela ex limi-
licudinisproxorcione. Pro 2. Ponieur eygnus ex limilicudinis pro-
portione. Proz. ponicureriansulus ex acrributionis rationenempe
Speciesprogenere. Pro4. Bonitur quadrans machematicus ex actri-
bucionis rarione nempe species progenere. Pros. Bonitur manus
ex accriburionis racione. Pro6. vonitur Cella ex artriburionis ra-
rione quia sexractii lune species, es genus oltnumerus5. Pro 7. p0.
nitur securis ex limilicudinis proporrione. ProB. ponicur calix ex
similicudinis proporrione. Pro 9. Ponitur cornu ex limilicudinis
Proporcione.
Velalicer o. globum, ligillum, monetam, scutellam, caput clavi,
comicem, specuium Paronis, Certum, coronam, ex limilicudinis
Pioportioierepraelentat.
2. Culrrum, gladiums piscem, columnam, hastam, baculum,
Cagircam, ulnam, (ceperum ex limilicudine AguraE.
2. Aguitam bicipitem, libram, seminos, Buffeisen tabulas
Moysis ex actriburione repraesenLAF.
3. Frideurem, eritolium, eripodem, triregnum papale; cru-
viscirulum, Absolouislanceas, cerberum, ex acrributione repra
Tentat.
4. Telteram, crariculam, papilionem; quadrisam; altare, li-
orum, Fenestram. lapidem sepulchralem ex accriburione repralen-
TaF.
5. Vulvera Christi, rocam campestrem, nidum hirundinis in quo
5. Pulli Colencesse, ex accribucione repraesentat.
6. Lacertam, crocodilum, hydrias Caux Calilaee, cellas apum,
Chrictallum ex aerribucioue. Virrum recorrum ex Cmilicudine repra
cenracica quoque lagueum.
J. NIOF

## Folio 22 — 800331664:0034
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000034.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
d (22) d
. Normam, enomonem, genuslexum, vexillum in turri, fal
cem, eruem ex similicudine, planetas septem ex acributione repra
TenTaE.
8. ITorologium arenanum, cucurbitam duorum ventrium, Ocu-
laria, duorympana equestria ex smilirudine, cancrum _ (corpium
octopedum ex arrributione reprae sentat.
9. Claram, prrum oblongum. pedum Epilcopale, glomum A-
li hamum concum ex limilicudine, noremmulas ex actributione
repraesencat
Numeri Romani similiter fguranEUF.
P. DESUpranUMerOF.
V. Novaculam, canalem ex similicudinerepexseneat
X. crucem S. Andrex, molendinum alatum, verricillum semitao
rum, Forticem, ex similicudine reprasentat.
L. Normam, Falcem RE CxF. uti IH nuIM. 7.
C. semilunium, mediam rocam, velum navaleturgens, arcum ex
Cimilicudine, _ CC. crepidam Discalceatorum repraesentat.
M. Haberur perrripodem aurrridentem.
I. Capurcornucum Taurio
Hoc pacto ex vilu inceorum Alphabetum invenitur, uc circinus
cumbrachiolo pro A. eine PauteproB ein (Verb. rensen proc. ein
BuberproD. Fridens proF. ein Cabel proF. ein Ocnecte pto.
ein BohlbahrerDrO FP. eine Caule pro T.. eine Delleba. De proK. eine
Gense pro L. ein. DrenfuB pro MI. ei Sewschrectenbein pro N.
eine Ochelse pro O. ein Discho AstaB prO P. cine Siubepro O. ein
Sanbrechsang vroR. eine Cchlange proS. ein Scab. r proT. ein
Ochermesser pro V. eine umgereorter Dierbeinioter sehemet proW.
eine Gehere proZ. eine Dinverzang pro Y. eine saurerFelle pro Z.
Fere omnestra imagines ex similicudinis proportione exaUMIME, eX
aetriburione qualinulla autBAUCX.
Improprix Imagines ex Auditu.
J
Odicus obserrat Ponum de pronunciationis antinitarem ideo ex
La praelibaris octo Fontibus solam aequirocationem pro Formanchs
impropriis imaginibus licerarum (yllabarum evocabulorum, memo-
rix utilem proponit, sed adeo efticacem, ue nullisimasinibusporenti-
us ex melius quam ex aequirocatione periris, memoria viraciusrelli-
CCTUT, PUnBaEuX de CulBiTETUT.

## Folio 23 — 800331664:0035
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000035.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
n
l23) Eedm
Si equirocationes singularum licerarum alphabethi spectemns;
Commenius laborem hunc nobis ancevertié per limiles animalium
voces. A estrox cornicis. Bovis. C cicade. D upupae. F infantis.
Fventi. Canseris. Horis. Imuris. HL anacis. I lupi. MurE. N
cacri. Oauriex Ppulli fallinacei. O cuculi. R canis. S serpentis.
Pornculi: V buboniso WV leporis. Xrarix. V’alini. Z breme quae
estmulcarum species. Sed non paucae harum imagitium nimis longe
quaelitae, rix laris poterune menioriam monere: nam Vocabulum
Roma per canem aurisari, urtum; Se cornicem expriimeretur,
quxe imagines signiticationi rocabili reluctantis eore cohaerene
Paulo propinguius auditum pungune inagines sequontes A. Zlal.
B Dett. C cero. D dez alexs F. Glenothier. L etigies. G genu. II
hamus. Yesgel. IL SCahIFOBHI. Lcleptias. M emplastrum. NV en (1S.
OOBr. Ppecard. O Ruhe. R SIMel. SSBig. PEBeherba. V
VGr. WV Wcherlein. Xixion. Yibis. Z Bettels
Melius perTyllabas aequirocario rocabuli instiruitur, ut in voca-
buloRoma, (yllaba Roperrodere, juxra slol. de elect. in6. C. 17.
vel perPhodium colossum vel pulchriusper Rotam: ec Cyllaba ma
permanus efferri porest. De excellentia calis aequirocacionis dionum
eltausculeare Thelaururi
Multonobilioresarsurior vis ingenii est, si exprimamus conum
vocabuli perimaginem, quae in voce equivoca faciat mutos charas
cteres loquentes: antiqua hixec fuit subrilitas Batrachi e Sauxx Famo-
Tisimorum Architectorum; qui ex Grxcia ROmam CrOCaLI PEOBTCE
Cuperbam Aructuram templi Octarix dedicandi ofterebant sas ope-
ras sineullo praemio Colummodo ur poslene nomina sua eidem inlcul-
vere. Ouod cum a Romana superbianon imperrassent; ex proprio
ingenio modo alio impetrarunt: nam in omni bah ec templi orna-
menco sculplerunt Ranam de lacertam; quorum una grace appella-
tur Bacractos, ee altera saura. Magnumr ergo privilegium est. pol
le loquendo scribere de loqui lcribendo, ita ue conceptus quando-
que rilissimusideo reddatur pretioliss, quia ex lono quaesicus.
Si aequirocatio omnibus vocabuli (yllabiscommenluretur; maxi-
me commendabiles reddie imagines. ue ala, band, ensS, pro a-
labandensis, quod estnomen Philolophi apud Ciceronem, de qua
ciritare ride quae habet Gothotredus ad l. 4. Cod. de spect.
Ouia vero commenturarae aequivocationes raristime reperiuntur,
hinc proximum laudis locum occupat (yllaba primae aeguivocatio,
eriamti

## Folio 24 — 800331664:0036
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000036.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
833 (24) 
exjam E religuia imaginis abundene: hinc Lambertus aie, tales ima-
sinestumantur, dux inprincipio eam parriculam, proquaponun
cur offerane, vccubaproTu, SgOcerOS id eM Capricornus Lodiaci
Pio cg0.
Contingitetiam, ue nonnunquam rocabuli (yllaba abundent, _
primam ejus (yllabamtantum imaso aequiroca annuntier, ut Rece
proRehorica Pheacrum, pro Pheolosia: _ hic modus laris est lau-
dubilis: Sicuri vatec ex concordantia S. Scripturae, qua ex merisini-
riantibus (yllabis constans, verhculosinteoros lesendos exhibet re-
Aectenti: apparet eriam ex allegationibus, quae vel una (vllaba, vel
licera una rocabula inceora lubaudira memorix reprxlencanE. VFC.
proCanone. Cap. pro Capiculo. L. proLege. Cod. proCodice.
1. COr. r. Pro prima Epiltola D. Pauli ad C orinthios primo capice.
Hucrefer. a. C. 1. 0. V. Symbolum Fredericicertii austriaci Impera-
toris, quo significabacur. Aquila electa justé omnia vincit. Vel
Austria excendetur in orbem univertum. Idem elucelcic ex aborevia-
tionibus qux Tub nomine Ciceronis circumteruntur e quae injure o
lim, nunc rerd in scholisrigent.
Ouemadmodum aurem Poecamoderni. Cermani, Calli, Icali,
aliique, magnopere delectant per versus suos Rychmicos, id ett, x-
quirocationes ultimarum Cyllabarum, ita non minus bene ars me-
morix placere debet aequirocatione syllabarum primarum, ut in
cellisamus exdium omne, quod ex reluctante sensu direrlo imagis
num impropriarum propter liceras ex Cyllabas pervilum e auditum
similicudinarie actribute e aequiroce repertarum resultat, tolerari
ex digeri debere mediante aliquo incervenienre micigatiro, quod
apte aequirocam imaginem cum significatione vocabuli combiner.
Consulcum quidem eller, omnem dilisentiam in compilandis a-
quirocantium iniciantium syllabarum vocabulis achibere, eaquein
magnum dictionarium s. rocalium biliceralicer, criliteraliter, ec
quadriliceralicer redigere, ita ue rocales ad consonantes. e in prin-
cipio, _ in medio. e in tine syllabarum primarum ordineneur: quod
dictionarium, quia ex una Colalingua repleri nequit, per vocabula
aliarum linguarum, quas quisque caller complendum eset: ledhac
necelaria prolixitate licer praesentissime in parre juremur, quam plu
rimi premuntur d optant remedium.
Hlinc inhinuamus secundum dictionarium bilicerale tantum, in quo
Dex rocales ance es polt consonances, sy llabxinirianres carumqueima
BineS

## Folio 25 — 800331664:0037
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000037.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
833 (25) Ee
dinesoferuntur, quod dictionarium pro cora arre potert sufficere.
Nam si Svllabae triliterales, in quibus vocalis inmedio lica elt, sine
exprimenda, producimus ec excendimus vocalem, quali bispone-
retur, uEno ospronos. Vo-osprovos. Si ineriliceralibus hyllabis
vocalis in Ane vel initio locarerur producimus ex extendimus conto-
manrem quals vocalem annexam haberee; uc Perapropre. Peropio
Pro. Abespro abs. Idem in quadriliceralibus alii sque eficiemus uEs
10.05. Fc. 1a am, pronoltram. Si quistamen maluerit alphabeto vi-
Fuali supra daro pro consonantibusiur, aue alphaberum ex audicu
propinquius, loco rocalium productarum seu exrenlarum e loco
contonantum adhibere, erit eidem semperliberum.
Poslumus exiam cerrium dictionariolum lonre contractius S Bro-
viusprocota hac arre, maxime rere provocabulis Barbaris efferen-
dis ex Colisnorem liceris contonaneibus ante vel post rocalesnexis,
vercarum inogines, aequirocas concipere. Conlonantes lunt sc.
quentes: B. D. F. I. L. MI. N. R. 5. Nam B. litera responder li-
cera P. - - - D. respondet F. - - - F. respondet V. W. - - - K. respON-
det O. G. I. COnToranti, _ Co, Co, cu. S. respondec X. Z. _ ce,
ci. HI. respondet suisrocalibus. Y. responder rocalil. dyphronsi
respondent vocalibus affinioribus.
Fixemplum reperitur apud Framum. cum candidatus quidam,
qui coqui tilius hrabebatur in Ciceronis praesencia ab alio quopiam
Cuttrasium pecerer, Cicero incerloquens inquit. Fgo Coquetibi Fave-
b0: ubi, jocus erat in aquirocapronuntiarionis altinitate Coque vro
quoque. Aliud exemplum apud eundem habetur, quod in aucien-
tia Maximiliani Imperaroris, quam LegatO extero concessit,
ex pasie imperatoris aMtinistro Scatus altistente responsum
Fuerichisverbis: Calarea Magectas pene cauder Adere Fos, echorg-
eionem Festram lipencer nuditr. Dictionariolum inccerum adjungi-
musconsociarum imaginibus, ur siguis in aliis dictionariis difficulta-
tem senciat, hoc amplecti potuit.
Baculus, Stesem) biber, boerus. buerrum. Dama decivula,
istel dolium, dumus. Fagocro, Fclis; ficus, Folium, funda.
SapriB, Regel) Seimits. Corallen, Siube. Lagena, leo, libra.
lorica, lucerna maxilla, meduta, midas, mola, mumia, 529
get, Neprunus, nidus, nola, Ducleus. Rastrum; Eehebot)
xibes, rola. Diute. Sagitta, Sera, Scie, loccus. Tubula.
Abbas, ebur, liyppocentaurus, obex, houblon, aclas, hxdes.
ra, hydria. Deter) uter. VH) ettigies, hyver, DFei1 1 SuRe
ACH,

## Folio 26 — 800331664:0038
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000038.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
3 (28) 858
acus, eecletia, icarus, oeca, uccello. Ala, helleborum, illexs
oleum, ulula. Amyocalus, emunctorium, imperatoria AOS,
ne B, umbo. Auchora, entis; incuS, OignOn, EnCUS. APa
nea, Ermet) iris, Dhei urlus. DanB Geuresse, caminus, hi-
Arix, 05 ein Deini Hlustar cum alis, nam hi equites ad cerrendos
hostiles equos urunturnexisdorso alis. Porerimus eriam protrili-
ceralibus (yllabis tale dictionariolum conticere quod consuleum est
praparare e cdilcere ex arte.
Si quis aurem solidis cibis resci delideret, ideoque qualescunque
syllabas _ qualiacunque rocabula exprimere roluerit adt Aguras
Grammaticales convertemur non raro enim in erratis erpooraphicis
librorum; allusiones cum admirarione calustam inopinaceboni vi-
demus optimas.
I. Pransponendo literas. SarAprocras. Siram procarmen. A-
morprooma. Medium proguidem. SSebelproLeben.
2. Mucando liceram vel llabani. Virgopropergo, quae fuita-
nusnuerix quinquasinta Aliorum Priami lib. 5. Aeneid. Similes mu-
cationes non lunt infrequentes in jure Canonico. Cap. 2. de con(uer.
dicitur AEchiep. _ cap. L undents in DanIA. POTCACAP. L CXETAV.
com. de empe. _ Vend. dicirur. Frerer. Lubicen. ac Almicens. Episc.
ex in contextunummi Polomai pro Olomucenti Lpilc. in Moraria
_nrummi Polonici.
3. Addendo syllabasrelliteraserenovil pronullus. Funambutus
pronam. Alatus cerruspro alacer. Bartholomxus pro meus.
4. Feuncando liceras vel (yIlabaS. Vespa-anus pro Vespalanus.
Mulus protamulus: Sicuri contisit fuenoni Norraso Clerico indo.
cto: qui cum legeret orationem. Deus Regem Fam UtUI TUUM PEOLe-
rac, dixic Deusmulum Cuum procesat. Ouo errore contulus ad su.
dia secedens de proticienstandem creatus est Episcopus Rorschilden-
tisin Dania.
S. Componendo liceras aut syllabas. quies pro qui. es. Satyrus
proSa-errus. Nam Alexandeo Mlagno Prrum oblrdenti occurrerat in
Tomno Saerrus, quod rocabutum Orxcum dirilum interpretatue tua
TYFUS.
6. Diridendo Syllabas. Ala- band. ensis pro Alabandensis. Colo-
ni enlis, proColonientis.
7. Contrahendoliceras vel syllabas: Plica pro Pelicano. DaH
proBaal. BottesproBoOres.
Di

## Folio 27 — 800331664:0039
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000039.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
8o C 17) es
8. Dilacando liceras velsyIlabas, no-O5 prO nOSi VOnOS prOVESO
20. 05. ce- ram, pronostram.
Restat postremo Echrmolosia quae imagines Patis plautibiles do-
nat. Lens pro lentulo. Labium prolabeone. Orum proOridio.
Hloraprotlorario. Virgapro Virsilio. DaumproBohemia. Tun
proLuodunum: namtun idem elt, quod 3aun Copes: olim aurem
ciricates erant sepibus munita: hinc Londinum, Aberdonum; Va-
radinum; Secedunum, Campidona, Sccrtinum. Noviocunum
PrOtICISCUnEuE. Magen pro MlasazZinO: est autem magen vetus
Fermanorum vocabulum lignisicans condicorium Ceu HTorreum: in
de deriratur larinum Romachus e loca Rochomagum, Norioma-
um Marmagum. Dormagum, et Amara Danix insula. Bim.
melselon pro Amalatunta, qua fuie Regina Gothica Hispanias
Byenn. Serk pro Bernardo, nam Belsice SartB est cor, ec bernen
idem estacbremtien. Bandhestprotlengelto Rece Anglolaxonum.
Eeutevit pro Euomig id esthominum alylurr: nam wiclen est vei-
Bhen retireren, refugium quaerere: hinc iBoir Congwit, Dun
BDIE, DiteriDiE e BarDervIE1 deduicuneur. Roma deducitur à
ER 1Ben) gloria. Ostencacione, triumpho; nam eriam Romulus est
umling, seu gloriator, ostencacor, criumphator ec hismodisimo
dinesimproprias arti conducibiles ex auditu aquiroce amplissimas
decimus.
Iinasines Impropux ex Incima significatione.
6u
PIcuri visuS ex duobus Fontibus. Ex andicus ex uno imarinestuas
impropriastraurie, ica incima lignificacio ex omnibus octofonti-
buseruit imagines suasimproprias, magis camen insenio quod acuit,
quam memorix quam esre adjurac, serrit; nili Forre line imagines
vulso receptissima auc frequenter praemedicara. ica enim inmemo
rix Familiam adoptarentur e herent propeer ingenium plausibiles.
memorixque graciores. Iudicem adjunsimus aliguarum: ex in-
Superinum exemplum. Roma ducimus per omnes octotontes, o-
stendinu(que posse quemtiber Contem duei per pradicamenta, ve
Facillime octoginca imagines improprix ee plures eriam resultare
gueane, ex quibus unam aut alceram selisimus optimam.
5, Roma dat imaginem urbis solecincta ex similicudinis propor.
EiODE.
. LLOre

## Folio 28 — 800331664:0040
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000040.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
ndo 1 28) 
2. Roma darmontem _ arcem Capirolii, ex actributiones
3. Komadacurbem ralidemuniram, quia frace Roma Conacrx.
denciam, ex aquiroco.
4.Komadacerium phuer sub arcu, ex hypocypoli.
5.. Roma dac slobum in quo sicpicta ciricas qualialter Crbis estet,
exhyperbole.
5. Roma dac rexillum S. P. O. R. ex laconismo.
7. Romadacererlam C archaginem, ex oppositione.
8. Koma dac Remum muroseransilientem ex deceptione quiliber
Consporestper praedicamenta rehi, nunc solam similicudinem respi-
GIMUS.
Koma. dat Rorem Furopae ex Cubstantia similicudinaria.
Roma dac unicum glorix Phaenicem ex quancitate.
Roma dac radiantem splondorem Icalix ex qualitate.
KOma dat Matrem Calarum ex relarione.
Roma cat catenaros Barbaros ex actione.
Romadat Pilam P’orruna ex paltione.
Roma dacnidum aquilarum ex ubi.
Roma dac Collticium majeltatis ex quando.
Roma dac caput orbis ex litu,
Roma dac magnerem oculorum exmorus
Romadaccoronam mundi exhabitu.
Si quis roluerie aecribucionem in pradicameuris respicere, deir
de aequirocum, poltea hypoerpolin _ reliquos Fonces incegrum ex-
ercicum imaginum ingeniosisimarum impropriarum Ebi comparabie
ex unico vocabulo Roma _ aliis omnibus rix camen ulla memorie
omnes autem Ingenio serviene. Et ita imago nunquam vocerie deti.
cere in qualicunquemateria: qua deinde memorix Fanriliaris red
denda cM, ut starim in promprubr.
De lmaginibus diltinctivis.
TIdimus loca vacua e numeraria, deinde imaviires locorur
mecaphorieorum omniumque rocabulorum postibilium in ipsis
tuisFoncibus: quia vero loca numeraria de meraphorica omnicuivis
direrliltima materix, ipsiltima eadem exprectione applicantur, no
tine indistineta, imagines distinctiras oporcuit inveltigare e adjice.
C: indistincta onim pariune contusionem, contulia errorem, errar
pericutum.
Finec

## Folio 29 — 800331664:0041
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000041.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
l29) 
ringe cibi quendam Marcet nomine Parisis qui in armis exerceat
unum milicum Baccalionem per omnes erolutiones milicares, hic cir-
ca annum 1878. nominabat omnestosmilicesillo nomine, quod le
mel ance iplum detilando accoperane si secundus baccalio, ec tertius
equareus, _ quintus, Similirer fuerit Peortim ordinacus, ec poltea
omnesmilites limul permilcereneur, nili pracesserie cujuslibeenu-
merati baccalionis diltincio, contusio orictur perperua: livero di
Iinctirum cujussibet bacealionis perhabicum dirertum, vel colores
diverlos, vellignum, vel aliud quidris numeris implectarur de no-
minibus nihilordinarius a mence humana in Cumma quaris multitu-
dine de rarierace excogirori porerit. Ordinis enim ex distinctionis
Fonsestnoricia numerorum, quanto magis nocicix distinctorum nu-
merorum, iplas distinctiones distinsuene, iplos ordinum ordines or-
dinabune; ee scrutinium absolurissimum perticient.
Distinctirum aliud est inucile, cujus utus exera applicationem
nullus est, de quo nihilagimus. (unt enim ubique obriacalia distin-
ctira.
Aliudesturile ideo, quia ejus simpliciutu non concenti, mulciplex
direrlum commodum mulciplicemque mellem ex eo speramus, nam
aliud agerites, ec loca praecognica seu numerosmetaphoricos deripi-
mus e memoriam ipsorum distinctirorum, quae lune laboris ve-
rum praemium adiviscimur.  Ecrutinium miritice coadjuramus per
excellentias progrectionis distinctirorum licuri mox apparebit.
Imaro diltinctira utilis duplex est rel veresrina, vel domestica.
Peregrina dicicur imago omnis, quam exera materiam qua occu-
vamur, accertimus: Sc valet in praepararione locorum, diu automa
ceria applicandae immissionem, ordinandorum, ue paraci simus ex ab-
rupco specimen artis in quaris inopinaca maceria exercendi. Pul-
chrum enim est, ac aliud aoences, simulteneamus sequencia distin-
ctira, licer poltea nulla alia mareria alliganda sequatur. Commen-
dlacur hic Genealogia Christi. March. I. Cacalogus Sanccorum, P’on-
citicum. Imperacorum, Regum, Principum, Virorum IIlustrium
in arce milicari, Theologia, Furisprudentia, Medicina, Philo-
Tophia, de quaris alia scientia ex arre, quales intra delibabimus.
Deinde Caelisigna, Ciritares reonorum, cires in ciricare, nomina
Fontium, Auriorum, mariuminsularum, arborum, Hlerbarum, vola-
cilium, nacatilium, quadrupedum ec in sectorum.
Coloresperrinent eriam ad imaginum dittinctionem pereprinam,
quos

