Leibniz Legible

Machine transcription of the Leibniz Nachlass

Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 104r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.95.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 103v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. quia quanto lt Tubus in Experitmento Torricellicino
  2. est plenus, ideo quanto altior est lapsus, seu major compressio
  3. tanto etiam fortius est plus est Mercurii comprimentis.
  4. quam rationem verissimam esse hoc experimento
  5. confirmari potest. csi Tubus Mercurio
  6. AB Mercurio plenus non sit, ex majore altitudine
  7. percurius suspensus manebit. et tanto quidem a latere A,
  8. B sit vero a ta in A invertendus plenus non sit
  9. sed habcatque Mercurium in fundo versus B. Spatio vacuo
  10. (id est aere ) existente Esto Tubus AB. apertus in
  11. sed firmabilis in A claudibilis in A. infundatur ei Mercurius
  12. ae per orificium B. ita tamen ut non perveniat usque ad
  13. A, sed inter A. et Mercirium maneat spatium Mercurio
  14. vacuum seu aere plenum, claudatur apertura A.
  15. Tubusque statuatur erectus in vase C. orificio
  16. B Deorsum versos, Mercurius non effluet Mercurius supensus
  17. manebit ultra altitudinem consuetam altitudine
  18. tanta, quanta est spatii in Tubo Vacui relicti. Hujus
  19. Experimenti manifesta ratio est. Nam si Tubus esset
  20. denus Mercurius fuisset depressus ad altitudinem consoetam, seu aeriss compressus ad gradumde solitum
  21. ergo eam non sit plenus tantum aberit ab aeris compressione
  22. dinam
  23. pressione, quantum deest e ponderis plenitudini
  24. ubo
  25. quantum ponderis abest n minus pleno; ergo tanto mplius
  26. virum minus vincetur ejus resistentia, quantum Tubo
  27. ponderis deest, ac proinde tantum pondus ultra solitum
  28. sustinebit, quantum deest Tubo. Quod si Mercurius
  29. Tubo A. immissus sit usque ad A a Catere A.
  30. non vero a latere B. aut in medio neq positus neque
  31. latus A, neque latus B attingat, eadem regula mane
  32. ut tm perinde enim est Ec si BI abscrndatur seu
  33. abscindatur, nihil enim confert descendetque Mercurius
  34. per altitudinem tantam Ut Ai eudem evenient ut
  35. in Tubo Torricelliano ordnurio, si modo 1B abscissum
  36. fingas, nMercurius scilicet eousque de labetur donec
  37. 27 pollices ultra 1. emineant. Unde si totus
  38. non major
  39. Mercurius sit 27 vel 30) pollicibus nihi
  40. nihil delabetur in Tubo.
  41. Quod si Mercurius
  42. inppedio pendeat inter A. et B. et nec A. nec
  43. ara
  44. B. attingat ut MI. fingendum est infra AM
  45. infra IB. esse abscissa; uet in genere semper f
  46. cogitandum, quasi Tubus tantaae esset longitudinis solum
  47. quanta est a Mercurio impletur, ita semper ex illa
  48. longitudine desced ut MI. descendet quicquid
  49. in ea est ultra illos 27 pollices, residuum in Tubo
  50. pl infra I descendet e etsi ob Tubi longitudinem
  51. ad fundum B pervenire non possit. Ita Mercurium
  52. etiam ab aere non purgatum inter duos aeres
  53. vel ex summo Tubo vel inter duos aeres
  54. pendulum habebimus; nec opus erit ad Baroscopium
  55. vase subjecto.
  56. Eadem omnia evenient si Tubus
  57. simplex utrinque clausus cui aliquid Mercurii immissum
  58. sit simatur. Nihil enim refert Tubus AB ipse, aut vas
  59. D. in quod orificium ejus apertum B. desinit sit clausum
  60. semper enim in spatio Tubi a Mercurio impleto non
  61. suit hg hospolices renanebant. Ate Mercarus
  62. Eixp. 13.
  63. cp. 14.
  64. fut AI. vel MI
  65. a
  66. Exp. 15
  67. 3. 16.
  68. Exp. 17
  69. Epu. 8.

Cite

Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3, fol. 104r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068532:0203?run=74