Search the Nachlass

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4b, fol. 13r

Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. Mean line confidence on this page: 0.93.

Original at the GWLB · Page image · Annotations (IIIF) · Download text

One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 14v); this page is its right half.

The machine reads it as

  1. Ex Mso cartesii in 4.
  2. problemata:
  3. quare sal vi caloris cum aqua non extrahitur, nunquid ratio est, quia cum sit diaptianus
  4. aradiis non movetur sudor enim corporum est falsus non enim excutiu a solo calore et est potius
  5. sedimentum ejus ex quo sabtitior vapor in substantiam corporis conversus est et videmus scilicetaquam
  6. quae diu balliit magis salsam, quia selicet ex er plus vaporis dulcis extata vit in fumum
  7. Falsum videtur quod jam jam dix; de sale. aqua cumi est aeque pellucida atque sal. Sed loco pella
  8. duphan dicendum est esse pervium motur caloris propter suam socci tatem, aqua vero licet motui huminis
  9. sit pervia non est tanca motum caloris qui est in partibus paulo solidioribus aut majoribus) propter suam
  10. cauditactem; hisc forte reddi potest ratio cur aqua malis noctulueat
  11. Nulliquod sciam fructus salsi proveniunt quae satis indicant sal esse velde fixum nec a sole in planta levari
  12. sed nec ullae carnes salso sunt, nequidem pisciumparinorum, quod indicatsalesse valdesiccum, neque vero
  13. Anon sut plerique fructus i praecipne qui in palidinsculis regtonibus naesimitur, it nacum putamina malium codemmodonunium
  14. nisi gentinosa in canes possunt transire
  15. amreoruriet. abstengunt anitem amaria omia vehementis tuct et exiccand. und etium exulcerant, et
  16. venarum extremitates caserant, ideo concludo esse partes in fumum quidem ab intro actole extiatus, ueoque
  17. copacias, et ingras fueru nucis cortie) postea vero in qarbore a partibus
  18. secretas et simul constipatas, inde olivae quo maturiores eomagis amarae) ac proinde quae faciunt corpus
  19. summodum cassissimum, quod se toto, respectu carnis nostrae est siccum, ideoque abstergit; illi enim quod crassissimum
  20. est in humoribus aod haeret, et sec omnia seam vehit fluidissimis exceptis, quae relicta calefaciunt et sicuant
  21. Grando vidi hodie mense derembii grandinem in modum turbimis acuminatam, itaut octava pars
  22. flobi esse videretur, pluvia heri praecesserat, sol jm podie apparnerat boreas flabat, aed erat tepidus
  23. ventus gelidus. non multum decidit Ex quibus conjicere licet, novis foilamenta simul cum vento a Borea
  24. in guttas aquae reliquae ex plnvia hestema et a sole in guttas conctae incidisse, istasque guttas circumquam
  25. congelasse, sed ita Fro ut pates partes calidiores adearum centra confluerentcumque istae gubaae simul du
  26. congelabantur, dejiciebantur versus terram agitatione dividetantur, non poterant autem ullo modo facilius
  27. dividiquum in duas partes, modia autem ollarum pars adhuc facilius in duas dividebatur et quarta
  28. artius in duas; octava autem cum proxime accederet ad globum non peterat ulterius dividi. Confirmatur
  29. sultis ita congelatis partes aquae tepidiores ad centrum confluxisse (quopositoreliqua aperta sunt)
  30. ex eo quod aliqse si bene meniimt viderim tatem grandinem plane rotundam, sed cujus centrum magis
  31. labicans erat extremitates magis pellucidae, id est magis deasse, quod tunc contigissepento quod
  32. gulta aquae minores eran, et ventus frigidior. vel ideo frangebantur.
  33. quae ostate dedidit, plane pellucida fit, quod ventus est subtiliir. fit autem scepe conarita (an
  34. cornutu, an confusa +) non abaliam ob causam, quam quod ventus illam dejiciendu congelat,
  35. et velde subito unde fit ut partes quae puae illi occurruntur scitius durentur, nec ulla servetur
  36. Notandum etiam est isti, grandinis turbinatae grana
  37. non ita interse fuisse aequalia, ut sunt niois stelli cujus ratio clara est, quod stellae nivis fiunt in contuino
  38. aequalitas.
  39. deoque omnes aequales esse debent grana vero hujus graudinis octo tantum fiunt ex una gutta quae