## Folio 30 — 800331664:0042
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000042.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
 l30) adim
quos pucat Lambertus se polle concipere, verbi gratia, Paries HE
elbus, niger, Aarus, ruber, caeruleus, aureus, argenteus, va-
siegatus. Nobisrerohaec sola rinctura vix postibilis apparet; nis
simulimagine illius coloris signiticetur: qua adhibita, perfectadi-
Rinctio sedinutilisjuxea diritionem supra dacam sperari pocest, de-
mustamen curiolicari aliquid pro AIbC colore ralet imago Ovi, la-
eis, niris, lanxagni, denris, oculi lilii, conrolrali albi, alabastri, cre
Ca, Calcis, Calis. tela, tieris, anseris, chaxEX.
Pro Niorocolore raletimaso carbonis, vicis, achiopis, corvi,
veltis lugubris, noctis, umbra, Fumi, ciaboli, lepia, actramenti, Forna-
ciss camini nubium, cclipsium arborum quercus e alui, ex quibusnt
BFaLIHCTUTaPTOVOCaTUT.
Prorubro valecimaso rola, Fragorum, Ribes. Cardinalis gurimi
lacca, ceralorum, biccarum rubrarum quibusares capiuntur, cancri
cocti, prunx acceula. Pansuinis cochemIle.
Procaro ralet imaso solis, croci, lerici, sulphuris, Ctraminis, mali
citrinis auri.
Procaruleo ralet prunum speculum paronis, moutes remori, Cae
lum, cinis regula fistilis. Aores caerulei.
Proviridi ralerimasolmarasdi chalybis, canae riridispalmae, cu-
prectis lauri haedera, graminis Frondium.
Percgrina utilis imaso distinguens etiam capitur ex dictionario
velprimomagno, vel lecundo, veltertio: prout supra acrigimus,
es prout operator volueric eligere; ejusutilicastanta est, ut lic coin-
varabilis ligno pomifero cujus semen est in lemetip(o. Con. T. vel
phaenici qui seiplum ex se gignie, vel dadalex ofticinxe in qua omnia
ucenhilia (e ipla ex Ce movebant, ica in his dictionariisarsmemorix le-
iplam docebit ex (e. Oporret aurem ad bis quinque rocales qua
consonancibus ante vel postrel intermedie; biliceraliver, crilitera
licex, vel quadriliceraliter junguntur, e decem imagines constitu-
une, Formisque noltris commodistime adaquari pollunt actendere,
Fenim pro quacunque nora maceria decem prima loca pollimus im-
vlereimaginibus: ipso procentum locis diltinctira aequilivimus, in
progrettione id Parebit polrea.
Imago domestica distinguens _ urilis, est ca, quae ex vis-
ceribusrei praesentis elicitur, nam eciamsi distinctira ad nihil aliud
protiue nihur distinouane, de ucilia distinctira ulera cuam distinctio
dem promiteaus concomicaus emolumeurum, domestisa tamen utii

## Folio 31 — 800331664:0043
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000043.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
(3F)
Ba, quo Frequentius, aliud riitelicet agendo recoluntur, eo inlen-
Sibilius cumipsius ip (ae materix Memorandx exercentur. Domestica
locum habene, si quis nulla festinatione nec inopinato exercicio ob.
ruatur, sed cum mora ex deliberatione ex susticientissimo temporis
interrallo ad rem quandam memorandam accedie, uE ConTInDIE EI
Scientiis discendis, in quibus nulla acceleratione urgemur. Exem-
plumarie, si quis rocabula relicedilcere, capiat Folium vel focum
prodistinctiro. Senricorum pro loncenciis. Hiltricem prohictoriiso
Deu exmateria sua sumat equirocam imaginem decies propasandams
plura de his in progressione dicemus.
Addomestica diltinctira pertinet, s quis singulas literas vocabult
enerici illius mareriae quam ediscere cupit decies arripias, ut si veli-
muscacalogum Imperatorum Romanorum cdiscere, Imperator est
nomen. genericum seu commune, ergo licera l. est domelticum di-
sinctirum pro decem locis primis, licera M. el domesticum distin-
ctirum pro decemlocis secundis, licera P. est domerticum distincti-
rum prodecem locisrertiis, licera P. est domesticum diltinctirum
prodecemlocis quartis e ica consequenter. Sed exhraucto nomine
commuiri, etiam extrausta erunt diltinctiras echaerebimus, insu-
percalia domeltica distinctira suncinucilia. Elinc atium praractum
modum pexferimus, quem mox in exemplo declarabimus larius pro-
grecre.
De Progressione Diltinctirorum.
10.
TOnestnecesse lingulis locis, nova distinctira adjicere, nam o
LNnustrocterer importabile: sed neque aehuc Fuit practicabile,
ucpromillenislocis, vel saltem centenis, inveniremus distinctirum
unicum, sicuripro decem locis latis Feliciter praestitimus: longe c-
tiam commodiorratio distinguendi esser, E sine imaginibus distincti.
vis; Colatinctura aut colore distinctiro utiliceret, Licuri Lamberrus
putat, e sic ab onere imasinum pautulum respirare postemus quia
vero jam monuimus solos colores camerarum, parietum ex locorum
imbeciliores esse, quam ur nobis latisfacere queant. imo esse quasi
impossibiles sine imagine colorem repraesentante. Hlinc in imaginum
distinctirarum progrestione qua decadice procedir omnem lalurem
nostra tEnEaUS.
Proerestio noltra distinerira est unius soliusimaginis distinctirae.
decuple

## Folio 32 — 800331664:0044
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000044.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
nso C32) ed
secuple adopeata propasatio. EFhacprogresTio duplex est. una a-
Eumpea, alceratransumpta.
Aumpea Progressio se accommodat numerorum indoli decuple,
_ distribuicur in decem prima loca, 0. 1. 2. 3. 4. 5, 6. 7. 8. 9 ideoque
estimago unica hisdecem locis dictis communis. ec in singulis repe.
cite assumpea; demus exemplum catalosi Imperatorum, ex capimus
dictinctiram imaginem domelticam, qua est Imperator in communis
dicimulque, Imperator annulus. Imperator candela; Imperator
cronus, Imperator triansulus. Imperator quadrans, Imperator
manus, Imperatorstella, Imperator securis. Imperacorcalix, Em.
Verator cornu. Ex hoc exemplo sequitur quod loca decem sntlem-
per eadem ex semper diverta mediante unico distinctivo commmunidi-
atributo quali in sua decem inferiora.
Transumpra Progrestio adhue magis se accommodat numerorum
Indoli non solum simpliciter decuple, Sederiam ec quidem maximé
elevate, sequendo ordinem compositum numerorum arictumerico-
rum ad amustim, ica ur imaso diltinctira quae in inferiori decadico
non fuic distinctira, sed ipla maceria memorande imago, nunc ad
optetur in numerorum valorem ex Familiam decuplam. Superiorem.
inferiorinumero congrueneem. Nam licuri ex numeror. fc 10, 11.
12. 13, 14. 15, 16. 17. 18, 29. Videlicet ex numero interiore elerato, ad
Ordinem superiorem eransumpro; ita etiam continsiein imasinema
ceria quae numero i. Fuerat allisaca uc tran Cumatur pro distinctione de-
cupla raloris d ordinis luperioris, idem incelliges de numero 2. Cx
quo Hcrran sumPTe 20, 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 23. Timiliter de
exteris in exemplo clarius cuncta apparebunt. C ape dictum C acalo-
sum Imperatorum, ex supponendo imaginem distinctiram altump.
cam alligabis nomina Imperarorum ordine luo. Hocmodo. Imipe.
ZacOrO. VacaE. Imperatorr. Tulius. Imperacor 2. Ruouctus. Impen
rator3. Tiberius. Imperaror 4. Caius Calisula. Imperacor 5. C lau-
dius. Imperator s. Vero. Imperacor. Calba. IImperator8. Orto.
Imperacor g. Vespalianus. Hucusque imaso distinctiva allunipea luo
Functa est officio, smultamen insensibilirer alia distinctira eransum-
veaper alligarionem nominatorum acquisivimus: nam imaso julii
locor. allisata her diltinctirum transumpeum ex cleratum. Pro de-
cem locis superioribus ex numero r. compotiris, imago Aususti lo-
c02. alligaca fier distinctirum eran Cumprum ee elevatum pro decem
locis superioribus ex numero 2. compoliris e ica succettire. Hoc
modo

## Folio 33 — 800331664:0045
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000045.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 61 lines, status machine
d
M
ie
a
le
X
de
On
iP.
De.
de
laU.
dccO.
a ue
TUM.
Julii
ode.
ti 10.
eceM
HOC
nodo
.  C33) E8
modo Tuliusro. Pitus. Tulius Fr. Domitianus. Tulius 12. Nerva.
Tuliusr3. Frasanus. Tulius 14. Fladrianus. Tuliusrs. Anconius. Ju-
lius 16. MM. AureliusXL. Vorus. Juliver7. Commodus. Tulius 18.
Pertinax. Tulius 19. Didius fulianus. Progrestio trancumpea pri-
matinica est, sequitur secunda. Augultus 20. Sererus. Angulus
2F. Anconinus caracalla. Auguctus 22. Macrinus. AuguCtuS 23. M.
Aurelius AnconinusHTeliosabalus. Augultus 24. Alexander Sererus.
Ruguctus 25. Maximinus. Augultus 26. Maximus _ BalBinuS. AU-
sustus 27. Cordianus. Auguctus 28. Philippus. Augultus 29. Deciuso
Prooresiorran sumpra secunca finita est, sequicurrertia, cujusima-
Soelt Tiberius exnumero z. ergo discinguit30. 31. 32. 33. 34, 35, 36.
37, 38. 39. loca. Caligula ex numero 4 distinguit loca 40. AI. 42.
43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. Claudius ex numero s. distinguit loca
50, 57. 52, 53. Ccc. Velpalianus ccnumero 9. distinouic loca90,91.
92. 93, 94. 95 96. 97.98.99. Commodus ex numero 17. diltinguie
Loca r70. 17F. 172,27G. 194. 175. 276. 177. 178. 179. Caracaa CZ
numero 2F. diltinonit loca 210, 28T, 212, 273. 214, 215. 216, 217, 2180
213. Philippus ex numero 28 distingnit lOca 280, 282. 282. 283. 2840
285, 286 287. 288. 289. Festa si fuerienecesse, ulterius, licettor
Imperatoresnonregnarerint. Exemplicamen gracia ulera debitum
nosextendimus, imodebuissemus nos extendere amplius, ut loca
peresrinaucilia, qualia haec fu_E, Formentur ad ulum inopinati spe-
Ciminis ex abrupto in qualicunque alia materia edendi: nam ( 12F.
fuerine Imperatores, distinctira ultima imago hujus numeri 127. d
Singuet Loca 1210, 1211. 1212, 1213, 5214. 1215,1216, 1217. 4218.
1219.
Nunc srandis illa questio, de qua hic libellus suum ticulum
mutuavie, cractanda est, quod nempe sola decem loca omni sci-
bili susticiune; parrem hujus promisti paulo ante in proorectione
monstravimus, nuncreliduo promististamus. Ouxrimus enim an
in exemplo procrestionis transumpra imperatorum sienecesse una
cumimagine eransumpre diltinctira etiam numerum erantumprum
reperere. An videlicet Tiberius 30. Piberius zI. Piberius 32, T
beriusz 3. Liberius 34. Tiberius 35. Tiberius 36. Tiberius 37. Ti
berius38. Tiberius 39. Oporteae semper numerum z. metaphorice
exprimere. An imago distinctira Philippus cum suo numero 28.
in locis Philippus 280. Philippus 251. Philippus 282. Philippus283.
Phrilippus 284. Philippu5 285. Philippus 286. Philippus 287. Phi-
lixpus

## Folio 34 — 800331664:0046
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000046.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
83 (34) EB
lippus 285. Philippus 289. sic semper reperenda. Respondemus
non omnes ad Hlerculcos laborestolerandos aptosesse, neque om-
nesmillena ex millena loca expecere, si quis vero se adultum in arre
Cenlere Felicilhime numeros compohtos, quosimago transumpra x
quiralenter repre sencar omierere pocerit omnes, exceptis adhaerenti-
Dus decem 0. F. 2. 3. 4. 5. 6. 7.8. 9. erg0 Tiberiuso. Fiberiusr. Piberius 2.
Liberiusz. Piberius 4. Tiberiuss. Tiberiuss. Piberius7. Tiberius8.
Liberius 9. Rquiralene numeris composiris. 30, 31. 32. 33. 34. 35.
36. 37. 38. 39. Ecsixonamus Philippum o. Philippumr. Philippum
2. Philippum 3. Philipuum L. Philippums. Philippum s. Philip.
Dum 7. Philippum 8. Philippum 9. Idem est ac h diceremus 280.
28T. 282, 283. 264, 285, 286, 287, 268. 289. Fadem aequiralentia in
maximis numeris serranda est. Poreric ramen in omnibus locis annU-
lo insignitis incegra exprectio numerorum mecaphoricorum Cemet
Ponililibueric. Hic lacer solennisvirtus arris; prour non sine ad
miratione in Lixcellentia ejus mox videbimus ec sic ridimus manite.
Reprotocaarre, Cola decem loca ex numeris metaphorica necellaria
esle, quibus s diltinctiras imasines pro rarione diverlarum rerum (ci-
bilium addiderimus, in arce artis stances nos liberarimus à dlata pro-
mistorum Aa.
 Fixcellentia plgressionis diltinctira.
FI.
AD Sabilienda nostra promissa, septem Calcem urilitates progref
Lahonis distinccirae recenlemus.
Prima Excellentia est circatio contutionis in quaris innumerabili
mulcicudine locorum; nam Formarum progrelto, ec respectus deca-
dicusimasinum distinctirarum, ec commensuratio numerorum per-
verua, reddic materiam allisandam aded serenam ec securam, ur omiis
ubique renebrosicas absIE.
Secunda Fxcellentia, ostendic magniticas memorix divicias, quae (c
in intinicum extendune, nam ex primo unico distinctiro allumpro
pracognieo procreantur decem loca: ex his decem producuneur cen-
cum loca: ex hiscencum oriuntur mille loca: exhris mille locisnas-
cuncur decem millia locorum: ex his decem millibus propultulane
centum millia: ex his cencum millibus proveniune decies cenrena
millia seu unus millio locorum: ex uno millione proxerminant de-
sem milliones: ex decemmillionibus prosiliune centum millioneslo.
COrumS

## Folio 35 — 800331664:0047
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000047.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 42 lines, status machine
a
10 l35) eum
corum: ex cencum millionibus surgunt mille milliones: ex millemil-
lionibus aderune decem millia millionum: _ ita progrestio eransump
ca in Oceanum diltinccillime abic cories, quories quisnorum diltincti
vum alsumplerie seu inchoarerit.
Terria excellentia concarenationem minime onerolam in Cumma
locorum multitudine oftert. Nam rocabuli extremiinmillione al-
Cionacio dac memoriam centies millelimi: centies millesimum voca-
bulum praeltac recordationem decies millesimi: decies millesimum
manifeltar repeiendum vocabulum millelimum: millelimum roca-
bulum indicat centesimum: cencelimum rocabulum donac decimum:
decimum dac cognitionem primi vocabuli: prinium vocabulum manu
ducie ad unicum Colum distinctirum vraecognitum. Hlinc bene aie
Goudin de ordine quod consistatin eo, uccaerera omnia reducantur
ad primum; ec glol. cap. r. exrrar. com. de poenic. omnis multicudo
reducirur adunicatem. Nihil enim ucilius est hominibus, nihil vus-
chrius ordine.
Ouarta Excellentia cansac roborationem memorix singularem,
quia unumquodque distinecirum erisinca vicibns nobis aliudagenei-
busrecurrie, ur excidere rixpollir, qux excellenciamaimielmo-
menti: nam rulsarem modum ediscendi, e arrificialem quali inu-
no Fasciculo collectum continer; decies enim reperitur cum loca prae
Paramus: deciesreperitur cum mareriam immitrimus ec li marerix
Eat repeciriosdenuo decies repetetur. VBi semper refexio à l0co lupe-
riore ad isferiorem ducieur.
Ouinca Fxcellencia incredibilem brevitorem inmaximis numeris
etterendis exbibet: pronunciet aliquis millionem scripeum, nonne
axichnerice. 1000000. Perleptem zyphras, nec ramen line pun.
ccacionis auxilio eundem exprimer: Si vero per cerminos arris
memorix pradictum millionem pronuntiare voluerit: Bonercande.
lam; annulum, annulum, annulum; annulum, aunulum, an
nulum. Oux exprestioestmolestistima de contulioni obnoxia: nos
duabus solisenunriarionibus tocum negorium perticimus nempe lola
rocabuliimagine, qua cenciesmillelimum locum implet; et unico
annulo addiro. Similiter in majoribus et minoribus Cummis non
amplius quam duabus enuntiationibus urimur, nempe duabus ima-
sinibus.
Sexta Excellentia, licet unus locorum millio vocabulis immistis
repleatur, nihilominus illa ipla impleta loca pro alia quacunque m
E 2
EExIA

## Folio 36 — 800331664:0048
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000048.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 38 lines, status machine
5 (36) edi
veria allisanda adture serriunt proveer eximiam brevitacen quae est
amica memorix ad Cumrrum enim ubique tres cancum imaerres ad-
Cunt, ut quarta liaud dificulcer adjungi queac.
Seprima Fxcellentia. Olim doctrina de arre oblirionis seu cracu-
andi autabolendi imasines immisas eraclebatur ex alia nulla ratione
quam quia palpereatem suam exeremam in Forrrandis locis noris,
Operacoresastio(cebane: nos ex Perurianis memorix diritiis perpe-
eua e liberalissim a Felicitate, vora semper ec intinities nora locupro-
Fulissime postumus prodisere.
Vis harum excellentiarum ex conrertibili equipollentia interlo-
cacimagines reluleat: cujus opc ex numero vocabulum, ex vicil
sim exrocabulonumerum; antrortum, rerrorlumr, _C intercalari-
eer, line ulla mora recirare poltumus. Perindeigieur est, sive po-
nam numerum pro imagine, vel imaginem pronmrero: nram vo-
celtate Cunciciem, idemque ralent: _ rocabulum innumero fO:me:
capliorico policumrep: x sencar aequiralencernumetum quinquage li..
mum; e vicissim nunserus quinquagelimus reprasentat rocabulums
Poceltienque alcerum pro alcero lumi.
Siquistrac escellentias probeponderarerit, Facobicuxtioe artiti.
cium seipsum recommendare. e norum quali mundum hic dete.
ccum esse: ita ue cum Pychagora per artis cerminos exelamare li-
CCac: inrentum centum Cygnorum mactatione dignum: hacterus
enim docentes memoriam quoridie silyphi lapidem rolvebant, ue
loca nora pollent excogitare: nos quali in momento intinita loca
praelentia habemus. Lambertus quidenretiam locaintuica in mo-
mentotabricare docer, qua supra inprosrestione formarum acrioi-
mus, Cedlocaluncinania, nunierariacancum, vel Faltem muleo ec
inexpusrabili onere locorum mecaplioricorum ab sque ullis distin-
etiris reterta: nostra inventio minune mulcicudinemimasirrum, au
sec diltinctiram mentis aciem, perticie lerucinium memoriani dila-
eac. ec dilacatam recolligie. informarque seiplam canpram bombyx
suam ex secelam erahens. Unicum deest, ue actiones decadice si-
mulque varié sciamus intromittere, quod exexcicarione obrinen-
dum est, Forre criam actionum quaedam compendiola racio porerie
explorari: praevideoenim in decadico situ e similirudine differenter
simili aliquid non commune, quod succeslum promicrie oxinione
maiorem

## Folio 37 — 800331664:0049
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000049.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
A
aa
De actionibus Imasinum. 120
Crio quae estanchora memorix a quibusdam sumitur proimpe
L cu, impultu, vehementia aur commotione: ab aliis pEO AEFeH
rione, inclinatione, ec affectu: ab aliispro rigore, igniculoec ar-
dore: apudnosactio estinraginum eloquentia e quali lermo, ideo-
que acrributum locorum ec imaginum, nequeullum dacur ens cui actio
vel pastio aliqua non conveniae.
Jordanus Brunus actiones accumulat hoc modoerrando, trans
cundo; subeindo, adeundo, abcundo, cocindo, alcendendo,
descendendo, obriando, deriando, ricando, destiruendo, ad.
orendo, pellendo, tradendo, exclucendo, abalienando, cir-
cumazendo, avertando, retrenando, verando, abjiciendo, re-
torquendo, dejiciendo demoliendo; diruendo, crisendo, ele-
rando, excirpando, distendendo, eradenco, aescersendo, exi-
mendo, craciando, hauriendo, es addir. Pertanco rariare natura e
Bella
onse pulchrius ex Camberto qurdam actionum regulae (plen
cene. F Pexlonis aerribuendae sune actiones convenioMces ipTaruI
condicioni, non enim recte ac decore Regi vel Principi actio Agri-
colariDuitur _ COnErA. 2. Mocusimagini actribuendus est, de lI
reslicimmobilis, aurinanimata, constieuatur persona quae eam debi-
eaactione deligner. 3. Actiones non lint otiola quia non latis exci.
eane memorians, ue h Egnus sic in locopede terram pulset nue Fo-
diac: Silupus, oresdilaniee aederorer. 4. Si res aliqua Fuerie par-
ve ueformica, mutca, cicaca, uchec mente videatur, hec vel prae-
fixione incenta, veladdarur res quaectam illis Familiaris, ut Formi-
ex in cumiuto Frumenti occupentur, mulca habello ex plumis Facto
a patinanielle oblita abieantur; vel constievenda est persona iplam
debita actione commonstraus: vel magna Agura, Veram EaMeNTE
Ferente similia animaleula exprimantur ue formicalie instar felis,
vel canis. vel oris, relequis musca instar palleris; cicada instar
columbae. Imaginationi enim obediune omnias licuri enim ciriras in
exisuo locoucansue digici pinsi pocelt. ita contra res minimae, si
opus lic magna Forma repraelentari postune. P. Imagines proxor.
eionem quandam habeanead loca, e non excedane. tisurarione au-
eem et imaxinatione omniatiun proxorcionara, hunc curris iea po
nenca

