Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 14, 2, fol. 94r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.94.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 95v); this page is its right half.

The machine reads it as

1. Gerick. lib. 3. Cap. 10. immitte frustum auri argenti argen nebulam exhalent. Nam calidior aer in
2. tivivi vel cujusvis metalli aut alteri,s rei aliquod vas
3. aqua quodammodo repletum et videbis illud, imae
4. vitrum ipsum paulo post, innumeris bullulis undiquaque adhae
5. rentibus id haerere, easque paulatim ad aquae superficiem ascende
6. ubi ditrumpuntur et se cumagre conjuncsumt. Aer omnis est
7. rerum odor seu effluvium. Sed aerem communem non odoram
8. quia ei assuevimus. Res putrescentes majorem emittunt
9. odorem. Omnis terra putrida sub aquis stagnis et patudibus sem
10. multas emittit bullas. Quod videre est quando hasta vel pertica
11. in fundum impiugitur. Unde in omni etiam el acie plures
12. veniuntur bullae, quae ex eadem causa oriuntur, nam quando aper
13. sunt, tunc congelant una simul ac proinde elaciem aquam
14. leviorem reddunt Eadem quoque de causa ascendunt corpora
15. vel cadavera mortua aquis suffocata, nam quando post
16. aliquot dies putresere inciprunt tunc novus ille generato
17. odor seu aer corpora distendit, levioraque facit, consequenter
18. denique suppernatare cogit. Hae cum percepissem periculum feci
19. parvamque immisi carpam mortuam in vitreum vas
20. instar catini aque repletum, quam texi alio vitro forma
21. calicis ita ut hunis aer esset exclusus calitque aqua omne
22. replebus et piscientus undique aquis immertus post aliquot
23. dicsmulta egrediebantur bullae, quae tundem corpus ipsum
24. ascendere coegere. Et quia se propter interpositum
25. vitium cum communi aere non poterant conjungere
26. ideo in cummo vitri fastigro conglobatae novum aerem consti-
27. auaut permanserit natanis, Nota. ex nis colligi rationo
28. veras cohationis, et frigoris. Calore agitatut aer aquae miscetur
29. subtiliter, frigore, cesset mixtio et subactio ac proinde motus varius par–
30. itium, sed motu generali compoimuntur, connectunturque tum later. b9
31. tum inter se: aer quoque interceptus se conjungit, hinc bullae ingentes
32. quae exargunt. ) ca p. 1. Recipienti cucurbitam super pogas
33. Epistomium communeaperias aer cucurbitae in recipientem
34. exhanstum instar venti descendet, fortiter flabit, et in fundo
35. res immissale ut lapillulos avellanas naces, dissipabit
36. et projiciet Qvia vero ex hac subitanea aeris in superiori
37. vitro dilatatione et descensu in inferius aer residuus valde
38. alteratur et minuitur multum autem aeris iplus tumu
39. ditatis continere p quam patum, ideoque relinquit linibi
40. aer superfluam suam humiditatem, quae sculariter videri
41. potest in guttulis minimis, quae pedetentim ad fundum descen
42. dient (+, nota usus in D. 1) Aer enim compressior plys aquae
43. continere potest, a tonto magis apparent, quanto
44. magis vitrum interne, humoribis refersum est Tuncenum
45. plures et coprosiores exurgunt bullae, ita ut (praesertim
46. quando Epitomium Cucurbitae sie eracuatae in aquam
47. mnittitur et aperitur, tranc enim insorbet aquam, et
48. diffundit cum impetu per totum vitrum aeremus in
49. clusum longe humidioremfacit) nebulam constituunt; quae
50. per intromissionem alicucu aeris aliquanti in nubes distri
51. bui potest. Nam quando Epistomia clanduntur, et vitro
52. ab invicem separantur, et cucurbitae Epistamium parlis
53. per relaxatur parumue aeris intromittitur, tumc nebula
54. turEpistomio relaxato, illico nubes vel nebulae eva
55. nescunt quia ab intrante aere absorbentir? Pon
56. quando per breve tempus cucurbita haec una cum nebula
57. servatur, potest luculenter videri descensus nebulae
58. et separatio ejus ab aere fereniori potest etiam motus
59. vel undulatio in vitio cieri talis qualem forsau
60. halbent evaporationes in aere supiori, quod ad cognitre
61. nem metiorem aerei systematis pertinet vapores enu
62. in aere proculdubio sluctuant deinde ex his omnibus
63. trigidiore condensatur quando autem condensa
64. disci caa nibium det ventorum nam quando ex mon-
65. tium radicibus et cavernis subterrancis assurguntva
66. pores veletum novis in ris generatus aer sicut in au-
67. tur fit minor. Miior autem aer non pt confinere
68. riffodinis deprehendimu diverso tempore ex meatibusaerem
69. flare, ille propter qualitatem am diversam, quam
70. habet cum externo aerecontractionem vel altera
71. tionem causatur ea propter aquea materialis
72. existunt sunt eadem ex causa accidit, ut temi
73. tantum a quae quantum major (+ supra dixerati
74. aer compressior plusaquae continere potest +d ergo
75. relinquit humiditatem suam quae nobis fit visitalis
76. Ryberno animalia ex oribus sumum quasi vel
77. fura omnis i cilo
78. ngi latrnctiones
79. ob conjunctiovem tot multorum corpusculorum. Asi
80. hoc modo aestate vel etiam in locis casidis vitra
81. aliaque vasa vinaria ex frigidis cellis allata
82. quasi sudant, pia aer circumambiens bas
83. sequenter aquosum suum humorem relinquit
84. qui deide latgibus vitri adhaeret (+ an fortasse
85. depositi humoris sed transitus ex lago in plido)
86. demque quando vitra haec soli expobeulumtu
87. atque tunc operatio instituitur, tunc aer in
88. superiori vitio valde primum candescere incipit
89. postea indis colores reddit evidentissimot+)
90. separatio aquae ab aere si aer cogatur transire
91. per angustias, ut lium, lanam, ubi ex vase
92. Genife lib 3, cben e pabsiremco Eenan
93. tamen extinctaflamma per unam vel duas
94. horas ignita mansit fumumus emisit Flamm
95. pigura oblinga ab aeris graditate quae sursu
96. tamen (manet in Ellychrro qui a fortior ejus conexio
97. quam aeris gravitas, auferre conantis sed in locis
98. primonqua extinctioni ut quasi elevetur in
99. altum, et abeat, estre enlerce. Auavice
100. tlammam in Recipientem pere plcuum sed
101. tantum probe obturatum immisi. Extiucta est poss
102. tres vel 4 minutas. expirabat eodem modo peo
103. non cnom caeraleo colore nec in cacuminaill
104. chnii sed in medio s+ Experimenta faciendas
105. primu une mecht, quamdia possit in recipiente
106. coeiommus. Deinde an aliquam aeris ut sit dica
107. an eodem tempore quo flamma, t angnat in
108. is aercapax altrius candelae tantunde tempo–
109. rissusticiendo an prima oc ex eo untr
110. Vetrum f. iteum descendit et fundum petit. Et videa
111. n

Cite

Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 14, 2, fol. 94r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068202:0187?run=74