Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 6v

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.90.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5r); this page is its left half.

The machine reads it as

  1. non tantum a veritate, sed etiam a verismilitudine, ut mirari
  2. subeat, quomodo in mentem tanti viri. Et huic tamen ille mx suas
  3. motuum atque concursuum regulas inaedificat; aitue omnes causas
  4. mutationum particularium in corporibus in ea contineri. ita
  5. autem concepta est: Unum corpus alteri fortiori occurrendo
  6. nihil amittit de suo motu, occurrendo autem minus forti, tantum
  7. amittit quantum trans ferta. Rationem ejus non
  8. ita
  9. affert, praeter exemplum darorum corporum, quae inspactu
  10. cedens non ideo quiescunt, sed reflectuntur sed quis tam levi argu:
  11. mento tegem tam generalem dictatoria brevitate constitui ferat? Equidem
  12. LNam in exemplo ratio est specialis, cum enim corpus impingens
  13. non possit pregredi, excipie locu nec non quaeritur an reflectantur
  14. sed et an toto suo motu seu pristina celeritatec restectantur; hoc
  15. vero eo sili casu contingit cum nullo modo possunt progredi, quando
  16. scilicet excipiens aut immobile est aut aequali motu in contrariam
  17. continutit; caeteris casibus tendit. Caeteris casibus, cumc
  18. tendit nam nisi tunc iupingens pristina celeritate reflecteretur, esset
  19. pars virium amissa enatura. Cateris casibes h non procedit.
  20. et generaliter dempastrare possum hanc regulam hoc theorema:
  21. quandocunque duo corpora duras aequalia vel inaequalia) dieceteet
  22. cantralitem _ pene (hoc est directe sive inlinea recta eredem, centraliter
  23. id est (hoc est in recta per earum centra transeente et ad su perficies
  24. contactus normaliq, sive, pirecte centrice, et perpendiculariter e
  25. libera sibi perfecti vernirunt, uno celeritatem pristinum servante etiam
  26. celeritatem pristinam ab altero servari Quopiam enim (ob eandem
  27. causam,) uno celiritatem pristinam servante, etiam ab altero concur.
  28. siam priorem servari necese est eitaque
  29. quod indylitatum es semper eratem ut eadem manfat ut scilicet pristina
  30. cartesi
  31. entium celeritatem ri
  32. vir ieaumi et motus, pet dum hic loincidunt) virium quantitas maneatii sequeretur hinc quotiescunque fortius
  33. et debilius concurrunt inter se, unum quodque ceseritatem suam retinere
  34. dexeettane non nisi directione mutata; quod tamen omnibus
  35. experimentis, ne dicam rationibus contrarium ae quoniam debiliore
  36. suam celeritarem retinente (ex lege hac Cartesiana) etiam fortius
  37. retinebit suamt. AQiae sed hans conclusionem cum omnibus experimentis
  38. nec needicam rati (ne nunc dicam rationibus, pugnare manifestum
  39. est, et corpora in solo casu aequalitatis virium atque adeo rarissime
  40. mutarent celeritates; cum contra curvis ratim et experimentis
  41. consentaneum appareat, ut ramo rarius servenitur, sapissime matentu
  42. concurrentium celeritates. F(PCo ToV 1COSes seu fons erroris in
  43. hoc eo luisse videtur: agnovit cartesius optime, et jam in dioptricis monuerat
  44. Intere in hac regula jamutum erroneum esse ostendimas, quod dicitur
  45. corpus quantum motus alteri tribuit, tantum amittere, quod de
  46. potentia tantum verum est. Caeterum quod additur jam ostendimus
  47. artic 36 nam de potentia tantum verum est, quae cum motu male
  48. V’erum enim verdut mpusa est confanditur. Qual igiturcorpus fortiori accurremdo
  49. (retineat, vel
  50. in casu concorsus
  51. utece contrarii; sed quando corpus debilius s celerius occrit fertiori tardius
  52. contranum esvenire debet
  53. n aliquando contingit, ut corpus impingens fortiori prorsus reflectatu
  54. continuat motum, quod necessanio faciet
  55. ena tardius quana ante; vel quiescit plane motumque suum umittit; quadi
  56. in mnutam contingere inverii (in duris, qua semper subintelligo; quoties ratio ex cessus
  57. excepientis super impingens, est ad duplum excipiens, ut celeritas exciptentis
  58. a celeritatem impingentis; vel denique reflectitur quod etiam tardius
  59. deleritas ictu
  60. fieri necesse est, adeoque generalier relcitas eis im
  61. generalitem verum esse reperio, ut corpor
  62. notum, que aut quiescat post ictum,
  63. imntnuatur Acam sine cont mutem, vies in auris, (quae semper subintelligus
  64. cum ratio excessus praecedentis super assequens est ad assequens duplum, ut
  65. manifesta res est ontinu
  66. leritas assequentis praecedentis ad cel eritatem assequentis. esire replectatior
  67. inorem quam ante alioqua, alioqui cum motus excipientis
  68. or
  69. determinationem a motus quantitate esse discernendam, et una servata
  70. asteram posse mutari judicavit etiam quoties gutatio
  71. impingende nihil amittat de suo motu, sed celeritatemo
  72. augeat, verissimum esse cor tantum mod
  73. uti quod scilicet assequitur, unc
  74. tunc fieri putest ut impitige
  75. seo tantum mutat
  76. determinationem.
  77. accipere tamen aliqui
  78. motus a fortioni potest
  79. inde inferatur
  80. reflaxionem
  81. fieri toto matu
  82. Ved non video quemodo
  83. dum
  84. piore dervato
  85. sondius
  86. lex Hhecremate
  87. are areraverae
  88. panto
  89. byg= pave racet b (Pr ety = -
  90. e seude
  91. Ergo quandocunque
  92. vxe
  93. vug
  94. aax + bZ
  95. cintio
  96. Ergu bu ac b2 be - bys
  97. av+ by = g0 + aC + bZ
  98. (Duy = Z40 - e. 2-
  99. ate sunere.
  100. linae
  101. n equentis impalsu laacta sit ceteritas e eati
  102. utique si ipsius extip quequ insequentis et jam
  103. reflexi celeritas augeretur
  104. torum potentia aggregatum
  105. uod absuendum est
  106. austum haberepia
  107. incurieus corpus postatentinm arsus pate motum ret
  108. avt by
  109. a vy

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4a, fol. 6v. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068502:0012?run=74