## Folio 38 — 800331664:0050
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000050.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
5 (38)
d
henda est, ut ejus apex in loco rideatur. 6. Personx in lociscollo.
eandx sint grandes, rira _ efficaces, quoniam plusmorent. Z. Fi.
Burx Cimaxinesnon sint Politae, Si recurrant, non enim laris efficaci-
cerexcicarent memoriam, quia mente transiens locum crederer rem
non esse loco repolicam: ur huic dissicultati obriemus, observanda
estrariario, actribuendumque aliquid insoliti, ue lin loco consue-
rir sedes esse, ec camen in eodem loco proimagineponenda, primo
sicconluerus sedis sicus, deinde sedes subrerla constituatur, vel pen-
deac. Pexlonx eriam, in quibusmaxima actionum vis relider, opti-
masrariariones inducune. I. Dienitace, uc archicheraurarius, ar-
chimarichallus, vel apud Ecclesasticos Episcopus. 2. Nobilieate
ue Dominus Terrus: 3. Virtureuemedicus, mulicus. 4. Opificio ut
horolosiarius e arator. f. Sexuuerirtaemina. 6. Forma pulcher
deformis. 7. Acace lenex intans. 8. l’amiliaritate Frater (Oror. 9.
Regula ex improviso collocancibus sutkcic unam imaginem commie-
rereloco ledperorium e lenre sitiac, non estinconsulcum pluresu-
no in loco conltiruere imagines bene distinctas. e commode oculis
mencis le oAerentes. 9. Si sine indecora repraesentatione feri pol.
tic, actiones snt extreme deformes, monttruolx, Faedx, ridicu-
Ix, horribiles, crudeles, magnae rarietaris, uc unus monoculus,
altermaximonalo, certiuslinenalo, quarrus cicatricibus detorma-
cus, quintus sibbolicare inaudira. sexrus gelticulans: pauper nu-
dus sic pene torus lacerus in excestu vel actiones sine excellentis-
mae, pulcherrima, admirabiles, rarae, nova, delectabiles, ut
Papa, Imperator, Rexinpompasolennistima. Cenus vocabulo-
rum ica porchiet masculina pervirum. Faeminina per mulierem, veu
erum per Angelum, nescicur enim cujus lexus sic proferantur, uc li-
bera viro legence, diricixe a Fceminis ornatis, Ccamnum ab Anselo a-
pnoscantur, ex is circa scamnum aliquid operatur, vorcar, abjicit,
ulera Calcat: Si vero ponarur animal, addatur Angelus qui illud ducat,
percuriac, insidear. 12. Poltune quandoquelicera componi e inde
vox artificialis ettingi, ica uc quae libet licera dictionem suggerac.
Verbi gracia: Hlabens selum Nazarenum Regem Judaeorum Custo.
dem Vicae Sux: unico vocabulo FIINRICIS includitur. 1 3. Si plu.
res imagines in uno loco non capaci line exprimenda rarientur per-
Conx, uc una magna auc altera sic cum parvis pluribus. 14. Non est
applicanda Charrae memoria, sedimagines ec actiones sunt conci
piendx, quali revera inpariece ellenr polirx: nam mens distracta
vacildae

## Folio 39 — 800331664:0051
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000051.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 38 lines, status machine
8B C 39)
racillat d confunditur accentione ad diverla glol. cap. Ain. extrav. de
sent excom. Perdit memoriam bené agendorum mens atienis distra-
cta cogicatibus. 15. Operacor non sc immobilis dum recitat nequeo-
culis Axiscanquam sarua ersa parierem hxreac, (ed sir liber de Colutus
ab indecoro.
De Actionum Progrelsione. 13.
TIdimus regulas actionum externarum, sed regulas internarum
carumque ricam, ex qua propasantur excernx, actisic nullus.
Rereraenim memoria ex actione, actio aurem ex paltionibus animi
nasCitux; PaCtiones cum Aristorele lumimus non tolum pro affectibus
animi, Cedetiam proimasinarione, incellectu, ec omnibusmentis e
anima operationibus.
Ergo actio proprie est Forma exprimens aliquod anima morimen-
cum: anima vero ucitur duabus Faculeacibus apprehensiva e apperi
cira in mocu luo incerno ex quomorus externus scu actio producitur:
jam agnolcimus quod ex Colis duobus Fontibus actiones omnestrauri-
endxe linE.
1.Apprehensio animae producichasactiones, cognoscere ejus a-
ctus concrorius est ignorare, deinde cognitum monstrare, narrare,
docere, attirmare, negare; ironia attirmat negando, vel negae
attirmando. Rericentia attirmat cacendo, jurare attirmatrelisiose;
celtimonium contirmac aftirmarum. Post coonicionem accenditur
reflexio, ex qua nalcitur parentchelis, correctio, repecitio, admi-
xario, exclamatio, extenuario: Fc si objectum non sic praesens re-
memoratio praecericarum, velpraelasium Fururarum. Si objectum
estdubium, nascitur inquilicio, incerropatio, respontio, incerpre.
catio, cacira objectio, ustentario. Si vero objeaanon existane, surgie
tictio, imaginario, exprectio, prolopopaea, apostrophe. Si una cog
hirio pendeac ex alia, valcirur argumentario, conclulio, epiphonema,
compendium.
2. Appetirus anima propasar lequentes actiones duplices, unases
voluntare, alceras ex aAtectibus nacas.
Fx voluncare irresoluta nascitur perplexitas, ex resolura procedie
approbario deliberacio, imperium, admonicio, disualio, oblequium.
Ex affectibus quia bini solent esse, nempe affectus concupiscentia
ex affectusira, nalcuntur actiones dicenda.
Afectus

## Folio 40 — 800331664:0052
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000052.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 42 lines, status machine
c
od. d 40) eu
d
AHectus concupilcentix numerar adulationem. Talutationem, ve-
merarionem, applaulum, abominationem, objurgationem, irri-
tionem, execrationem, deliderium, invocarionem, votum, peri-
tionem, oblecrationem, recommendationem, concestionem, sracia-
cum actionem, reculationem, exultationem, j actantiam, consratula-
tionem, consolationem, cristiciam, ejulacionem, improverium, paeni-
tentiam.
Afectus iracundiae numerat spem, desperationem, timorem, vere-
cundiam, audaciam, impudentiam, iram, invidiam, comminationem,
insulcationem, manluetudinem, misericordiam, confestionem, depre-
cationem.
Paucis mulca in affectu concupiscentix continentur actiones odii.
amoris, Fusa, desiderii, eristirix, saudii. In aftectu irx conti-
nentur actiones desperarionis, spei, audacia, timoris _ iracun.
dia.
Fxcollatione nominararum actionum omnium, illa quae ex afse-
ibus exumpune Cunt rehementissima, et ad memoriam excicandam
Optimae. Nondum camen inhissic crudis siltendum elt: Opcrter enim
actionibus quibulrisritam praelentem creare per ingeniolam meran
Phoram hypoeypoleos, quae spiricum es negorium omnipisrx _ mor
ruxe macerix rribuic, non alirer ac sirespralensipliltimis oculis geri es
adicari cerneretur.
Hyporypolis actiones propasat septies.
2. Imagine acura, quae estsimilicudo; ut anguis coronato capite
oberiro caudaminatur, pro Micridate Tulo bellum instaurance juxta
Rorum, Moreanguium, qui oberiro capire postremum caudami
MaNEUF.
2. Expresione. Oux conceptum realem per imaginarium viva
citer repraesentar, Verbi gracia: Tu) sylva arboribus crelcant naves
juxta illud Flori deDuilio. Or non arre Factae. Sed quodam inV-,
nere Deorum converta in nares, atque mutata arbores rideren-
TUF.
3. Congruentia, quae est lngularitasimaginatx simulque verisimi
lis circumstancia ut marer Furiali Alii sui interitum audiens apud Vir-
gilium. Fxculti manibus radii verolucaque penla; de apud Claudia
num. Pallas post victoriam illricam vilirata a Marce, reperitur Can-
suine imbuta, ec serpentes scuri sui incompolitostergens. Oux lanoui-
ne lordida rellem illyricis pinsues pedebatcladibus tiy clros.
i L

## Folio 41 — 800331664:0053
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000053.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 47 lines, status machine
es
A
1
i
1d
11-
1I
a
833 C 42) =odm
4. Parentheri. Non autem illa communi, qua ad incelligencia
conceptusneceslario perriner, sed alia, quae per ingenium inserieur
mareria, ur trac dilucida, morara, e affectuola, idque quali pex transi-
tum, en passant v. 8. hosinrer placidi (poteras numerare lapillos) ser-
Vebanelarices. Vel de cauro querulis mugiribus arra (responlane val
les) amissa conjuge complet.
5. Parricione quae enumerat parres post partes, ut Clandianus de
Fliltrice. Recenset os, Froncem, oculos, dortum, letas, pedes.
S Epichecis, quae Faciunerem Censibilem. ue Ferencius. Paciam uE
nolcas, magnus, rubicundus, crispus, craus, caesiuS.
7. Verbis ricaliter actuolis, eriam in rebus inanimatis. Or in
Auctibusnatent arieres, qui cornibus perant (copulos, pro mare in
Fcopulosarierat. Aut in rebus animaris, ut Perenrius, supendo
sracum placideire perrexi, accelti, altiri, animam compressi, aurera
admorio
De Connexione Actionum.
14.
Tcet Lambertus putet, connexionem actionum non esse omniuo
inecellariam, neque esse nimium aftectandam: Frustra camen in
hac arte sperabis. ue parieces clament, lavides dene vocem luam L.uc.
19. Hlabac. 2. Nisi connexio actionum quae eriam cacenula memoriae
dicitur, accellerit: qua adhibica naresnaribus alligasti liccis HTellel-
poncum crajecisti pedibus, aliam ee Furopam junxilti, arcem
memoria alcendilti: nec ce exspeccata lexes vanis eluder arenis.
Connexio estimaginis octira d pastirae approximario, ex qua
non impedica necellario seguitur memoria utriulque.
Triplex est connexio, naturalis, artiticialis simplex, e artificialis
compolica.
Connexio naturalis AE, cum res a natura cohaerent, utrerra, aqua,
aer, ignis.
Connexio artificialis simplex est, quae hnelocis actiones pluribiis
imaginibus ita actribuie, ut unaimaso cum aliis se semper exerceat.
Verbipracia: Toniferum, veru avis, capo, armusorillus, puer,
cinis, ancilla, baculasmarer. Vchaec vocabula certius memorix
intigantur, hac actionum consideratione connexione _ Chorotiet.
Toniterum uncum habeat, quo Cultinet veru, hoc cranspolitum aris
caponi, es armo orillo, apuero verrirur in cineres, ideo ancilla
percurie

## Folio 42 — 800331664:0054
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000054.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
2l 42dm
t
pereucir illum baculo, et objurgatur a marre, quort hocHac. A
ctiones quidem superAua es ludiera rideneur, led ex alia memoris
venit alia, priora post se crahune sequentia, ec si cum peasixionemen-
eis eligeuris, ut cum graricare incencenciis, lliltoriis, a aliis re-
bus seriis, hic actionum Chorus adhibeatur, ingentem causabirme
moriam.
Connexio artiticialis compolicaideo dicitur, quod loca metapho.
riea es imagines materix Faciar coharere, ee id quidem quinque
modis.
1. Modus dirisic imaginem macerix seu ejus actionem in locun
mecaphoricum eanquam patiencem.
2. Modus dirigic actionem locimeraphorici in imaginem macerin
tanquam patientem,
3. Modus dirigie re actiones. loci scilicet metaphorici ec imaxinis
in Pe invicem rCCIBTOCE.
4. Modusponic actionem loci meraphorici, vc sicidea peacogni-
ea, juxca cujus exemplar maceria. Ceu imaginis actio limilicer
Donieur.
5. Modus, ex quarromodo, _ priorum erium uno modo com-
pingieur.
Aucumo eamen licechicomnis ars diserte sic rerelaea ad quam de-
cegendam nullus autorum sc hactenus poruicresolvere, vix unum aue
alterum eam posse pertects incelligere, nil viram oltendeneis rocent
percipiac _ sequatur.
Heverohiclibellus alicujus defectus queat insimulari commenda-
mushruncmodum. Aerende ad imaginisdiltinctira actionem, huje
approxinraimaginem loci mecaphorici.
Deinde acrende ad actionemimaxinisloci metaphorici, dc eidem ap-
prexima imaginem materix: Poltea aerende ad accionem imasiiis
aacerix, ex eidem approximaimaginem lecundae mareria, tandem st
tende ad actionem imaginis secunda materix, ee eidem approxima
imaginem certix mareriae. ec ica consequenter chorum actionum et
imaginum ducere licet concarenando 20. 50, 100. d pluresmaterias,
exuno solo locomeraphoricos licet consultum non sic line novislocis
operari in mulcicudine: rupto enim semel ordinis Alohaerebit overa-
cor, cui periculo pernora loca melius succurrimus, quia minus onera
mus, ee recenrius pex trequenria locorum exordia interaMUY.

## Folio 43 — 800331664:0055
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000055.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
ne  i
De Fxercicio in Communi.
15
Amponianus, qui Mediolaut Principem Caleatium intertecie.
Lstoro anno ance, quotidie ejus effigiem, puxione confodit, uc se
exerceret. Hlinc Seneca aic, quem in ipsa re crepidarenolueris, in ipsa
re exerceas. _glol. cap. 6. de F lec. in Lexe. Nacura pocenrem, arsfaci-
dem, ulus promprum reddic arrincem.
Operaroincipiens, creslibellos contciat, in uno longa serie vo-
cabula incellecta, _ non intellecta alternarim ponac natis arichmo.
ticisordine digesta. In secundo libello longa lerie singulis notis a-
richmericis singulas sententias adscribar; in tertio libello longa serie
singulisnotis arichimericis lingulashictorias apponat: deinde ex his
libellis decem vocabula, quinque sencentias. S quatuor Hictorias,
quoridie ediscac, debitistamen adsibitis interrallis provocabulis,
aliispro sencenriis, aliis pro historiis, ne commisceamus exercitia
diverta; unushrora quadcans uni exercicio cributus fufficic, rarome-
diam hoxam, nunguam ultra horam nos exercemus, ucendum enim ar-
re licuri gladio non abucendum, hinc quies incerponenda est Cinpulis
veractis exercitiis.
Sicuri operator praeparat eres libellos, ita eriam eria Palatia e in
Tngulis cameras cum locis praecogniris quocidie pramedicabitur sut
siciences, ue libellos cum suis mareriishospitare possitomnes. Di-
stinctira ad libicum possune assumi: mihi tamen commodius viderur,
ut primum diltinctirum ex rocabulo communipro decemprimis lo-
cisallumatur, 8 Peracto primo exercitio decem rocabulorum, ita-
xim ex decem allisatis rocabulis, procencum locis eransumaneur di-
stinctira, alianeque estnecesse de iis ulterius angi quia superabun-
danter ministrat ipsum exercicium nova. Distinctirum pro vocabulis
vocest esse Folium vel Focus. Pro senrenciis; sentes vel Gensen. Prohi-
storiis, hiltrio vel histrix, reliqua distinctira per le sequuneureran-
Tumpre.
In Dalacio rocabulorum in prima camera ita praeparamus pariecis
primi locas Folium cadit ex arbore super aninulum, Folium lupercande-
dam Tolium super eronum, tolium super eriangulum. Folium Cuper qua
drantem, Folium supramanum, Tolium supxastellam, folium supra le-
curim. Folium cadic supra calicem Folium cadit supra cornu; ec ita jux-
ea Formam primam paries elt pExparatus.
Msae

## Folio 44 — 800331664:0056
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000056.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
 l 44) edum
eque hic quidquam de sentenriarum auchiltoriarum palatiis, ca-
meris ec locis ac Eormis amplius dicere pollumus, nam praeparario pa
larii rocabulorum apercam monstravie viam.
Diximusparierem esse praeparatum, quod incelleximus de actione
dictinctiri, cui approximaneur imagines locorum meraphoricorum;
nunc etiam actiones pro imaginibus locorum mecaphoricorum lune
concipiendu. ex in rigore pollune esse similes actioni distunctiris
hincannulus porelt cadere, candela cadere, cronus cadere, rrian-
duluscadere, quadrans cadere, manus cadere, sella cadere, se-
curiscadere, calix cadere, cornu cadere, ridelicer Cupraimasinem
vocabulimox approximandi loco ordini luo congruenti
Ouid aliis rideacur de hacmechodo, nondum comperrum est no-
bis: interim speramus hujus inrencionis nostra perfectionem inpo-
Heruum erupturam, scuri etiam Cupra in fine Fxcellenciarum pro-
Grelirarum diltinccirarum intruvarimus, resare eamen non possu
mus, quinlocorum actiones semper ditterences, semper similibus
pravaleane, Cedhic labor non solum cs Herculeus fed erian Syle
VRCaS.
De Fxercicio Vocabulorum
16.
Ambertus quatuor modos, ediscendi rocabulas Protert: pex
Scripcuram licerarum, perimaginem, per scripturam eimagi
nem simul. per actiones. Deulcimo modoait:
Vocabula memorix commendatur e retinentur imaginesillorum,
inlocisposicis, actribura aliqua insigniactione: qua ex veceri vel
novo Testamento, exhiltoriis proptranis, ex tabulis Poëcarum, aue
exvica communilumitur: Si vero nihil ex rempore occurrat, quam-
liber actionem, quxe affectu aliquo rehemente ctatim memoriam ex
eicet, tingemus. Hluculque Lambereus.
Raciotiomentihac est. Genim apud Poecas Tmolusmonstrabeat
aures, navesloguantur. Se altonequercus, sihumano capiei cer-
vicem pictor equinam consociet; si Pictoribus acque Poërisquidlibet
audendi sempertuie aqua poreltas; li haec Chrmarica in pretio habe.
anEuT. Arsmemorix, qua est Pictura incerna, ec ejus negotiolalicen.
cia Facilepreciolior estcensenda.
Lambertus proponic exemplum dicens inprimx domus primi pa-
vieris. loco candela, vonatur perra, ac altet C HRISFVS qui
PaAgUa

## Folio 45 — 800331664:0057
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000057.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
 C43) 
eanquam taber aditicat, ita ur paularim exurgere videatur Ecclesia
Deinde pouit in loco ergnocaltrum, nempe Llephrancem ec in ejus
dorlo castrum, quod amilicibus arcubus e jaculis detenditur. Con-
era alios excerra lnilibus in strumentis oppugnantes.
Animadrerre hic quam oblcure Lambertus arrem doceat imo po.
eius rerelando e deregendo regar, nilienim praeparareris locamo-
donolero. e nili conrexionem actionum e imasinum acthibueris
nihil cerinebis.
Suscipe irieur melioribus aribus, praeparaca nostraloca ubifo-
lium cacir super candelam, ee Candela cadie Cupra Lccleliam, ut in-
cendium exoriatur, nam haec nobis est actio Fcclesix; doinde Folium
cadir supra ergnum es cygnus cadic Cupra aquam Foltae castri, aqua
Folla alpersiemcenia caltri, nam tranc castri actionem Rusimus; X
eccetierinequit, quin daca actioneloci, Ccatim ec primi ec sccundi
vocabulimemoria sequatur line ulla hxelicatione eandem prompriru
dinem experiemur in decem visinci erisinta de quinquasinei roca-
bulis semel audicis, anerortum, recrortum es interpolare reciran-
dis.
Mlasta diffculeas consistie in rocabulis Barbaris, adverbiis pra-
volicionibus, conjunccionibus; incerjectionibus. e terminisscien-
clarum benememorandis, carene enim propriis imaginibus, e len-
Fui se nunquam offerune, hinc est, quod scientix adeo difficiles line
inrellectu. termini enim scienciarum peregrinis impropriisimagi
nibusagolurinaci, raristime imo nunquam reris imasinibus quibus
carent apprehenduntur, propterea etian lerit er ex animo clabuneur,
ninimia Frequentia Fasiliares Facti FierinE.
Solemus imilibus vocabulis tignum apponere; quo pateat impro-
priasimasines incellisi debere.
Sicuri eriam in synonimis obserramus. Pileus enimlarine Dileus,
Germonice putt, lcalice capello, Callicechapean, Polonice c2a-
pla, Bohemice globok dicitur. Pro cujuslibet difterentia, ia-
sini pilei addimus, imaginem P. Cou pedum Fpilcopale: aucS. P.
CI. R. Quia elt rocabulum latinum vel addimus II. pro Butt) aut a-
Quilam bicipirem quia est germanicum rocabulum. Vel addimus C.
procapellos aut ocream quia est vocabulum lcalicum, Icalia enim
fisuram ocrex inmappa repraesentat. Vel addimus Lilium Pro Cha-
pean quia estrocabulum Callicum. Vel addimus Z. pro czapka, auF
trameam quia est rocabulum Polonicum. Vel addimus C. Vro slobok,
aUF

## Folio 46 — 800331664:0058
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000058.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
mod l46) u
autDaum quia est rocabulum Bohemicum. Si verdimaso pileiliber.
earem ligniticet additurL.
Si vocabula Barbara praelonsa deneurmemoranda, uc Constan-
einoxolicaniensibusque, e similia alia. Per (yllabas binas ternas
primas, tocidem medias, _ toridem Anales poltumus lacistacere.
Licet 29. liceras imo etiam s0. ad similicudinem toc perlonarum, aut
eoc rocabulorum cum ordine obserrare, exercitato non sic difi-
cile.
Obterrandum eriam, nejam aliquot rocabulis policis, dum oc-
cupamur, in sequentibus, Colliciti simus, ne excidant priora. MetuS
enim ille impedit: ec dum in lingulis occupamur, ita id Facere opor-
tec, ut dum ad huncillum certium locum mente redimus, ex actione
legamus: alioquin si quis putaret ex repetitione vel applicatione
mentisita facere, ut repetat, eriam sinihil ex actione videree, is tal
lerCtUE.
Repecitio polt quemlibet quinarium numerum adhibeturcacite,
nempepolt 0. 1. 2. 3. A. Si poltea iterum quinque addiderimus, haec
5. 6. 7. 8.9. Repetimuscum prioribus quinque. Si rurlus quinque
adjiciamus, haecro. 12. 12. 25. 14. cum prioribusbis quinquerepe
cimus. hcandem reliqua quinque loca impleverimus, haec 15. 1627.
18. 29. cum omnibus prioribus repecimus tacite. _ ita juxta For-
nam primam unius camerx parietes omnes, nobis tirmiter infgi
MuS.
AdVocabula pertinet Fxercicium genealogicum, d series impera-
torum, Regum, ec. ubi merae perlonx (unt exprimenda quas quatuor
modis nobistisuramus.
I. Perimasinem propriam, si personam a nobisvilam mente re.
colamus, ut hlnnocentium ZI. quem vidimus rirumnobisrepraesen-
TemUS.
2. Per etligiem a Pictore propolicam, ec crebro a nobisconsidera-
cam, sic Chrilti, B. V. Maria e Apostolorum, nobisnunquam rilorum
imasines agnolcimus.
3. Per alium hominem nem ine sim lipraeditum, VF SIE INCMOTAN
dusClemens Papa, Rudolphus Trperacor, ponitur erxo alius C len. ens
nomine quem habicu papali enernamus, vel aliustromo Rudolphus,
quem indumus hrabitu Imperatorio.
A. Pexaequirocarionem (yllabarum ue Wilhelmus, dac personam
quae amplexatur galeam, ubi amplexus ligniticat den Zillen, rolunca.
rem, de Belmlsurticar Baleam