  40. dessert inter se aequalia esse, sed exalia majore gutta fient octo majora
  41. vare cum aqua fluminis cresat vel alta manet non ita ingreditur vicinas cellas ac dum descendit,
  42. nec ita dum celeriter craescit ac minuitur, quam cum lente; nempe propter eandem rationem p. opter quam
  43. si vus vaccoum angusti orificii in aquam devenadem demergas, non ita implebitur aqua si celeit ter
  44. demergas quam si lente, nec quicquam aquae ipsum ingredietur quamdiu totus erit demersus cum
  45. autem aursus ex aqua extrates simondum la sit plenum, nova aqua relud ingredietur quispe pori
  46. quare mervus digito pulsatus duplex apparet hnempe quod dum circulanter movetur diutius
  47. et concavitates in terra vasi issi similes sunt.
  48. sursum vel deorsum, quam cum ascendit vel descendit
  49. quare lacitgore clauso emissus est frigidus quod tunc omnes partes corporis quas tangit ver e
  50. ut plonetae cum suntstationari (ingemiose
  51. Spartes detinet immotas, contra autem cum minus fortis est illa, movet adeoque est calidus ut videmus
  52. aliquando cum mognus ventus est, et in eandem partem aequaliter flant, non moveri sylvarum arbore nec
  53. vela navium sed tunc moveri cum ejus impetus remittitur vel primum incipis, et magis cum
  54. tantum levis auratlat et hoc de hasitu demonstratur ex exs quod siore clauso flemus versus t
  55. dibores infra terram inventae in Hollandia omnes ita inversae sunt, ut rami seplentrionem respiciunt
  56. si arbores proceras habere vis, ne reseca surculos plures enim renascerentur, sed eversos trunco alliga,
  57. dum plantantur nova artores, rami et radices, abscindi debent, radices autem ita ut gibra quam
  58. ita erum emorientur.
  59. maximee terrae insistant ita enim firmius intraerentes novas pradices agunt.
  60. 50 feb. 1635. Caecia flante cum praecedenti die etiam ninxisset et id quod vocamus verglas cecidisset 1035
  61. erant autem granula hmini magnitudinis o humorem crstallima figum eferentia et pellucida et uni et alteri
  62. ex quibus notavi 6 radios bevissimos et ex albo pallidos etiam crassinem qramle superantes. 5a inquam
  63. seb. notavi valde varias ivis stellutas: 1 quaedam solida hexagona talian vinde pellmida potita et
  64. tennia inaequalium magnitudinum, dendi rotulas tales: palchriores quam arte fingi possint, etiam
  65. in centro, et fere totas pellncidas; deide etiam alias sane puncto in
  66. cum puncto albido iniuutissimo
  67. centro et paulo majores cum radiis instar liliorum; acdeinde columuntas passitiem minutae afficulia aequantes
  68. pellucidas, et ad utramque extremitatem habentes stelculam hac modo: 1o quasdam etiam habente
  69. aliquid in medio sic: non podui autem notare, an quod in medio erat esset hexagonum; eraust
  70. autem tam affabie factae, ut nihil magis u paulatim vero ceciderant his breviores, in quarum una
  71. extremitate stella erat major quam in altera, et postea duplices cum 12 radiis intendum aequalibus
  72. interdum non. Et unam vidicurus uniradio columna cum alia minore, scelenta insi debat (verto)
  73. abere, e quosinum ad
  74. oma exarboribus ita formantur, mergunt particulae extrumo recto motu, quae deinde in viben reflectunt
  75. et fis alius motus incularis decussatim eivicum priori mistione particulae franguntur magis et magis, et
  76. ita fructus matur escitinautatim vero iste motus circularis ipsam poni candam in orbem rodit, donec maturo
  77. fractu totaseparetur et tructus cada B ns mo vero vel letium solius terris cultum facitunt ut src
  78. e
  79. (haes deleta insas
  80. gamenta
  81. Fiupr
  82. ( in marine asciptur
  83. pat
  84. rursus hode talem
  85. gr
  86. di
  87. nemvidi
  88. tatque auster
  89. mulcum Borea
  90. et cum
  91. itibu
  92. turbinatis qu
  93. erant majuscula,
  94. cadebant aliae
  95. 2olu
  96. aliae pulveris instar
  97. minitae informe
  98. Grando autem nisi viderentur esse
  99. ex filis simul con
  100. volutis

Cite

Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 4b, fol. 13r. Machine transcription, not an edition: Leibniz Legible (model FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74). https://leibnizlegible.com/page/00068695:0025?run=74