## Folio 47 — 800331664:0059
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000059.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 47 lines, status machine
1
ca-
11
elid
Iu5)
a1
am
Ca
. l 47
c
De Sencenciarum Fxercitio.
17.
DECenrentias non solum Capienter dicta, sed eriam quemeunque
verliculum, auc versum majorem, aur carmen quodris, aut Porio-
dum incelliginus.
Lambercus dehisica aic, principalium Vocabulorum imagines in
locisponantur, minus principalibus applicanda est memoria nacura
lis, uc adjuca a praecipuisimaginibus, etiam minus principalia roca
bula ordine repetato
Sunc aurem in omni sencentia vocabula principalia, nomina, Tub.
lancira, a verba: deinde adjectira li pro subltanciris ponaneur; ue
masua qui sectatur. Auc hlignificarionem impleant ve magnae urbes.
Postrem adrerhialiris sencentiae in iis sic lca, ue Pacius elt; unum ali-
quid inlignicer Facere, quam plura medioeriter. Minus principalia vo-
cabula Cunt reliqua adjectira, adverbia, pronomina, conjunctiones,
praepoliciones, interjectiones.
Vulc praecerea Lambertus, ut primo ad primariam unam cujusque
sententix imaginem diligenrer arrendamus: deinde ad primum vo-
cabulum. sou ejus imazinem, alcerutro enim horum animadrerlo faci.
le reliqua occurrent. Sicuri enim oculis, si ex libro in sencentia unum
aue duo rocabula prima videantur, reliqua se sponte offerunt; ita e-
tiam hic fE.
Clariushac via incedemus, loco praecognito seu ejus actions apo
proxima imaginem Cententix primariam. imagini primarixe decue
actio duplexuna ad linistram altera ad desecram ordine in scripris sen
sibili; his actionibus approximantur imagines reliquorum rocabu-
lorum principalium ad hnistram vel dexeram, proutprimaria ima-
B0. reliquas praevie rel sublequenter adhaerences gerit. Lx hoccon
Burcimus quod oriam recrortum postimus sententias recitare, 
nempeprimaria imago in fine sencencix haereac; ue carcen ab initio
lentenciam recta linea queamus recitare, proderit ur actioni loci prx-
C03. uei, imugo primi rocabuli approximetur; aur li mavis locus
praecognicus habeat duas actiones unam pro approximanda primivo
eaul, al exam pro approximanda primaria imagine. Sinsulae
aucem imagines habeane suas proprias actiones, ad quas diligeuter
acceudimus, de quibus approximamus imasines proxinquas reli
quddo

## Folio 48 — 800331664:0060
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000060.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
 l48) dan
Exhacmetliodo intellisimus, quod qualibet sententia Operato-
ribis diccari debeat; primo ur primariam imasinem cum suis accel.
Toriis, actioni lociapproximet; secundo uc primi vocabuli i nago
cum suis accessoriis actioni loci approximetur. Vel primo ue primaria
imaso _ primi rocabuliimago actioni loci substernatur, ec secundo
imagines accesorix dictis imaginibus duabus approximeneur.
Lustremus exempla. r. Scucencia (IE. Thelaurum in sepulchro po.
nic, qui lenem haeredem Facit. 2. pulcherrimum est, omnia peactare,
nihil exigenti.
Ante omnia inrestigamus distinctirum pro locis sententiarum, e
altumimus senticetum, cujus actio erit, UE (ONEeS CKTIEDENEUE. FX
hac distinctivi actione sequuntur actiones locorum perle: gemma ex
annuloeximitur: candela exringuitur: CygnuS mactatur: triangu
lus dissolritur. Guadransrumpitur. Manus amputatur: Scella ra-
dius obtenebratur. Securi manubrium excidit. Calix Frangieur.
Cornu obstruirur. Incellisimus aurem Formam primam in pa-
riete.
Locus senticetum annutus racat. Loco Tenriceto candelae approxi-
mamus unam ex primae sencentix quacuor imaginibus: quae fune, che-
Faurus, sepulchrum, Cenaz, haeres. Primaria nobiserithaeres, primi
Vocabuli imago est chelaurus. Reliqua imasines hunt accesso-
TI2
Attende quod rerrorsum collocatio actionum hat, e eriam postvo.
cabuliprimi imaginem antrorlum actionis actionbus occurrere de-
beanc, hinc etiam retrorlum hanc sencentiam pororimus recitare: (I
libuerit.
Loco senticeto ergno approximamus primariam secundae senten-
ciximasinem, Omnia; deinde primi rocabuli imaginem pulcherri-
mum. Reliqua imagines Tunt accessoria.
Noca quod postprimam dictationem sencentix, possimus imagi-
nes ordine rocabulorum per actiones libiinvicem connectere; ec post
secundam dictationem pollimus primariam imasinem ec primi vo-
cabuli imasinem loco approximare. Ouilibet relinquitur Tuo arbi-
erio e electioni quam lenserie sibi commodiorem neque hic ullusop.
vonat; actiones e imagines non latis naturalicer commitri: si enim
line arbiero maxistro, auc reste, tuo modo sententias collocareris.
licer excessum actionum parraveris, Felicior erit laborruus: Fxces
sus enim quam maxime memoriam jurac, et cogitationis paenam
nemo

## Folio 49 — 800331664:0061
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000061.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 61 lines, status machine
e
13
1
1-
d
che-
rimi
esO-
DXI.
ron
de-
A
ITCH
terri.
magi.
Cpost
niVo.
arbi
150P-
Ienim
veris,
nEmO
63 (4d) d
nemoparitur, e passiores aue affectus animi, qui sunt actionesien
morix, in aliis alicer disponuntur; diverlis enim diverla placent:
e pectoribusmores tor lunt, quotin orbetigura. Ovid.
Si quisleriem mulearum sencentiarum Cuo ordine accurate velitre
tinere, vel periniciolesliteras, vel per iniciantia vocabula, locis meta-
Phoricis approximara id praestabit vel per primariam imaxinem una
cum primi rocabuli imagine id exequetur.
De Fixcreicio Hlistoriarum.
18.
DErHiltoriam incellisimus, omnes res sententiis majores, live
fuerine, paragraphi, live similicudines, sire apophcegmata, live
exempla, huc eriam reduci postunt Drariones, conciones, ec quidquid
ulei estnesotii.
Duobusmodis istOrix FeFIneNEUF. T. Coarcea historiam lonoe
laceque distulam in compendium: Compendiiimasinem actionilo-
ei praecostici approximamus. Raiio est, quia compendia TuINE
Prime aulx, quibus pondera apprehenduneur sed nonnunquam con-
Fingit, ucres direnlillima in compendium unum compiusi nequeant,
praelertim in quibusdam capicibus S. Scripturae, aur in libris ritulis-
que digeltorum huic neceslicati prompre perdictum S. Chryloltomi
luccurrimus. Perpecuus Seripeura mos est, a magisprincipalirocum
honificare. Igitur ubi compendium heri nequic parcem maximéno-
tabilem pro compendio tocius adoptamus quandoque unum solum
nomen proprium rim compendii obcinet, ut in Suetonii rita Cala-
rum pacet.
2. Diride hiltoriam in meras parres, quas compendio annectimus
ordine (uo. Si veromultitudo partium id agre paciatur, inicabimur
cabuES pictas, in quibus uniimasini vrincipalimajori, qualselon-
oinquo negoria plurima; subeili ec minura delincatiove adhaerent:
hec enim ars estpicturainterna, _ a pictoribus amat doceri: ideo-
que eriam licentia pictoria caudet. Si vero hic modus non latis
arrideac, per Fornam 2. Vel 4. Partes circumponimus compen-
dio.
Pereandem jam datam rationem etiam partes partium collocamus,
_E (IVI CUM FVCTIEFOEMA G. VIECMUF.
Nonrequiritur inhictoriis, ut rexcum ipsum cum ixsistimis rocabu-
lis repetamus, hoc enim in exercicio rocabulorum de sencenciarum
docui-

## Folio 50 — 800331664:0062
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000062.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 41 lines, status machine
2 l 50) ed
docuimus; Ced sutticie si sensum intimum, per compendium _ ins.
eniores parres higmticemus; quem deinde noltris rerbis proferi
MmUS.
Demus exemplum aliquarum historiarum. 1. Etistoria (ic ex libro
Exodi cap. 7. ulque ad 12. ubi decem plaSX AE GYPEI CHMIMETANEUT. 2.
Elictoria sic Jolephi Cen. 37. ubi vendicio ejus narratur. 3. Fhltoria dC
plures alix relinouuntur arbitrio opcratoris.
Ance omnia quarimus distinctirum prolocistristoriarum, _ astu.
mimus Hliltricem, cujus actio erie, ut aculeos leu letaserisat. F. Mac
distinctiri actione lequuntur actiones locorum perle: annulus crigi-
cur condela erisitur, cygnus erigieur, ecc. intellisiMUS aUTEM CEHEra
Parietum quia Forma secunda uremur.
Locushistrix annulus racat. Locohistrici caudelae approxima,
muscompendium hiltoria peimxe, videlicer Crocodilum quem MOy-
les cum cruce, Aasellat, nam crocodilus gypeum, crux decem Aagel-
lacio plagasindicat.
Tunc diridimus historiam primam in decem parres quae Tunc: I.
Sanguis. 2. RanX. 3. Cimices. 4 MuICX. 5. Peltis animalium. 6.
Vlcera. 7. Graudines. S. Locultx. 9. Tenebrx. 10. lucerirus primo-
renitorum.
Centro parieris candela circumponimus novem loca juxta For-
mam. 2. Inhispraeparandis assumimus crocodilum pro dillincti-
ro, ee dicimus circumttanter, crocodilus candela, Canguis. Cro-
Codilus crgnusrana. Crocodiluserian suluscimices. C rocodilus qua-
dransmulcx. Crocodilusmanus animalia. Crocodilus Hella ulcera.
Crocodilus securis grandines. Crocodilus calixlocultae. Crocodisus
cornucenebra. Hlictinimus functionem distinctiri assumpri; et in tuI-
Denlo capere eransumimus dictinctirum languis, dicenres Capouis qu
nulastunera primogenitorum.. e sicper compendium e norpar
res primam hiltoriam optime collocarimus. Actiones quidem nullas
aeculimus, opexaror aurem ex pracedentibus eas porerir colligere et
incermilcere.
15
Locohistrici ergno, incenero parieris alcerius approximamus
compendium hiltoria secunde: videlicet adolescenrem, cui cosestin
manibus: nam eos ex aftinirare Conat qualiur 805, ex 80s sonac quals
ur Jos, hinc incelligitur Joseph.
Nunc diridimus capiris 37. hictoriam in parces. I. acculac Frarres. 2.
vider Comnis. 3. trarres consulrant de eo occidendo. A. Wirricur inci-
SternaM

## Folio 51 — 800331664:0063
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000063.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 38 lines, status machine
d(5t) am
sernam svendicur Thmaelicis. S. restistincta Cansuine Fereur ad pe-
erem. 7. Jacob luget Alium. 8. Joleph rerenditur in sEgyPEOPuri
Pharo.
Cenero parieris eroni circumponimus norem loca juxta Formam.
2. Inhispraeparandis altumimus corem pro distinctiro, actio possee
esse corisroratio. Fe dieimus circumstanter.
Cos candela acculatiotraerum. Coscronus Comnia. Costrian-
rulus consilium occisionis. Cos quadransmillio in cisternam. Cosma-
nusIsmaeliex ementes. Cossella rectis Panguinea. C05 lecuris Jacob
lugens. Cos calix Pucipharemit Josephum.
Si quis divilas singularum historiarum partes singulas Fusius volue-
rit collocaro, cuilibereali parti circumponer norem loca, _ exhoc
medio respectiro allumet imaginem discinctiram pro locis novem
circumponendis it2 uc quali Forma Pexra esursar. Actiones operatori
concipiendas reerrarimus. Ced similes suis mediis respectivis maximo
iu locis, nam in maceria imasinibus non elt semper necellaria simi.
licudo.
De Fxercitio Grationum ee Concionum. 19.
TCCE CICOTO TUGGEEHE, AETCM CIOTIX GexmanAM esse LOTOTCH
RIITeTACUEX SCrIPEX, qua a AnilEra ad dextram mOre ROmanOrO.
cta linea propreditur: nos camen ex Aristotele sciences, quod prop.
cernostrum incelligere nihil mucetur in rebus, credimus, ieque
proxeernostrum scribere quidquam in rebus rariari. Pgirur ad prae-
libatam Romanorum aliorunque arbitrariam scribondi rarionem,
qua apud Hlebrxose Arabes, adexera ad sinistram: apud Chinen-
ses a Cummo deorlum: apud aliosabimd sursum, e apud quoldam
America populoscircularicer hebat, connivences, ului Formarum lo-
calium nos accommodamus.
Racio optima collocandarum Orationum est per Compendium ee
DCTParteS.
Hoc modo supra januam vel in Fanua Camera pone Compen-
dium oracionis. Lxordium pone in centro parietis annuli. Conairma.
tionis parrem unam pone in cenero parieris candelae. Alteram partem
vone in cenero parieris crgni. Perorationem pone in ceneroparieris
rriansuli.
Exordium e contirmatiouis ambaspartes, cum peroratione, di-
vide

## Folio 52 — 800331664:0064
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000064.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
1d C 52) eum
vide in quasdam majores partesnon uleranovem; de circumpone
novem loca centris parierum, in quibus holpireneur dacae par-
TCS.
Singulasmajores partes diride in minores partes non ultra norem,
Ecircumpone lingulis locisprimis norem loca lecunda circumstan-
tia, in quibus divertant partes minores.
Singulasminores parces diride in parcesminimas non ulera novem,
_ prohis collocandis circumpone lingulis locis lecundis norem loca
certia circumctantia.
Si libeaeulcerius minorare parres, etiam circumponendae lune:
Distinctira ex superioribus dictis non lunt abscondica, im a80ca-
merae est distinctira ceurrorum in parieribus, imago centri est distin-
ctiralocorum primorum, imago primorum est diltinctira lecuncio-
rum, imago secundorum est distinctira certiorum, circum staneium lo-
corum e ita ulcerius.
Conciones eodem modo collocantur, si quis tamen promultis lo-
eis, uno lolo loco contentus esse relit. Loci mecaptiorici accioni
approximer compendiiimasinem cum sua duplici actione quarum u-
na vergat deorlum altera dexerorlum. Deinde parreM maiOreM a-
ctioni deorlum approximet, e iniaro partis majoris limilicer duas
actiones unam deorlum alceram cexerortum selter; secunda pars ma-
Jor approximetur actionipareis prioris deorlum, hibeacque duas a-
ctiones unam deorlum alteram dextrorlum. Ft ita deincepsprocedi.
musulque ad tinem.
Postcollocatas partes omnesmajores. Singula majorpars dividi
tur inminiores partes, qualiber minor approximatur actioni dex-
erortum, ex aliam actionem dexerorlum procendie, cui approxi-
macur pars minor altera, quae iterum actionem dexerorlum pro.
cendat cui cerria pars minor approximacur, ex ita succeltire.
Oporret autem orationem rel concionem priusbene legere, ec in-
cimeincelligere. ex hic eandem arti applicare, nam sine ditticultate re-
rinebimus intellectam.
Si quisaurem concionem in templo habitam velic collocare e re-
cinere, oporrebitimagines periocorum captare e locis semperre.
centibus alligare, ipsa enim vocabula hic non curantur, quia sensum
non vero dictiones venamur.
Forrenon displicebie, simodum concionandi; quem Nundenas
inrenit, ad noriciam deducamus, ponir enim 20. verba, de centum
Formas,

## Folio 53 — 800331664:0065
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000065.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 48 lines, status machine
N.
C
re
re.
um
sus
WI
157
 (53) Eedu
Formas, ut quocunque modo combinentur, masis autem succedit con.
lilium.  in lingulis formis qua(dam senrentias aptaspraeparemus; et
ica licebit es cempore concionari, sine tine.
L. Dilponic. 2. Consequitur. 3. AusCF 4. Conserrac. 5. Fxten-
dic. 6. Crelcir. 7. Facilitat. 8. Fructiticat. 9. Ftorac. 10. AHigit.
TI. Inclinac. 12. TTui est. 13. Emendat. YY. Communicat. 15. Repe-
rir. 16. Deberur. 17. Corresponder. 18. Ordinatur. 19. Requirie 20.
mencurat.
Y. Fides. 2. amOr. 3. Bonicas. 4. Obedientia. 5. Orario. 6. Sancti-
145. 7. Fortitudo. 8 gubernatio. 9. pax. 10. Felicicas. 1I. illustrario.
12. Puricas. 13. acceptatio. 14. deiticatio. 15. devorio. 16. Tollici-
cudo. 17. libestas. 15. reformatio. 19 distributio. 20. Plenirudo.
2c. (pes. 22. tidelicas. 23. liberaliras. 24. Fimor. 25. Tolirudo. 26.
pertererantia. 27. Volor. 28. Capacicas. 29. Suaviras. 30. alcirudo.
31. Converlio. 32. Superioricas 33. imieatio. 34. Telisi0. 35. COn-
Scientia. 36. exercirium. 37. Triumphus. 38. leges. 39. Vatrociii
um. 40. abundancia. 41. auxilia. 42. Spiritus. 43. rilericordia.
44. humilicas. 45. Unio. 46. propohrum. 47. consecurio. 45. pru-
deuria. 49. proridencia. 50. appetituS. SI. concricio. 52. gratioli-
2a5. 53. uccur(uS. 54. Cxemplum. 55. Sincericas. 56. dditicatio. 57.
celeritas. 55. proporcio. 57. correctio 60. sultus. 6I. Vocatio. 62.
abrenuntiarip. 63. beneticia 64. relignario. 65. latitudo. 66. re-
novatio. 57 rehiltentia. 58. contilia. 69. preventio. 70. Catisfactio.
7r. Poenicentia. 72. Speciolitas. 73. gratia. 24. Patiencia. 75. Quie-
rudo. 76. dedicatio. 77. reltitutio. 78. examen. 79. praemium. 80.
veritas. 81, luX. 82. Vertectio. 83. actimacio. 84. VaUDeTEaS. 85.
auxietas. 86. Caltitas. 87. Victoria. 88. justiria. 89. rectirudo. 90.
centrum. 9r. justiticacio. 92. Splendor. 93. redemprio. 94. morriti-
catio. 95. securitas. 96. Tacriticia. 97. lucrum. 98. integritas. 39.
vigilantia. 100. Porencii.
Victorinus alium concionandimodum in virtutibus carum defectu,
medio e excessu ostendic per octo precepta decalogi. Hic apparet
Colurio Anyomatis Plaronici; Dimidium est pluscoro; quia virtus
media amplius raler quam defectus ejus e excectus.
Primi praecepri Vircures: I. Nocitia Dei. 2. TimorDeio 3. TIu-
nilicas. 4. F1d05. 5. Spes. 6. Dilectio. 7. Pariencia. Fxcestus 1.
Dubitatio de Dc0. 2. Timordamoniacus erga Deum. Z. ArrOZAN.
tia. 4. Tenratio Dei. s.Pralumprio. 6. Superstirio. 7. Neolisentia.
Detectus

## Folio 54 — 800331664:0066
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000066.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
 l54)
don
defectus. T. Tonoratio Dei. 2. Conrempeus Dei. 113. Puslanimi
1a5. 4. Dittidentia. 5. Desperatio. 6. Odium Dei. 7. Impatien-
ria. Fx hac praeria Merhodo quilibet sibi vircures reliquorum seprem
praeceptorum annotaDiefacile, cum excessu _ defectu.
Collocacio horum praeceptorum Ac, li singulas cameras pro singulis.
vraeceptisponam us. Deinde in parieribus veris collocemus exceltus,
in eapecetrontis oppohex iplas rircures, intapere trontis parallela
defectus.
Ecclehalticis etiam conducet  pro excommunicarionibus (ispen-
honibus, incerdictis, irregularieacibus, de impedimeneis matrimo-
nialibus palatia cameras et loca reiiqua praeparene, sic enim rerine-
buntur inmemoriaomnes, rarum enim est, aquis omnes in meino-
ria habens, reperiatur: cum eamen id sir neceslarium praelerrim pae-
nicentiariis.
De Fxercitio Viris splendidis conveniente. 20.
TEgocia quae viris splendidistimis incumbune, sune comitiorum
Lconrocationes. Poltulatorum propoliciones, audientix Lega-
torum, pacta Faederum, pacis, gencilicia docalia, capitulaciones
urbium, pririlesia renoranda, nocitix ciritatum, arcium. do-
miniorum. Pasorum, redituum, continium, classes _ nomina
Tubditorum.
Bellidux at exerceat exorcirum per omnes orolutionesmilitares,
_ (ciac quis quoquo loco consistac, huc percinent pacta oblidionalia,
stacus concributionum ex terra hostili dandarum, Charex redemp-
tionales capcivorum, sicus Iylvarum. Ruviorum: vasorum, arciuin,
uxbium: quancicas annona commeatus ec munitionis, exploratio sig.
norum hortilium.
Praeles seu judex in consilio, sciat causas Anitas, Currentes, inceptas,
quam caulam cui APeltori erachderit referendam quae vota concraria,
quae raciones decidendi.
ANeNOr uc luarum caularum, quas reFere starum pro et contra (ciae,
SinC charta.
Modus memoriam adjurandi in pradictis est sequens. J. Termini
Tolici in negoriispraelibaris, anticipentur d scribancur in libello; s-
mulqueimigines. impropriae sinc. ad scribantur: uc Familiaresme-
morix tiane, imomelius est, uc odilcantur: nam s haec praeparatio
NON

## Folio 55 — 800331664:0067
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000067.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 51 lines, status machine
M
a-
es
0.
Ma
23
11,
E
45,
ia
ciat,
(.
Me-
atio
1DR
. l55)
n
non anrecesterie, defectus imarinum ex lxelicatio Expissimé incider
2. Oporcet diltinctira e locorum actiones bene praemedicari: Si enim
hecpraeparacio oscitancer hieret, Frequente cura operaror distrahe-
TUr. 3. Distinctira omnia necellaria debent esse pereorinaucilia, vi-
delicet ex cacologociritatum vel arcium, pasorum, Auriorum, mon-
rium. Cylrarum, ec continium pecica, uc aliudasens duplex com-
modum operator lueretur. 4. l’orma parieris est prima, auc terria
nili quis aliammaluerit. 5. Singulis diverlis rebus singula palatia
damus. 6. Operacor non astrinsirur adiphistima vocabula, quia po-
nic paraeraphos, sutticir aurem sentum ex arre collocare. 7. Si
quis 20 30. aur plures propolitiones actulerie, respontiones ad sin
sulasin oppolito capere poltumus hne sexipro locare ex retinere. Si
replicer exrempore, Cuam replicam in Cuperticieraveris parallela
Ponec ex lcier quid dixeric ad lingula. Sicuplicaca responlio conti–
Seritnorum capetem Cuspendimus ex collocamuslingula. Si cripli-
cec inadrerla parre hujuscaperis collocamus lingula. Frira conse.
quenter.
Alia commoditas hic elucelcie, si ex Polta Frequenrissimi lirera-
rum talciculi adrenerine, ne lirnecese eas lapius quam lemel per
dultrare, e deinde alio tempore linsulis ordine respondere quea-
mus. Singulas epistolas ordinamus quali numeris inscripris, de
len cum locis praecognitis approximamus d latisfecimus.
Adrocatus vel Procurator paulo duriore labore overatur. In pla-
cea ex adreclo domos oppoltas ponec, in una linea domorum (unE
suiclicures. in altera pars adrerta In clieuris domocamera prima
vonitur omne ancejudiciale cum libello, in camera secunda duplica.
Lucerciarriplica. Ju quarta senteneia ex execurio, vel inquiuta ap-
pellario. In adver lx parris domo camera primaponuneur ante judi-
cialia ec exceptio, in secunda duplica. In rerria quadruplica. In
quarta sententia. Iu quinta appellacio. Hxc ordinario procedie, si
Cliens tuerir accor, nam li fueriereus, inverrenda Cune omniamu-
catis murandis.
Si quisincidencer renciletur. suspenduncur caperes in ea camera vel
parce proceslusubiconringit.

## Folio 56 — 800331664:0068
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000068.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
  ((56C)
le a 
de Exercitio dietandi Curul plurimas divertas diversis
Ecribis exictolas.
215
Ingulis scribis e existolis, unum parierem tribuimus, deinde exi-
Iolas in meras sententios, vel in vocabulamera ordinamus per
numeros. Formaporest accipiterria. Fx lingulis parieribuspri.
mam sencenciam vel vocabulum, sngulis scribis dictamus, deinde
secundum rocabulum lingulis, postea certium vocabulum, e itaus
que ad tinem. Hlac ria riginci, quinquaginta, de centum epiltolaetori
dem Ccribis possune dictari.
Aliomodo in decem epistolis, decem scribis dictandis idem pos
sumus pexestare. Onus scriba _ epistola huic dictanda rocetur o.
Alcer cum lua epistola sic I. SequenssEZ. Sequens 3. X ita successi-
venocando scribas e epistolas reliquas. V (que deinde notamus
lingula vocabula peroris epistole. Prius vocabulum O. AlEeruM 10.
Sequens 20. C ita succectire per Paltum decadicum.
Alcera epistola notatur per rocabula, e prius est Y AIEerUM 11.
sequensZI. Sequens 3C. Sequens 41. e ita per laleum decacticum
succestire.
eise
Sequens epistola nOEALA PeF numerum Z. nocatur in suis rocabulis.
Prius rocabulum est 2. Alcerum 12. Sequens 22. Sequens 32. Sequens
42. Xica luccestive
Sequens existola nocata per 3. notarut in rocabulis prius vocabu.
lum est 3. Alterum 13. SequeHS 23. SequenS3Z. Segquens = Z. _ ca
Ferd.
11. 116 5. 1(∞SAE ) LMCL
Sic proceditur donec Hovumnumerum Peribae e opistola impresset
rimus, per rocabula ordinaca prius rocabulum dicicur 9. Alcerum I9.
Sequens 29. Sequets 39. Sequens 49.
Qua dispositione peracta colligimus vocabulorum e numerorum
ordinem, exachibitis distinctiris ec actionibus ea discimus memoriter,
ex pollumus dictare ranto succectu, uc lingulos scribas adt quem dicta-
eio rocabuli perrinersciamus certissime; nam quodliber vocabulum
habet numerum (cribae Cui annexum in ulrimo qui numerus E abstra
hatur remanet cursus ordinatus voca buli in sua existola, si non abstra-
hacur, denocar curCum ordinatum rocabulorum repareitorum incu
mulo dictationis collect.

## Folio 57 — 800331664:0069
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000069.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 54 lines, status machine
ade
ut
FOri
por
est
F0.
1M 11.
dicum
ou
Gueits
CaDu-
e a
prelte
CuI B3.
eroruII
noriter,
ndicta
n abstra.
UM IIICHI.
 l57
De Exercicio Linguarum.
Odus priracus discendi linguas, magis adcognitionem quarm ad
l.VLprarin vertinec: ideo que quidam provellune discentem intur-
bamhiominum, ur perpecuo linsua ec audicus moreatur, quod criam
veriltimum est.
Si guistamen roluerit adjurari ab arte, quae sane laboriosissima elt,
hanc viam sequaeurs
In libello lonsa Cerie numerorum Ccribaneur vocabula linoux ma-
cornae nocx, cum luisimaxinibussi Fuerinc impropriae, ee statim ad
dicur vocabulum percsrinum ejusqueimago qua semper estimpro.
pria; deimde imagines in loco praparato ponimus simul.
Aliis haec collocatio non placer, navi imasinem vocabuli perceri-
niin oppohtocapere ex adrertovonune. Au aurem locacaperis iil
dem diltinctiris e actionibus locorum utantur; et solummodo ex
dexero sinistri _c ex siniltro dexeri hanc, vel diversis distinctiris e
Etionibus provideri debeane. incertum est.
Nacionum differencia ica poni polune: sermanus noscitur ex aqui-
labicipite, latinus ex S. P. Q. R. Cexcus ex noctua, qua est avis
Capientiae grarixe dicata. Icalus ex ocrea licuri supra diximus. Cal-
Jus exliliis vel gallo. Iispanus ex turri. Turca ex semilunio. Sue
cus ex rribuscoronis. Danus ex Flephance ordinis signo. Anglus ex
ligamine ordinissigno. Polonus ex crnolura quae est ella polaris.
vel tramea. Americanus ex pennis arium. Inmionetis antiquis repe-
rio capuc clephantinum pro Atrica. Serpentem de remunipro Ata.
Veredlarium proMacedonia. Crocodilum sctrum ec ibim pros-
BrpcO. VasAorum pro Achaia. Cuniculum protrispania. Jaculum
proCallia. Palmam pro fudxa. Camelum pro Arabia. Alinum pro
Vacia. Caputcumtritus coxis pro sicilia trium promontoriorum.
Poster hic quoque Mechodus; omnes species ex regulas Arichmeri
eas in mente expediendi. insinuari: fuerunt enim quidam adeo ala-
cres e impiori, ut dictas species ec regulas etianli eriginca zyphris
constarene, possent inmente Cola, sine charca claborare e claboratas
correctittime recensere, qua memoria Felicitas ex arte imaginum me
caphoricarum ex connexione depromitus.

## Folio 58 — 800331664:0070
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000070.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 49 lines, status machine
n l58)
non
De Exercicio graviore, artem omniscibili appli
CaNIC. 23.
Epecatur ordinario Telluris supra in locis proposica: ubicom-
LLmonemus, ne quismoreatur; l loca plurima preparaca, in ap
plicatione Frequencer racene: nam hic memoria diririisutimur, in
quibusparcitas negligitur: e protutio ac prodisalicas praeparacionis
Poriusprodest quam obelt: locaenim omista, vacancia, aurinter.
rupca ad actionem ex admirationem conciliandam, quibussiemoria
excellenrerroboratur, pertinent; neque oportet delvelcere i for-
mandis e praemeditandis Cuperabundancibus locis, sc enim exer-
ciratio perticitur. Demus Exemplum ex Vniversiatum classibus
vecitum, Ceu de Facultaribus, cujusimago aequiroce lumpea est Fa.
cula, terque distinctirum cenerale pracoenicum, in mari centrali
annulo. Nunc circumponimus per Formam secundam novem maria
pro Faculcatibus particularibus magna.
Maria prima) Facultares
circumpolica.
Annulus Ccandela
mare cen-zcyeno
Imarines.
grammarica) In gramine docens Orbilius.
Poesis
trale facu rriangulo Phetorica
Apollo cum Bosaune.
Rece inroltris explicar Cicero.
la accensa (quadrance ) PhiloCophia l Ariadne tlum erolvic.
quae est di. manu Machesis. Archimedesiamaterazzo qui
dinctira
rd
CRella
esecure
Ecaee
coruu
Medicina
U
clCIE.
A Sculapius mulcee capueMte.
duca.
Justinianus extendit cuspidem
(ceperi.
Theoloxia) Theacrum Dei adorati
Macta circumpolica mapna Calcela. Cfltu, clansu, catt
cisper praecerimus; lucidius autem in quadrante aliisque specimen
opplicarionis exhibemus. PhiloCophia quia dividitur, ided ejus ma-
nomari quadranci circumponimusnorem maria minora secunda,
tinetirum cal ma anaibfao
Maco

## Folio 59 — 800331664:0071
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000071.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 67 lines, status machine
r0.
1ia
Ae-
et
An
ne
M8-
1a3
A10
Maria lecunda (Partes Phi-
circumpolica. locophix.
Mlare qua candela
dranspriocrgno
mum. Fi- C
Logica
Phy (Ca
Turr Ari. Icriangulo JEchica
Loculta ab Aristocele capta.
Pilcis Furmatus ab Auconio in
amoteeteedee accllace audletemea
adnequod lquadranre) mecaphylica, Ad Meram curxit ACalAME.
elt distin-Cmanu
etirum eHella.
PrO
Csecuri.
In Philo(ophicisparribus datis, ulcerius non procedimus: quili-
vec enim ex sequentibus colliger quomodo collocatio le insticuendar
Praecerea auchores nulla aequali methodo in Philosophicis utuntur
per parciriones ex sub parciciones librorum, hinc ii qui quendam Phi-
Lolophicum librum cupiunt collocare, se le ejus ordini accommoda.
bunt.
Pro Matheli.
Achelis collocabatur in mari magnomanu, ex quia ejus divi-
Lasiones suncamplissimae, eas enarrabimus ee applicabimus per
distinctira allumpea ec cransumpra, Forma accipitur quarta percir-
cumposica9o. mariaminora.
Mariaminora, Parres mache.
circumpolita. TCoS.
Mtaonum st. candela, Algebra.
mare pri c2. cyono Geomerria
alsa coronarur calculator.
compedes mensori solvuneur
mum, ina. (3. triagulo crisonomerria, criansulus mensus per circi-
nuS, mace.
xa22O. 4 Quadrare Aereometria
quod est. s. manu.
distincti. 56. stella
Arithmerica
logiltica
vi allum. 7. securi canonica
prum pro
numm.
Ccertens in bali irregulari.
axanea (uper numeros.
loculid abacus.
canna in linu cangitur d le
CaEUT.
S.calice lcolmographia sad corem slobus polituro
29. cormu
Astronomia
spharica larmilta.
233 C 591
X
maltet 
sapa5o
Imagineso
Datiu-

## Folio 60 — 800331664:0072
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000072.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 69 lines, status machine
20. annulo
tc. Candela
T2. CY91O
 l60) 
Astronomia
Cystematica Cystema covernicanum
Attrolophia
Chronologia
DiMM C13. criansulo, Cinomonica
rum eran-Z
sumprum C14. quadrane
alB a PrO
(15. manu
L16. Sella
C17. securi
18. Calice
DTg. COrnU
Oeographia
Ayrographia
Anemologia
Geodaetra.
errorectinica
Pneumatica
caelum quadracum.
calendarium coronatum
horolosia solaria cum
 HOia.
mappa cum cochlea.
moppa oceani e hydria
Follis e Bahn.
Pertica eC CoTurnUS.
ritra caustica ex pirum
WVetterglaB e Hepeu-
nUS.
(20. annulo Phydraulica (Fons Caliens ex hydra
C21. Candela opcica.
(22. C79r0
seuserpente.
ocularia ex operculo.
perpectira. cubus verlpicitur.
vum eran. 2goeriangulo Charmonica  Parsse e mulicus liber.
funtelum C24. quadrance; phoronomica, rorx horologii e For-
compedes
p1B
225. manu
C26. elIa
(27 lecuri
28. Calice
29. COrnU
cachica
mechanica
naX.
ponderacorctat.
Kollen Zinden medea.
Architecturacirilis Icolumna.
Acchitectura hortensis arexehorti.
Archirectura polemica (Forcificario.
Diltincirum (30. annulo. Jarchirectura classica---navis e pixis
iranlum.
naurica.
peum circinus I32. Candela Iractica .-- exercirium acici militaris.
PrO
332. Cy910
Reganographia.- Ccripror au dem (eg
l33. triangulo1
Temita.
Si quis plura circa Machelin disponenda perne, cuncta ex smili-
Dus lequentibus poreric collisere.
Distinai

## Folio 61 — 800331664:0073
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000073.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 46 lines, status machine
1.
1o
id
11S.
ted
ili
t0
 l6x) Eesu
Pro Medicina.
Ton quidem juctum est uc in messem alienam Falcem nostram mie-
Lcamus, quia vero generalicas rerum collocandarum me excusat,
hinc Calrem paucacansimus. Medicus prolingulismorbis parietem
Ceuejus centrum depuret, huic centro circumponac norem loca vel
59. Locaforma secunda vel quarra in hiscircumstancibus locistrospi-
cencurmorbitiona, expullus colore, lingua, sudore, anhelicu, u.
rina, excrementis, dolore parrium, aliaque indicia. Deinde
suspendat caperes ex in his locisremedia ex radicibus, herbis. Aori-
bus, Fructibus, aromaribus, oleis, aquis, pulveribus, pilulis,
electuariis, mecallis, mineralibus, lapidibus, animalibus, dispo-
nancur. Si vero Medicus libroscollocare ex rerinere rolueric per par-
riciones, seguerur modum quem monstrarimus ecin sequenribuson-
Brabimus.
Pro Turisprudentia.
2
maribusmagnis securis, projure depurara fuerae. Ouia re-
ro Ceripri juris dirisio cantum duplex est, hinc juxta Formam
secundam mari magno securi circumponimus novem maria rmi
nOra.
(MariamI 105
QBnora. .Parres juris lcie
MiTE majuS C. 1
Imasine 
securis di. ccandela (jus civilecivicaris curix liber atti-
Ainctirum
cuspis (ce. (cyeno
periestpro Crriangulo
jus canonicum; Clericus librum supraca-
Quacrance
(IanU
XUS.
non ostendit.
Pro Jure Civili.
Via juscirile partes plureshrabet, hinc in mari minore candela
conseminamus, insulastalcem juxea formam secundam. Distin-
airilaan amazo maris minoris candola.
Mari

## Folio 62 — 800331664:0074
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000074.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 37 lines, status machine
0d 62
Tntulae masparces juris
Drls mino. cirilis.
Mareminus C ris.
candela di- (candela sinsticutiones Imperator instrumento mu-
cinctirum)
est ad curi- cr8uo digesta
am liber
PrO
eriangulo codex
quadeance snovella
emanu ceuda
PHella
(lecuri.
Inpelator cisccum sisantis
Imperator noracular libro
Collocationem institutionum praecerimus, guianon estdifficilis,
nam omissis caltris; in incula Fabricamus palatia juxta Formam secun-
dam, ucprocemium ec 4. libros holpitemus. Camera lingula Ter-
viunc linsulis citulio, paragraphiponuntur in locis parierum Formx
primae. Versiculi circumponuntur parasraphis per Formam lecun.
dam.
Prodirestishic modus serrandusesturproso. libris, impleamus
insulam cygnum, meris castris. Diltinctirum primum assumieur
eximagine insulxpro novem primislibris: reliqua distinctiva crune
exantumpea. Mediointula, ubi crenus est, circumponimus 99.
Caltra per formam quartam.
0
Laa aC80
lico lonac.
Oltendie.
imperator acorem gladium
acuit.
impeluco
Imperator feder cumcalnde
donatRectorei
Patula

## Folio 63 — 800331664:0075
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000075.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 67 lines, status machine
10
de
3
UH.
Ter-
eta
CWIB.
Utuo
IEUF
UNE
39.
sula
 C63)
Castra in-) libri di-
FulX2.
settoru.
imaginesfacienda.
candela, 1 liber de sE distinctirum transumprutm
t
PrO, O. IL. 12. 13.14, 15. ECC.
2.libex ex tit distinctirum eransumpeum
pr020. 21. 22. 23. 24. _C.
Rinctirum Criangulo) liber 3.) ec tier distinctirum pro 30. 31. 32
prO
_C.
quadrance liber 4.) _c tier distinctirum pro 40, 41. 4e.
manu
Ctella
lecuri
Lealice
cornu
C.
liber s. ec her distinatirum pro 50.
libers.
libern.
libexs.
Iliberg. 1
Reliqua loca ec libri per se patene.
Ficuli libri primi.
DRoriculiss encumpome cu Castricandela, 99. palatia pex For
mamquartam, dildluctirum alsumprum estimazo libri primi lea
caleri candela, reliquu istinctira Tunceran cum pra.
Palaltaca) Ticulili- 1
AriL. briprimil Imagines Faciend.
calico
CornU.
_c HC dictinctirum rransump.
ticulus r. cum PrO 1O. II. 12013, 14. 15. CEC
ritulus 2. ec sc distinctirum pro20. 211
ticuius 3. 22. 23, 24.
sinccirum al seudranreciculus4.
stella
securi
Priculuss.
lTiculus. 6.
cirulus7.
ciculus 8.
Iritulus 9. 1. 3
Beliqua loca et riruli pex se lEquUnEUx
Autola cye.
nus digirus CETeno
visanco diC
Cutrum can- candela
dela Cajus1) cyono.
mago Ac di- eriarisulo
sumprum pro manu
e ed

## Folio 64 — 800331664:0076
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000076.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 55 lines, status machine
833 (64) ad
Leges tituli primi.
ROleribus, concipiuneur longa serie in palatio candela, camera
Custicientes. Distinctirum altumptum estimasopalacii reliqua di-
cinctira Cunceransumpta.
Camera IL egesti.
Gralariir. Trulir.
candela
Palaltu eygno
dela cujusima Ctriangulo 13. lex
ohc distincti quadrante +. lex
rum pro manu
estella.
lecuri
calice
Ccornu.
aecta eele aciala
Ilex - e fr distincirum transump.
20 lex
5. ICX
6. lex
7. lex
8. lex
19. lex
cum pro,O. II. 12. 86.
Reliqua loca _ leges per se sequuntur.
Paraxraphi legis prima.
Dilibet parasxapho damus centrum parieris, de quia paricres non
olent Cutticere, hinc Cuspendimus capetes quorum frons incerna
repraesentar Cenera parietum reliquorum, distinctirum centrorum est
imago camerx astumipea, reliqua distinctira cransumuntur, Forma eAt
quarido
Centra pa sParaxraphie
Prierum ca- l legist.
CMeTEF.
Annulo Paragraphuso. Leu pesticipium.
Paragraphusi. I prures ellene sb. herer
5.2.
imaz melli cllangulo 5. 3.
Ainairum. quadrante 5. 4.
manu
Estella
Slecuri
calice
5.5.
5. 60
5. 7
5.8..
LcornU 15. 3.
Camera can- L candela
dela cujus Ceygno
pro
dictinctirum crancump.
Cum pro 1O. LL. 12. 17.
Vertculs

## Folio 65 — 800331664:0077
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000077.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 50 lines, status machine
Ia
1
APa
aco
esnoa
Ma cA
TernA
in est
feret
Cume.
erbieuli
 l65)
Ehm
Verticuli Paragraptii primi.
Ro Verticulis circumponimus cenero parietum norem loca, ec di
Ainctirum asumprum eltimaso Paraoraphi Forma est locunda, ee
quandoque quarta.
Animadrertohic quod imago loco centrali approximata quando.
que hacbisdistinouens, semel assumpre pro circumctantibus decem
locis, semel rraulumprepro lociscompolicis. sed a ssumpra imago
eAprincipalis ec praeraler; cransumpra deber paululum murarine ea
demlccum allumpea, ec hoc ubique obterrabis exemplum renemus
inimaxinelibri primi diseltorum. quae si fiat eransumpre distincti
ra, cransumicur prolibro10. TL. L2. 73, 74, 25, 16. 17, 18, 19. Sivero
alsumpre distinctira hac assumicur proticulo 1. 2. 3. 4. 5. 6,7. 8.9.
Longerero nacuralius est, ut universale suis inferioribus commu-
nicerur, quam uc pars communicetur luis comparribus ex tig-
MenEO c
ero Jure Canonico.
Are circumpoltum minus ergnus deputatur projure canonico
LVL ejuspartes sunc decretum, decrecales, ecc. hinccencraliima-
gini erono circumponimusnorem intulas ex torma secunda.
Intulamia ) Parces furis iImagines facienda.
ris croni. Canonici.
candela.
decrecum
decretalos
libet e ClnsulosexeuS. diI
non sunt di-c quadrance elementina
Ainctira pro-hran in
stella
securi
calice
deiiu
extravasantes
insticuriones
seprimus, c
cyono
Mare cygnus
Occre

## Folio 66 — 800331664:0078
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000078.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 28 lines, status machine
160) Eedu
Decretum.
R s Occteti partibus, contro insulae candeta circumpo.
nimus caltus ecunda, distinctirum allunipcum eltimago
dedco.
Primae partis distinctiones.
Lima pars continel merasdistinctiones hinc castri candelx CenerO
cumponimus ad plopretionem Forma quarex perprimam pa-
lacia, distinctirum altumpcum est imaso castri, cransumpea lunc imas
Cit
Sines palaciorum.
Canones diltinctionis prime.
Silibet Caloui darux una camera, distinctirum cstimaxo pa
Paragraphi Canorium.
etro pariccu est sedes paraeraphorumdistinctirum astumitur
exinu CaMera.
Verliculi Paragraptiorum.
Exliculorum ledes est in circumpoliris contro parietum locis, di-
Rinctirum allampcum eA imago ceneri.
Decreti 2. Pars. Teu C aula.
LCu LasCoc Caulas, quaectiones aliquando distinctio.
nes, canones, parasraphos, verliculos. In castro cygno cir-
cumponuntur loca Forma Guaicae nompe palaria pro caulis. Di
stinctirum palariorum aau ei imagine secundae parris.
crancumpra distinctira puntur ex ipsis caularum imagini
+10
10
Duso

## Folio 67 — 800331664:0079
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000079.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 28 lines, status machine
6 l67)edum
Ouxctiones Caularum.
PEdes quaectionum circumponunear palaciis primis pec palatia cie
cumstancia minora per Formani locundam aut quarcam, dictinctira
ex prioribus Cunenoca.
Si distinctiones quaectionum adsine.
Oncignationes prohis distinctionibus in palaciis minoribus ac-
eollimus, dictinctira lunenoca.
Cauoues habent cameras, paragraphi parierum centra, Verti-
culihabene loca centro circumpolita diltinctira alsumpra ec cransum-
DEa TUnENOCA.
Decreci parrem tertiam collocandam omitrimos.
Decretales.
Roquinque libris decretalium circumponius ccnrro insulx cy-
eni caltra Forme secundae, distinctirum astumprum est imaso in-
Sula: eransumpeumimaso castrorum.
Libri primi ciculi.
aculi in palaciis medio castri candela circumponuntur pexFor
mam 2. vel quartam, distinctirum altumpeum estimago libri
primi (cu caltri primi. Pransumprum est riculorum imago.
Capicula prinu cituli.
Edescupiculoru MCantera palatii, distinctirum estimago valatie
alumpea, eran cumld veroimaso iplorum capiculorum.
Parasraphi habent centra parierum uc luprao
Pro Theolosia.
 chenap Ca oculis serir, nam saera Concilia parrim
ad
Cia Lheologia, praecers. Oespluca cenca ucunt Co ad

## Folio 68 — 800331664:0080
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000080.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 43 lines, status machine
md (68) od
ad juis Cauonicum partims ad Theolosiam tendune, Auchores e
ciam varii; variis doctrina Cux parcitionibis uruntur; hincs. Scrip.
curae e Concilii Pridenciii eollocacio paucis artingieur. Oporret
aurem bene acrenidere; ne in collocacionibus librorum à Cummo in-
cipiamus, sedporiiis d Verliculis; ad paragraptios; ab his ad eano.
nesvel capica, abhis; ad alias dirisiones surgentes aCcendamus, ita
enim parcitio. Cerrum habet inicium inhmum. in locis, e loca conre-
nienter construi pollunene abundent auc hiacum patianeur; e coin-
mensuratio orietur libro e locis adaguata EX hac obserracioneran-
derii a Summoinchoamus.
Saera Scripeurd,ou
dee 
e
eologia sedem habuie in mari magno calice, _ continet s
LScripturam, S. Concilia; ec Theolososrarios, ideomarica-
licicircumponimus maria minora per Formaii secundain vel quar-
cam. Diltinctira ex dictis superioribus non possune esseisnoca.
Mare minus candela est sedes S. Scripturx, quae dividicur in retus de
norum Velcarientum, hinccircumponimus centio inaris candela in-
Tulas exForma secunda
12
.
Vecus Teltamentum dividitur in libros ance Propheras; e iplos
Drophecas, liceetora Scripeura licpropherica. Flincinsula candelae
medio circumponimus castra Formae secundae.
Libri ante Prophecas Cuntfere 14. hinc castri candelx triedio cir.
cumponimus palaria Foninae quartaei
c
Ouidam librihabene in se sublibros ue Moylis liber habet quinque;
Rexum liberhaber quatuor. Paralippomenon duos.
Fldras duos, Salomon quali quatuor; hinc palatio magno cir-
cumponimus palacia minora Formae secundae prohis Cutslibris, vel s
id displiceat, Fac in palacio magio tor concignariones quor (uIHEne-
cectarix.
Ouilibec liberdiridieur in capicas ideo lingula capiea singulisca-
meris actribuimus in palario ridelicer imago ponatur supra januam
vel injanua camerarum.
Singula capica diriduntur in merosverliculos. licet olim fuerine
dirila in paragraphos, versiculosponimus in parieribus pertormam
primam. ee suspendimus caperes, siplures verticuli quam 39 fue-
xinc, auc urimur Forma cortia in pariecibus; distinctera non no-
minari.

## Folio 69 — 800331664:0081
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000081.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
M.
5.
Ca=
aF-
aole
tit
plOs
dela
cix.
que
cix-
sel s
IEnea
ISCa-
AUaM
perint
CIaM
fue
n BO.
IIIaVI
83 (69) 
minavimus; nari allumpre ex cransumpre ex priori doctrina intelli
Si PoNtunE.
Concilium Tridentinum.
Eximusquod in mari minore ergno lacra concilia videlicet orri-
nia debeauc collocari, quia rero conciliorum masna est mulei
cudo; hincper formiam quarram; cenrro maris cxoni circumponi.
musinsulas. e exercicii graria Concilium Pridericinum Aacuimus in
intula candelaslicet alias ordo hujus Conciliihrlonge polterior.
Concilium Pridentinum diriditur in sectiones 25. hinc circumpo.
nimusmedio in suilae caridel caltra Forma quartr.
Sectiones diriduncur in decreca hinc mecio castrorum ubi necesse
es. circumponimus palatia Forine quairxe nai Palcem ultiria sestio
Formam secuudam superat.
Ouodliber decrecum dividitur vel incapita, reliti canones prora.
ciore materiae eractandae cuiliber capiri, vel canoridamus unam ca-
irieram palatis.
Si capuerel canon habeae parasraphos, eos ceneris parietum era
dimiis, lu spendimusque caperes Aopuis siE.
Si paraoraphi habeant rerliculos; hoscircumponimis circa cen-
erum parierumi Forme secunde. Nihil de distinctiris diximus, credi-
mus enim es prioribus cuncta a ctumpre e cransumpre adapeari posse
mechodusenim ubique similismanets
Index imaginuni impropriarum ingeniola.
rum. 24.
incellectus quideni; rior rero Memoria; sequentibus
imaginibus afficitur. Si tamen Familiares AANE, pEx
Frequentem exercirationem. vix meliores et
Siatiores erumrreperibiles quia e intel-
lectum e Memoriai cibabune.
Bstinentia. Camelusduode: AdverLCas. Cointahirci.
La cini diebus sino pocu vi Adulacio. Pyrenes. Actula ad aucu-
veiis.
Adituso birii una via monstrata.
pium praparata; rulpis cai
dao
Aqua

## Folio 70 — 800331664:0082
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000082.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 72 lines, status machine
md (70) d
Aqualieas. hirundo pullos equa. Auditus. lepus auritus. calpa. A1-
licercibans.
KF2S. Gradus Tursum deortum.
Acernitas. antrum isuorum. (enex
volans cum annulo.
Artectus. Pedes excalceati. equus
indomitus in pEXCePSruCNS.
Amiciria. canis. Sal haedera cum
rice hirundo. columbae dux,
duo corpora concreta. Colle.
quium. srexorium. Canesre-
natici.
Ambitio. chronus. Corona. Ctaeua.
Arum.
Aurora. aureum soliumrolis ple-
num.
Auxilium. Pulli hirundinis inni-
doore apertohiantes.
Bellum ariesmilicaris, Cagum. tra-
Ia cauda equina apud Turcas,
_ Polonos.
Bonusrir. raurus dexrro genu li-
BaCUS.
Bonum. rola inter (pinas.
Bonum malum exitones.
eriumptius, crophaea. amptui. Calamicas. Fulmen. pedeconcul-
cheacrum.
AMOr. FaX. parrulicum Pagitris,
laqueus, alisfacibus.
AnimuS. equus FeroX. Vas obcura
eum.
CaCUS.
Calumnia. Basiliscus vitu non
mortu auris ampucata. Caepa
pluxium vellium.
Caltixatio. Virsa.
Anima. ciconia apices inhabicans. Castiras. turruF. apIS. ZOnA,
accipicer aquila recta sursum
volans.
AnnuS. Serpens caudam: sibi ad-
mordens. cornua cerri annua-
tim abjecta cum alis.
Anni parres. Ver. inFans aestas. nu-
Charitas. parcolumbarum.
Caena. Candelae accentio.
Cogitatio. Formica.
Cognitio. Mercurius.
Concordia. Iyra. mutuus ample.
xuscornicis.
da ob calorem. Certum ex spicis Contirmare. Lixillum.
aucumnus Cordidus ex oviscal Conjecturare odoratuscanis.
caris vel bachushyems Capil. Conscientia. clibanus ardens.
ligrilci vel Vulcanus.
Appendix. pix.
Aperire. mancica aperta.
arbicraci. meciri.
Considerare. meriri circino.
Consilium. Cigillum correpraesen.
caus pluco rapiens prolerpi
naM.
Ais. rectis, arbor in Valeplanca. Constantia. Salamandra inigne.
Ca.
AArolosia. maculoCahinnulivel.
liso
acusmagnerica. basis quadraca
quercus. palma.
Consuerudo. caprimulsus.
Avaricia. Sinistra contracta. For. Conremplatio sincore, odore ri-
micao
vens.
Con-

## Folio 71 — 800331664:0083
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000083.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 80 lines, status machine
olen
eleu
et pr
8n.
Irata
CI
COn-
853 (71) E
Concemptus opum. pes super Fducariocanis in olla: alterpo
chelaurum.
Goncentus. Diogenes in dolio.
Concinentia Frenum.
leporem.
Eloguentia. caduexum. PsIEtaCUS
ap15.
Convirium. aquila cui insulear FchiCa. arX inpPEFUPEO.
cornix.
CxaS. COrVUS.
Crassus. asinus in stadio equino.
Crudelicas. Gladlius. Canouis.
Cura. nux dura. resperriliocau-
daca Ccrupulus.
Cultos. vigil. leo. canis. anser.
Curiolicasauris.
Damnum. prando. Fulmen.
Demonstrare index.
Delerrus. homo sol occidens. plan
ta languelcens.
Desperatio. equus celpitans.
Deticere. Subjuso cadere.
Deus. ciconia line lingua inettabi.
Exicus. via finiens in praecipicio
vel Rumine.
Facundia. vir ex oro Funiculos de-
MIETenS.
Fallax. hamus.
Fama. lancea cum rexillo. conirru
Pegalus. cubx. alata sibona alis
communibus. limala relverri.
lionis.
Facum. colum Fusam. Kella a.0.
Ramen.
Favor. jurenis caecus inroea ala-
tUS.
Feliciras. cormucopia navis. viris
cumuris.
liscrocoditus sine lingua. cir- Fectinatio. Pilciculus in pluria
culus. Oculus.
Dies. horologii 24. horx portatae
a Papilione.
nacus per campos. Posta.
Fidelicascanis.
Fides. rectes candide.
Dilario. Cuspendere instrumenta. Firris. sinicor. lacus. relelcopium
Dilcretio. terebra.
Dilcordia. lupusagnus. ienis aqua
mulier crinibus vipereis, cauda
equina per pilosdirila.
Divitix. Sallina aureos nummos
depalcens. spina exerangelio.
Doctus. legens exlibro.
Dolor. culcer. vulnus.
ad urbem. icinerantis ad urbem
trescolumella inctadio.
Firmicaspes.
Eluvius. Cololtus cum urna. alga
coronacus in (cirpo e arundi-
nejacens.
Forricudo. Leo. Camelus. ada-
mas columna. arma.
Docrina rera. manus in tabula Forruna. Faemina cum reloinroca
vellibro,
Dulcedo. mel.
Ebriotas. BachuS.
vel sphaera. remus. alea.
Fraus. Facieshumana desmensin
anguem.
Ecclelia. malumpunicum eecin. Frugalicas. Olira.
dimnabuta.
Fructus

## Folio 72 — 800331664:0084
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000084.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 79 lines, status machine
72
9
Fructus. aricta.
Fugare. vencispirantes.
Fugere. Canisretracta cauda abi-
ens. cerrus fugiens. apes in Fu-
mo. Tergum rertens.
Fucura aruspex. Gallina cibata.
caelum quadracum. Zingarus
manum prehendens.
Furor. L.C0. Fax et glacius. rerin-
ctuspoltterga lupra arma.
Fur. molitor. abscindens marsu-
Bium.
Garrulicas. Cornix hirundo. anser.
Caudium. Caltario.
Genus. caltis _ nummi longo or-
dine alligaci dependentes.
Geltus manus amplexans altexS.
Gilacies Cchlittschue.
Oloria Paronis cauda. Bulla. ra-
dir.
Oracia, rola tres charites.
Craticudo. Canis. ciconia.
Orare. plumbum.
Cula. bibendo Abi infundens.
astere.
Cultus. sinia cum pomo.
FTonor. halta. clypeus. columna
trajana: remplum rocundum in
apice serrum,
TTOrtari. CuPa.
HTora. horolosium Colare.
Frumilitas depolicum genu.
Frumanicas. duxe columbe.
Fypocrisis. Scruthio. hoaua. pex-
COnatuS.
Conavia, alinus. manus in linu. ci
cadaa
Inceseccus. Dracovisilans. hya
Chthus proprer colorem Cxru.
Impecimentum. Formica sub ala
velpertilionis. manus catenatX
Impariens. Crines crellens, canis.
Immorralitas. volare ad caelum,
rogus supra aquila erolans.
Imperator. aquila sceptrum re.
HOnS.
Impicta S. hyppopocamos. anser.
Empoltura. Fceminatenens pocu-
lum se rulpem.
Impudentia. canis. Simia. mulca.
csmatio. Victor. Fabri. medici.
hcourinencta. muliercum corde
Ingenium oclliignei. aquila visis
Thictum. mutarius primum lapi
dem Fabrica ponens. rulticus
Injuria. glauus in manu. duxe mu.
lieres se verberantes.
hocencia Agnus, piscis. manus
locasicucilatusfecie.
Enltiturio. Caluchus cum pullisti-
Inridia. hycd ab Hlerculadomi-
ra lolium. mulier cox vorans
Cunt Zalu adi0, F3c0.
guorantia. caecus racturentans. Justiria. auremm unem claudens
squama umorenda.
eure
leum.
Voeca.
Inconstantia. Cancer.
aldente.
praestans. SphinX.
incipiensarare.
Inhidix laqueus vivera.
rundinis.
III aMEIOS
Tra. ursa. craticula super carbones
et cortuprajaceato canis. vir.

## Folio 73 — 800331664:0085
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000085.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 97 lines, status machine
1a
EruI.
dia
12
red
Per.
Ocu.
d.
diel
corde
aviliu
lapi.
Ricus
mua
panus
Uidsl
domi.
YOLAIS
rbones
15. piCa
udens
cure
v.do = ( 73
 arm
cum libea, inquadrata bali sc. Medicina. colurnba cum laurira
dens. rultur non deviris vi
VerS.
mociconia cum origano.
Mlediocritas. Perpendiculum.
Sudex Racus sine manibus. Trra Medium. centrum circuli. daedalus
quia cum judicio pullatur. b2-
culum Frangens.
suvencus. Virgo Roridis vectibus.
Labor. tormica eriam noctu labo-
rans. alinus sracus ephippio. a-
pesmestis cum raltris. rir pelle
borinarectus.
Laus. in altum manibus collere.
ferre levis. pluma.
Lex. Tercum quia ligatur. juguM.
tela aranex.
Liberalicas. alata MaNUS aperEa.
Libertas. manus dextra explicata
alium circumducens. Calvaria
gearus. in tririo media ria ad
icopum velarcem. in pariete
quadracocentrum.
Memoria. alcia Icu securis quia
iccus lape revecitur antequara
arbor cadat auris pollice e in-
diceracta. Fallina sulphur ni-
dum ablcondicum Cuum requi
XCIIS.
Mendacium. Dica candidanigra.
MeulS. Luna. ligna Zodiaci.
MerCaTOY. MercuriuS. Gallus la.
Pillosevermes unsuious qux
FCIIS.
sine capillis Forma pilearii. Meritum. dexera lanx libra ricte
reltis alba.
praemiumr.
Lucrum. moneta. martupium Milericordia. rultur lua vilcera
Nercurii.
Ludus.comcedia.
LuX. Tuba Seu txeda lucens.
Luxuria. Porcus. poculum d Ba
Retecoronatus Terphis.
Mlagnum. Elephras. 605. gigaS. tur-
ris. MOHS. CeTC,
Maledicentia. Terra.
Malicia. coturnix rurbans aquam.
Malum. crocodilus, lupus.
Mlane. candele extinctio.
Manuerudo. Flephas. Moyles.
David.
Machelis. simia urinam mittens ee
clamans singulis horis pexaqui
Doctia.
Matrimonium. Iyra.
Fodens. Pelicanus. genusexum
malus cedrinus.
Momus. macerhians baculoFer-
ram percutit.
Modus. estmodius de libra.
Mora vespertilio.
Mores. manum olculans.
MorS. cupresus. Caprapramor-
dens sermen arboris. filum e
caelo per Forticem disectum.
arboreradicara, testudo suver
calvam capur cadens.
Mulcum. Aurius caudaequina.
Mulier. Vipera.
Natura. Luna Ratua mammata
columba le amplexantes.
sexxs. rirsine capire oculis
inTersO.

## Folio 74 — 800331664:0086
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000086.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 72 lines, status machine
63s1 b.
Nemetis. clauca alata mulier Aa- Patiencia jugum, iveus.agnuIS.
Sellispecenstugiencem, habens Patria. umbiticus recens iatorumo
corbem cum instrumentispa
nidus.
nalibus, relanguibus verbe. Pax. olea olculum.
rans fugientem.
Nimium. Rurius.
NiZ eraHa.
Nobilicas. annulus. lunula in cal-
ceis. vixtenens galeam e scu-
cum extuniculis dependentia
numilmata aurea aquila.
Nox. paroniscauda.
Oblivio--cribrum, dolium, per-
EUCUME.
Obedientia. auris. canis. ICaaC.
Percsrinus. veltitus pereorinus
cumrumbraculo.
Perfectio. libra ad aequalitatem
tracta.
Pertidia. Cerpens duorum capitum
sinc cauda.
Pextimax. collum Ferrea armatura
velticum.
PHantasTa. muICaS CapIeHS.
Pigritia. alinus. jacens in pulrinari
cectuspelle asimina.
Occalio. histrix in cubili adicus Pietass Formica Formicari por-
quacuor habens ad depellen-
TaNS.
dum vencum. Fcemina allata Philautia. simia parrulos habens.
ante capillata occipire calva.
Occultare. mantica, pallium.
narcissus ad fontem le Specu
TanSo
Occanus. vir in curru 3 balenis Ptiloloptius tosatus line pilco
eracto habens buccinas excon-
Chiliis.
Odor. rOla, POmuM.
Odium. aqua
Opinio. ocularia.
Opuslecans ligna.
Oratio corinthuribulo.
Ocium. homo unipes. naucale
dens.
Parrum. Pavaver pulris pulices
Parum. Scacuriso aquae. Pilusu-
NUS.
Paror. lepus in dorto viri ven-
donso
convolucum chareae e bacu
Tumtenens.
Paenirercia. craticula. organum in
Calice (uspensum. Rectens.
POehS. Cygnusmoriens. apisin Fa
voo
Pocencia. Pennae aquilina qua a-
lias apud se jacentes abtumunt.
Providentia. oculus.
Pramium. sinistra lanx librae vide
Merieum.
velcaliscoronatus vigilans.
Prudentia. Formica TerpenS. CapuE
Paupertas. mulierlccarodensof. coronatum sexpente. brachium
ca vel olustenens, burla perto-
arao
conrolurum serpente et tenee
executum.
Proditos
n
Princeps. caput leoniscoronatum

## Folio 75 — 800331664:0087
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000087.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 84 lines, status machine
e
D
uF
B
et
e
133 C753
Prodiror. haedera exliccans arbo- servire jugum.
2C5.
Prodigus. ejiciens ex mmarsupio
recuniam. vel postcergumja-
ciens pecuniam, vel ex reste
demilla procictat pecunia.
Pulchrum. rola.
Pugnacicas. Ve(p2. BalluS.
Pudicitia. Janua clausa.
RRatio. canis odorans.
Regimen. manus cum sceptro.
Regnum. elephassregem ducens.
anguis capice lurrecto inspira
Jacens. domusrepia.
Religio. vir a capite adpedesus-
quepallio rectus. thusmitrens
an ignem tUpPA AlEaLC KOFUN.
dum
RevulCa. cerrus line cornibus in
Virgulcis. homocorris objetus.
SacerdoS. aute conum. CtanS.
Salus. Serpens quia se renorat.
Saltatio cornix. simia.
Sanicas. signum penragoni tames
convirium.
Sapor. poculum.
Sapientia. balis quadrata. noctua
cribrum quiacauta est. vallas
cum noctua pectus radians.
Scientia. Virgo radianscum Facu-
Ia.
Sccuritas. Seces. claris. victoria.
dormiens.
Sedulitas. in messe operatores.
Formica avis.
Segnities alinusin via.
Senectus. amyedalus serotorens.
Dermo. Mercurius.
Simulare. Pica anteriusalba, poi
Aerius nigra.
Similis. effigies.
Sobrietas. Amechrstus.
Societas. Pallex rulneratus lam-
BIEUT.
Salus. Phoenix.
Somnus. vir Paparere eoxonatus.
SOnuS. Campana.
Spes. SFrustretur ficus Folia an-
suilla. Pereniac anchora naris
in marivelum expanlum. re-
musterba viridis.
Studium. Apud Musas_ ABOIli
nem ans. legens librum.
Sculcitia. Chimera pileus cumno-
la sceperum Farciminatum. Ca.
DuE aurieum.
Subsidium Fulerum domus.
Superbia. paro. actollens orna-
cum capitis.
Surdus. aurisdenisa leporis.
Sulurratio. Dlasbalg.
l’arcicasotestudo.
emiperantia. Zona. lacerta con-
era serpentes puonans Frenum.
virrum angusto collo.
Tempus. senex derorans parvo-
Josocolumnatracta. Falx alata.
arborpopulus alba e ob Tacra
Folia verle e iuverle praelen-
tans. horolorium.
Tempusprateritum. Faciosocci.
Pieis.
Tempus Futurum. Csicopu
Sincipitis.
Efuo pcatolo. auce pelbo sa
cenria.
B 2

## Folio 76 — 800331664:0088
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000088.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 62 lines, status machine
b.d l 70) 
l’enacicas. tinsttra compresta.
Penebra. Falco oculisligatus.
Pentare. DlaBbalg.
Terra. b08.
Terror. Leo in clypeo agame.
monis.
Timor. umbram Fugere. Folium.
Trepidans. Auctusmaris. colum-
ba. cerrus. lepus.
PVrannus. nycticorax. Locusta.
homo hominem inequitans.
Tristiria. Fomina cucullata cum
taeda.
TuTOr. Cn(S.
Verecundia. Osvelatum.
Vencus. juvenis alacus cumens
bacca.
Boreasventus rapiens Fceminam,
id est, auram quietam, pedibus
sexpentinis, barba capillinirei.
Ruster rentus. madidis alis, capil
lisrorans.
Vericas. Cor Faucibus appensum
Sol. Folia Pexlici arboris.
Velocicas. PierisAurius. Cagirta.
ala. p0ga (V5.
Vereri Fricare CapuF.
Victoria. bos mactatus. Faemina
alata in curru cum valma e
Cexto. volans accipiter.
Vigilantia. lepus. Famina avud
candelam legens.
Vindicta. leo telOCONFOLTUS.
Violentia. rir a Ruminerapeus.
Virginicas. apes. (maraedus.
Vircus. linoua libex examinaca.
lilium incer spinas. medium.
templum in cujus apice cu-
prellus.
Vilus. tubus opticus.
Vica. ionis aqua. Lampas ardens
in arcuata porta. lummiras pal-
maein quaritaarboris. Convi.
vium.
Fuxuss niger in capice Coligneus. Virium. Cacena sele gignens.
Lephyrusvencus. decorus alatus Vnio. cauda equi simuleanen.
capice redimitus.
Ver. Intans. vide annum.
Verecundia. Facies velata.
Voluptas. Laccarum.
Vxorignis aqua.
elurescales imarines ingeniolas pottumus capere, ex picturis
oralibus, _ ex libris Cymbolicis.
Pro Exercitio Vocabulorum. 25.
Acalosum sumrorum in Furopa Principum, qui Screnistime
Domui Palarinae Afinitace _c consanguinirare juneti (UnE recen-
remus. Fimolumentum quod Operator ex his Cacalogis lucrabitur,
respicit copiam distinctirorum utilium. Exercirium imaginum im.
propriarum guaehic perpecuantur. e Compendia Flictoriarum, nam
actrequenteruntea Perloun continentuto
aba

## Folio 77 — 800331664:0089
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000089.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 48 lines, status machine
ne
11
L
InE
CeN
CUIF,
ima
na
ilo
n
e
Catalosus Regum ec imperatorum Romano-
TUm.
Deus transfert Reona (6) constiinit. Danielis 2.
1. D Omulus. 2. Numa Compilius. Seculo mundi 3 300. 3. Tullus
LLTTostilius. 4. ANCUS MartiuS. 5. Lucius Parquinius PrilcuS.
3400. 6. Serrius Tullius. J. Lucius l’arquinius Cuperbus. 3452.
3957. T. Cajus Julius CxCar. 2. AugutuS. 3. Tiberius 4. C ali-
Sula. sClaudius. 6. Nero, 7. Calba. 8. Orro. 9. Vicellius. 10.
Vespalianus. II. Ticus. L2. Domicianus. 13. Verra. AnnoChristi
700. 14. Traianus. 15. Hladrianus. 16. Antonius. 17. Maurelius
_L. VeruS. 18. Commodus. 19, PerrinaZ. 20. Dedius Julianus.
21. Severus. 200. 22. Antonius Caracalla. 23 MacrinUS, 24.
Maurelius Antonius FTeliosabaluS. 25. Alexander Sererus. 26. Ma-
Ximinus. 27. Marimus. Sc Balbinns. 28. Cordianus. 29. Philip.
DuS. 30. Decius. 31. Gallus _ Volutianus. 32. Valerianis e Gallie-
nuS. 33. Claudius. 34. Aurelianus. 35. Pacieus. 36. Florianus. 37.
Probus. 38. Carus. 39. Diocletianus ee Maximinianus. AnnO300.
40. Constanrinus _ Calerius. 4t. Constanrinus MagnuS. 42. Con-
Stancinus Junior. 43. Constans. + L. Constantius. 45. Tulianus. 46.
Torinianus. 47. Valeus. 48. Theodohus. 49. Arcadius. An10400.
50, Theodolius Junior. SI. MarcIaNUS. 52. F00. 53, 2c10. 54. A.
nactalius. Anno500. 55. Justinus. 56 fustinnanus. 57. Juctinus
Junior. 58. Tiberius. 59. Mauricius. 60. PhocaS. A1nO60O. 6r.
Constantinus Pogonatus. 62. Fleraclius. 63. Coustans. 6A fuati-
hianus Tanior. 65. L eoncius. 66. Ablmarus liberius. AnnO =00.
67. Justinianus junioricerum. 65. Philippicus. 69. Anastatius. 90.
Theodolius. 7T. Leo TCauricus. 72. Constancinus Coprourmus. 73.
FCO. Anno 800. 74. CarolusMaonus. 75. LudoricusPius. 76.
Tocharius. 77. Ludoricus. 78. Carolus Calrus. 79. Ludoricus III.
80. Carolus Cractus. 81. Arnulphus. Anno900. 82. Ludoricus 1Y
83. Conractus. 84. FTenricus. 85. OETO. 86. OETOII. 87. OrtO III.
AnNO 1000. 88. Hlenricus II. 89. C onradus II. 90. Tlenricus III.
9r. Hlenricus IV. Anno +10O. 92. TTenricus V. 93. Locharius.
94. Conradus III. 95. Fridericus Anobardus. 96. FTenricus VI.
anno 1200. 97. Philippus. 98. Orro IV. 99. Fredericus II. 100.
6
Rudot.

## Folio 78 — 800331664:0090
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000090.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
 C78) d
colphus. FOr. Astaulphus. 102. AIBCrEUS. AnnO 730O, 103.
Hlenricus VII. 104. Ludoricus IV. 105. Carolus IV, 106. Wen-
cestaus. AnHO T400. 107. Robertus. 108. Sisimundus. 109. Al-
bertus. 110. Freclericus III. FIE. Masimilianus. Aunor5OO. ITL.
Carolus V. 123. Ferdinandus I. 7F4. Maximilianus II. TI5. Rudol-
phus II. Anno 16OO. TIS. Matchias. 117. Ferdinandus II. 118.
Ferdinandus IIL. 219. Ferdinandus IV. 520. Lcopoldus. 13I. 50.
sextruso
E.
p
Catalogus Resum Hilpania.
Thanaricus Visigothus. Anno Christi 400. 2. Alaricuso
LL 3. Ataulxhus. 4. Sigericus. 5. Wrallia. 6. Theodoricus. 7.
Thorimundus. 8. Theodoricus. 9. TTenricus. 500. 10. Alarieus II.
21. Centalancus. 12. Amalaricus. 13. Amalasumha Regina. 14.
Theudis. 15. Pheudiselus. 16. Agila. 17. Achanasilius. 18. Liwa.
10. Leorigildus. 20. Recarodus. 600, 21. Lira II. 22. Victericus.
23. Cundemaruso 24. Siseburus. 25. Recaredus II. 26. Swintila,
27. Silenandus. 28. Swincilla II. 29. Julga. 30. Chindaschrin-
dus. 3T. Rechetrindus. 32. Pamba. 33. Frrigius. 34. Fgicus. 700.
35. Wicriza. 36. Costa. 37. Rodericus. 38. Bellazin Mauxus. 39.
ACaBaC. 40. Pelagius. AF Farila. 42. AIphonsus I. 43. Froila.
44. Aurelius. 45. Silo. 46. Mauresatus. 47. Vermundus. 800. 48.
alphontus II. 49. Ramirus. 50. Ordonius I. 5i. alphonsus III.
AN0900. 52. Carhias. 53. Ordonins IP. 54. Froila II. 55. alphon
Tus I. 56. Ramirus II. 57. Ordonurs ITI. 58. Ordonius IV. 59.
Sanctius . 60. Rarirus III. (6r. Vermundiis II. 1000, 62. AI.
phontus V. 63. Vermundus III. 64. Fordinandus l. 65. Sanctiim
TI. 66. Ferdinandus II. 67. Sanetius TII. 68. Alphonsus VI. 1100.
69. Alphonsus VII. 70. Sanctius IV. 72. Ferdinandus TII. 72. AI.
phonsus VIII., 1200. 73. Fdenricus II. 74. Alphonlus IX. 75. Fer-
dinandus IV. 76. Alphonus X. AAtronomus ec Electus Impera-
EOr, 77. Sanctius V. 1300. 78. Ferdinandus V. 79. Alphonlis
XI. 80. PerruS I. ST. Henricus III. 82.Joannes I. 83. Flenricus
IV. Anno 1400. 84. Joannes II. 85. Hlenricus V. 86. Ferdinan-
dus VI. Anno 150O. 87. Johanna. 88. PhilippusI. AustriacUS. 89.
Carolus Imperaror. 90. Philippus II. 2600. S2. Philippus HII. 920
Philippus IV. 32. CaxolusII.
Catal0-

## Folio 79 — 800331664:0091
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000091.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 56 lines, status machine
160
1d.
CUIS.
ila.
39.
Ila.
48.
O1
59.
AL
iIo
100.
AIa
et
Dera-
onIs
riCIS
HaH.
890
In.
100.
2.
80 l79)
0
Catalogus Regum Portusallix.
Fnrieus Burgundus (100. 20 AIphonuS I. 3. Sanctius P.
ANO F20O. 4. AlpHonuS I. 5. Sanctius II. 6. Alphonsus
TIL. 7. DionyCuS. 7500. 8 AIptionsus IV. 9. Perrus. 10. Ferdi-
riandus. EP. Joannes l. 1400, 12. Ldoardus. 13 Alphonsus V. 14.
Foannes II. 15. Fmanvel. 1500, 16. Toannes TII. 17. Sebaltianus.
28. FTenricus. 19. Philippus II. Rex CTispanix. 20. Philippus III.
2600. EF Philippus IV. 22. JoannesIV. 25. Alphonsus Henricus
2+. PCtruS TI.
Catalosus Resum Polonix.
10700. E. Lechus I. 2. Cracis. 3. LechusII. A. Venda. 5.
L Premislaus I. 6. LetcusL. 7. L Cscus Il. 800. 8. L. cscus IFI.
9. Compiliusl. 10. CompiliusMI. IY. PYa(CUS. 22. L eICuS IV. 9005
+3. Ziemislaus. FA. Miccistans I. Christianus. I5. Bolestaus I. AnnO
1000. 16. Miccislaus II. 17. Camirus I. 18. Bolestaus II. 17. Y)-
ladislans F. 1700. 20. Boleslans III. 2F. Vladistaus II. 22- B0-
Teslauis IV. 23. Miccislaus IV. 24. Calimirus II. 25. LCICuS V. 1200,
26. Bolestaus V. 27. LeICuSVI 28. FTenriCUS. 29. PremislaUS II.
1300. 30. Wenceslans Bohemus. 31. Vladislaus TII. 32. Casimirus
TII. 33 Ludoricus. 34. Hecrigis. 1400. 35. ladistansIV. 36.
Vladislaus V. 37. Calimirus IV. 58. Joannes I. 1500. 39. Ale.
xander. 40. Sigitmundus I. 42. Sigiimandus II. 42. Hlenricus II.
GalluS. 43. Stephanus. 44. Sigilmundus III. 1600. 45. Vladislaus
VT. 46. Joannes II. Calimirus. 47. Michact. 48. Joannes LII. A9.
Ruguctus Fredericus.
Cacalogus Principum F lectorum Palatinorum.
s. J Berhardus. 2. Gisilbereuso 3. Sigetridus I. Anno 1000. 4.
LHenricus l. 5. Fridericus I. 6. Sigetridus II. 7. Codetriduso
SsFenricus II, 1200, 9. Orro I. 10, OrTOTI. 1I. Conracus. 120
ITenricus OuclphusIII. 1200. 13. OroIII. 14. Ludovicus I.
2300. 15. Rudolphus I. 16. Rudolphus II. 17. Ruvertus l. 18. Ru.
perrus II. 1406. 19. Ruxertus UII. 20. Ludoricus II. 21. Ludori

## Folio 80 — 800331664:0092
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000092.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
o (80)
cus TII. 22. Fridericus II. 1500. 23. Philippus. 24. LudoricusIV.
25. Fridericus III. 26. Orro IV. Flenricus. 27. FridericusIV. 28.
Ludoricus V. 1600. 29. Fridericus V. 30. Fridericus VI. 3F. C a
rolus Ludoricus. 32. Carolus. 33. Philippus Wilhelmus. 34. Joan-
nes Withelmus Dominusmeus Clementistimus.
Catalogus Fpilcoporum Vratislarientium.
F. Odetridus anno 1000. 2. OrbanuS. 5. Clemens. 4. Luci
Alius. S. Lconardus. 6. Timocheus. 7. Tlieronzmus. S. Joan-
nes P. 9. Petrus l. 1100. 10. Zyrostaus. I. TT. Zmistaus. 12, RO-
bertus. 13. Masnus. 14. Joannes II. 15. Walcerus. 26. Zyrostaus
TI. 17. Francilcus I, 1200. 18. Parostaus. 19. Cyprianus. 20. I au-
rentius. 2c. Thomast. 22. Thomas II. 1300. 23. Foannes TII.
24. ITenricus. 25. Vicus. 26. Nankerrs. 27. Praecestaus. 28. Theo-
doricus. 1400. 29 Wencestaus. 30. Conradus. 31. PetrusII. 32.
Jodocus. 33. Rudolphus. 1500. 34. Joannes IV. 35. Joannes V.
36. Jacobus. 37. Balchalar. 38. C asparus Sublucheranitmus inva-
luic. 39. Marrinus. 40. Andreas Terin. 160O. +I. BONaVeNEUTA.
42. Paulus. 43. Toannes VI. 44. Carolus P. Archidux Aultria. 45.
Carolus II. Princeps Polonix _ Suecix. 46. Leopoldus Withelmus
Archidux austriae +7. Carolus PII. Archidux Austrix. 48. Sebactia
nus. 49. Fridericus L anderarius Hactia Cardinalis. 50. Franciscus
Ludoricus Princeps Palatinus.
Catalogus Scriptorum Fcclehastiorum Iustriorum.
1. CLemens Romanus. 2. Dionysus Areopasita. AnnO 100. 3
Juctinus MarEyF. 4. Trenxus. 200. 5. Terrullianus. 6. Oet.
Benes. 7. Cregorius Phaumaturgus. 8. Cyprianus. 9. Lactantius.
300. 20. Fusebius Cxelariensis. Fi. Achanalius. 12. FTilarius. 13. Ba-
silius. 14. Cregorius Nazianzenus. 15. Epiphanius. 16. Ambrohus.
17. Cregorius Nyslenus. 18. Tlieronsmus. 19. Oaudentius, 20 Chry.
COstOmuS. 450. 2T. Augustinus. 22. Maximus. 23. Paulinus NO-
lanus. 24. Crrillus. 25. Theodoretus. 26. Perrus Chrysologus. 27.
LeoPapa. 28. Prolper. 29. Gennadius. 500. 30. Fulgcurius. 31.
Boerius. 32. CaAodorus. 33. Crcgorius Turonensis. 600. 34. Cre-
Borius Papa. 35. Isdorus. 700. 56. Beda. 37. Joannes Damasce.
MUsa

## Folio 81 — 800331664:0093
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000093.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 54 lines, status machine
d
a.
Si
nus
1a-
cu
Det
Tius.
Ba-
OHUs.
Chrs
NO
27.
1.
Cre
rasce-
AUIa
(82) e
nus. 800. 58. Rabanns. 59. Fulogius. 40. HlaymO. 900. hOC Ca-
culum Fuic oblcerumm. 1000. +I. Theophilactus. +2. AnSelmUS. 1100.
43. Ruperrus. 44. Bernardus. 45. Flusode S. Victore. 46 Richar-
dus. 47. Perrus Lombardus. 1200. 48. Wilhelmus Parilien(5. 4.
AIDCrtuS MaenuS. 50. Phomas Aquinas. SF. BOnaventurA. 1300.
52. Toannes Duns Scorus. 53. Idioca. 5+. Nicolaus LyranUS, 55.
HTOllcoc. 14C0. 56. Perrus Alliacenlis. 57. Joannes Gerton. 58.
Bernardinus Senensis. 59. Hicolaus de Cala. 60. Thomas de Kem-
vis. Sr. Dominicus SOtO, 1500, 82, V atablIs. 63. NavAErUS. 64.
Maldonatus. 65. Poletus. 66. Genebrardus. 67. Bellarminus. 1600.
68. Baronius.
Catalogus Turis consultorum priscorum ex Constit. Ju-
Ain. de Orisir. Juris.
8. DObI. Papirius. 2. ApV. Claudtius. S. Sempronius. +. C ajus Sci-
L piosatica. 5. O. Mucius. 6.Tiberius Coruncanus. 1. SeKEus
SElius. 8. AEtilius. 9. C at0. 70. Porcius CacO. 12. PvbI. MuciuIS. 12.
BrucUS: 13. Manisius. I+. PubL. Rurilius. 25. Paulus Virginius. 16.
Duinc. Tubero. 17. Sext Pompojus. 18. Caelius Anciparer. 19. Lucius
Crattus. 20. Mucius. 21. Aquilius CalluS. 22. Balbus Lucilius. 23. SCX-
eus Papirius. 24. Cajus Juventius. 25. Serrius Sulpicius. 26. Alpho-
nus Varus. 27. Cajus Aulus OAlius. 28. Titus C∞tius. 29. AUH.
dius Tucca. 30. Autidius Namusa. 32. Flarius Pri(cuS. 32. C ajus A
celus Pacurius. 33. Antiltius Labc0. 3+. Cinna. 35. Publicius Gellius.
36. Cornelius Maximus. 37. Prebarius. 38. Aulus Cascelius. 39. Tu-
bero. 40. Acejus C apsto. 42. Macturius Sabinus. 42. DervaPater.
43. Cajus Cassius Longinus, 44. Proculus. 45. Nerra tilius. 46. C ae.
lius Sabinus. 47. Pegalus. 48. Priscus Tarolenus. 49. Cellus Pater.
50. Cellus Alius. 51. Prilcus Neratius. 52. Aburnus. 53. Valens.
54. Tulcianus. 55. Salvius Julianus. Elispossunt addi. 56. Papinia-
nus. 57. AIsinuS. 58. Pomponius. 59. Macianus. 60 Mauricianus.
51. AFricanus. 52. Marcellus. 63. Cartidius Scarola. 64 Florenti-
nuS. 65. Venuleius. 66. Tertullianus. 67. Jultus. C8. OIpianus.
69. Paulus. 30. Triphoninus. 71. Callistratus. 72. Menander. 7 3.
Marrianus. 74. Modeltinus. 25. Paternus. 76. Mlarcus. 77. ArCa-
aius. 38. Rutinus. 79. Maximus. 50. Flermogenianus.
aFalO.

## Folio 82 — 800331664:0094
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000094.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 30 lines, status machine
 l82)a5
Cacalogus primariorum veterum Medicorum.
P. A. PoIIO. 2. Asculapius. 3. Podalirius. 4. Machaon. 5.Chi
LLron. 6. Frippocraces. 7. Calenus. 8. Paulus Agineta. 9. AC.
elepiades 10. Fralistracus. FL. Frophilus. 12. Critobolus. 15. Ptri-
lippus. 14. Diolcorides. 15. Prodicus. 16. Creon. 17. Cricias. 18.
Charmis. 19. Thectalus. 20. Aricenna. 2F. Vectius Valens. 22. AB
conius Mula. 23. Plinius. 24. Cornelius Celsus. 25. Ouincus Sere.
RUS. 26. MaCEF.
Catalogus Incerprecum Arictorelis.
rRaCI. I. Theophraltus. 2. Alexander. 3. Ammonius. 4. Ptri-
Ploponus. 5. Porphyrius. 6. Simplicius. 7. Themiltius. 8. F. H.
Strachius.
Lacini. 9. Albertus MagnuS. 10. D. Thomas. Fr. Boechius. 12.
AEgidius. 13. ScOcuS. 14. Martilius. F5. SOtuS. 16. C ajetanus. 17.
Sonzinas. 18. Jandunus. 19. Cavellus. 20. Buridanus. 2T. Z imara.
22. Nyphus. 23. Tolccus.
Arabes. 24. Avempace. 25. Alpharabius. 26. AVenZOaT. 27. A.
verrocs. 28. Avicenna
Cacalosus Sapientum qui lempiterna Cali lydera con-
templati lunE.
Nec Christum. 1. Aristarehus. 2. Thales. 3. Pimochares. a.
LErocolthenes. S. Iipparchus. Post Chrictum. 6. Menelaus. Z.
Prolemaus. 8. Firmicus. 9. Albacegnius. 10. Arzahel. II. AIan-
For. 12. Prophacius. 13. Peurbachius. 14. Regiomontanus. 15.
Nalcerus. 16. Copernicus. 17. Reinholdus. 15. Cemma. 19. Cla-
rius. 20. Scadins. 2c. Mxsthlinus. 22. Tychobrahe. 23. Calilaeus.
24. Kepplerns. 25. Congomonranus. 28. Lansbergius. 27. Origa-
nus. 28. Maginus. 29. Moncebrunuso 50. Argolus. 3T. Placidus de
Tiriso 35. Hderedins. 33. Castinus, 34. Contaleomerius.

## Folio 83 — 800331664:0095
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000095.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
 (83
E
Pro Exercicio Sencenciarumi
e. rp Helaurum in sepulchro ponit, qui tenem Haredem Easie.
mim.
2. Pulcherrimum est, omnia prastare, nihil exigenti. mimo
3. Benignus etiam dandi caulam cogitar. mim.
4. Spina etiam grata est, ex qua spectatur Rola. mim.
5. Solicudinem quaerat, qui vule cum innocencibus virere. min
6. Tracundiam quivincie, holtem superatmaximummim.
7. Clementia est remperantia animi in porestare ulciscendi. mimo
8. Duxadhonoraram esthomini, labor ipse quierem. muret.
8. Nihil superbam animoagires, homoenimes: nihilhumile, pan
eria enim ribi es caelum murer.
10. Bellum miltum cAbonum. verumpererur paxmalahieron.
1I. My Ceria numen recta Capientes docer. (ophoc.
12. Vultu an natura sis Capicus, mulcum incerest. mim.
F3. Pulcherrimum Faenus esthenetacere amicis. muret.
24. Flomocories moritur, quories amirrit luossmim.
15. Melior ectanica pacis, quam libra victorix. Ichil.
26. Virturem poluere dii sudore parandam. hehrod.
87. Nemo eodemrempore assequi porest magnam tamam ee maguam
quierem. quincil.
18. Te Ceunocum leu ignocummoneo, moricosites, anrequammo-
riaris. epitaphr.
39. Parum auenihilrerum naturas accigisse juvat, nisI CarUM ReCOX-
demur henisch.
20. Fa tantum scimus, quae memoria tenemus. prov.
2F. Ouia in homine memoria impertecta est, necesse eH, ut ab arte
adjuremur. le grand.
22. Debilitasmemorix, primus elt gradus stulritix. Boncelloe.
23. Frror nobis ec oblirio accidic, quia apudnos extorma, ec infor-
mi riset compolitio. brun.
24. Ouod bene incellectum est semet, oblivioni omnino tradinun.
quam vorest. Plato.
25. Dux ala, numerorum ec Agurarum addicae sunementihumana,
quae eam in caelum subrehane. Plato.
26. Etiam oblirisci, quissis, incerdum expetir. mim.
ais. ADE

## Folio 84 — 800331664:0096
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000096.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 39 lines, status machine
l 8+) d
27. RO Forra elt oblivio mencis. Ambrol.
28. Adi Cammum Capiens, uno minor est fove. horat.
29. nulla ornatur laudibus oblivio, nili injuriam. Jul. CaF.
30. Aude aliquid. breribus graris, ec carcere dignuur, aris elle a
liguis, javenalis.
31. Oblirionem tempus atereomnium.
32. Magnanimo injurix remedium oblivio est. mim.
33. Postcalamicatem Memoria, alia est Calamicas. mim.
34. Vilus est amoris Principium, quem alie memoria. conserrae
consuerudo. Plato.
35. Moreales memoriam benesiciorum ulero projiciune. Dions
36. Sac magia uluira est pro beneticio memoria. mins
37. Opcime positum est beneficium ubi meminie qui accipit. minio
38. Sanctissimum estmeminisse, cui ee debeas. min.
39. Memoria beneticiitragitis est, injuriarum cenax. mimo
40. Friam Canaco vulnere cicacrix manec. tin.
+I. Perdic non donae, quidac, nili est memoria mims
42. Caeci magis quam ridenres abundant memoria. lored.
43. Hlabicus facie arcem, aftectus habicum, pulchra aftectura
becli.
4+. Ondehac retisit pradire ruosurtica nepotes. jurenalis.
45. Sxpius accictic, uc imprudences felicirer, prudentes intelicirer
aganF. LTOCFATCS.
46. Pacemreduci velle, victori expedie, victonecesse elt. Senee
47. Dum Terracur nimia humilicas vile (cit regnantis authorieas.
48. Ouxdam nesac Deus propirius, quae concodic irarus. Au-
dustin.
49. Sculticimene Forrunami, CapientesFerune. mim.
50. Morrem cimere, crudelius est, quammori. minii
MI. Fulmen est, ubi cum porestare habicat iracundia. mimo
52. Caciluncoculi, cum animus alias res agic. mim.
13. Ficusnon Rorec, cum Pructus habear dulcissimas, ita quidam bes
refaciune nihil pollicitantes.
54. Formolatacias, mura commendario elt. mini:
55. Nulla reipublicae administrario proderie; nisi verus Deus Co
latur.
18. Nobits eguus vire umbed rexitur, ienabus ne calat u
dem.

## Folio 85 — 800331664:0097
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000097.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
3 (85) Eeu
5y. Magna qui sectatur, mediocria consequitur.
58. Sacius est unum aliquid insignirer facere quam plura medio-
Criter.
59. In rebusminimis saperes magne deprehenduntur.
60. Dignicacibus riri dandi lunc, non dignicares viris.
61. Nihiljucundius, quam remporis bene collocatimemoria.
62. Faciliusestinjurix, quam beneticio ricem reddere.
63. Amicus Plato, amicus Seneca, sed maxis amica veritas.
64. Lxicus actaprobae, finisnon pupna coronat.
55. careae succestibus opto, quilquis ab eveneu Facta probanda
Putat.
65. Magniarrificis est, tocum comprehendere sub exigno. Sencc.
67. Veritaspressa magisresplendescitinlucem.
68. Ubi Christusnon est Fundamcurum, nullum boni operis superest
aditicium, OregOr.
69. Maxima pars eorum, quae scimus estminima pars eorum quais-
nOramUS.
90. Fademum vera estFelicitas, Felicicate dignum videri. Plin.
72. Expe honectas rerum caulas, ni judicium adhibeas, pernicioli
exituS con(eqUUnEUF. TaC.
72. Barbaris cunctario serrilis, stacim exequi regium videtur. Tac.
73. Velocitas juxra Formidinem, cunctacio provior constantix elt.
TaC.
34. Nec omnia apudprioresmeliora, sed nostra quoque xtasmulca
laudis ec artium imicanda posteris culit. LaC.
35. Diverlum Cencire duos de rebusiildem
Incolumi licuit semperamicicia.
36. Scintillam injuriolam in sinum laplam, auc preme, aut rejice.
PluE.
37. Odi lapientem, qui sibi Capiae, nihil in ipto convivarum extu.
Alex. Mag. conera Calisten.
38. Amphora caepicincticui, currente rota cur urceus exic. TIorat.
79. Frubelcac humana pixricia quia plusDeus vulcdare quam nos
accipere plus rule ille misereri, quam nos miseria liberari. Au-
sustin.
80. Ouiproalioorat, pro sciptolaborat.
si. Nulla peenicencia porest elle nimis sera; dummodo hE Verao
Auxustino
Sem.

## Folio 86 — 800331664:0098
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000098.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 37 lines, status machine
8 C86) E
820 Semper orae, qui semper beneagit.
83. Flocaurum Deo obrulisti, quod couera ejus roluntarem accipere
noluisti. CregOr.
8+. Fyrannorum preces permistae lune cempectaribus. Plato.
85. Neminem magnum dixeriserius. quam mortuum rideris. Cic.
86. Virx vocis major est vis de efficacia, quam murorum docto-
rum.
87. Reputatio cstcapurmedusa, ubi mulei intatuantur, illud mi
r2 ndo.
88. Virtusprilca expetenda est, praelens exercenda.
89. Oui Fallum de alio protere. ec qui crimina ciro credit uterque
reus est.
90. Fortuna sine rireute Phaeron est, virtus vero cum Fortuna pre.
dium Pluconis.
gI. Orget urmonarchia poriatur, quae incer Deos Dea est maxima.
92. Anteleo, a tergoque draco, media ipla capella.
93. Delperatis eriam Flippocrares recat adhibere medicinam.
94. Rei serendae telum acre est authoricas.
95. Cur cum puras aquas haurire liceae, lucum cu maris. novelso
LCOH. 9T.
96. Alcare unum decegere non debemus, ut alcerum vestiamus.
97. Aoriscuissitientibus aliosirrisare non debes.
89. LaudoDeum rerum. Plebem roco, congregoclerum
Defunctosploro, peltem fugo, Festa decoro. de Campana
99. Principium finemque simul prudentia spectat.
200. Semper, quodpostremo adjectum sic, idrem eoram viderierat
xisse. BOterUS.
ROT. Oui Dei praesentis memoriam deponic, continuo aur vestia hee
aut diabotus.
202. Memoria Dei omnia videncis exeludit omnia sagiria.
Pro Exercicio Hictoriarum.
Exempla Prodisiolae Memoria.
2. T7 Lucentius Ouirinus nobilis Venetus, octodecim annosnacus
propotuit dispucando, duo conclutionum millia et spatio
visinci dierum linsuam hebraicum didieic, COnTaY.
20LM.

## Folio 87 — 800331664:0099
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000099.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 46 lines, status machine
ra
Ad.
1at1B
Datio
sde
6d l87
ed
2. Lambertus meminit alicujus, qui Francoturri degens, artis au
xilio, riginci quatuor horarum (pacio coram fere linguam volo.
nicam addidicerie, ita ur commode necesaria incelliserer de inter-
LODArOL.
8. Murerus refert de Corlico Adolescento, quitriginca. (ex millia
vocabulorum lemel audica, ancrorlum, recrorlum de incercala-
ricer poceracrecitare.
. Senecalib. F. declam. de se iplo restatur, quod duo millia nominum
recitara, quo ordine exant dicta reculerit, nec non ducentos versus
ab ultimo ulque ad primum recicarerit.
5. Elippias apud Placonem eanquam de magno quoclam eoque pre-
Cancibono gloriatur, polle se quinquaginca nomina Cemeleaneum
audita, repetere.
6. Macthaus Riccius conscriprum eorum charcae Folium, chinica
lingua, semel tancum perlectum, repetiit autrorlum retror
Tum.
. Francilcus Cardulus Narniensis, auciens ab alio semel lectao
duas magnas Chartas ex quorislibro ancea a sc non vilo eas expe-
dicissime ita recicarie, ac A librum pex oculistrabuisser, ec si di-
Cx Charex bispexelegerentur, ab ultimo rocabulo Tursum omnia
reddidit.
8. CYrus Rex omnibus in exercitu suo milicibus sine monitore nomi-
na reddidic.
9. L. Scipio Populo Romanonominatim Calurem dixit.
10. Michridares duarum ex rigintinarionum Rex, coridem linguis
jura dixie, ec lingulossine inverprere attatus est.
2I. Cyneas Pyrrhi Regis legacus, Senarui Romano ec equestris Or-
dinis viris. Poltridie quam adrenerat, cuique sigillatim nomen
Tuum enuntirvie.
12. De Caxamvele refertur, quod postmatutinam concionem audi
eam, pomeridianam sibi injungi perierie, qua sicencia obrenta
iplilsimam praedicacionem antemeridianam de Verbo ad verbum
ex Cachedra recicarit. Similicer dicitur publicae disputationisar-
sumenta omnia, Colutione sque de verbo ad verbum repeciisse,
cum ultimus ex ignorus audiri postulasser in tine dilputatio-
nas.
13. Charmidas eraeus, quae quis exegisser in Bibliochecis Volumina,
ea lesentis modo repraesentarit.
140d

## Folio 88 — 800331664:0100
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000100.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 40 lines, status machine
833 (88)
4. Valens Elix civitaris diaconus divinarum Ccripturanum memo.
riam pectori adeo tirmicer inclusie, ue quemcunque locum cieare
vellet, perinde expedice illud Facerer ab (que scripeu quam ( ex
Ecriptolegeret.
15. Ouintus FTorrensius altidens toro die auctioni mobilium venden:
dorum, in Ane diei potuic dicere, omnes res venditas, carum
pretia, carum emprores, nec non residuas omnes res rendendas
linc erroro. Idemoraciones luas, Scuti conceperat, Pcripsiciil
demque rerbis pronuntiarie sine aliarelectione.
16. Porrruslarro ea, qua perorando dicturusorac, dum scriberet,
ancequam relegerer, jam recinuie, ita uc in nullo unquam verbu.
locum memoria deciperee.
ry. Plinius ait de Julio Calare, eum scribere _ logere simul, di-
etare ex audire solirum: epistolas quoque diverlarum rerum qua-
cernasparicer librariis dictare, aur sinihilageret, leptenas.
28. Detlacriano Imperatore tradic Sparrianus, eum uno codem.
que rempore scriphsse, dictasse, audirisse, ee cum amieis con-
Fabularum esse, librosquoque lemel lectosstarim memoriterreda
didisse.
19. Themistocles maluie arrem oblirionis, quia ob memorix sux
renacicarem obliriscinon posset, qua reller, es meminisser qua
nollet.
29. Petrus Rarennas, Pomalius nomine, dictus memoria. F0
cum Corpus Furis Cirilis cum slosa pocuic recitare memoricerde
verboadrerbum.. in concione audira, cencum e quadraginta
cirationes propoliras repetiie. Omnes conciones quadragelima-
les Pacarii ab Fremicano Monacho habitas, ec reperiic ex e le scrip.
eas concionanci eradidie; smilicer fecit concionatori Canonico-
rum Regularium ibidem. Ouod eriam Piltorix praecticit. Pran-
siens aliquodMonalterium Monachis valde numerosum, dormito-
rium obamibulans vidic supra cellas nomina monachiorum, invita-
tus autem ad prandium in communirefectorio, ipnotus, ignOTOS
omnes Monachosnominatim Calurarie.
2F. Trirultia Senatoris Mediolanensis Alia excelluie in Craeca _c L a-
eina eruditione, perorarie trequenter, de adeo memor omnium,
qux semel lexerat vel audirerar, exticie, ut nunquam aliquid per
oblivionem amietere porueric, ica uc dicatur Themiltoclem, Cy.
rum, Mtieridatem, et Perrum Rarennarem superalle.
Zu. FiC.

## Folio 89 — 800331664:0101
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000101.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 59 lines, status machine
C
n.
DI
eda
JuX
l
FaC
AEa
na-
cip.
1C0.
ran
lITO-
IIa-
1
dvet
ium.
Cy
Hie.
7
(80)
22. Tlieronymus Aleander Cardinalis adeo raltx _ hrme fuieme.
morix, ut quoscunque libros rel semel lesisler, omnes in memo
ria retinuerie; ipsillima etiam verba polt muleos annos lincerrore
repecereporuerit.
23. Terenias librum Cuum a Baruch conscriptum ec a Rege Joiachim
culcello discissum _ concrematum, justu Deireperiie, e novum
deverboadrerbum dictaric. Ter. 36.
2+. FEdrastibros S. Scripeurx omnes dissipatos, ex memoria lua di-
ctaritnoros. 4. F (d. 14.
25. Dirus Thomas Aquinas Corritus exat animam bonam BC memo-
riam usque ad prodisium Felicem, ad omnia Facile addiscenda,
perpecuo recinenda, e ranto cum ordine reddenda, uc lapequa-
suor amanuenlibus res dirextistimas simul dictaret.
I
Exempla Oblivionis insolita. 28.
Emolthenes illustris Orxcix Oraror coram Philippo Macede-
nix Reselegarionetunsens, ob Regispraesentiam altera.
tus ex commorus obstupuit _ obmutuit.
2. Theophractus volens in concilio Arcopagicarum perorare adeo
inhrorruit, ne nihil proterre poruerie
3. Herodes Achenienlis in conspectu Marci Antonii volens perora-
re, muco limilissterit.
4. Fleraclides licius coram Imperarore serero declamare cupiens, me-
moria excidit.
5. Barcholamius Soccinus Senen(is L egatus Parrix siix ad Alexan-
drum lextum Papam adeo exterritusfuit, ut quasi immobile la-
xumhaelerit.
6. Francilcus Barbarus Coram Philippo Mediolani Duce in media
oratione defecitmomoria ex obmuruit. Ilic linsua graecaeperitissi-
mus, exmorbopeculiarirer oblitus est omnium qua graecesciro-
rac, in reliquis linguis salvusmemoria an(IE.
3. Curio eacer adeo debilis fuirmemorixe, urinjudiciororius lua
caulae fuerie oblitus.
8. Acricus quidam adeonulla fuitmemoria, ue ne literas quidem
discere poruerir. Fuit hlius Hlerodis Cophicta.
. Cherebus adeo miserae fuie memorix, uc rix quinque numerare
voNet.
diea

## Folio 90 — 800331664:0102
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000102.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
med
90)
10 Orbilius Grammaricus Magister Florarii, in senecture perdidie
omnem memoriam, ideoque oblirius dicebatur,
21. C orrinus Mectala oracor nobilis consenescens duobus annis an-
ceobicum Cuum, sui proprii nominis oblirionem vallus non am
plius quaruor rerba potuit conjungere.
T2. Autoninus Caracallaimperator adeo in liceris de Philolophia
protecerar, ut inter doctos numeraretur: verum ipsum postea
canta rerum cepic oblirio, achi licerarum nunquam gnarusfuis
Tet. Dion.
23. Claudius Imperator uxorem alio lque plures justir occidi ec pou.
lo poltmandarx es executa rei immemor eoldem adrocare jultc.
x4. Bamba Rex Gochicus Eispanix, haustu Veneni ab Ervigio
succectore daci, memoriam amrisie, e Factus est MonachuIS.
25. Olericusliteratus, cum venam mitreree, omnium doctrinarum
scientiam perdidie, cumgue irerum venam curarer lecari, pristi
nam scientiam cecepit.
26. Ceorgius Trapezontius vir Doctrina Orxca e Lacina plenissi-
mus, omnem luam eruditionem in senio perdiclit.
27. Cornelius Janseniuscelebraristimus, qui commentaria egregia
in Caeram Scripturam edidie, omnis lux scienrix in senio oblicus
Fuie.
18. Dicitur etiam quod Ciceronem senelcentem rigor memorix de-
serverie, quod eciam Seneca de se iploFatetuF.
19. Lynces e Lupi adeo obliriolisune, uc, captam praectam renentes,
tilemel respexerine, licec Famelici, prorinus hac relicta, aliarta
quaerant. Ideoque Cune oblirionis hyeroglyphica, e concra me-
morixhyeroolyphica lune Chalybs, marmorjuxca 70b. 13. Ouis
mihi dec, uc exarentur in libro Cylo ferreo ec plumbi lamina,
vel celce sculpancur in Cilice. Epistomium quia extractum e dolio
concinuus Auicliguor. Vel sulphurarum, quo leviter racta pruna,
Namma lulcitatUE.
20. Alberrus Magnus cum ad snem vitae omni plane scientiarum sua-
rummemoria privatustaisset. Colius sepulchri Cui dehenarimini
mechoblirus, quin id quoridiereriteret.

## Folio 91 — 800331664:0103
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000103.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 42 lines, status machine
d
13
59
A
d
da
Ua-
ni
d F (9+
ed
Concentorum Cub Wurckuss
O. De Memoria.
1. De Locis.
2. De Formis locorum.
3. De prosresTIOne FOrmATUM.
+. De quorundam locorum Scruetura, eju sque progrectione.
5. De Imagimbus.
6. Improprix imagines ex Vitu.
7. Impropriae imagines ex audiru.
8. Imagines impropriae ex iucima cgnificariones
9. De distinctiris imaginibus.
20. De progressione distinctivorum.
1I. De Fxcellentia Progrectionis distinctire.
22 De Tmaginum actionibus.
13. Deprosrestione actionum.
14. De Conrexione actionum.
15. De Exexcicio in communi.
16. De Exercirio rocabulorum.
17. De Exercirio sententiarum.
18. De Fxercicio hictoriarum.
19. De Exercitio Orarionum _ concionum.
20. De Fxercirio viris splendidis conveniente.
21. De Exercicio dictandi simul plurimas diverlas divertis
existolas.
22. De Fixercitio linouarum.
23. De Exercirio grariore arrem omni scibili applicance.
24 Index imapinum impropriarum ingeniolarum.
25. Pro exercicio rocabulorum, Cacalogi.
26. Pro exercirio senrentiarum, Cententia.
27. Exempla prodisiosa memorix pro exercirio hittoriarum.
28. Exempla Obtirionisinsolica.
20

## Folio  -  — 800331664:0104
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000104.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 29 lines, status machine
3
e. lo 2 e
Radau Pro Rachan FFol. +. lin. 2. repetunt proreperant. FOl. fol. 27.
25. P5015. Fol. 4. l. 31. Secernimus procecernimus. Fol. 6. l. 12. con-
Iruimus pro inctruimus. Fol. 6. l. 17. de CA numerus rituli 4. Fol. 18 imum
pro primum. Fol. 1. B. l. 22. _hi pro cth. Fol. 20. l. 26. Fulsorem protulso
rem. Fol. 20. I. 27. arenarium proarenanum. Fol. 22. l. 4. b. pro B. Fol. 22.
l. 21. f. proF. Fol. 22ol. 22. Bothbohrer pro sohlbabrer. Fol. 2. 2. l. 2.3.
y. PrOT. Fol. 22. l. 28. Cap. Lusdunenhac in concextudacia. Fol. 26. le
19. Bartepro Barts. Fol. 27. l. F4. Siuhinpro Druhen. Fol. 27. l. 19.
punctum ponitur postRomam. Fol. 27. l. 50. OrbisproVrbis. Fol. 28.
l. 5. Pos deceptione est punetum. Fol. 28. l. 9. Cutticiantpro suffici
unc. Fol. 33. L. 28. ericatio procirracio. Fol. 3+. l. 23. 8. pro9. Fol. 35.
L. 14. liber a prolibera. Fol. 35. l. 28. Suspendopro supendo. Fol. 41.
1. 13. baculus pro baculas. Fol. 41. l. 32. Oneramus pro oneramus.
Fol. 42 l. 36. Quidpro quis. Fol. 55. L. 33. hydrosraphisprohyrosra.
phia. Fol. 60. l. 7. Iaqueis prolagueus. Fol. 70. l. 17. Post anni parces
punctum. Fol. 70. l. 26. Icaruspro gearus. Fol.73. l. 5. Objectuspro
Objetus. Fol,75. l. 20. Pollex propallexFol.75. l. 6. didiusprode.
dius. Fol. 77. l. 8. Anconinus pro Anconius. Fol. 77. l. 9. Antoninus
pro antonius. Fol. 77. l. 10. Valerianus pro Valerianis. Fol. 77. l. 12.
Justinianuspro Juctinuanus. Fol. 77. l. 29. 93. Pro92. Fol. 78. l. 36.
practus pro praceus. Fol. 79. L. IY. Ziemomislaus pro Ziemistaus Fol.
29. L. 12. Ecclelalticorum pro Fcelehactiorum. Fol. 80. l. 23. obscu.
rum prooblcerum. Fol. 81. l. 2. alrejuspro aretus. Fol. 81. l. 2I. Fra
colthenes pro Frarolthenes. Fol. 82. l. 18. adjuretur pro adjuremur.
Fol. 85. l. 27. injuriarum pro injuriam. Fol. 84. l. 3. 20. Pro29. Fot.
85, l280
EUII

## Folio  -  — 800331664:0105
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000105.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 13 lines, status machine
AGM
e
edee
Baei sen
Sebrauun
BIUB.
HIHB.
i
21
L
MIIIII
Gulebt.
1. 11

## Folio  -  — 800331664:0106
# No recognised text on this page (skipped: no_lines).

## Folio  -  — 800331664:0107
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000107.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 2 lines, status machine
630
Mi  L d . d  Il

## Folio  -  — 800331664:0108
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000108.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 22 lines, status machine
s 
on sd
u
es
t
e
e
e
l
e
s
a
at
t
u
tit
ca
est
 t
 
e
sit

## Folio  -  — 800331664:0109
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/800331664/jpgs/default/00000109.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 20 lines, status machine
d
ai
e
et
s A
e
s
e
s
tu
dica
d
1
petie
Lelons
b
Mac
 se
e
ete